Tetram

INSTRUKCJA DOTYCZĄCA STOSOWANIA LEKU TETURAM (TETURAM)

Skład:

substancja czynna: disulfiram;

1 tabletka zawiera disulfiramu (w przeliczeniu na 100 % i suchą substancję) – 150 mg;

substancje pomocnicze: hipromeloza, celuloza mikrokryształowa, sodowa sól kroskarboksymetylowej celulozy (natrii croscarmellosum), stearynian magnezu (magnesium stearicum).

Postać leku. Tabletki.

Główne właściwości fizykochemiczne: tabletki białe lub białe z lekkim żółtawo-zielonkawym odcieniem, o kształcie okrągłym, z płaską powierzchnią i skośnymi krawędziami (faską) oraz bruzdą.

Grupa farmakoterapeutyczna. Leki stosowane w uzależnieniu od alkoholu. Kod ATC N07B B01.

Właściwości farmakodynamiczne.

Farmakodynamika.

Tetram – specyficzny środek do leczenia przewlekłego alkoholizmu. Działanie disulfiramу wynika z jego zdolności do zakłócania metabolizmu alkoholu. W organizmie disulfiram przekształca się w kwas N,N-dietyloditiokarbaminowy i inne metabolity, które blokują jony metali oraz grupy sulfhydrylowe enzymów biorących udział w dezaktywacji alkoholu. Etanol w organizmie podlega przemianom utleniającym poprzez fazę aldehydu octowego i kwasu octowego. Blokując enzymatyczną biotransformację alkoholu przez alkoholodehydrogenazę, disulfiram sprzyja gromadzeniu się aldehydu octowego we krwi po przyjęciu alkoholu, co prowadzi do rozwoju charakterystycznych efektów toksycznych (nudności, wymioty, zaczerwienienie skóry, uczucie gorąca w twarzy i górnej części tułowia, ból w klatce piersiowej, trudności w oddychaniu, szum w głowie, uczucie przyspieszonego bicia serca, zawroty głowy, uczucie strachu, dreszcze, obniżenie ciśnienia tętniczego). Podawanie alkoholu na tle działania disulfiramу pozwala wytworzyć trwały negatywny refleks warunkowy na smak i zapach alkoholu oraz przy długotrwałym leczeniu osiągnąć częściową lub pełną nietolerancję alkoholu.

Farmakokinetyka.

Po przyjęciu doustnym szybko, ale nie całkowicie (70–90 %) wchłania się w przewodzie pokarmowym. Czas trwania działania wynosi 48 godzin. Disulfiram szybko ulega metabolizmowi poprzez redukcję do dietyloditiokarbamianu, który wydzielany jest w postaci koniugatów, lub do dietyloaminy i dwusiarczku węgla (od 4 % do 53 %). Dwusiarczek węgla wydzielany jest przez płuca.

Charakterystyka kliniczna.

Wskazania.

Leczenie przeciwdziałające nawrotowi uzależnienia od alkoholu.

Przeciwwskazania.

• Podwyższona wrażliwość na disulfiram lub którykolwiek składnik preparatu oraz na związki tiurowe;
• choroby układu sercowo-naczyniowego;
• cukrzyca;
• zaburzenia psychiczne i zachowania: ciężkie zaburzenia osobowości, ryzyko samobójstwa, psychozy;
• epilepsja i zespoły epilaktyczne (z wyjątkiem alkoholowej epilepsji);
• ciężka niewydolność oddechowa;
• ciężka niewydolność wątroby i/lub nerek;
• przyjmowanie napojów lub stosowanie leków zawierających alkohol w ciągu ostatnich 24 godzin przed podaniem disulfiramu.

Współdziałanie z innymi lekami oraz inne rodzaje interakcji.

Niezalecane kombinacje Tetramu:

• z alkoholem (jako napój lub substancja pomocnicza) − rozwój reakcji typu disulfiram (uczucie ciepła, zaczerwienienie, wymioty, tachykardia). Należy unikać napojów alkoholowych lub leków, produktów spożywczych, środków perfumeryjno-kosmetycznych zawierających alkohol aż do całkowitego wydalenia leku z organizmu. W tym celu należy kierować się danymi dotyczącymi okresu półtrwania. Należy również unikać stosowania leków zawierających dużą ilość propyloglikolu;
• z izoniazydem, paraldehydem – możliwe ostry zaburzenia zachowania i koordynacji ruchów;
• z nitroimidazolami (metronidazol, ornidazol, seknidazol, tinidazol, omeprazol) – możliwe ostry toksyczny psychoza (halucynacje alkoholowe), zaburzenia świadomości, katatonia, które są odwracalne po odstawieniu leku; stosowanie metronidazolu należy unikać przez 14 dni po zakończeniu leczenia disulfiramem;
• z hydantoynami (fenytoina, przez ekstrapolację, fosfenytoina) – możliwe istotne i szybkie podwyższenie stężenia hydantoyn, w tym fenytiony, we krwi (w wyniku hamowania metabolizmu) z objawami toksycznymi; jeśli nie można uniknąć stosowania tej kombinacji, wskazane są obserwacja kliniczna i kontrola stężenia fenytiony we krwi podczas i po zakończeniu leczenia disulfiramem;
• z lekami hepatotoksycznymi – możliwy toksyczny wpływ na wątrobę, dlatego należy unikać jednoczesnego stosowania z disulfiramem.

Kombinacje wymagające ostrożności:

• z wazodylataktorami, alfa- i beta-blokerami, sympatykomimetykami – należy przewidywać interakcje farmakodynamiczne z możliwymi poważnymi konsekwencjami klinicznymi;
• z warfaryną i innymi doustnymi lekami przeciwpłytkowymi − ze względu na zmniejszenie metabolizmu w wątrobie możliwe jest podwyższenie stężeń przeciwpłytkowych we krwi i zwiększenie efektu przeciwkrzepłego (niebezpieczeństwo krwawień). Należy częściej kontrolować czas protrombinowy lub międzynarodowe znormalizowane stosunki (INR), dostosowywać dawki leków przeciwkrzepłych w trakcie leczenia disulfiramem oraz przez kolejne 8 dni po jego odstawieniu;
• z teofiliną – możliwe zmniejszenie metabolizmu teofiliny i podwyższenie jej stężenia we krwi. Dawkę teofiliny należy dostosować, kierując się objawami klinicznymi i stężeniami leku we krwi;
• z benzodiazepinami – możliwe wzmocnienie efektu uspokajającego i działań niepożądanych ze strony OUN poprzez hamowanie oksydacyjnego metabolizmu benzodiazepin (szczególnie chlorydiazepoksydu i diazepamu). Pod wpływem diazepamu możliwe zmniejszenie intensywności reakcji disulfiram-alkohol. Potencjalnie możliwe nasilenie toksyczności temazepamu. Dawkowanie benzodiazepin należy dostosować, kierując się objawami klinicznymi;
• z barbituranami, morfiną, pentydyną – nasila się efekt terapeutyczny i działania niepożądane tych substancji w wyniku podwyższenia ich stężenia we krwi, rozwijają się reakcje toksyczne;
• z buspironem − potencjalnie możliwe wystąpienie zaburzeń psychicznych (manii);
• z trójpierścieniowymi lekami przeciwdziałającymi depresji (dezypiramina, imipramina, amitryptylina) – możliwe nasilenie nietolerancji alkoholu, wzmocnienie reakcji antabusowej, rozwój ostrego organicznego zespołu mózgowego; zaleca się monitorowanie stanu psychicznego pacjenta;
• z pimozydem – możliwe wzmocnienie organicznego zespołu mózgowego i choreoateotozy;
• z pochodnymi fenantiazyny (w tym perfenazyna, chloropromazyna), inhibitorami MAO − ryzyko wystąpienia poważnych działań niepożądanych (w tym reakcji psychotycznych, nasilenie hipotensji tętniczej), związanych z interakcją lekową;
• z chloksazone − zwiększa się ryzyko wystąpienia działań niepożądanych ze strony OUN;
• z kokainą − disulfiram może hamować jej metabolizm, co może prowadzić do istotnego zwiększenia stężenia kokainy we krwi i zwiększenia ryzyka działań niepożądanych kardiowaskularnych kokainy, w tym wydłużenia odcinka QT;
• z kofeiną − jednoczesne stosowanie disulfiramu i wysokich dawek kofeiny zwiększa ryzyko reakcji sercowo-naczyniowych i pobudzenia. Należy kontrolować stosowanie leków i produktów zawierających kofeinę;
• z kwasem askorbinowym – stosowanie wysokich dawek kwasu askorbinowego może zakłócać reakcję disulfiram-alkohol;
• z ryfampicyną – disulfiram hamuje utlenianie i wydalanie z moczem ryfampicyny.

Jednoczesne stosowanie leków przeciwwskazanych zawierających dwuwartościowe kationy może zmniejszać wchłanianie disulfiramu. Analogicznie wysokie dawki soli żelaza blokują wchłanianie.

Wpływ na wyniki badań laboratoryjnych.

Disulfiram może zakłócać oznaczenie stężenia cholesterolu we krwi (zwiększenie wartości).

Disulfiram nieco obniża wydalanie z moczem kwasu wanilinomigdałowego, ale nie na tyle, by zakłócić diagnostykę fochromocytomu.

Disulfiram może zwiększyć stężenie kwasu homowanilinowego w moczu w wyniku hamowania beta-dofamino-hydroksylazy.

Szczególne środki ostrożności dotyczące stosowania.

Szczególne środki ostrożności dotyczące wyłącznie tetramu.

Opisywano przypadki ciężkiej hepatotoksyczności prowadzącej do przeszczepienia wątroby lub skutku śmiertelnego.

W przypadku wystąpienia osłabienia, anoreksji, nudności, wymiotów, bólu brzucha lub żółtaczki, ciemnienia moczu należy natychmiast przerwać przyjmowanie leku i przeprowadzić badanie kliniczne pacjenta, w tym ocenę laboratoryjnych wskaźników funkcji wątroby (patrz dział «Działania niepożądane»).

Szczególne środki ostrożności związane z kombinacją tetram–alkohol.

Pacjenta należy uprzedzić o ryzyku wystąpienia reakcji tetramowej różnego stopnia nasilenia, w pojedynczych przypadkach – zakończonej śmiercią, w przypadku jednoczesnego stosowania leku i napojów alkoholowych, nawet w niewielkiej ilości, oraz w przypadku naruszenia reżimu abstynencji do 2 tygodni po zakończeniu leczenia (patrz działy «Interakcje z innymi lekami i inne rodzaje interakcji», «Działania niepożądane»).

Pacjenci powinni zachować ostrożność wobec zawartości alkoholu w niektórych innych lekach (szczególnie w roztworach doustnych) lub produktach spożywczych, a także przy stosowaniu wyrobów perfumeryjno-kosmetycznych, takich jak po postrzyżeniu, płyny do płukania jamy ustnej, perfumy.

Reakcja tetramowa (objawy: rumień, nudności, wymioty, uczucie ogólnego niedoboru, tachykardia i hipotensja tętnicza) rozwija się w ciągu 10 minut po spożyciu produktów zawierających alkohol i może trwać od 30 minut do kilku godzin.

Reakcje po spożyciu alkoholu mogą występować przez 2 tygodnie po zakończeniu leczenia tetramem. Zanotowano cięższe reakcje: zaburzenia rytmu serca, napady dławicy piersiowej, kolaps sercowo-naczyniowy, zawał mięśnia sercowego, niewydolność oddechową, objawy neurologiczne (zaburzenia świadomości, encefalopatia, drgawki), nagły zgon.

Nie zaleca się stosowania tetramu w połączeniu z następującymi substancjami:

• napojami alkoholowymi i lekami zawierającymi alkohol;
• izoniazydem;
• metronidazolem;
• fenytoiną, fosfenytoiną (patrz dział «Interakcje z innymi lekami i inne rodzaje interakcji»).

Środki ostrożności podczas stosowania.

Stosowanie leku jest możliwe wyłącznie w warunkach specjalistycznego ośrodka (szpitala, centrum medycznego, polikliniki), w którym pracuje wykwalifikowany personel mający doświadczenie w pracy z tym lekiem.

Stosowanie tetramu może wiązać się z nasilonymi działaniami niepożądanymi, dlatego należy do niego uciekać się tylko w przypadku braku dostępności lub nieskuteczności metod alternatywnych leczenia.

Leczenie tetramem należy prowadzić pod nadzorem lekarza wyłącznie po gruntownym badaniu medycznym pacjenta (ogólne badanie lekarskie i badania laboratoryjne) oraz przy braku przeciwwskazań do terapii. Pacjentowi należy obowiązkowo wyjaśnić istotę terapii i zabronić spożywania alkoholu w okresie leczenia.

Leku nigdy nie wolno stosować pacjentom bez ich wiedzy, niedostatecznie poinformowanym pacjentom oraz pacjentom w stanie upojenia alkoholowego.

Przed zastosowaniem leku należy całkowicie wyeliminować objawy abstynencyjne, przeprowadzić kurację dezintoksykacyjną, ogólnoustrojącą i terapię objawową. Wskazane jest przeprowadzenie racjonalnej psychoterapii.

1–3 dni przed podaniem leku zaleca się całkowite odstawienie leków nasennych, środków uspokajających, antydepresantów i neuroleptyków.

Badania czynnościowe wątroby, w tym oznaczenie poziomu transaminaz w surowicy krwi, należy przeprowadzić przed rozpoczęciem leczenia tetramem (patrz dział «Przeciwwskazania») oraz następnie w regularnych odstępach czasu, co najmniej raz na miesiąc, szczególnie w pierwszych 3 miesiącach leczenia. Przekroczenie trzykrotnie górnej granicy normy poziomu transaminaz w surowicy krwi wymaga natychmiastowego przerwania leczenia tetramem bez możliwości jego późniejszego wznowienia. Należy prowadzić staranne monitorowanie stanu pacjentów do czasu normalizacji wskaźników funkcji wątroby.

Z ostrożnością należy stosować tetram u pacjentów z alergicznym zapaleniem skóry/egzamą spowodowaną nikielą ze względu na zwiększony ryzyko wystąpienia zapalenia wątroby.

U pacjentów z nadciśnieniem tętniczym stosujących tetram należy starannie kontrolować ciśnienie tętnicze, zaleca się zmniejszenie dawki.

Tetram należy stosować z ostrożnością u pacjentów z zaburzeniami funkcji nerek, z niedoczynnością tarczycy ze względu na możliwość przypadkowego wystąpienia reakcji tetramowej.

Nie zaleca się stosowania tetramu w okresie ciąży, niezależnie od etapu, oraz u kobiet w wieku rozrodczym, które nie stosują środków antykoncepcyjnych (patrz dział «Stosowanie w okresie ciąży lub karmienia piersią»).

Stosowanie w okresie ciąży lub karmienia piersią.

Badania na zwierzętach nie dostarczyły przekonujących wyników, a dane badań klinicznych są niewystarczające. Dlatego tetram nie jest zalecany w okresie ciąży, niezależnie od jej trwania, ani kobietom w wieku rozrodczym, które nie stosują środków antykoncepcyjnych.

Wystąpienie reakcji tetramowej przy jednoczesnym stosowaniu leku z alkoholem może mieć poważne konsekwencje dla płodu.

Nie zaleca się stosowania leku w okresie karmienia piersią.

Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów lub obsługi mechanizmów.

Należy wstrzymać się od prowadzenia pojazdów lub obsługi mechanizmów, biorąc pod uwagę, że w trakcie leczenia mogą występować zaburzenia wzroku, dezorientacja, senność.

Sposób stosowania i dawki.

Zaleca się rozpoczęcie leczenia po zaprzestaniu spożywania alkoholu przez co najmniej 24 godziny w specjalistycznym ośrodku pod opieką lekarzy mających doświadczenie w stosowaniu tego leku.

Lek jest przeznaczony do doustnego przyjmowania. Stosować dorosłym rano, podczas śniadania, w dawkach 150–450 mg na dobę przez 7–10 dni.

Po 7–10 dniach od rozpoczęcia leczenia przeprowadza się pierwszy test alkoholowy z zastosowaniem disulfiramu: po przyjęciu leku rano w dawce 450–750 mg pacjent wypija 20–30 ml 40% roztworu etanolu lub wódki, albo innego odpowiedniego napoju alkoholowego. W przypadku słabej reakcji dawkę alkoholu zwiększa się przy kolejnych testach o 10–20 ml, maksymalna dawka to 100–120 ml. Powtórne testy przeprowadza się w warunkach szpitalnych co 1–2 dni, a w warunkach ambulatoryjnych – co 3–5 dni.

Czas trwania leczenia ustala lekarz indywidualnie.

Dzieci.

Brak doświadczenia w stosowaniu leku w leczeniu dzieci.

Przedawkowanie.

Objawy: przedawkowanie disulfiramem może prowadzić do poważnych powikłań neurologicznych, takich jak encefalopatia, zaburzenia świadomości, takie jak dezorientacja, śpiączka, drgawki, możliwe wystąpienie objawów ekstrapiramidowych.

Przedawkowanie disulfiramem w połączeniu z alkoholem może prowadzić do śpiączki lub zespołu dezorientacji, niewydolności sercowo-naczyniowej, czasem z powikłaniami neurologicznymi.

Leczenie: objawowe.

Niepożądane działania.

Niepożądane działania związane z disulfiramem.

Układ nerwowy i zaburzenia psychiczne: neuropatie obwodowe, neurynity, w tym nerwów wzrokowych, polineurynity, zwykle kończyn dolnych; zaburzenia psychoneurologiczne (w tym pogorszenie/utratę pamięci, dezorientację, zamieszanie, paranoję), astenia; ból głowy, senność, uczucie zwiększonego zmęczenia (zwykle na początku leczenia). Czasami może rozwijać się encefalopatia, drgawki/napady epileptiformne, katatonia, zazwyczaj odwracalne po zaprzestaniu leczenia.

Zaburzenia psychoneurologiczne zazwyczaj pojawiały się przy wysokich dawkach (powyżej 500 mg/dobę), stosowaniu z metronidazolem lub izoniazydem (potencjacja toksyczności), u pacjentów z zespołem odstawienia alkoholu.

Układ pokarmowy: metaliczny lub czosnkowy smak w ustach, nieprzyjemny zapach z ust (halitoza), nieprzyjemny zapach u pacjentów z kolostomią, utrata apetytu, ból brzucha (gastralgia), nudności, wymioty, biegunka. Zazwyczaj te reakcje pojawiają się w ciągu pierwszych dwóch tygodni, ustępują spontanicznie przy kontynuowaniu terapii lub zmniejszeniu dawki.

Układ wątrobowo-żółciowy: podwyższenie poziomu transaminaz, bilirubiny, zgłaszano przypadki żółtaczki, zapalenia wątroby (głównie cytolitycznego), czasem z eozynofilią, wysypką skórną; ciężkie przypadki były związane z zapaleniem wątroby typu fulminans, martwicą wątroby, niewydolnością wątroby, czasem wymagającą przeszczepienia wątroby lub prowadzącą do śmiertelnego wyniku. Niektóre przypadki zapalenia wątroby wystąpiły u pacjentów z ekzamą niklową. Stosowanie disulfiramu należy natychmiast przerwać w przypadku pogorszenia funkcji wątroby (patrz sekcja „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności”).

Skóra i tkanki podskórne: zapalenia skóry alergiczne, świąd, wysypki skórne, w tym przypominające trądzik, plamiste-płatekowe. U pacjentów wrażliwych na disiarczek tetrametylotiuramowy obecny w wyrobach gumowych możliwe jest wystąpienie krzyżowej wrażliwości na disulfiram. Zgłaszano przypadki eritemu wielopostaciowego, toksycznego martwiczenia nabłonka (TEN), zespołu Stevensa-Johnsona.

Układ płciowy: obniżenie libidum, potencji, zaburzenia erekcji.

Układ odpornościowy: reakcje nadwrażliwości.

Niepożądane działania związane z połączeniem disulfiramu i alkoholu (reakcje typu disulfiram-alkohol).

Mogą występować do dwóch tygodni po zaprzestaniu przyjmowania disulfiramu i charakteryzują się:

• intensywną wazodylatacją obszaru twarzy i szyi, powodującą rumień, napady gorąca, uczucie pulsowania w głowie i szyi; hipertermię, potliwość, nudności, wymioty, uczucie pragnienia, świąd skóry, pokrzywkę, lęk, uczucie niedoboru, zawroty głowy, ból głowy, nieostrość widzenia, duszność, kołatanie serca, tachykardię, hipotensję tętniczą, nadwentylację;

• w cięższych przypadkach – osłabienie oddychania, ból w klatce piersiowej, wydłużenie odcinka QT, depresję odcinka ST, arytmię, napady dławicy piersiowej, omdlenia, sinicę warg, paznokci, zawał mięśnia sercowego, niewydolność sercowo-naczyniową, kolaps sercowo-naczyniowy, powikłania neurologiczne (dezorientacja, utrata przytomności, obrzęk mózgu, krwawienia do opon mózgowych, udar hemoragiczny, encefalopatia, drgawki/napady epileptiformne), śpiączkę, nagłą śmierć. Rzadkie powikłania obejmują nadciśnienie tętnicze, skurcz oskrzeli, metemoglobinemię.

Okres ważności. 4 lata.

Nie stosować po upływie daty ważności podanej na opakowaniu.

Warunki przechowywania.

W oryginalnym opakowaniu w temperaturze nie wyższej niż 25 °C.

Przechowywać w miejscu niedostępnym dla dzieci.

Opakowanie.

Po 10 tabletek w blistrze, po 1 lub 5 blisterów w pudełku.

Kategoria wydania. Na receptę.

Producent.

Spółka Akcyjna Publiczna „Ośrodek Naukowo-Badawczy „Borszczagowski Zakład Chemiczno-Farmaceutyczny”.

Adres siedziby producenta i miejsce wykonywania działalności.

Ukraina, 03134, miasto Kijów, ulica Myru, 17.