Maltifer® Fol

INSTRUKCJA DOTYCZĄCA STOSOWANIA LEKU MALTIFER® FOL

Skład:

substancja czynna:

1 tabletka zawiera 357 mg żelaza (III) hydroksyd polimaltozatu, co odpowiada 100 mg żelaza, kwas foliowy 0,35 mg;

substancje pomocnicze: celuloza mikrokryształyczna, proszek kakaowy, cyklamat sodu, polietylenoglikol 6000, talk, wanilina, dekstraty, aromat czekoladowy.

Postać leku. Tabletki żujące.

Główne właściwości fizykochemiczne: brązowe tabletki z białymi plamkami i ryflowane.

Grupa farmakoterapeutyczna. Środek przeciw anemii. Preparaty złożone zawierające żelazo i kwas foliowy.

Kod ATX B03A D04.

Właściwości farmakodynamiczne.

Farmakodynamika.

Powierzchnia wielojądrowej podstawy żelaza (III) w postaci wodorotlenku w składzie kompleksu polimaltozowego wodorotlenku żelaza otoczona jest niestabilnie związanymi cząsteczkami polimaltozy, co odpowiada średniej masie cząsteczkowej około 50 kDa. Struktura wielojądrowej podstawy wodorotlenku żelaza (III) w składzie kompleksu żelazo-polimaltoza jest podobna do struktury ferrytyny – fizjologicznego białkowego magazynu żelaza. Kompleks polimaltozowy wodorotlenku żelaza jest stabilny i nie uwalnia żelaza w dużych ilościach w normalnych warunkach fizjologicznych. Ze względu na jego rozmiar dyfuzja kompleksu polimaltozowego wodorotlenku żelaza przez błonę śluzową jest około 40 razy mniejsza niż dyfuzja większości rozpuszczalnych w wodzie soli żelaza (II), obecnych w roztworach wodnych jako kompleks heksaakwa-żelazo (II). Żelazo z kompleksu polimaltozowego wchłania się w przewodzie pokarmowym za pomocą czynnych mechanizmów. Kwas foliowy (folian) należy do witamin grupy B. Jest prekursorem tetrahydrofolianu, koenzymu uczestniczącego w różnych procesach metabolicznych, w tym w biosyntezie kwasów nukleinowych, puryn i tyminidylanów. Kwas foliowy jest niezbędny do syntezy nukleoprotein oraz utrzymania prawidłowego erytropoezy. Wchłonięte żelazo wiąże się z transferyną i jest wykorzystywane do syntezy hemoglobiny w szpiku kostnym lub magazynowane głównie w wątrobie w formie związanej z ferrytyną.

Skuteczność kliniczna.

W okresie ciąży wzrasta zapotrzebowanie na żelazo do około 0,8 mg/dobę w pierwszym trymestrze i do 6 mg/dobę w trzecim trymestrze ciąży. Ponadto, w okresie ciąży zwiększa się zapotrzebowanie na kwas foliowy. Niski poziom kwasu foliowego może objawiać się objawami niedoboru zarówno u matki (anemia, neuropatia obwodowa), jak i u płodu (wrodzone wady rurki nerwowej).

Przeprowadzono badania kliniczne dotyczące profilu bezpieczeństwa i skuteczności leczenia niedoboru żelaza z anemią lub bez niej, a także zapobiegania niedoborowi żelaza i kwasu foliowego u ciężarnych przy użyciu kompleksu polimaltozowego wodorotlenku żelaza w połączeniu z kwasem foliowym (Maltifer® Fol). Porównywano zmiany parametrów hematologicznych podczas leczenia żuwankami Maltifer® Fol w dawce 100–300 mg żelaza na dobę oraz 0,35 mg kwasu foliowego na dobę z leczeniem standardowymi preparatami siarczanu żelaza (II) z kwasem foliowym i bez niego. W jednym z badań oceniano skuteczność kompleksu polimaltozowego wodorotlenku żelaza z dodatkiem kwasu foliowego w porównaniu do form żelaza dożylnych, a inne badanie badało skuteczność i tolerancję preparatu Maltifer® Fol w porównaniu z dietą o wysokiej zawartości żelaza. W badaniach wzięło udział około 700 ciężarnych kobiet z normalnym i obniżonym poziomem żelaza, z czego ponad 400 otrzymywało Maltifer® Fol.

Leczenie ciężarnych preparatem Maltifer® Fol wykazało poprawę parametrów hematologicznych podobną do efektów leczenia preparatem Maltifer® u pacjentów niebędących w ciąży, a także dobrą tolerancję. W badaniach klinicznych zaobserwowano wzrost stężenia hemoglobiny średnio o 0,72–2,2 g/dl (p < 0,05) w porównaniu z wartościami przed rozpoczęciem terapii przy stosowaniu preparatu Maltifer® Fol; ten wzrost utrzymywał się przez okres od 30 dni do 2,5 miesiąca. Ponadto stwierdzono poprawę stężenia ferrytyny w surowicy (+5,74 μg/l) oraz ferrytyny w erytrocytach (średnio +6,3 μg/g lub 5,74 μg/g po leczeniu trwającym od 30 dni do 2,5 miesiąca w porównaniu z wartościami przed rozpoczęciem leczenia).

W otwartym badaniu oceniano skuteczność stosowania preparatu Maltifer® Fol (200 mg kompleksu polimaltozowego wodorotlenku żelaza na dobę przez 10 dni oraz 100 mg/dobę przez 20 dni) w połączeniu z witaminą B12 w leczeniu ciężarnych kobiet z anemią z niedoboru żelaza. Zaobserwowano istotny wzrost stężenia hemoglobiny i hematokrytu, liczby erytrocytów oraz poziomu kwasu foliowego (p < 0,01).

W otwartym badaniu, w którym wzięło udział 43 osoby z anemią z niedoboru żelaza o różnym stopniu nasilenia w wieku od 14,5 do 17 lat, oceniano wpływ stosowania preparatu Maltifer® Fol na poziom hemoglobiny. Anemię skorygowano po 48 dniach leczenia u pacjentów z łagodną anemią. Poziom hemoglobiny wzrósł ze 104,3 ± 1,7 g/l do 134,1 ± 1,3 g/l. Wzrost poziomu hemoglobiny z 83,0 ± 0,4 g/l do 116,4 ± 0,7 g/l u pacjentów z umiarkowaną anemią oraz z 67,9 ± 0,9 g/l do 104,4 ± 0,8 g/l u pacjentów z ciężką anemią osiągnięto po 48–49 dniach leczenia. Korekcji anemii udało się osiągnąć po 75–76 dniach leczenia u pacjentów z umiarkowaną anemią (poziom hemoglobiny 133,2 ± 1,1 g/l) i po 82–83 dniach leczenia u pacjentów z ciężką anemią (poziom hemoglobiny 134,4 ± 0,9 g/l).

Farmakokinetyka.

Badania z wykorzystaniem radioaktywnie znakowanego kompleksu polimaltozowego wodorotlenku żelaza wykazały dobrą korelację między wchłanianiem żelaza a jego akumulacją w hemoglobinie. Istnieje korelacja między stopniem niedoboru żelaza a ilością wchłoniętego żelaza (im większy niedobór żelaza, tym lepsze wchłanianie). Stwierdzono, że jedzenie, w przeciwieństwie do soli żelaza (II), nie ma negatywnego wpływu na biodostępność żelaza z preparatu Maltifer®: w badaniu klinicznym wykazano istotne zwiększenie biodostępności żelaza przy jednoczesnym przyjmowaniu z posiłkiem, podczas gdy w trzech innych badaniach zaobserwowano jedynie tendencję pozytywną, a nie istotny efekt kliniczny.

Około 80 % kwasu foliowego jest wchłaniane w jelicie cienkim, maksymalny poziom osiągany jest po 30–60 minutach.

Żelazo, które nie zostało wchłonięte, wydala się kałem. Kwas foliowy wydala się głównie z moczem.

Dane kliniczne.

Wskazania.

Leczenie i zapobieganie niedoborowi żelaza bez anemii oraz anemii z niedoboru żelaza w stanach z podwyższonym zapotrzebowaniem na kwas foliowy w czasie ciąży lub w okresie karmienia piersią.

Niedobór żelaza i jego stopień powinny być potwierdzone odpowiednimi badaniami laboratoryjnymi.

Przeciwwskazania.

• Podwyższona wrażliwość lub nietolerancja substancji czynnej lub dowolnego składnika leku;
• nadmierna ilość żelaza w organizmie (np. hemochromatoza, hemosyderoza);
• zaburzenia mechanizmów wydalania żelaza (anemia ołowiana, anemia sidersztyczna, talasemia);
• anemie niezwiązane z niedoborem żelaza (np. anemia hemolityczna, makroblastyczna anemia spowodowana niedoborem witaminy B12).

Interakcje z innymi lekami i inne rodzaje interakcji.

Badania przedkliniczne na szczurach z zastosowaniem tetracykliny, wodorotlenku glinu, kwasu acetylosalicylowego, sulfasalazyny, węglanu wapnia, octanu wapnia, fosforanu wapnia z witaminą D3, bromazepamu, asparaganianu magnezu, D-penicillaminy, metyldopy, paracetamolu i auranofiny nie wykazały interakcji z polimaltozowym kompleksem wodorotlenku żelaza (III).

In vitro nie obserwowano interakcji polimaltozowego kompleksu wodorotlenku żelaza (III) z takimi składnikami pokarmu jak kwas fitynowy, kwas szczawiowy, tanina, alginian sodu, cholina i sole choliny, witamina A, witamina D3 i witamina E, olej sojowy i mączka sojowa. Wyniki badań wskazują, że polimaltozowy kompleks wodorotlenku żelaza (III) można przyjmować podczas lub bezpośrednio po posiłku.

Interakcję polimaltozowego kompleksu wodorotlenku żelaza (III) z tetracykliną lub wodorotlenkiem glinu badano w trzech badaniach klinicznych (badania krzyżowe z udziałem 22 pacjentów w każdym). Nie zaobserwowano istotnego obniżenia wchłaniania tetracykliny. Stężenie tetracykliny w osoczu nie spadało poniżej poziomu niezbędnego do działania bakteriostatycznego. Stosowanie wodorotlenku glinu i tetracykliny nie obniżało wchłaniania żelaza z polimaltozowego kompleksu wodorotlenku żelaza (III). Dlatego polimaltozowy kompleks wodorotlenku żelaza (III) można stosować jednocześnie z tetracyklinami, innymi związkami fenolowymi oraz wodorotlenkiem glinu.

Stosowanie leku nie wpływa na wynik testu wykrywania krwi utajonej (czułego na hemoglobinę), dlatego nie ma potrzeby przerywania leczenia.

Nie zaleca się jednoczesnego stosowania leków żelaza dożylnych i leku Maltifer® Fol, ponieważ takie połączenie może hamować wchłanianie leków żelaza do stosowania doustnego. Leki żelaza dożylne mogą być stosowane tylko w przypadku, gdy leczenie lekami doustnymi nie jest odpowiednie.

Kwas foliowy może zwiększać metabolizm fenytoiny, co prowadzi do obniżenia stężenia fenytoiny w surowicy krwi, szczególnie u pacjentów z niedoborem kwasu foliowego. U niektórych pacjentów może dojść do zwiększenia częstotliwości napadów epileptycznych. Pacjenci przyjmujący fenytoinę lub inne leki przeciwdrgawkowe/antykonwulsyjne powinni skonsultować się z lekarzem przed zastosowaniem leków zawierających kwas foliowy.

Doniesiono, że jednoczesne stosowanie chloramfenikolu i kwasu foliowego u pacjentów z niedoborem kwasu foliowego może powodować antagonizm odpowiedzi hematopojetycznej na kwas foliowy. Pomimo że znaczenie i mechanizm tej interakcji są nieznane, należy dokładnie monitorować odpowiedź hematopojetyczną na kwas foliowy u pacjentów przyjmujących oba leki jednocześnie.

Szczególne środki ostrożności dotyczące stosowania.

Leczenie anemii należy zawsze prowadzić pod kontrolą lekarza. W przypadku braku poprawy wskaźników hematologicznych (wzrost poziomu hemoglobiny o około 20–30 g/l po 3 tygodniach od rozpoczęcia leczenia) należy przeanalizować schemat terapii.

Maltifer® Fol zawiera kwas foliowy, który może maskować niedobór witaminy B12. Przed rozpoczęciem leczenia u pacjentów z anemią należy wykluczyć potencjalny niedobór witaminy B12 ze względu na ryzyko wystąpienia nieodwracalnych zaburzeń neurologicznych (patrz sekcja „Przeciwwskazania”).

Stosowanie kompleksu żelaza polimaltozowego może powodować ciemny kolor stolca, jednak nie ma to znaczenia klinicznego.

Należy zachować ostrożność u pacjentów otrzymujących powtarzane transfuzje krwi, ponieważ krwinki czerwone zawierają już zapasy żelaza, a przyjmowanie leku może prowadzić do przedawkowania żelaza.

Infekcje oraz nowotwory mogą być przyczyną rozwoju anemii. Preparaty żelaza do doustnego stosowania można przyjmować po wyleczeniu choroby podstawowej, uwzględniając stosunek korzyści do ryzyka.

Przy przepisywaniu leku pacjentom z cukrzycą należy wziąć pod uwagę, że 1 tabletka zawiera 0,03 jednostki chlebowej.

Preparaty żelaza należy stosować z ostrożnością u chorych z następującymi schorzeniami: białaczka, przewlekłe choroby wątroby i nerek, zapalne choroby przewodu pokarmowego, choroba wrzodowa żołądka i dwunastnicy, choroby jelita (enteryt, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, choroba Crohna).

Ten lek zawiera 10 mg sodu w każdej tabletce. Ilość ta odpowiada 0,5% rekomendowanej przez WHO maksymalnej dziennej dawki spożycia sodu dla dorosłych, wynoszącej 2 g.

Stosowanie w okresie ciąży lub karmienia piersią.

Dane kliniczne dotyczące stosowania leku w okresie ciąży nie wykazały niepożądanych skutków dla ciężarnych ani dla zdrowia płodu czy noworodka. Brak danych z badań epidemiologicznych. Badania na zwierzętach nie wykazały toksyczności reprodukcyjnej.

Należy jednak stosować lek z ostrożnością w okresie ciąży.

Mleko matki zawiera żelazo i kwas foliowy związane z laktoferyną. Nie wiadomo, w jakiej ilości żelazo z kompleksu polimaltozowego wodorotlenku żelaza (III) przenika do mleka matki. Stosowanie leku Maltifer® Fol w okresie ciąży lub karmienia piersią zaleca się wyłącznie po konsultacji z lekarzem.

Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiowania maszyn.

Odpowiednich badań nie przeprowadzano. Mało prawdopodobne, aby lek Maltifer® Fol wpływał na szybkość reakcji podczas prowadzenia pojazdów mechanicznych lub pracy z innymi skomplikowanymi urządzeniami.

Sposób stosowania i dawki.

Leczenie niedokrwistości z niedoborem żelaza z zwiększonym zapotrzebowaniem na kwas foliowy:

1 tabletka żująca 2–3 razy na dobę.

Po znormalizowaniu poziomu hemoglobiny: 1 tabletka żująca na dobę co najmniej do końca ciąży w celu uzupełnienia zapasów żelaza.

Leczenie i zapobieganie niedoborowi żelaza bez niedokrwistości z zwiększonym zapotrzebowaniem na kwas foliowy: 1 tabletka żująca na dobę.

Dawkę dzienną można podzielić na kilka dawek lub przyjąć jednorazowo. Maltifer® Fol, tabletki żujące, należy przyjmować podczas lub bezpośrednio po posiłku; można je żuć lub połykać całe.

Dzieci.
Dane dotyczące stosowania leku u dzieci są obecnie niedostępne.

Przedawkowanie.

W przypadku przedawkowania zatrucie lub nagromadzenie żelaza są mało prawdopodobne ze względu na niską toksyczność polimaltozowego kompleksu wodorotlenku żelaza(III) (u myszy i szczurów dawka powodująca śmierć 50 % zwierząt (LD50) wynosi > 2000 mg żelaza/kg masy ciała), oczekuje się nasycenia wchłaniania żelaza. Nie odnotowano przypadków niezamierzonego przedawkowania z letalnym skutkiem.

Istnieją doniesienia, że nadmierna dawka kwasu foliowego może powodować zmiany w układzie nerwowym środkowym (zmiany stanu psychicznego, zaburzenia rytmu snu, drażliwość i nadaktywność), nudności, wzdęcia brzucha, meteorizm.

Działania niepożądane.

Niepożądane efekty według częstości występowania klasyfikuje się według następujących kategorii: bardzo często (> 1/10), często (≥ 1/10, < 1/100), rzadko (≥ 1/100, < 1/1000), bardzo rzadko (< 1/1000).

Profil bezpieczeństwa i skuteczność leku Maltifer® Fol oceniano na podstawie analizy wyników 24 publikacji i raportów z badań klinicznych przeprowadzonych z udziałem 1473 pacjentów przyjmujących ten lek. Najważniejsze działania niepożądane zgłaszane w tych badaniach dotyczyły czterech klas narządów i układów (patrz niżej).

Zmiana barwy stolca jest dobrze znanym działaniem niepożądanym podczas przyjmowania doustnych leków żelaznych, jednakże zjawisko to nie ma znaczenia klinicznego i często o nim nie informuje się. Innymi częstymi niepożądanymi zjawiskami były zaburzenia ze strony przewodu pokarmowego (nudności, zaparcia, biegunka i ból brzucha).

Ze strony układu odpornościowego.

Bardzo rzadko: reakcje alergiczne.

Ze strony przewodu pokarmowego.

Bardzo często: zmiana barwy stolca*.

Często: biegunka, nudności, ból brzucha (w tym ból brzucha, dyspepsja, dyskomfort w nadbrzuszu, wzdęcia), zaparcia.

Rzadko: wymioty (w tym wymioty, odruchy), zmiana barwy szkliwa zębów, zapalenie żołądka.

Ze strony skóry i tkanek podskórnych.

Rzadko: świąd, wysypka (w tym wysypka, wysypka makularna, wysypka pęcherzowa**, pokrzywka**, rumień**).

Ze strony układu nerwowego.

Rzadko: ból głowy.

Ze strony układu mięśniowo-szkieletowego i tkanki łącznej.

Bardzo rzadko: skurcze mięśni (w tym mimowolne skurcze mięśni, drżenie), ból mięśni.

*Częstość przypadków zmiany barwy stolca na podstawie analizy meta jest niższa, mimo że jest to dobrze znane działanie niepożądane podczas przyjmowania doustnych leków żelaznych. Dlatego zmianę barwy stolca sklasyfikowano jako bardzo częste działanie niepożądane.

**Informacje o tych zjawiskach pochodzą ze spontanicznych zgłoszeń po wprowadzeniu na rynek; według szacunków częstość występowania wynosi < 1/491 (górna granica 95% przedziału ufności).

Zgłaszanie działań niepożądanych po rejestracji leku ma istotne znaczenie. Umożliwia to monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka w przypadku stosowania tego leku. Pracownicy medyczni i farmaceutyczni, a także pacjenci lub ich ustawieni reprezentanci powinni zgłaszać wszystkie przypadki podejrzewanych działań niepożądanych i braku skuteczności leku poprzez Zautomatyzowany System Informacyjny Nadzoru Farmakologicznego pod adresem: https://aisf.dec.gov.ua.

Okres ważności.
5 lat.

Warunki przechowywania.
Przechowywać w miejscu chronionym przed światłem, w temperaturze nie wyższej niż 25 °C. Przechowywać w miejscu niedostępnym dla dzieci!

Opakowanie.
10 tabletek w blisterze; 3 blistery w pudełku kartonowym.

Kategoria wydawania.
Na receptę.

Producent.

Vifor (International) Inc., Szwajcaria / Vifor (International) Inc., Switzerland.

Miejsce położenia producenta oraz adres siedziby.
Rechenstrasse 37, 9014 St. Gallen, Szwajcaria / Rechenstrasse 37, 9014 St. Gallen, Switzerland.