Pantoprazol Altan

INSTRUKCJA stosowania leku leczniczego PANTOPRAZOL ALTAN

Skład:

substancja czynna: pantoprazol;

1 fiolka zawiera 40 mg pantoprazolu (w postaci pantoprazolu sodu seskwihydratu);

substancje pomocnicze: edetat sodu, manitol (E 421), trometamol, wodorotlenek sodu, kwas chlorowodorowy, woda do wstrzykiwań.

Postać leku. Proszek do sporządzenia roztworu do wstrzykiwań.

Główne właściwości fizykochemiczne: proszek białego koloru.

Grupa farmakoterapeutyczna. Leki stosowane w chorobach zależnych od kwasu. Inhibitory pompy protonowej. Pantoprazol. Kod ATC A02BC02.

Właściwości farmakologiczne.

Farmakodynamika.

Mechanizm działania. Pantoprazol to związek benzimidazolowy, który hamuje wydzielanie kwasu solnego w żołądku poprzez specyficzne blokowanie pomp protonowych komórek okładzinowych.

W kwaśnym środowisku komórek okładzinowych pantoprazol przekształca się w formę aktywną i hamuje H+, K+-ATPazę, co blokuje końcowy etap produkcji kwasu solnego przez żołądek. Inhibicja ta jest zależna od dawki i wpływa zarówno na wydzielanie kwasu w stanie spoczynku, jak i na wydzielanie stymulowane. U większości pacjentów objawy ustępują po 2 tygodniach. Podobnie jak inne inhibitory pompy protonowej (IPP) oraz inhibitory receptorów H2, pantoprazol obniża kwasowość żołądka i w konsekwencji zwiększa stężenie gastryny proporcjonalnie do stopnia obniżenia kwasowości. Wzrost stężenia gastryny jest odwracalny. Ponieważ pantoprazol wiąże się z enzymem poniżej poziomu komórkowych receptorów, wykazuje właściwość hamowania wydzielania kwasu solnego niezależnie od stymulacji przez inne substancje (acetylocholinę, histaminę, gastrynę). Postacie doune i dożylne zapewniają ten sam efekt terapeutyczny.

Pod wpływem pantoprazolu wzrasta stężenie gastryny na czczo. Przy krótkotrwałym stosowaniu górna granica normy w większości przypadków nie jest przekroczona. Przy długotrwałym leczeniu stężenia gastryny wzrastają zazwyczaj dwukrotnie. Jednak w pojedynczych przypadkach możliwe jest nadmierne zwiększenie tych wartości. W konsekwencji u niewielkiej części pacjentów poddawanych długotrwałemu leczeniu obserwuje się niewielki lub umiarkowany wzrost liczby specyficznych komórek endokrynnych żołądka (jak w hiperplazji adenomatoidalnej). Jednak zgodnie z dotychczas przeprowadzonymi badaniami, powstawanie komórek prekursorowych nowotworów neuroendokrynnych (hiperplazja atypowa) lub nowotworów neuroendokrynnych żołądka, które zaobserwowano w badaniach na zwierzętach, u ludzi nie występuje. Według wyników badań na zwierzętach, przy długości leczenia pantoprazolem przekraczającej 1 rok, nie wyklucza się wpływu na parametry endokrynologiczne tarczycy.

Podczas terapii lekami przeciwwydzielniczymi, jako odpowiedź na obniżone wydzielanie kwasu, wzrasta stężenie gastryny w surowicy krwi. Wzrasta również stężenie chromograniny A (CgA) w wyniku obniżenia kwasowości żołądka. Podwyższone stężenia CgA mogą wpływać na przeprowadzanie badań nowotworów neuroendokrynnych.

Zgodnie z danymi publikacji naukowych, zaleca się przerwanie terapii IPP 5 dni – 2 tygodnie przed oznaczeniem CgA. Pozwoli to przywrócić stężenie CgA z podwyższonego w wyniku terapii IPP do normy.

Farmakokinetyka.

W zakresie dawek od 10 do 80 mg kinetyka pantoprazolu w osoczu krwi jest liniowa zarówno po podaniu doustnym, jak i dożylnej.

Rozkład

Wiązanie pantoprazolu z białkami osocza krwi wynosi około 98%. Objętość rozkładu to około 0,15 l/kg.

Biotransformacja

Substancja jest niemal całkowicie metabolizowana w wątrobie. Główna droga metabolizmu to demetylowanie przez CYP2C19 z późniejszą koniugacją siarczanową. Do innych dróg metabolizmu należy utlenianie przez CYP3A4.

Wydalanie

Okres półtrwania wynosi około 1 godziny, klirens – około 0,1 l/h/kg. Zanotowano kilka przypadków opóźnionego wydalania. Ze względu na specyficzne wiązanie pantoprazolu z pompami protonowymi komórek okładzinowych okres półtrwania nie koreluje z dużo dłuższą trwałością działania terapeutycznego (hamowaniem wydzielania kwasu solnego).

Większość metabolitów pantoprazolu (około 80%) wydalana jest z moczem, reszta – z kałem. Głównym metabolitem zarówno w surowicy krwi, jak i w moczu jest desmetylopantoprazol skoniugowany z siarczanem. Okres półtrwania głównego metabolitu (około 1,5 godziny) jest nieco dłuższy niż pantoprazolu.

Grupy specjalne

Metabolizatorzy wolni. Około 3% Europejczyków charakteryzuje się niską czynnościową aktywnością enzymu CYP2C19; określa się ich jako metabolizatorów wolnych. U tych osób metabolizm pantoprazolu jest najprawdopodobniej katalizowany głównie przez enzym CYP3A4. Po podaniu jednej dawki 40 mg pantoprazolu średnie pole pod krzywą farmakokinetyczną „stężenie w osoczu – czas” było około 6 razy większe u metabolizatorów wolnych niż u osób z funkcjonalnie aktywnym enzymem CYP2C19 (metabolizatorzy szybcy). Średnie stężenie szczytowe w osoczu wzrosło o około 60%. Wyniki te nie wpływają na dawkowanie pantoprazolu.

Pacjenci z zaburzeniami funkcji nerek (w tym pacjenci poddawani hemodializie) nie wymagają zmniejszenia dawki pantoprazolu. Tak samo jak u osób zdrowych, okres półtrwania pantoprazolu u tych pacjentów jest krótki. Bardzo niewielka ilość pantoprazolu ulega dializie. Pomimo że okres półtrwania głównego metabolitu nieco się wydłuża (2–3 godziny), jest on szybko wydalany i nie gromadzi się.

Zaburzenia funkcji wątroby. Choć u chorych z marskością wątroby (klasa A i B wg klasyfikacji Childa-Pugha) okres półtrwania substancji czynnej wydłuża się do 7–9 godzin i w związku z tym pole pod krzywą (AUC) wzrasta 5–7-krotnie, maksymalne stężenie pantoprazolu w osoczu wzrasta jedynie 1,5-krotnie w porównaniu z wartościami u zdrowych ochotników.

Pacjenci w podeszłym wieku. Niewielki wzrost AUC i Cmax u pacjentów w podeszłym wieku w porównaniu z młodszej grupą wiekową nie ma znaczenia klinicznego.

Dzieci. Po jednorazowym podaniu dawki 20 lub 40 mg pantoprazolu doustnie AUC i Cmax u dzieci w wieku od 5 do 16 lat mieściły się w granicach wartości odpowiednich dla dorosłych. Po jednorazowym dożylnej podaniu pantoprazolu w dawkach 0,8 lub 1,6 mg/kg dzieciom w wieku od 2 do 16 lat nie zaobserwowano istotnej zależności między klirensą pantoprazolu a wiekiem lub masą ciała pacjenta. AUC i objętość rozkładu odpowiadały danym uzyskanym w badaniach z udziałem dorosłych.

Właściwości kliniczne.

Wskazania.

• Refluks przełyku.
• Wrzód dwunastnicy.
• Wrzód żołądka.
• Zespół Zollingera-Ellisona oraz inne stany hipersekrecyjne.

Przeciwwskazania.

Podwyższona wrażliwość na substancję czynną, pochodne benzimidazolu lub którykolwiek składnik pomocniczy leku.

Interakcje z innymi lekami i inne formy interakcji.

Leki, których wchłanianie zależy od pH.

Ze względu na całkowite i długotrwałe hamowanie wydzielania kwasu solnego pantoprazol może wpływać na wchłanianie leków, u których wartość pH soku żołądkowego jest ważnym czynnikiem ich dostępności biologicznej (np. niektórych leków przeciwdrożdżycowych, takich jak ketoconazol, itrakonazol, posakonazol, lub innych leków, takich jak erlotynib).

Inhibitory proteazy HIV.

Nie zaleca się jednoczesnego stosowania pantoprazolu z inhibitorami proteazy HIV (np. atazanawir), których wchłanianie zależy od pH w żołądku, ze względu na istotne obniżenie ich dostępności biologicznej (patrz sekcja „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności podczas stosowania”).

Jeśli jednoczesne stosowanie inhibitorów proteazy HIV i inhibitorów pompy protonowej (IPP) zostanie uznane za nieuniknione, zaleca się dokładne monitorowanie kliniczne (np. obciążenie wirusem). Nie należy przekraczać dziennej dawki pantoprazolu 20 mg. Może być konieczna korekta dawki inhibitorów proteazy HIV.

Kumaryny (fenprokumon lub warfaryna).

Jednoczesne stosowanie pantoprazolu z warfaryną lub fenprokumonem nie wpływało na farmakokinetykę warfaryny, fenprokumonu ani INR (międzynarodowy wskaźnik znormalizowany). Jednak donoszono o zwiększeniu INR i wydłużeniu czasu protrombinowego u pacjentów stosujących jednocześnie IPP i warfarynę lub fenprokumon. Zwiększenie INR i wydłużenie czasu protrombinowego mogą prowadzić do rozwoju krwawień patologicznych, a nawet skutku śmiertelnego. W przypadku takiego jednoczesnego stosowania konieczne jest monitorowanie INR i czasu protrombinowego.

Metotreksat.

Jednoczesne stosowanie metotreksatu w dużych dawkach (np. 300 mg) i IPP zwiększało poziom metotreksatu u niektórych pacjentów. W związku z tym przy stosowaniu dużych dawek metotreksatu, np. w leczeniu nowotworów lub łuszczycy, może być konieczne tymczasowe przerwanie przyjmowania pantoprazolu.

Inne badania interakcji lekowych.

Pantoprazol jest intensywnie metabolizowany w wątrobie za pomocą systemu enzymatycznego cytochromu P450. Główna droga metaboliczna to demetylacja przez CYP2C19, a inne drogi metaboliczne obejmują utlenianie przez CYP3A4.

Badania interakcji z innymi lekami, które mają podobne drogi metaboliczne, w szczególności karbamazepiną, diazepamem, glibenklamidem, nifedypinem i doustnymi środkami antykoncepcyjnymi zawierającymi lewonorgestrel i etynylowy estradiol, nie wykazały klinicznie istotnych interakcji.

Wyniki niektórych badań interakcji lekowych wskazują, że pantoprazol nie wpływa na metabolizm substancji czynnych za pomocą enzymów CYP1A2 (kofeina, teofylinę), CYP2C9 (piroksykam, diklofenak, naproksen), CYP2D6 (metoprolol), CYP2E1 (etanol) oraz nie wpływa na związane z białkiem glikoproteiną-p wchłanianie cyfostyny.

Nie można wykluczyć możliwości interakcji pantoprazolu z innymi lekami lub związkami, które są metabolizowane przez enzymy tego samego systemu.

Interakcje przy jednoczesnym stosowaniu z lekami przeciwwskazowymi nie zostały zaobserwowane.

Badano również interakcje lekowe przy jednoczesnym stosowaniu pantoprazolu z niektórymi antybiotykami (klarytromycyna, metronidazol, amoksycylina). Nie zaobserwowano klinicznie istotnych interakcji.

Leki, które hamują lub indukują CYP2C19.

Inhibitory CYP2C19, takie jak fluwoksamina, mogą zwiększać działanie systemowe pantoprazolu. U pacjentów otrzymujących długotrwałą terapię wysokimi dawkami pantoprazolu lub u których występuje niewydolność wątroby, może być konieczne zmniejszenie dawki.

Induktory enzymów wpływające na CYP2C19 i CYP3A4, takie jak ryfampicyna i ziele świętojańskie (Hypericum perforatum), mogą obniżać stężenie IPP w osoczu krwi, które są metabolizowane przez enzymy tego samego systemu.

Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania.

Złoszczonych nowotworów żołądka.

Objawowa odpowiedź na leczenie pantoprazolem może maskować objawy nowotworów złośliwych żołądka i utrudniać postawienie diagnozy.

W przypadku wystąpienia niepokojących objawów (np. szybka, niezamierzona utrata masy ciała, częste wymioty, dysfagia, wymioty z krwią, anemia, melena) oraz w przypadku podejrzenia lub potwierdzenia wrzodu żołądka należy wykluczyć obecność nowotworów złośliwych.

Jeśli pomimo odpowiedniego leczenia objawy utrzymują się, należy przeprowadzić dodatkowe badania diagnostyczne.

Niewydolność wątroby.

U pacjentów z ciężką niewydolnością wątroby należy podczas leczenia kontrolować aktywność enzymów wątrobowych. W przypadku wzrostu ich aktywności leczenie należy przerwać.

Inhibitory proteazy HIV.

Nie zaleca się jednoczesnego stosowania pantoprazolu z inhibitorami proteazy HIV (takimi jak atazanawir), których wchłanianie zależy od pH w żołądku, ze względu na istotne zmniejszenie ich dostępności biologicznej (patrz sekcja „Interakcje z innymi lekami i inne rodzaje interakcji”).

Jeśli jednak nie można uniknąć stosowania kombinacji atazanawiru z inhibitory pomp protonowych (IPP), zaleca się dokładne monitorowanie kliniczne (w szczególności obciążenia wirusowego). Nie należy przekraczać dawki dobowej pantoprazolu 20 mg.

Infekcje bakteryjne przewodu pokarmowego.

Podobnie jak inne IPP, pantoprazol może prowadzić do wzrostu liczby bakterii flory normalnej w górnych odcinkach przewodu pokarmowego. Leczenie tym lekiem nieco zwiększa ryzyko wystąpienia infekcji przewodu pokarmowego wywołanych przez bakterie takie jak Salmonella, Campylobacter lub C. difficile.

Hipomagnezemia.

Ciężką hipomagnezemię obserwowano u pacjentów przyjmujących IPP, takie jak pantoprazol, przez co najmniej 3 miesiące, a w większości przypadków przez rok. Mogą wystąpić poważne objawy hipomagnezemii, takie jak zmęczenie, drgawki, delirium, napady padaczkowe, zawroty głowy i arytmia komorowa, jednak mogą one rozwijać się niezauważalnie i nie być wzięte pod uwagę. U większości dotkniętych pacjentów stan poprawiał się po podaniu zastępczym preparatów magnezu i przerwaniu leczenia IPP.

Jeśli przewiduje się długotrwałe leczenie lub jeśli pacjent przyjmuje IPP w połączeniu z doustnym derywatorem cyfrowym lub lekami, które mogą powodować hipomagnezemię (np. diuretykami), lekarze powinni rozważyć potrzebę pomiaru stężenia magnezu przed rozpoczęciem leczenia IPP oraz okresowo podczas leczenia.

Sód.

Lek zawiera mniej niż 1 mmol sodu (23 mg) w fiolce, co oznacza, że jest lekiem „bezsodowym”.

Złamania kości.

Długotrwałe leczenie (ponad 1 rok) wysokimi dawkami IPP zwiększa ryzyko złamania kości udowych, nadgarstka i kręgosłupa, szczególnie u osób starszych lub w obecności innych czynników ryzyka.

Badania obserwacyjne wskazują, że stosowanie IPP zwiększa ogólne ryzyko złamań o 10–40%. Niektóre z nich mogą być spowodowane innymi czynnikami ryzyka. Pacjenci z ryzykiem rozwoju osteoporozy powinni otrzymywać leczenie zgodnie z obowiązującymi zaleceniami klinicznymi oraz przyjmować odpowiednią ilość witaminy D i wapnia.

Ciężkie reakcje skórne (SCAR).

Podczas stosowania pantoprazolu odnotowano ciężkie reakcje skórne (w tym rumień wielopostaciowy, zespół Stevensa-Johnsona, toksyczny zespół martwiczy nabłonka i ostrą ogólnoustrojową reakcję lekową z eozynofilią i objawami systemowymi (DRESS)), które występują z nieznaną częstością i mogą prowadzić do ciężkich skutków lub być śmiertelne (patrz sekcja „Działania niepożądane”).

Przy przepisywaniu leku pacjentów należy poinformować o objawach i objawach SCAR i dokładnie monitorować tych pacjentów pod kątem rozwoju reakcji skórnych.

W przypadku pojawienia się objawów i objawów takich reakcji należy natychmiast przerwać stosowanie pantoprazolu i rozważyć możliwość leczenia alternatywnego.

Podostre układowe toczeń skóry.

Stosowanie IPP wiąże się z bardzo rzadkimi przypadkami rozwoju podostrego układowego toczenia skóry. Jeśli wystąpią zmiany skórne, szczególnie w obszarach narażonych na działanie światła słonecznego, towarzyszące bólem stawów, pacjent powinien natychmiast skonsultować się z lekarzem, który rozważy konieczność przerwania leczenia. Wystąpienie podostrego układowego toczenia skóry u pacjentów podczas wcześniejszego leczenia IPP zwiększa ryzyko jego rozwoju przy stosowaniu innych IPP.

Wpływ na wyniki badań laboratoryjnych.

Podwyższony poziom CgA może wpływać na wyniki badań nowotworów neuroendokrynnych. Aby uniknąć takiego wpływu, należy przerwać leczenie pantoprazolem co najmniej 5 dni przed oznaczeniem CgA. Jeśli poziomy CgA i gastryny nie powrócą do normy po pierwotnym oznaczeniu, należy powtórzyć badanie po 14 dniach od przerwania leczenia IPP.

Stosowanie w czasie ciąży lub karmienia piersią.

Ciąża. Doświadczenie stosowania leku u kobiet w ciąży jest ograniczone. Dostępne dane dotyczące kobiet w ciąży (około 300–1000 przypadków) nie wykazują działania teratogennego ani fetotoksycznego/neonatalnego pantoprazolu. W badaniach funkcji rozrodczych przeprowadzonych na zwierzętach obserwowano toksyczność rozrodczą. Leku nie należy stosować w czasie ciąży.

Karmienie piersią. Badania na zwierzętach wykazały wydzielanie pantoprazolu z mlekiem matki. Istnieją dane dotyczące wydzielania pantoprazolu z mlekiem ludzkim. Nie można wykluczyć ryzyka dla noworodków/maluchów. Decyzję o przerwaniu karmienia piersią lub o przerwaniu/utrzymaniu leczenia lekiem należy podjąć z uwzględnieniem korzyści z karmienia piersią dla dziecka i korzyści z leczenia lekiem dla kobiety.

Plodność. W badaniach na zwierzętach nie zaobserwowano negatywnego wpływu pantoprazolu na płodność.

Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów lub obsługiwania maszyn.

Pantoprazol nie wpływa lub ma bardzo niewielki wpływ na szybkość reakcji podczas prowadzenia pojazdów lub obsługiwanie maszyn.

Podczas leczenia tym lekiem możliwe są niepożądane reakcje, takie jak zaburzenia wzroku i zawroty głowy. W przypadku wystąpienia takich reakcji pacjenci nie powinni prowadzić samochodu ani pracować z urządzeniami mechanicznymi.

Sposób stosowania i dawki.

Lek stosować dorosłym na pisemne zlecenie i pod bezpośrednim nadzorem lekarza.

Wprowadzanie leku dożylnie zaleca się tylko w przypadku, gdy jego stosowanie doustne jest niemożliwe. Istnieją dane dotyczące długości leczenia dożylnego do 7 dni. Dlatego w przypadku możliwości klinicznej przechodzi się od dożylnego podania leku do doustnego w dawce 40 mg.

Zalecane dawki.

Wrzód żołądka, wrzód dwunastnicy i przełyk Barretta — 1 fiolka (40 mg pantoprazolu) na dobę dożylne.

Długotrwałe leczenie zespołu Zollingera-Ellisona oraz innych stanów patologicznych nadmiernej sekrecji.

Początkowa dawka dzienna leku wynosi 80 mg. W razie potrzeby dawkę można dobrać indywidualnie, zwiększając lub zmniejszając ją w zależności od wskaźników sekrecji kwasu żołądkowego. Jeśli dawka przekracza 80 mg na dobę, należy ją podzielić na dwie podania. Możliwe jest tymczasowe zwiększenie dawki pantoprazolu do 160 mg, jednak długość stosowania powinna być ograniczona tylko do okresu niezbędnego do uzyskania odpowiedniego kontroli sekrecji kwasu.

W razie potrzeby szybkiego obniżenia kwasowości u większości pacjentów wystarczająca jest początkowa dawka 2 × 80 mg w celu osiągnięcia pożądanego poziomu (< 10 mEq/h) w ciągu 1 godziny.

Niewydolność wątroby.

U pacjentów z ciężką niewydolnością wątroby nie należy przekraczać dawki dziennej 20 mg (½ fiolki leku, proszek 40 mg).

Niewydolność nerek.

Pacjenci z zaburzeniami funkcji nerek nie wymagają korekty dawki.

Pacjenci w wieku podeszłym.

Pacjenci w wieku podeszłym nie wymagają korekty dawki.

Przygotowanie do stosowania.

Gotowy do stosowania roztwór otrzymuje się poprzez rozcieńczenie proszku w fiolce 10 ml roztworu do wstrzykiwań chlorku sodu 0,9 %. Otrzymany roztwór można podawać bezpośrednio lub po zmieszaniu z 100 ml roztworu do wstrzykiwań chlorku sodu 0,9 % lub roztworu do wstrzykiwań glukozy 5 %.

Po przygotowaniu roztwór należy użyć w ciągu 12 godzin. Z mikrobiologicznego punktu widzenia rozcieńczony lek należy zastosować natychmiast.

Nie wolno przygotowywać ani mieszać tego leku z innymi rozpuszczalnikami oprócz wymienionych powyżej.

Ten lek przeznaczony jest do dożylnego podania w ciągu 2–15 minut.

Fiolka przeznaczona jest tylko do jednorazowego użytku. Przed zastosowaniem należy wizualnie sprawdzić fiolkę z roztworem (w szczególności pod kątem zmiany koloru, obecności osadu).

Dzieci.

Leku nie zaleca się stosować dzieciom (do 18. roku życia), ponieważ dane dotyczące bezpieczeństwa i skuteczności pantoprazolu u tej grupy wiekowej są ograniczone. Obecnie dostępne dane przedstawiono w sekcji „Farmakokinetyka”, jednak nie można podać rekomendacji dotyczących dawkowania.

Przedawkowanie.

Objawy przedawkowania u ludzi nie zostały opisane.

Dawki do 240 mg podane dożylne w ciągu 2 minut były dobrze tolerowane. Ponieważ pantoprazol silnie wiąże się z białkami osocza, praktycznie nie jest usuwany podczas hemodializy.

W przypadku przedawkowania i wystąpienia objawów zatrucia należy podjąć standardowe działania terapeutyczne przewidziane w przypadku zatrucia. Nie ma zaleceń dotyczących terapii specyficznej.

Działania niepożądane.

O wystąpieniu działań niepożądanych można spodziewać się u około 5 % pacjentów. Najczęściej zgłasza się rozwój takich działań niepożądanych, jak zapalenie żył w miejscu wstrzyknięcia. Diareę i ból głowy obserwowano u około 1 % pacjentów.

Niepożądane skutki klasyfikuje się według częstości występowania na następujące kategorie: bardzo często (≥ 1/10), często (≥ 1/100 i < 1/10), rzadko (≥ 1/1000 i < 1/100), pojedynczo (≥ 1/10000 i < 1/1000), bardzo rzadko (< 1/10000), częstość nieznana (niemożliwe do określenia na podstawie dostępnych danych).

Ze strony krwi i układu chłonnego.

Pojedynczo: agranulocytoza.

Bardzo rzadko: leukopenia, trombocytopenia, pancytopenia.

Ze strony przewodu pokarmowego.

Często: ból w nadbrzuszu, polipy gruczołów okrężnicy (łagodne).

Rzadko: biegunka, nudności, wymioty, wzdęcia i meteorizm, zaparcia, suchość w ustach, ból i dyskomfort brzucha.

Częstość nieznana: kolit mikroskopowy.

Ze strony układu wątrobowo-żółciowego.

Rzadko: podwyższenie poziomu enzymów wątrobowych (transaminaz, γ-glutamylotransferazy).

Pojedynczo: podwyższenie poziomu bilirubiny.

Częstość nieznana: uszkodzenie hepatocytów, żółtaczka, niewydolność wątroby.

Ze strony układu immunologicznego.

Pojedynczo: reakcje nadwrażliwości (w tym reakcje anafilaktyczne, wstrząs anafilaktyczny).

Ze strony skóry i tkanek podskórnych.

Rzadko: świąd, wysypka, egzantema.

Pojedynczo: pokrzywka, obrzęk naczynioruchowy.

Częstość nieznana: rumień wielopostaciowy, zespół Lyella, zespół Stevensa-Johnsona, nadwrażliwość na światło, podostre łupieżowe zapalenie skóry, ostra ogólnikowa reakcja lekowa z eozynofilią i objawami systemowymi (DRESS) (patrz sekcja „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności”).

Ze strony układu mięśniowo-szkieletowego i tkanki łącznej.

Rzadko: złamania kości udowej, nadgarstka, kręgosłupa.

Pojedynczo: artrologia, miologia.

Częstość nieznana: skurcze mięśni (jako skutek zaburzeń równowagi elektrolitów).

Ze strony układu nerwowego.

Rzadko: ból głowy, zawroty głowy.

Pojedynczo: zaburzenia smaku.

Częstość nieznana: parestezja.

Zaburzenia psychiczne.

Rzadko: zaburzenia snu.

Pojedynczo: depresja (w tym nasilenie).

Bardzo rzadko: dezorientacja (w tym nasilenie).

Częstość nieznana: halucynacje, dezorientacja (szczególnie u pacjentów skłonnych do takich zaburzeń, a także nasilenie objawów w przypadku ich istnienia).

Ze strony narządów wzroku.

Pojedynczo: zaburzenia wzroku / zamglenie wzroku.

Ze strony nerek i układu moczowego.

Częstość nieznana: nefryt międzykomórkowy (z możliwością rozwoju niewydolności nerek).

Ogólne zaburzenia.

Często: zapalenie żył w miejscu wstrzyknięcia.

Rzadko: osłabienie, zmęczenie, niedomaganie.

Pojedynczo: podwyższenie temperatury ciała, obrzęki obwodowe.

Zaburzenia przemiany materii i zaburzenia odżywiania.

Rzadko: hiperlipidemia i podwyższenie poziomu lipidów (triglicerydy, cholesterol), zmiany masy ciała.

Nieznane: hiponatremia, hipomagnezemia (patrz sekcja „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności”), hipokalcemia1, hipokaliemia.

Ze strony układu rozrodczego i gruczołów mlekowych.

Pojedynczo: ginekomastia.

1 Hipokalcemia współwystępująca z hipomagnezemią.

Okres ważności. 1,5 roku.

Z mikrobiologicznego punktu widzenia lek rozcieńczony należy użyć natychmiast. Jednakże stabilność fizyko-chemiczna rozcieńczonego leku zachowuje się przez 12 godzin w temperaturze 25 °C.

Warunki przechowywania.

Przechowywać w temperaturze nie wyższej niż 25 ºC, w miejscu niedostępnym dla dzieci.

Opakowanie.

Proszek w fiolce. Po 1 lub 10 fiol w pudełku kartonowym.

Kategoria wydawania. Na receptę.

Producent.

ALTAN FARMACEUTICA, S.A.

Miejsce produkcji i adres siedziby.

Avenida Constitución, 198-199, Polígono Industrial Monte Boyal, Casarrubios del Monte, Toledo, 45950, Hiszpania.