Omez®

INSTRUKCJA dot. stosowania leku Omez® (OMEZ)

Skład:

substancja czynna: omeprazolum;

1 kapsuła zawiera omeprazolu 20 mg;

substancje pomocnicze: manitol (E 421); laktoza, monohydrat; sodu laurylosulfat; sodu fosforan dwuhydrolany; sacharoza; hydroksypropyloceluloza; kopolimer metakrylanowy (typ C); sodu wodorotlenek; makrogol; talk; tytanu dwutlenek (E 171);

skład kapsuły: żelatyna, metylo-p-hydroksybenzoesan (E 218), propylo-p-hydroksybenzoesan (E 216), karmoizyna (E 122).

Postać leku. Kapsuły.

Główne właściwości fizyko-chemiczne: twarde, przezroczyste żelatynowe kapsuły o rozmiarze 2, z oznaczeniem OMEZ, z bezbarwnym korpusem i różowym kapturkiem. Zawartość kapsuł – białe lub prawie białe pelety.

Grupa farmakoterapeutyczna. Leki stosowane w leczeniu choroby wrzodowej i choroby refluksowej przełyku. inhibitory pompy protonowej.

Kod ATC A02BC01.

Właściwości farmakodynamiczne.

Farmakodynamika.

Mechanizm działania. Omez® jako racemiczna mieszanina dwóch enancjomerów zmniejsza wydzielanie kwasu żołądkowego dzięki docelowemu mechanizmowi działania. Jest to specyficzny inhibitor pompy protonowej w komórkach okładzinowych żołądka. Działa szybko i zapewnia kontrolę nad hamowaniem wydzielania kwasu żołądkowego po podawaniu jednokrotnie na dobę.

Omez® to słaba zasada, która koncentruje się i przekształca w formę aktywną w kwaśnym środowisku kanałków wewnątrzkomórkowych w komórkach okładzinowych, gdzie hamuje enzym H⁺K⁺-ATPazę – pompę kwasową. Taki wpływ na końcowy etap procesu produkcji kwasu żołądkowego zależy od dawki i zapewnia wysoką skuteczność hamowania zarówno wydzielania kwasu podstawowego, jak i stymulowanego, niezależnie od rodzaju bodźca.

Skutki farmakodynamiczne. Wszystkie obserwowane efekty farmakodynamiczne można wyjaśnić wpływem omeprazolu na wydzielanie kwasu.

Wpływ na wydzielanie kwasu żołądkowego.

Dawanie doustne 20 mg omeprazolu raz dziennie powoduje szybkie i skuteczne hamowanie dobowego i nocnego wydzielania kwasu żołądkowego, maksymalny efekt osiągany jest w ciągu 4 dni leczenia. U pacjentów z wrzodą dwunastnicy średnie zmniejszenie kwasowości żołądka o około 80 % zachodzi w ciągu 24 godzin po przyjęciu 20 mg omeprazolu, średnie zmniejszenie wydzielania kwasu po stymulacji pentagastryną wynosi około 70 % po 24 godzinach od przyjęcia omeprazolu.

Doustne podawanie 20 mg omeprazolu utrzymuje u pacjentów z wrzodą dwunastnicy wartość pH w żołądku ≥ 3 przez średni czas 17 godzin w ciągu 24-godzinnego okresu. W wyniku zmniejszonego wydzielania kwasu i kwasowości w żołądku, zależnie od dawki, omeprazol zmniejsza/normalizuje ekspozycję kwasową przełyku u pacjentów z chorobą refluksową przełyku. Hamowanie wydzielania kwasu jest skorelowane z polem pod krzywą „stężenie w osoczu – czas” (AUC) omeprazolu, a nie z rzeczywistym stężeniem w osoczu w danej chwili.

Podczas leczenia omeprazolem nie obserwowano żadnej tachyfilaksji.

Wpływ na Helicobacter pylori (H. pylori).

Wrzody pokarmowe są związane z H. pylori, w tym wrzody dwunastnicy i wrzody żołądka. H. pylori uważa się za główny czynnik decydujący o rozwoju zapalenia żołądka. H. pylori w połączeniu z kwasem żołądkowym są głównymi czynnikami w rozwoju choroby wrzodowej. H. pylori jest głównym czynnikiem w rozwoju zapalenia żołądka atroficznego, które wiąże się ze zwiększonym ryzykiem rozwoju raka żołądka.

Eradykacja H. pylori z zastosowaniem omeprazolu i leków przeciwbakteryjnych wiąże się z szybszym ustąpieniem objawów, wysokim odsetkiem gojenia zmian błony śluzowej oraz długotrwałą remisją choroby wrzodowej.

Inne efekty związane z hamowaniem kwasu.

Podczas długotrwałego leczenia obserwowano nieco częstsze występowanie cyst gruczołowych w żołądku. Te zmiany są fizjologicznym następstwem obecnego hamowania wydzielania kwasu, są łagodne i prawdopodobnie odwracalne.

Obniżenie kwasowości w żołądku za pomocą dowolnych środków, w tym inhibitorów pompy protonowej, zwiększa liczbę bakterii w żołądku, które normalnie występują w przewodzie pokarmowym. Leczenie lekami obniżającymi kwasowość nieco zwiększa ryzyko infekcji przewodu pokarmowego, np. spowodowanych przez Salmonella, Campylobacter oraz Clostridium difficile u pacjentów hospitalizowanych.

Zastosowanie w pediatrii.

W niekontrolowanym badaniu z udziałem dzieci (w wieku od 1 do 16 lat) z ciężkim, erozyjnym zapaleniem przełyku omeprazol w dawkach 0,7–1,4 mg/kg poprawił stan pacjentów z zapaleniem przełyku w 90 % przypadków i znacząco zmniejszył objawy refluksu. W ślepej próbie bez leku porównawczego z udziałem dzieci w wieku od 0 do 24 miesięcy z rozpoznaną chorobą refluksową przełyku leczonych dawkami 0,5 mg/kg, 1,0 mg/kg oraz 1,5 mg/kg omeprazolu częstotliwość występowania epizodów wymiotów/odrzucania zmniejszyła się o 50 % po 8 tygodniach leczenia niezależnie od dawki.

Eradykacja bakterii H. pylori u dzieci.

W randomizowanym, podwójnie ślepej próbie klinicznej (badanie Héliot) stwierdzono, że omeprazol w połączeniu z dwoma antybiotykami (amoksycylina i klarromycyna) był bezpieczny i skuteczny w leczeniu infekcji spowodowanej przez H. pylori u dzieci w wieku od 4 lat z zapaleniem żołądka: szybkość eliminacji H. pylori wyniosła 74,2 % (23/31 pacjentów) w grupie przyjmującej omeprazol + amoksycylina + klarromycyna, w porównaniu do 9,4 % (3/32 pacjentów) w grupie przyjmującej amoksycylina + klarromycyna. Jednak nie wykazano żadnych dowodów korzyści klinicznej w odniesieniu do objawów dyspepsji. Badanie to nie objęło dzieci poniżej 4 roku życia.

Farmakokinetyka.

Absorpcja. Absorpcja omeprazolu jest szybka, stężenia szczytowe w osoczu osiągane są około 1–2 godziny po podaniu dawki. Absorpcja omeprazolu zachodzi w jelicie cienkim i zazwyczaj kończy się w ciągu 3–6 godzin. Jednoczesne spożycie pokarmu nie wpływa na biodostępność. Biodostępność (dostępność systemowa) omeprazolu po podaniu jednorazowej dawki doustnej wynosi około 40 %. Po powtarzanym stosowaniu raz dziennie biodostępność wzrasta do około 60 %.

Rozkład. Objętość dystrybucji u osób zdrowych wynosi około 0,3 l/kg masy ciała. Wiązanie omeprazolu z białkami osocza krwi wynosi 97 %.

Metabolizm. Omeprazol jest całkowicie metabolizowany przez układ cytochromu P450. Większość metabolizmu omeprazolu zależy od CYP2C19, odpowiedzialnego za tworzenie hydroksyomeprazolu, głównego metabolitu w osoczu krwi. Pozostała część zależy od innej specyficznej izoformy, CYP3A4, odpowiedzialnej za tworzenie sulfonu omeprazolu. Ze względu na wysoką powinowactwo omeprazolu i CYP2C19 istnieje potencjał konkurencyjnego hamowania i interakcji metabolicznych między lekami i innymi substratami CYP2C19. Jednakże z uwagi na niskie powinowactwo do CYP3A4 omeprazol nie ma potencjału do hamowania metabolizmu innych substratów CYP3A4. Ponadto omeprazol nie hamuje znacząco głównych enzymów CYP.

Około 3 % populacji białej i 15–20 % populacji azjatyckiej nie posiada funkcjonalnego enzymu CYP2C19. U takich osób metabolizm omeprazolu prawdopodobnie głównie katalizowany jest przez CYP3A4. Po powtarzanym stosowaniu raz dziennie 20 mg omeprazolu średnia AUC była 5–10 razy większa u wolnych metabolizatorów niż u osób z funkcjonalnym enzymem CYP2C19 (szybkie metabolizatory). Średnie stężenia szczytowe w osoczu były również wyższe o 3–5 razy. Te obserwacje nie mają znaczenia dla dawkowania omeprazolu.

Eliminacja. Okres półtrwania omeprazolu w osoczu krwi wynosi zazwyczaj mniej niż 1 godzina zarówno po jednorazowym, jak i wielokrotnym doustnym podaniu raz dziennie. Omeprazol jest całkowicie usuwany z osoczu krwi między dawkami bez tendencji do akumulacji podczas podawania raz dziennie. Około 80 % doustnej dawki omeprazolu wydala się z moczem w formie metabolitów, reszta – z kałem, głównie poprzez wydzielanie żółci.

Przy powtarzanym stosowaniu wzrasta AUC omeprazolu. To zwiększenie zależy od dawki i prowadzi do nieliniowej zależności między dawką a AUC po powtarzanym stosowaniu. Taka zależność czasowo-dawkowa wiąże się ze zmniejszeniem metabolizmu przedsystemowego i klirensu systemowego, prawdopodobnie spowodowanym hamowaniem enzymu CYP2C19 przez omeprazol i/lub jego metabolity (np. sulfon).

Nie wykazano, aby którykolwiek metabolit miał wpływ na wydzielanie kwasu żołądkowego.

Grupy specjalne.

Zaburzenia funkcji wątroby. U pacjentów z zaburzeniami funkcji wątroby zmienia się metabolizm omeprazolu, co prowadzi do wzrostu AUC. Omeprazol nie wykazywał tendencji do akumulacji przy stosowaniu raz dziennie.

Zaburzenia funkcji nerek. Farmakokinetyka omeprazolu, w tym biodostępność systemowa i szybkość eliminacji, nie zmienia się u pacjentów ze zmniejszoną funkcją nerek.

Pacjenci w wieku starszym. Szybkość metabolizmu omeprazolu jest nieco obniżona u pacjentów w wieku starszym (75–79 lat).

Dzieci. Podczas leczenia zalecanymi dawkami u dzieci w wieku od 1 roku stężenia w osoczu krwi były podobne do stężeń u dorosłych. U dzieci poniżej 6 miesiąca życia klirens omeprazolu jest niski ze względu na niską zdolność przekształcania omeprazolu.

Charakterystyka kliniczna.

Wskazania.

Dorośli:

• leczenie i zapobieganie nawrotom wrzodów dwunastniczka oraz łagodnych wrzodów żołądka, w tym związanych z przyjmowaniem niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ);
• zapobieganie wrzodom żołądka i dwunastniczka związanym z zastosowaniem niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ) u pacjentów z grupy ryzyka;
• eradykacja Helicobacter pylori (H. pylori) w przypadku wrzodu trawiennego – w połączeniu z odpowiednimi antybiotykami;
• leczenie choroby refluksowej przełyku, w tym przełyku refluksowego;
• długotrwałe leczenie pacjentów z chorobą refluksową przełyku;
• leczenie zespołu Zollingera-Ellisona.

Dzieci:

dzieci w wieku od 1 roku życia i o masie ciała powyżej 10 kg:

• leczenie przełyku refluksowego;
• leczenie objawowe oparzenia i kwasowego cofania się treści żołądkowej w przebiegu choroby refluksowej przełyku;

dzieci w wieku od 4 lat:

• leczenie wrzodu dwunastniczka spowodowanego H. pylori – w połączeniu z antybiotykami.

Przeciwwskazania.

Podwyższona wrażliwość na omeprazol, pochodne benzimidazolu lub którykolwiek z substancji pomocniczych. Omeprazol, podobnie jak inne inhibitory pompy protonowej (IPP), nie powinien być stosowany jednocześnie z nelfinawirem (patrz „Interakcje z innymi lekami i inne rodzaje oddziaływań”).

Interakcje z innymi lekami i inne rodzaje oddziaływań.

Wpływ omeprazolu na farmakokinetykę innych leków.

Leki, których wchłanianie zależy od pH żołądka

Hamowanie sekrecji żołądkowej podczas leczenia omeprazolem i innymi lekami z grupy IPP może obniżać lub zwiększać wchłanianie leków, których wchłanianie zależy od pH żołądka. Podobnie jak w przypadku innych leków zmniejszających kwasowość w żołądku, wchłanianie takich leków jak ketokonazol, itrakonazol, a także erlotynib może być zmniejszone, natomiast wchłanianie takich leków jak cyfogeksyna może być zwiększone podczas leczenia omeprazolem. Jednoczesne stosowanie omeprazolu (20 mg na dobę) i cyfogeksyny u zdrowych ochotników zwiększało biodostępność cyfogeksyny o 10 % (u dwóch z dziesięciu badanych osób – do 30 %).

Nelfinawir, atazanawir

Stężenia nelfinawiru i atazanawiru w osoczu obniżają się przy jednoczesnym stosowaniu z omeprazolem.

Jednoczesne stosowanie omeprazolu i nelfinawiru jest przeciwwskazane. Jednoczesne podawanie omeprazolu (40 mg 1 raz na dobę) zmniejszało średnie stężenie nelfinawiru o około 40 %, a średnie stężenie farmakologicznie aktywnego metabolitu M8 obniżał się o około 75–90 %. Interakcja może być również spowodowana hamowaniem aktywności CYP2C19.

Nie zaleca się jednoczesnego stosowania omeprazolu z atazanawirem. Jednoczesne stosowanie omeprazolu (40 mg 1 raz na dobę) i atazanawiru w dawce 300 mg/rytonawir w dawce 100 mg u zdrowych ochotników prowadziło do obniżenia ekspozycji na atazanawir o 75 %. Zwiększenie dawki atazanawiru do 400 mg nie kompensowało wpływu omeprazolu na ekspozycję na atazanawir. Jednoczesne stosowanie omeprazolu (20 mg 1 raz na dobę) z atazanawirem w dawce 400 mg/rytonawir w dawce 100 mg u zdrowych ochotników prowadziło do obniżenia ekspozycji na atazanawir o około 30 % w porównaniu z atazanawirem w dawce 300 mg/rytonawir w dawce 100 mg 1 raz na dobę.

Cyfogeksyna

Jednoczesne leczenie omeprazolem (20 mg na dobę) i cyfogeksyną u zdrowych ochotników zwiększało biodostępność cyfogeksyny o 10 %. Rzadko odnotowano przypadki toksyczności spowodowanej przyjmowaniem cyfogeksyny. Należy zachować ostrożność przy przepisywaniu wysokich dawek omeprazolu pacjentom starszym. W przypadku jednoczesnego stosowania z cyfogeksyną pacjenci powinni pozostawać pod ścisłym nadzorem lekarza.

Klopidogrel

Na podstawie badań klinicznych z udziałem zdrowych ochotników stwierdzono interakcję farmakokinetyczną/farmakodynamiczną (FK/FD) między klopidogrelem (dawka załadunkowa 300 mg, następnie 75 mg/doba) a omeprazolem (80 mg na dobę), co prowadziło do zmniejszenia ekspozycji na aktywny metabolit klopidogrelu o 46 % oraz do średniego zmniejszenia maksymalnego hamowania agregacji płytek krwi (indukowanej adenozynodifosfatem (ADP)) o 16 %.

Sprzeczne dane dotyczące skutków klinicznych interakcji FK/FD z omeprazolem w odniesieniu do poważnych powikłań sercowo-naczyniowych uzyskano w trakcie prowadzenia badań obserwacyjnych i klinicznych. Dlatego należy unikać jednoczesnego stosowania omeprazolu i klopidogrelu.

Inne leki

Wchłanianie posakonazolu, erlotynibu, ketokonazolu i itrakonazolu znacznie się zmniejsza i w związku z tym skuteczność kliniczna może być osłabiona. Należy unikać jednoczesnego stosowania z posakonazolem i erlotynibem.

Leki metabolizowane przez CYP2C19

Omeprazol jest umiarkowanym inhibitorem CYP2C19, głównego enzymu metabolizującego omeprazol. W związku z tym metabolizm współadministracyjnych leków, które również są metabolizowane przez CYP2C19, może być zmniejszony, a ekspozycja systemowa na te leki – zwiększona. Przykładami takich leków są R-warfaryna i inne antagoniści witaminy K, cylostazol, diazepan i fenytoina.

U zdrowych ochotników zaobserwowano interakcję farmakokinetyczną/farmakodynamiczną między klopidogrelem (dawka załadunkowa 300 mg/dawka utrzymująca 75 mg/dobę) a omeprazolem (80 mg na dobę doustnie, czyli dawka czterokrotnie przekraczająca standardową dawkę dzienną), co prowadziło do zmniejszenia ekspozycji na aktywny metabolit klopidogrelu średnio o 46 % oraz do zmniejszenia maksymalnego działania hamującego (indukowanego ADP) na agregację płytek krwi średnio o 16 %. Kliniczna istotność tej interakcji pozostaje niejasna. Jako środek ostrożności należy unikać jednoczesnego stosowania omeprazolu i klopidogrelu.

Cylostazol

U zdrowych ochotników podawanie omeprazolu w dawce 40 mg zwiększało Cmax i AUC cylostazolu odpowiednio o 18 % i 26 %, a jednego z jego aktywnych metabolitów – odpowiednio o 29 % i 69 %.

Fenytoina

Zaleca się monitorowanie stężenia fenytoiny w osoczu krwi w ciągu pierwszych dwóch tygodni od rozpoczęcia leczenia omeprazolem oraz w przypadku, gdy doszło do korekty dawki fenytoiny, monitorowanie i dalszą korektę dawki leku należy prowadzić po zakończeniu leczenia omeprazolem.

Nieznany mechanizm interakcji

Sakwinawir

Jednoczesne stosowanie omeprazolu z sakwinawirem/rytonawirem prowadziło do zwiększenia stężenia sakwinawiru w osoczu krwi o około 70 %, co wiązało się z odpowiednią tolerancją u pacjentów zakażonych HIV.

Takrolimus

Przy jednoczesnym stosowaniu omeprazolu zgłaszano zwiększenie stężenia takrolimusu w surowicy krwi. Należy prowadzić wzmocniony monitoring stężenia takrolimusu, a także funkcji nerek (klirens kreatyniny), i w razie potrzeby skorygować dawkowanie takrolimusu.

Metotreksat

Zgłaszano zwiększenie stężenia metotreksatu u niektórych pacjentów przy jednoczesnym stosowaniu z inhibitorami pompy protonowej. W razie potrzeby stosowania metotreksatu w wysokich dawkach należy rozważyć tymczasowe odstawienie omeprazolu.

Wpływ innych leków na farmakokinetykę omeprazolu.

Inhibitory CYP2C19 i/lub CYP3A4

Ponieważ omeprazol jest metabolizowany przez enzymy CYP2C19 i CYP3A4, leki hamujące aktywność CYP2C19 lub CYP3A4 (takie jak klaritromycyna i worykonazol) mogą powodować wzrost stężenia omeprazolu w osoczu krwi w wyniku spowolnienia tempa jego metabolizmu. Jednoczesne stosowanie worykonazolu prowadziło do ponad dwukrotnego wzrostu ekspozycji na omeprazol. Ponieważ wysokie dawki omeprazolu były dobrze tolerowane, korekta dawki omeprazolu zazwyczaj nie jest konieczna. Należy jednak rozważyć korektę dawki u pacjentów z ciężką niewydolnością wątroby oraz w przypadku, gdy wskazane jest długotrwałe leczenie.

Omeprazol jest częściowo metabolizowany również przez CYP3A4, ale nie hamuje tego enzymu. W związku z tym omeprazol nie wpływa na metabolizm leków metabolizowanych przez CYP3A4, takich jak cyklosporyna, lidokaina, chinidyna, estradiol, erytromycyna i budezonid.

Induktory CYP2C19 i CYP3A4

Leki indukujące aktywność CYP2C19 lub CYP3A4 (takie jak ryfampicyna i dziurawiec zwyczajny) mogą prowadzić do obniżenia stężenia omeprazolu w osoczu krwi w wyniku przyspieszenia tempa jego metabolizmu.

Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności podczas stosowania.

W przypadku wystąpienia dowolnego objawu niepokojącego (np. znaczna utrata masy ciała nieuzasadniona dietą; częste wymioty; dysfagia; wymioty z domieszką krwi lub melena) oraz przy rozpoznanej wrzodzie żołądka lub podejrzeniu jej obecności należy wykluczyć chorobę nowotworową, ponieważ przyjmowanie leku może maskować jej objawy i opóźniać postawienie właściwej diagnozy.

Jednoczesnego stosowania atazanawiru z inhibitorami pompy protonowej nie zaleca się. Jeżeli połączonego stosowania atazanawiru z inhibitorem pompy protonowej nie można uniknąć, zaleca się staranne monitorowanie kliniczne (np. obciążenie wirusowe) w połączeniu ze zwiększeniem dawki atazanawiru do 400 mg na 100 mg rytonawiru; dawka omeprazolu nie powinna przekraczać 20 mg.

Omeprazol, podobnie jak wszystkie leki hamujące wydzielanie kwasu solnego w soku żołądkowym, może zmniejszyć wchłanianie witaminy B12 (cyjanokobalaminy) poprzez hipochlorhydrię lub achlorhydrię. Należy to uwzględnić u pacjentów z kacheksją lub czynnikami ryzyka zmniejszonego wchłaniania witaminy B12 przy długotrwałej terapii.

Omeprazol jest inhibitorem CYP2C19. Na początku lub na końcu leczenia omeprazolem należy rozważyć możliwość interakcji z lekami metabolizowanymi przy udziale CYP2C19. Obserwuje się interakcję między klopidogrelem a omeprazolem (patrz sekcja „Interakcje z innymi lekami i inne rodzaje interakcji”). Kliniczne znaczenie tej interakcji pozostaje niejasne. Jako środek ostrożności należy unikać jednoczesnego stosowania omeprazolu i klopidogrelu.

U pacjentów przyjmujących inhibitory pompy protonowej, w tym omeprazol, przez co najmniej trzy miesiące może wystąpić ciężka hipomagnezemia (w większości przypadków hipomagnezemia występowała u pacjentów stosujących lek przez około rok). Hipomagnezemię można podejrzewać na podstawie takich poważnych objawów jak zmęczenie, skurcze mięśni, tetania, drgawki, delirium, zawroty głowy, arytmia komorowa. Należy jednak pamiętać, że w wielu przypadkach objawy mogą być maskowane, co utrudnia wczesne rozpoznanie tego powikłania. U większości chorych objawy hipomagnezemii ustępują, a stan normalizuje się po podaniu związków magnezu i odstawieniu inhibitorów pompy protonowej.

U pacjentów, którym przepisano długotrwałe leczenie lub którzy przyjmują IPP razem z dajkardyną lub lekami, które mogą powodować hipomagnezemię (np. diuretyki), należy, o ile to możliwe, zmierzyć poziom magnezu przed rozpoczęciem leczenia IPP oraz okresowo podczas terapii.

Długotrwałe obniżenie kwasowości soku żołądkowego może prowadzić do wzrostu liczby bakterii obecnych w przewodzie pokarmowym.

Leczenie inhibitorami pompy protonowej nieco zwiększa ryzyko rozwoju infekcji przewodu pokarmowego wywołanych przez Salmonella, Campylobacter oraz Clostridium difficile u pacjentów hospitalizowanych.

U zdrowych ochotników zaobserwowano interakcję farmakokinetyczną/farmakodynamiczną między klopidogrelem (dawka nasycająca 300 mg/dawka utrzymująca 75 mg dziennie) a omeprazolem (80 mg na dobę doustnie, czyli dawka czterokrotnie przekraczająca standardową dawkę dzienną), co prowadziło do zmniejszenia ekspozycji na aktywny metabolit klopidogrelu średnio o 46% oraz do zmniejszenia maksymalnego działania hamującego (indukowanego przez ADP) agregację płytek krwi średnio o 16%.

Stosowanie inhibitorów pompy protonowej, szczególnie w wysokich dawkach i długotrwałe, może wiązać się z niewielkim zwiększeniem ryzyka złamania, głównie u osób starszych i przy obecności dodatkowych czynników ryzyka. Pomimo że związek przyczynowo-skutkowy między stosowaniem omeprazolu/ezomeprazolu a osteoporotycznymi złamaniami nie został udowodniony, pacjentom z ryzykiem postępującej osteoporozy lub osteoporotycznego złamania należy zalecić odpowiednie monitorowanie kliniczne zgodnie z obowiązującymi wytycznymi klinicznymi.

Podostre łupieżowe zapalenie skóry (PLZ)

Stosowanie inhibitorów pompy protonowej może wiązać się z bardzo rzadkimi przypadkami PLZ. W przypadku wystąpienia zmian skórnych, szczególnie w obszarach narażonych na działanie promieni słonecznych, oraz gdy towarzyszą im bóle stawów, pacjent powinien natychmiast skontaktować się z lekarzem, który powinien rozważyć przerwanie leczenia omeprazolem. W przypadku wystąpienia PLZ po wcześniejszym leczeniu inhibitorem pompy protonowej zwiększa się ryzyko wystąpienia PLZ przy stosowaniu innych inhibitorów pompy protonowej.

Wpływ na wyniki badań diagnostycznych

Podczas leczenia lekami antysekretoryjnymi poziomy gastryny w surowicy mogą wzrastać jako odpowiedź na zmniejszenie wydzielania kwasu solnego. Może również wzrosnąć poziom chromograniny A (CgA) w wyniku zmniejszonej kwasowości żołądka, co może wpływać na wyniki badań nowotworów neuroendokrynnych.

Dostępne opublikowane dane wskazują, że przyjmowanie IPP należy przerwać 5–14 dni przed oznaczeniem CgA. Zapobiega to fałszywej interpretacji poziomu CgA po zastosowaniu IPP i pozwala na powrót wartości do zakresu kontrolnego.

Jeśli poziomy chromograniny A i gastryny nie powrócą do normy po wstępnym oznaczeniu, pomiar należy powtórzyć po 14 dniach od zakończenia leczenia inhibitorami pompy protonowej.

Zwiększona liczba komórek enterochromafinopodobnych (komórek ECL) może być związana ze zwiększonymi poziomami gastryny w surowicy, które mogą występować u niektórych pacjentów (zarówno dorosłych, jak i dzieci) podczas długotrwałego leczenia omeprazolem. Uważa się, że te dane nie mają znaczenia klinicznego.

Leku nie należy stosować dzieciom dłużej niż zalecono w celu leczenia chorób przewlekłych.

Przy długotrwałym leczeniu, szczególnie dłuższym niż 1 rok, pacjent powinien pozostawać pod opieką medyczną.

Lek zawiera laktozę i sacharozę, dlatego pacjenci z rzadkimi dziedzicznymi formami nietolerancji galaktozy, niedoborem laktozy lub zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy nie powinni go stosować. Jeżeli u Ciebie stwierdzono nietolerancję niektórych cukrów, należy skonsultować się z lekarzem przed zażyciem tego leku.

Lek zawiera metyloparaben (E 218) i propyloparaben (E 216), które mogą powodować reakcje alergiczne (może to obejmować reakcje opóźnione).

Lek zawiera karminazynę (E 122), która może powodować reakcje alergiczne.

Omez® może powodować poważne reakcje skórne. Objawy mogą obejmować: zaczerwienienie skóry, pęcherze, wysypkę (patrz sekcja „Efekty niepożądane”).

Jeśli u pacjenta wystąpi reakcja alergiczna, należy przerwać przyjmowanie leku i natychmiast skontaktować się z lekarzem.

Naruszenie funkcji nerek

U pacjentów przyjmujących omeprazol obserwowano ostry zapalenie kanalików nerkowych (OZN). Może ono wystąpić w dowolnym momencie podczas terapii omeprazolem. Oste zapalenie kanalików nerkowych może postępować do niewydolności nerek.

W przypadku podejrzenia OZN należy przerwać przyjmowanie omeprazolu i natychmiast rozpocząć odpowiednie leczenie.

Stosowanie w czasie ciąży lub karmienia piersią.

Wyniki uzyskane w trzech badaniach epidemiologicznych prospektywnych (ponad 1000 wyników) wskazują na brak niekorzystnego wpływu omeprazolu na ciążę lub zdrowie płodu/noworodka. Omeprazol można stosować w czasie ciąży.

Omeprazol przenika do mleka matki, jednak przy stosowaniu go w dawkach terapeutycznych prawdopodobieństwo wpływu na dziecko jest niewielkie. W razie konieczności stosowania omeprazolu w czasie karmienia piersią należy skonsultować się z lekarzem.

Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów lub obsługi mechanizmów.

Najmniej prawdopodobne, że lek wpływa na zdolność prowadzenia pojazdów lub obsługi mechanizmów. Mogą występować takie niepożądane reakcje po stosowaniu leku jak zawroty głowy i zaburzenia widzenia (patrz sekcja „Efekty niepożądane”). Jeśli takie zaburzenia występują, pacjenci nie powinni prowadzić pojazdów ani pracować z mechanizmami.

Sposób stosowania i dawki.

Dawki dla dorosłych.

• Leczenie i zapobieganie wrzodom dwunastnicy oraz łagodnym wrzodom żołądka, w tym związanych z przyjmowaniem niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ). *

Zalecana dawka dla pacjentów z wrzodem dwunastnicy wynosi 20 mg omeprazolu 1 raz na dobę. U większości pacjentów wrzód dwunastnicy goi się w ciągu 2 tygodni. U pacjentów, u których nie następuje pełne gojenie po wstępnym cyklu leczenia, zaleca się dalsze leczenie przez kolejne 2 tygodnie. W przypadkach ciężkich lub nawrotowych zaleca się dawkę 40 mg omeprazolu na dobę, a gojenie zazwyczaj następuje w ciągu 4 tygodni.

W celu zapobiegania nawrotom wrzodu dwunastnicy u pacjentów z negatywnym wynikiem testu na H. pylori lub w przypadku niemożności eradykacji H. pylori zalecana dawka wynosi 20 mg omeprazolu 1 raz na dobę. U niektórych pacjentów wystarczająca może być dawka 10 mg na dobę. W przypadku niewystarczającego efektu terapeutycznego dawkę można zwiększyć do 40 mg.

W leczeniu wrzodów żołądka zalecana dawka wynosi 20 mg omeprazolu 1 raz na dobę. U większości pacjentów wrzód żołądka goi się w ciągu 4 tygodni. Pacjentom, u których nie następuje pełne gojenie po wstępnym cyklu leczenia, zaleca się dalsze leczenie przez 4 tygodnie. W przypadkach ciężkich lub nawrotowych zaleca się dawkę 40 mg omeprazolu na dobę, a gojenie zazwyczaj następuje w ciągu 8 tygodni.

W celu zapobiegania nawrotom u pacjentów z wrzodem żołądka i niewystarczającą odpowiedzią na leczenie zalecana dawka wynosi 20 mg omeprazolu 1 raz na dobę. W razie potrzeby dawkę można zwiększyć do 40 mg 1 raz na dobę.

W leczeniu wrzodów żołądka i dwunastnicy związanych z zastosowaniem niesteroidowych leków przeciwzapalnych zalecana dawka wynosi 20 mg omeprazolu 1 raz na dobę. U większości pacjentów gojenie następuje w ciągu 4 tygodni. Pacjentom, u których nie następuje pełne gojenie po wstępnym cyklu leczenia, zaleca się dalsze leczenie przez 4 tygodnie.

W celu zapobiegania wrzodom żołądka i dwunastnicy związanych z zastosowaniem niesteroidowych leków przeciwzapalnych u pacjentów z podwyższonym ryzykiem (wiek > 60 lat, wcześniejsze wrzody żołądka i dwunastnicy, krwawienia z górnego odcinka przewodu pokarmowego) zalecana dawka wynosi 20 mg omeprazolu 1 raz na dobę.

• Eradykacja H. pylori w wrzodzie pokarmowym. *

W wyborze leków przeciwbakteryjnych do eradykacji H. pylori należy uwzględniać indywidualną tolerancję leku, lokalne uwarunkowania oraz wytyczne dotyczące leczenia.

• Omeprazolu 20 mg + klaritromycyny 500 mg + amoksycyliny 1000 mg 2 razy na dobę przez 1 tydzień, albo

• Omeprazolu 20 mg + klaritromycyny 250 mg (w razie potrzeby 500 mg) + metronidazolu 400 mg (w razie potrzeby 500 mg lub tinidazolu 500 mg) 2 razy na dobę przez 1 tydzień, albo

• Omeprazolu 40 mg 1 raz na dobę + amoksycyliny 500 mg + metronidazolu 400 mg (w razie potrzeby 500 mg lub tinidazolu 500 mg) 3 razy na dobę przez 1 tydzień.

• Leczenie choroby refluksowej przełyku, w tym przełyku refluksowego. *

Zalecana dawka wynosi 20 mg omeprazolu 1 raz na dobę. U większości pacjentów uzdrowienie następuje w ciągu 4 tygodni. Pacjentom, u których nie następuje pełne uzdrowienie po wstępnym cyklu leczenia, zaleca się dalsze leczenie przez 4 tygodnie. U pacjentów z ciężkim przełykowaniem zaleca się dawkę 40 mg omeprazolu na dobę, przy czym uzdrowienie zazwyczaj następuje w ciągu 8 tygodni.

W długotrwałym leczeniu pacjentów z chorobą refluksową przełyku zalecana dawka wynosi 10 mg omeprazolu 1 raz na dobę. W razie potrzeby dawkę można zwiększyć do 20–40 mg omeprazolu 1 raz na dobę.

W leczeniu objawów choroby refluksowej przełyku zalecana dawka wynosi 20 mg omeprazolu 1 raz na dobę. U pacjenta może wystarczyć dawka 10 mg, którą należy dostosować indywidualnie. Jeśli po 4 tygodniach leczenia omeprazolem w dawce 20 mg na dobę nie uzyskano pożądanego efektu, pacjenta należy dodatkowo przebadać.

• Leczenie zespołu Zollingera – Ellisona. *

U pacjentów z zespołem Zollingera – Ellisona doborę dawki należy przeprowadzić indywidualnie. Leczenie trwa aż do ustąpienia objawów klinicznych choroby. Zalecana dawka początkowa wynosi 60 mg omeprazolu 1 raz na dobę. Obserwacje u ponad 90 % pacjentów z ciężkimi chorobami i niewystarczającą odpowiedzią na inne metody leczenia wykazały skuteczność terapii utrzymującej w dawkach 20–120 mg na dobę. Dawkę dobową powyżej 80 mg należy podzielić i stosować w 2 dawkach.

Dawki dla dzieci.

Dzieci w wieku od 1 roku życia z masą ciała ≥ 10 kg.

• Leczenie przełyku refluksowego. *

• Leczenie objawowe pieczenia i kwasowego cofania się treści żołądka w chorobie refluksowej przełyku. *

Zalecenia dotyczące dawkowania:

Leczenie przełyku refluksowego: leczenie trwa 4–8 tygodni.

Leczenie objawowe oparzenia i regurgytacji kwasu podczas choroby refluksowej przełyku: leczenie trwa 2–4 tygodnie. Jeśli po 2–4 tygodniach nie uzyskano pożądanego efektu, pacjenta należy dodatkowo przebadać.

Dzieci i młodzież w wieku od 4 lat.

Leczenie wrzodu dwunastnicy spowodowanego H. pylori.

Leczenie skojarzone należy przepisywać z uwzględnieniem lokalnych cech oporności bakteryjnej. Należy również wziąć pod uwagę czas trwania leczenia (od 7 do 14 dni) oraz odpowiednie zastosowanie leków przeciwbakteryjnych. Leczenie powinno być prowadzone pod kontrolą lekarza.

Zalecenia dawkowania:

* W razie potrzeby zastosowania dawki 10 mg należy stosować lek w odpowiednim dawkowaniu.

Grupy specjalne pacjentów.

Naruszenie funkcji nerek. U pacjentów z zaburzeniami funkcji nerek nie jest wymagana korekta dawki (patrz sekcja „Farmakokinetyka”).

Naruszenie funkcji wątroby. U pacjentów z zaburzeniami funkcji wątroby wystarczająca jest dawka dobową 10–20 mg (patrz sekcja „Farmakokinetyka”).

Pacjenci w wieku podeszłym (> 65 lat). U pacjentów w wieku podeszłym nie jest wymagana korekta dawki (patrz sekcja „Farmakokinetyka”).

Zaleca się przyjmowanie kapsułek rano, najlepiej przed posiłkiem, nie uszkadzając kapsułki (nie należy żuć ani dzielić kapsułek) i popijać pół szklanki wody.

Dla pacjentów z trudnościami w połykaniu oraz dla dzieci, które mogą pić lub połykać pokarm półstały. Kapsułki można otworzyć i połykać zawartość bezpośrednio, popijając pół szklanki wody, lub rozpuścić w słabo kwaśnym płynie, np. w dowolnym soku owocowym, w musie jabłkowym lub w wodzie niegazowanej. Taką mieszaninę należy wypić natychmiast po przygotowaniu, w ciągu 30 minut. Przed przyjęciem należy wymieszać i popić pół szklanki wody. Nie należy stosować mleka ani wody gazowanej. Zawartości kapsułek (granulek z powłoką ochronną przed działaniem soku żołądkowego) nie wolno żuć.

Dzieci.

Lek można stosować dzieciom od 1. roku życia o masie ciała powyżej 10 kg, zgodnie z zaleceniem lekarza, wskazaniami są przełykowe zapalenie przełyku oraz leczenie objawowe oparzenia i kwasowego cofania się treści z żołądka przy chorobie refluksowej przełyku, a także dzieciom od 4. roku życia w połączeniu z antybiotykami w leczeniu wrzodu dwunastnicy spowodowanego obecnością H. pylori, pod kontrolą lekarza.

Przedawkowanie.

Dane dotyczące skutków przedawkowania omeprazolu u ludzi są ograniczone. W literaturze naukowej opisano przypadki przyjęcia dawki do 560 mg omeprazolu, pojedyncze doniesienia dotyczą również przyjęcia jednorazowej dawki doustnej 2400 mg omeprazolu (120 razy wyższej niż typowa zalecana dawka kliniczna). Opisano nudności, wymioty, zawroty głowy, ból brzucha, biegunkę i ból głowy. W pojedynczych przypadkach opisano również apatię, depresję i dezorientację.

Opisane objawy miały charakter odwracalny. Szybkość eliminacji nie zmieniała się (kinetyka pierwszego rzędu) mimo zwiększania dawki. Leczenie, jeśli konieczne, jest objawowe.

Działania niepożądane.

Najczęstsze działania niepożądane to ból głowy, ból brzucha, zaparcia, biegunka, wzdęcia i nudności/wymioty. Podczas przeprowadzania badań klinicznych z udziałem omeprazolu lub po wprowadzeniu leku na rynek zaobserwowano lub podejrzewano wystąpienie następujących działań niepożądanych.

Ze strony układu krwiotwórczego i chłonnego: leukopenia, trombocytopenia, agranulocytoza, pancytopenia.

Ze strony układu odpornościowego: reakcje nadwrażliwościowe, np. gorączka, obrzęk naczynioruchowy i reakcja anafilaktyczna/szok anafilaktyczny.

Ze strony metabolizmu i trawienia: hiponatremia, hipomagnezemia, ciężka hipomagnezemia, która może prowadzić do hipokalcemii. Hipomagnezemia może być również skojarzona z hipokaliemią.

Ze strony psychiki: bezsenność, pobudzenie, dezorientacja, depresja, agresja, halucynacje.

Ze strony układu nerwowego: ból głowy, zawroty głowy, parestezje, senność, zaburzenia smaku.

Ze strony narządów wzroku: nieostre widzenie.

Ze strony narządów słuchu i równowagi: szumy w uszach, zawroty głowy.

Ze strony układu oddechowego, klatki piersiowej i jamy opłucnowej: skurcz oskrzeli.

Ze strony przewodu pokarmowego: ból brzucha, zaparcia, biegunka, wzdęcia, nudności/wymioty, polipy żołądka, suchość w ustach, stomatyt, kandydoza przewodu pokarmowego, kolit mikroskopowy.

Ze strony wątroby i dróg żółciowych: podwyższenie poziomu enzymów wątrobowych, zapalenie wątroby z żółtaczką lub bez, niewydolność wątroby, encefalopatia u pacjentów z istniejącą chorobą wątroby.

Ze strony skóry i tkanek podskórnych: zapalenie skóry, świąd, zaczerwienienie skóry, pęcherze, wysypka, pokrzywka, łysienie, nadwrażliwość na światło, erytema wielopostaciowe, zespół Stevensa-Johnsona, toksyczne martwicze oddzielanie nabłonka, podostre zaczerwienienie układowe (patrz sekcja „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności”).

Ze strony układu mięśniowo-szkieletowego: artralgia, miastenia, osłabienie mięśni, złamania.

Ze strony nerek i dróg moczowych: nefryt naczyniowo-śródmiąższowy (może postępować do niewydolności nerek).

Ze strony układu rozrodczego i gruczołów mlekowych: ginekomastia.

Ogólne zaburzenia: dyskomfort, niedobój, obrzęk obwodowy, zwiększone pocenie.

Pacjenci w wieku dziecięcym.

Bezpieczeństwo omeprazolu oceniano u 310 dzieci w wieku od 0 do 16 lat. Dostępne są ograniczone dane dotyczące długoterminowego badania bezpieczeństwa u 46 dzieci, które otrzymywały leczenie podtrzymujące omeprazolem w przebiegu leczenia ciężkiego, erozyjnego zapalenia przełyku przez 749 dni. Profil działań niepożądanych jest podobny do profilu u dorosłych przy krótko- i długoterminowym leczeniu. Brak danych z długoterminowych badań dotyczących wpływu leczenia omeprazolem na dojrzewanie płciowe i wzrost.

Okres ważności. 3 lata.

Warunki przechowywania. Przechowywać w miejscu niedostępnym dla dzieci, w oryginalnym opakowaniu, w temperaturze nie wyższej niż 25 °C.

Opakowanie.

Po 10 kapsułek w blistrze, 3 blistery w pudełku.

Kategoria receptury. Na receptę.

Producent.

Dr. Reddy’s Laboratories Ltd, FTO – II

Adres siedziby producenta i miejsce prowadzenia działalności.

Działnica nr 42r, 43, 44r, 45r, 46r, 53, 54, 83, wioska Bachupali, Mandal Bachupali, okręg Medchal Malkaigiri – 500090, stan Telangana, Indie