Nitopin

INSTRUKCJA DOTYCZĄCA STOSOWANIA LEKU NITOPIN (NITOPIN®)

Skład:

substancja czynna: nimodipine;

1 tabletka powlekana powlekana zawiera 30 mg nimodypiny;

substancje pomocnicze: celuloza mikrokryształowa, skrobia kukurydziana, poliwidon, kroszpovidon, stearynian magnezu;

opakowanie: hipromeloza, makrogol 4000, dwutlenek tytanu (E 171).

Postać leku. Tabletka powlekana.

Główne właściwości fizykochemiczne: białe lub żółtawe dwuwypukłe tabletki.

Grupa farmakoterapeutyczna.

Selektywne blokery kanałów wapniowych o działaniu naczyniowym. Pochodne dihydropirydynowe. Nimodypina.

Kod ATC C08C A06.

Właściwości farmakodynamiczne.

Farmakodynamika.

Nimodypina jest blokerem kanałów wapniowych z grupy dihydropiryn z dominującym wpływem na naczynia mózgu. Nimodypina zwiększa perfuzję mózgową, szczególnie w obszarach z zaburzoną perfuzją, przez rozszerzanie tętnic. Ten efekt jest proporcjonalnie większy w mniejszych naczyniach niż w większych.

In vitro działanie skurczowe naczyń wywołane różnymi substancjami vazokonstrykcyjnymi (np. serotonina, prostaglandyny, histamina) lub produktami rozpadu krwi można było zapobiec lub zmniejszyć (do 75 %) za pomocą nimodypiny.

Farmakokinetyka.

Po podaniu doustnym lek jest szybko wchłaniany. Maksymalne stężenie w osoczu obserwuje się w ciągu 30–60 minut po podaniu doustnym. Mimo wysokiej wchłanialności jelitowo-żołądkowej nimodypiny, jej biodostępność absolutna wynosi 5–15 %, co tłumaczy się intensywnym metabolizmem presystemicznym (ok. 85–95 %).

Objętość rozkładu (Vss, dwukomorowy model) po podaniu dożylnym wynosi 0,9–2,3 l/kg masy ciała. Całkowity (systemowy) klirens wynosi 0,8–1,6 l/godz/kg. Nimodypina wiąże się z białkami osocza w 97–99 %.

Metabolizm nimodypiny zachodzi głównie za pośrednictwem cytochromu P450 3A4. Nimodypina jest wydalana w postaci metabolitów powstających głównie w wyniku dehydrogenacji pierścienia dihydropirynowego oraz oksydującego O-demetylowania. Oksydacyjne rozszczepienie eteryczne, hydroksylacja grup metylowych w pozycjach 2 i 6 oraz glukuronidacja jako reakcja koniugacji są kolejnymi ważnymi etapami metabolizmu. Trzy główne metabolity wykryte w osoczu nie wykazały lub wykazały jedynie nieznaczną resztkową aktywność terapeutyczną.

Nie stwierdzono aktywności indukującej ani hamującej względem enzymów wątrobowych. Wydalenie metabolitów u ludzi odbywa się w 50 % przez nerki oraz w 30 % z żółcią.

Po podaniu doustnym maksymalne stężenie w osoczu oraz pole pod krzywą „stężenie–czas” rosną proporcjonalnie do dawki, aż do najwyższej badanej dawki (90 mg). Kinetyka eliminacji jest liniowa. Okres półtrwania elimi nacji wynosi od 1,1 do 1,7 godziny. Terminalny okres półtrwania wynoszący 5–10 godzin nie ma istotnego znaczenia dla ustalenia zalecanego przedziału między dawkami leku.

Dane kliniczne.

Wskazania.

Profilaktyka i leczenie niedokrwieniowych zaburzeń neurologicznych po krwotoku podpajęczynówkowym spowodowanym pęknięciem aneurysmy.

Przeciwwskazania.

Podwyższona wrażliwość na nimodypiny lub inne składniki leku.

W trakcie i przez jeden miesiąc po zawał serca lub epizod niestabilnej dławicy piersiowej.

Stosowanie w połączeniu z ryfampicyną lub lekami przeciwpadaczkowymi (fenobarbital, fenytoina, karbamazepina) ze względu na istotne zmniejszenie skuteczności leku Nitopin (patrz sekcja „Interakcje z innymi lekami i inne rodzaje interakcji”).

Interakcje z innymi lekami i inne rodzaje interakcji.

Leki wpływające na nimodypinę

Nimodypina jest metabolizowana przez układ cytochromu P450 3A4, lokalizowany zarówno w błonie śluzowej jelita, jak i w wątrobie. W związku z tym leki znane jako inhibitory lub induktory tego enzymatycznego układu mogą, przy jednoczesnym stosowaniu, wpływać na presystemowy metabolizm lub klirens nimodypiny.

Przy jednoczesnym stosowaniu nimodypiny i poniższych leków należy wziąć pod uwagę stopień oraz czas trwania interakcji.

Jednoczesne stosowanie nimodypiny doustnie oraz ryfampicyny lub leków przeciwpadaczkowych, które są induktorami układu cytochromu P450 3A4 (takich jak fenobarbital, fenytoina lub karbamazepina), jest przeciwwskazane. Skuteczność leku Nitopin może być zmniejszona, jeśli stosowane są jednocześnie te leki.

Jednoczesne stosowanie u pacjentów w podeszłym wieku nimodypiny w dawce 30 mg trzy razy dziennie oraz antydepresanta nortryptyliny w dawce 10 mg trzy razy dziennie prowadziło do nieznacznego obniżenia stężenia nimodypiny w osoczu, podczas gdy stężenie nortryptyliny nie zmieniało się. Dawkę stosowaną pacjentom z krwotokiem podpajęczynówkowym, która jest 4 razy wyższa od dawki stosowanej w tym badaniu, dlatego kliniczna istotność tej interakcji w leczeniu krwotoku podpajęczynówkowego spowodowanego pęknięciem aneurysmy nie została ustalona.

Przy jednoczesnym stosowaniu z poniższymi lekami, które są inhibitorami układu cytochromu P450 3A4, należy kontrolować ciśnienie tętnicze i w razie potrzeby rozważyć korektę dawki nimodypiny:

• antybiotyki makrolidowe (np. erytromycyna);
• leki przeciwwirusowe stosowane w leczeniu HIV: inhibitory proteazy (np. rytonawir);
• leki przeciwgrzybicze z grupy azoli (np. ketokonazol);
• nefazodon.

Choć formalnych badań oceniających potencjalną interakcję między nimodypiną a tymi lekami nie przeprowadzono, nie można wykluczyć prawdopodobieństwa zwiększenia stężenia nimodypiny w osoczu (patrz sekcja „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności”).

Azitromycyna, mimo że strukturalnie należy do klasy antybiotyków makrolidowych, nie jest inhibitorem CYP3A4.

Jednoczesne stosowanie u pacjentów w podeszłym wieku nimodypiny w dawce 30 mg dwa razy dziennie oraz antydepresanta fluoksetyny w dawce 20 mg dziennie prowadziło do wzrostu stężenia nimodypiny w osoczu o prawie 50% oraz istotnego obniżenia stężenia fluoksetyny bez wpływu na jej aktywny metabolit norfluoksetynę (patrz sekcja „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności”).

Jednoczesne stosowanie nimodypiny z lekiem przeciwpadaczkowym (kwas walproinowy) lub antagonistą receptorów H2 (cykloheksyna) może prowadzić do zwiększenia stężenia nimodypiny w osoczu (patrz sekcja „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności”).

Z uwagi na doświadczenie z zastosowaniem antagonisty wapnia nifedypiny, jednoczesne stosowanie z chinupristyną/dalfoprystyne może prowadzić do zwiększenia stężenia nimodypiny w osoczu (patrz sekcja „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności”).

Wpływ nimodypiny na inne leki

Badania na zwierzętach wykazały, że jednoczesne stosowanie nimodypiny i zidowudyny prowadzi do zwiększenia AUC zidowudyny oraz zmniejszenia jej objętości rozprzestrzenienia i klirensu. Kliniczna istotność tej interakcji jest nieznana, jednak ze względu na zależny od dawki profil działań niepożądanych zidowudyny, należy uwzględnić tę interakcję u pacjentów otrzymujących jednocześnie nimodypinę i zidowudynę.

Inne rodzaje interakcji

Leki obniżające ciśnienie.

Przy jednoczesnym stosowaniu nimodypina może nasilać działanie hipotensyjne następujących leków:

• diuretyki;
• beta-blokery;
• inhibitory ACE (enzym konwertujący angiotensynę);
• antagonisty A1;
• inne antagoniści wapnia;
• alfa-adrenoblokery;
• inhibitory fosfodiesterazy-5;
• alfa-metylodopa.

Jeśli jednak nie można uniknąć takich kombinacji, należy dokładnie monitorować stan pacjenta.

Nie zaleca się jednoczesnego spożycia soku grejpfrutowego z nimodypiną, ponieważ może to prowadzić do zwiększenia stężenia nimodypiny w osoczu poprzez hamowanie metabolizmu utleniającego dihydropirydyn, co może nasilić działanie hipotensyjne. Ten efekt może trwać co najmniej 4 dni po ostatnim spożyciu soku grejpfrutowego.

Udowodniona brak interakcji

W badaniu oceniającym wpływ stosowania 90 mg nimodypiny (w podzielonych dawkach) u pacjentów w podeszłym wieku otrzymujących haloperidol nie stwierdzono oznak potencjalnych interakcji. Istotność tych wyników w kontekście stosowania przy krwotoku podpajęczynówkowym nie została ustalona, ponieważ w tym przypadku nimodypina jest stosowana w wyższych dawkach.

Przy jednoczesnym stosowaniu nimodypiny doustnie z diazepemem, digoksyną, glibenklamidem, indometacyną, ranitydyną i warfaryną nie stwierdzono żadnych potencjalnych interakcji.

Szczególne środki ostrożności.

Nie należy stosować Nitopinu w postaci tabletek jednocześnie z roztworem nymodypiny.

Nie należy stosować Nitopinu u pacjentów z krwawieniem podpajęczynówkowym spowodowanym urazem, ponieważ nie ustalono korzystnego profilu stosunku korzyści do ryzyka, a także nie można określić specyficznych grup pacjentów, u których leczenie przynosi korzyść w przypadku tego wskazania.

Nitopin należy stosować z ostrożnością u pacjentów z obrzękiem mózgu lub nasilonym podwyższeniem ciśnienia wewnątrzczaszkowego. Choć nie wykazano, że leczenie lekiem Nitopin wiąże się ze wzrostem ciśnienia wewnątrzczaszkowego, w takich przypadkach lub przy zwiększeniu zawartości wody w tkankach mózgu (uogólniony obrzęk mózgu) zaleca się staranne monitorowanie stanu pacjenta.

Należy zachować ostrożność podczas leczenia pacjentów z hipotensją tętniczą (ciśnienie skurczowe poniżej 100 mmHg).

U pacjentów z marskością wątroby przyjmujących Nitopin może występować zmniejszenie klirensu leku, dlatego u tych pacjentów zaleca się staranne monitorowanie ciśnienia tętniczego.

Nymodypina jest metabolizowana przez enzymowy układ cytochromu P450 3A4. Leki znane jako inhibitory lub induktory tego układu enzymatycznego mogą wpływać na metabolizm presystemowy lub zmieniać klirens nymodypiny (patrz sekcje „Interakcje z innymi lekami i inne rodzaje interakcji” oraz „Sposób stosowania i dawki” – „Pacjenci z zaburzeniami funkcji wątroby”).

Do leków znanych jako inhibitory enzymu cytochromu P450 3A4, które mogą powodować zwiększenie stężenia nymodypiny w osoczu, należą:

• antybiotyki makrolidowe (np. erytromycyna);
• leki przeciwwirusowe stosowane w leczeniu HIV: inhibitory proteazy (np. rytonawir);
• leki przeciwdrożdżycze z grupy azoli (np. ketokonazol);
• antydepresanty: nefazodon i fluoksetyna;
• chinuprystin/dalfoprystin;
• cymetydyna;
• kwas walproinowy.

Podczas jednoczesnego stosowania z którymś z tych leków należy monitorować ciśnienie tętnicze i w razie potrzeby zmniejszyć dawkę nymodypiny.

Stosowanie w czasie ciąży lub karmienia piersią.

Ciąża.

Nie przeprowadzono odpowiednich kontrolowanych badań dotyczących stosowania leku u kobiet w ciąży. Badania toksykologii rozrodczej na zwierzętach z podawaniem nymodypiny doustnie wykazały brak wpływu teratogennego, jednak badania na zwierzętach wykazały toksyczność rozrodczą. Jeśli konieczne jest stosowanie nymodypiny w czasie ciąży, należy starannie rozważyć korzyści i potencjalne ryzyko w zależności od ciężkości obrazu klinicznego.

Okres karmienia piersią.

Stwierdzono, że stężenie nymodypiny i jej metabolitów w mleku matki jest rzędu wielkości porównywalnego ze stężeniem w osoczu matki. W czasie stosowania nymodypiny należy przerwać karmienie piersią.

Funkcja rozrodcza.

W pojedynczych przypadkach w warunkach zapłodnienia in vitro antagoniści wapnia byli kojarzeni z odwracalnymi zmianami biochemicznymi w obszarze główki plemników, co może prowadzić do zaburzeń funkcji nasienia. Nie wiadomo, na ile istotne są te zmiany przy krótkotrwałym leczeniu.

Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów lub obsługiwania maszyn.

Zdolność pacjenta do prowadzenia pojazdów lub obsługiwanie maszyn może być zaburzona z powodu możliwego wystąpienia zawrotów głowy.

Sposób stosowania i dawki.

Świątrowy wylew krwi do przestrzeni podpajęczynówkowej w wyniku pęknięcia aneurysmy

Zalecana dawka to 2 tabletki. Podaje się je w odstępach 4 godzin (całkowita dzienna dawka – 360 mg), popijając wodą. Stosowanie należy rozpocząć w ciągu 4 dni od wystąpienia wylewu podpajęczynówkowego, a okres leczenia trwa 21 dni.

W przypadku przeprowadzenia zabiegu operacyjnego należy kontynuować stosowanie leku Nitopin (w powyższej dawce) aż do ukończenia 21-dniowego okresu leczenia.

W przypadku wystąpienia działań niepożądanych, w razie potrzeby, należy zmniejszyć dawkę lub przerwać leczenie.

Świątrowy wylew krwi do przestrzeni podpajęczynówkowej w wyniku urazu

Stosowanie nymodypiny nie jest zalecane, ponieważ nie ustalono korzystnego profilu korzyści/ryzyka.

Pacjenci z zaburzeniami funkcji wątroby

W przypadku ciężkich zaburzeń funkcji wątroby, w szczególności przy marskości wątroby, biodostępność nymodypiny może wzrosnąć wskutek zmniejszenia się metabolizmu presystemowego i klirensu metabolicznego. Działanie leku oraz działania niepożądane, takie jak obniżenie ciśnienia tętniczego, mogą być u tych pacjentów bardziej nasilone.

W takich przypadkach należy zmniejszyć dawkę (w zależności od ciśnienia tętniczego), a w razie potrzeby – przerwać leczenie.

Podczas jednoczesnego stosowania inhibitorów lub induktorów CYP3A4 może wystąpić potrzeba dostosowania dawki (patrz sekcja „Interakcje z innymi lekami i inne rodzaje interakcji”).

Pacjenci w wieku podeszłym

Nie ma szczególnych wymagań dotyczących dawkowania u pacjentów w wieku podeszłym.

Sposób stosowania

Tabletki należy połykać całkowicie, popijając niewielką ilością płynu, niezależnie od posiłku. Odstęp między kolejnymi dawkami powinien wynosić co najmniej 4 godziny.

Należy unikać spożycia soku grejpfrutowego (patrz sekcja „Interakcje z innymi lekami i inne rodzaje interakcji”).

Dzieci.

Bezpieczeństwo i skuteczność stosowania nymodypiny u pacjentów w wieku do 18 lat nie zostały ustalone.

Leku nie stosuje się dzieciom.

Przedawkowanie.

Objawy. Przy ostrym przedawkowaniu występuje nasilona hipotensja tętnicza, tachykardia lub bradykardia, a przy doustnym stosowaniu – zaburzenia ze strony przewodu pokarmowego oraz nudności.

Leczenie. Przy ostrym przedawkowaniu należy natychmiast przerwać stosowanie leku Nitopin. W przypadku udzielania pomocy nagłej wskazana jest terapia objawowa. Przy doustnym przyjęciu nymodypiny jako środek terapii nagłej zaleca się przemywanie żołądka, a następnie podanie węgla aktywowanego. Przy istotnym obniżeniu ciśnienia tętniczego podaje się wewnętrznie (i.v.) noradrenalina lub dopamina. Ze względu na brak znanego specyficznego antydota, leczenie innych działań niepożądanych należy prowadzić, kierując się najbardziej nasilonymi objawami.

Niepożądane działania.

Poniżej znajduje się lista niepożądanych działań ustalonych podczas badań klinicznych stosowania nimodypiny wskazanej w przypadku krwotoku podpajęczynówkowego spowodowanego pęknięciem aneurysmy, sklasyfikowanych według częstości występowania w następujących kategoriach: bardzo często (≥ 1/10), często (≥ 1/100, < 1/10), nieczęsto (≥ 1/1 000, ≤ 1/100), rzadko (≥ 1/10 000, ≤ 1/1 000), bardzo rzadko (< 1/10 000), częstość nieznana (nie można określić na podstawie dostępnych danych).

W każdej grupie według częstości działania niepożądane są uporządkowane według malejącego stopnia ciężkości.

Z udziałem krwi i układu chłonnego: nieczęsto – trombocytopenia.

Z udziałem układu odpornościowego: nieczęsto – reakcja alergiczna, wysypka.

Z udziałem układu nerwowego: nieczęsto – ból głowy.

Z udziałem serca: nieczęsto – tachykardia; rzadko – bradykardia.

Z udziałem układu naczyniowego: nieczęsto – hipotensja tętnicza, wazodilatacja.

Z udziałem układu pokarmowego: nieczęsto – nudności; rzadko – niedrożność jelit.

Z udziałem układu wątrobowo-żółciowego: rzadko – przemijające podwyższenie aktywności enzymów wątrobowych.

Z udziałem układu oddechowego, klatki piersiowej i jamy śródpiersia: nieznana częstość – hipoksja.

Okres ważności. 3 lata.

Warunki przechowywania.

Przechowywać w oryginalnym opakowaniu w temperaturze nie wyższej niż 25 °C, w miejscu chronionym przed światłem.

Przechowywać w miejscu niedostępnym dla dzieci.

Opakowanie.

Po 10 tabletek powlekanych otrzewnowo w blistrze; po 3 blistery w kartonowym opakowaniu.

Kategoria wydawania. Na receptę.

Producent.

Anfarm Ellas S.A.

Miejsce położenia producenta oraz adres miejsca wykonywania działalności.

61-й km krajowej drogi Ateny-Lamia, Schimatari Viotty, 32009, Grecja.