Metronidazol

INSTRUKCJA dotyczaca stosowania leku METRONIDAZOL (METRONIDAZOLE)

Skład:

substancja czynna: metronidazol;

1 sztuka supozytoria zawiera metronidazolu 0,1 g (100 mg);

substancja pomocnicza: tłuszcz stały.

Postać farmaceutyczna. Supozytoria dopochwowe.

Główne właściwości fizykochemiczne: supozytoria białe lub białe z lekko żółtawym odcieniem.

Grupa farmakoterapeutyczna. Leki przeciwbakteryjne i środki przeciwdrobnoustrojowe stosowane w ginekologii. Pochodne imidazolu. Kod ATC G01A F01.

Właściwości farmakologiczne.

Farmakodynamika.

Metronidazol należy do grupy nitro-5-imidazoli i wykazuje szeroki zakres działania. Stężeniami granicznymi, które pozwalają na odróżnienie szczepów wrażliwych (S) od szczepów o umiarkowanej wrażliwości, a szczepy o umiarkowanej wrażliwości – od szczepów opornych (R), są następujące: S ≤ 4 mg/l i R > 4 mg/l.

Wrażliwość na lek wykazują: Peptostreptococcus spp., Clostridium spp., Bacteroides spp., Fusobacterium spp., Porphyromonas, Bilophila, Helicobacter pylori, Prevotella spp., Veilonella. Metronidazol hamuje rozwój pierwotniaków – Trichomonas vaginalis, Giardia intestinalis (Lamblia intestinalis), Entamoeba histolytica.

Szczepy o zmiennej wrażliwości: Bifidobacterium spp., Eubacterium spp.

Szczepy oporne: Propionibacterium, Actinomyces, Mobiluncus.

Farmakokinetyka.

Po podaniu doodbytniczym przenikanie do krwiogu jest minimalne.

Okres półwydalenia z osocza wynosi 8–10 godzin.

Łączenie z białkami osocza jest nieznaczne (poniżej 20%).

Szybka i wyraźna dyfuzja do płuc, nerek, wątroby, żółci, płynu mózgowo-rdzeniowego, skóry, śliny oraz wydzieliny pochwy. Przenika przez barierę łożyskową i dostaje się do mleka matki.

Metabolizm zachodzi głównie w wątrobie: powstają dwa niekonjugowane utlenione aktywne metabolity (5–30% aktywności).

Wydalanie – głównie z moczem: 35–65% podanej dawki wydala się z moczem w postaci metronidazolu i jego utlenionych metabolitów.

Właściwości kliniczne.

Wskazania.

Lokalne leczenie wagi nityzołowych i nieswoistych.

Przeciwwskazania.

Podwyższona wrażliwość na metronidazol lub którykolwiek inny składnik preparatu. Nadwrażliwość na pochodne imidazolu.

Nie zaleca się stosowania tego leku w połączeniu z disiulfiramem lub alkoholem (patrz sekcja „Interakcje z innymi lekami i inne rodzaje oddziaływań”).

Interakcje z innymi lekami i inne rodzaje oddziaływań.

Disiulfiram: zgłaszano przypadki ostrych, przejściowych zaburzeń psychicznych (ostry atak dezorientacji, zamroczenie) u pacjentów przyjmujących jednocześnie metronidazol i disiulfiram.

Alkohol: nie należy spożywać napojów alkoholowych ani przyjmować leków zawierających alkohol w czasie leczenia oraz przez co najmniej jeden dzień po jego zakończeniu ze względu na możliwość wystąpienia efektu podobnego do disiulfiramowego (efekt antabusowy) (rumień, uczucie gorąca, wymioty, tachykardia). Należy wziąć pod uwagę czas pełnego wydalenia leku z organizmu, uwzględniając jego okres półtrwania, przed rozpoczęciem spożywania napojów alkoholowych lub przyjmowaniem leków zawierających alkohol.

Leki przeciwpłytkowe doustne (podobne do warfaryny): nasilenie działania doustnych leków przeciwpłytkowych oraz zwiększenie ryzyka powikłań krwotocznych z powodu spowolnienia ich metabolizmu w wątrobie. Należy częściej kontrolować poziom protrombiny oraz nadzorować poziom międzynarodowego wskaźnika znormalizowanego (INR). Zaleca się dostosowanie dawki doustnego leku przeciwpłytkowego podczas stosowania metronidazolu oraz przez 8 dni po jego odstawieniu.

Ryfampicyna: obniżenie stężenia metronidazolu we krwi na skutek stymulacji jego metabolizmu w wątrobie przez ryfampicynę.

Podczas i po leczeniu ryfampicyną należy prowadzić monitorowanie kliniczne. Może być konieczna korekta dawki metronidazolu.

Lit: stężenie litu we krwi może wzrosnąć podczas przyjmowania metronidazolu. Należy kontrolować stężenia litu we krwi, kreatyniny oraz elektrolitów u pacjentów przyjmujących jednocześnie lit i metronidazol.

Cyklosporyna: istnieje ryzyko podwyższenia stężenia cyklosporyny w surowicy krwi. Jeśli konieczne jest jednoczesne stosowanie obu leków, należy dokładnie monitorować poziomy cyklosporyny i kreatyniny.

Leki przeciwpadaczkowe indukujące enzymy (karbamazepina, fosfenytoina, fenobarbital, fenytyna, primidon): powodują obniżenie stężenia metronidazolu we krwi na skutek stymulacji jego metabolizmu w wątrobie przez induktor.

Fluorouracyl (a także tegafur i kapacytacyna): obniżenie klirensu fluorouracylu prowadzi do zwiększenia jego toksyczności.

Busulfan: metronidazol może zwiększać stężenie busulfanu we krwi, co może prowadzić do istotnego działania toksycznego busulfanu.

Zmiany INR: u pacjentów otrzymujących terapię antybakteryjną odnotowano liczne przypadki nasilenia działania doustnych leków przeciwpłytkowych. Czynnikami ryzyka sprzyjającymi takim powikłaniom są obecność infekcji lub silnego stanu zapalnego, wiek pacjenta oraz ogólny stan zdrowia. W takich okolicznościach trudno jest określić, w jakim stopniu zaburzenia równowagi INR są spowodowane samą infekcją czy jej leczeniem. Jednak niektóre grupy antybiotyków odgrywają w tym większą rolę, w szczególności: fluorochinolony, makrolidy, cykliny, kotrimoksazol oraz niektóre cefalosporyny.

Wyniki badań laboratoryjnych: metronidazol może powodować imobilizację treponem, co prowadzi do fałszywie dodatniego wyniku testu Nielsona.

Szczególne środki ostrożności stosowania.

Leczenie należy rozpoczynać na początku cyklu menstruacyjnego. Kobiety w okresie menopauzy mogą rozpocząć leczenie w dowolnym czasie. Należy unikać przemywania pochwy.

Podczas leczenia trichomoniazy pochwy zaleca się powstrzymanie się od współżycia, a także jednoczesne leczenie partnera seksualnego metronidazolem doustnie.

Metronidazol nie wykazuje bezpośredniego działania na bakterie tlenowe ani fakultatywne beztlenowce. Metronidazolu nie należy stosować dłużej niż 10 dni oraz częściej niż 2–3 razy w roku.

Podczas leczenia metronidazolem należy unikać spożycia alkoholu (efekt antyalkoholowy typu disulfiramu – patrz rozdział „Interakcje z innymi lekami i inne rodzaje interakcji”). Istnieje możliwość utrzymywania się infekcji gonokokowej po wyeliminowaniu infekcji trichomoniasis.

U pacjentów poddawanych hemodializie metronidazol i jego metabolity są wydalane w ciągu 8 godzin trwania hemodializy, dlatego metronidazol należy przyjmować bezpośrednio po zakończeniu hemodializy.

Nie trzeba zmieniać dawki u pacjentów z niewydolnością nerek poddawanych dializie otnętnej.

Lek należy odstawić, jeśli u pacjentki wystąpi ataksja, zawroty głowy lub dezorientacja.

U pacjentów z ciężkimi, przewlekłymi lub postępującymi chorobami układu nerwowego obwodowego lub centralnego należy wziąć pod uwagę ryzyko nasilenia stanu neurologicznego.

U pacjentów z wywiadem zaburzeń hematologicznych lub u pacjentów przyjmujących lek w wysokich dawkach i/lub przez dłuższy okres czasu należy regularnie wykonywać morfologię krwi, szczególnie oznaczenie liczby leukocytów.

Lek Metronidazol należy stosować z ostrożnością u pacjentów z encefalopatią wątrobowa. U pacjentów z encefalopatią wątrobowa dawkę dobową należy zmniejszyć o jedną trzecią i można stosować raz na dobę.

U pacjentów z leukopenią możliwość kontynuacji leczenia lekiem zależy od ciężkości przebiegu choroby zakaźnej.

W przypadku długotrwałego leczenia lekiem należy monitorować pacjentkę pod kątem wystąpienia objawów działań niepożądanych, takich jak neuropatia centralna lub obwodowa (parestezje, ataksja, zawroty głowy, drgawki).

Pacjentów należy poinformować, że metronidazol może zabarwiać mocz na ciemny kolor (z powodu aktywnego metabolitu).

Stosowanie w kremach dopochwowych przy użyciu prezerwatyw lub przeciwwskazania może zwiększać ryzyko pęknięcia lateksu.

Podwyższona wrażliwość/zaburzenia ze strony skóry i jej pochodnych. Mogą wystąpić reakcje alergiczne, w tym wstrząs anafilaktyczny, które mogą zagrozić życiu (patrz rozdział „Działania niepożądane”). W takim przypadku należy odstawić leczenie metronidazolem i rozpocząć odpowiednią terapię.

Jeśli na początku leczenia u pacjenta pojawi się rumień ogólny i wysypka pęcherzykowa towarzysząca podwyższonej temperaturze ciała, należy podejrzewać ostrą ogólną egzantematyczną pustulozę (patrz rozdział „Działania niepożądane”); w przypadku rozwoju takiej reakcji leczenie lekiem należy przerwać, a dalsze stosowanie metronidazolu, zarówno jako monoterapii, jak i w połączeniu z innymi lekami, jest przeciwwskazane.

Z przyjmowaniem metronidazolu wiąże się występowanie ostrych reakcji skórnych, w tym zespołu Stevensa–Johnsona, zespołu Lyella, ostrej ogólnej egzantematycznej pustulozy. Pacjentom należy poinformować o objawach takich reakcji, a także należy przeprowadzać dokładne monitorowanie skóry.

W przypadku pojawienia się u pacjenta objawów zespołu Stevensa–Johnsona, zespołu Lyella (np. stopniowe pojawianie się wysypek, pęcherzy na skórze lub zmian na błonach śluzowych) lub ogólnego rumienia z wysypką pęcherzykową towarzyszącą podwyższonej temperaturze ciała, leczenie lekiem należy przerwać, a dalsze stosowanie metronidazolu, zarówno jako monoterapii, jak i w połączeniu z innymi lekami, jest przeciwwskazane.

Zaburzenia ze strony układu nerwowego centralnego. W przypadku wystąpienia objawów charakterystycznych dla encefalopatii lub zespołu móżdżku leczenie pacjenta należy natychmiast przeanalizować, a leczenie metronidazolem należy przerwać.

O przypadkach rozwoju encefalopatii donoszono w ramach nadzoru po rejestracji leku. Ponadto obserwowano przypadki zmian w badaniu MRI związanych z encefalopatią (patrz rozdział „Działania niepożądane”). Obszary zmian lokalizują się najczęściej w móżdżku (szczególnie w jądrze ząbkowanym) oraz w korpusie modzelowatym. W większości przypadków encefalopatia i zmiany w badaniu MRI ustępują po odstawieniu leku. Bardzo rzadko pojawiały się doniesienia o przypadkach śmiertelnych.

Należy monitorować stan pacjentów pod kątem możliwych objawów encefalopatii lub nasilenia objawów w przypadku istniejących zaburzeń układu nerwowego centralnego.

W przypadku rozwoju podczas leczenia lekiem bezobjawowego zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych ponowne przepisywanie metronidazolu nie jest zalecane, a u pacjentów z ciężką chorobą zakaźną należy ponownie ocenić stosunek korzyści do ryzyka.

Zaburzenia ze strony układu nerwowego obwodowego. Należy monitorować stan pacjentów pod kątem możliwych objawów neuropatii obwodowej, szczególnie podczas długotrwałego leczenia lekiem lub w przypadku istniejącej ciężkiej, przewlekłej lub postępującej neuropatii obwodowej.

Zaburzenia psychiczne. Po podaniu pierwszej dawki leku u pacjentów mogą wystąpić reakcje psychotyczne, w tym zachowania samozniszczące, szczególnie u pacjentów z wywiadem zaburzeń psychicznych (patrz rozdział „Działania niepożądane”). W takim przypadku należy przerwać leczenie metronidazolem, poinformować lekarza i natychmiast podjąć odpowiednie działania lecznicze.

Skutki hematologiczne. U pacjentów z wywiadem zaburzeń układu krwiotwórczego oraz u pacjentów przyjmujących lek w wysokich dawkach i/lub przez dłuższy okres czasu należy regularnie wykonywać morfologię krwi, szczególnie kontrolować liczbę leukocytów.

Kontynuacja leczenia lekiem u pacjentów z leukopenią zależy od ciężkości przebiegu choroby zakaźnej.

Interakcje z innymi lekami. Jednoczesne stosowanie metronidazolu i napojów alkoholowych lub leków zawierających alkohol jest przeciwwskazane (patrz rozdział „Interakcje z innymi lekami i inne rodzaje interakcji”).

Nie zaleca się jednoczesnego stosowania metronidazolu i busulfanu (patrz rozdział „Interakcje z innymi lekami i inne rodzaje interakcji”).

Jednoczesne stosowanie metronidazolu i disulfiramu jest przeciwwskazane (patrz rozdział „Interakcje z innymi lekami i inne rodzaje interakcji”).

Inne rodzaje interakcji. Maksymalny czas leczenia metronidazolem nie powinien przekraczać 10 dni, a liczba cykli leczenia – 2–3 na rok.

Stosowanie kremów dopochwowych przy użyciu prezerwatyw lub przeciwwskazania zwiększa ryzyko pęknięcia lateksu.

Heptotoksyczność u pacjentów z zespołem Cockayne’a

U pacjentów z zespołem Cockayne’a obserwowano przypadki szybkiego rozwoju ostrej niewydolności wątroby, w tym zakończonej śmiercią, po przyjmowaniu leków zawierających metronidazol przeznaczonych do stosowania systemowego. Pacjentom z tej grupy nie należy stosować metronidazolu, z wyjątkiem przypadków, gdy korzyść przeważa nad ryzykiem i tylko wtedy, gdy nie ma żadnej alternatywy terapeutycznej.

Badania czynności wątroby należy przeprowadzać bezpośrednio przed rozpoczęciem stosowania leku, w trakcie jego stosowania oraz po zakończeniu leczenia aż do momentu powrotu wskaźników czynności wątroby do normy lub stanu wyjściowego. Jeśli podczas stosowania leku badania czynności wątroby wykażą wyraźnie podwyższone wartości, należy przerwać stosowanie leku.

Pacjentom z zespołem Cockayne’a należy zalecić, aby w przypadku pojawienia się jakichkolwiek objawów możliwego zaburzenia czynności wątroby natychmiast powiadomić o tym swojego lekarza i przerwać przyjmowanie metronidazolu (patrz rozdział „Działania niepożądane”).

Stosowanie w czasie ciąży lub karmienia piersią.

Ciąża. Badania na zwierzętach nie wykazały efektu teratogennego. Ponieważ efekt teratogenny nie występuje u zwierząt, nie przewiduje się wystąpienia wad rozwojowych u ludzi. Zgodnie z danymi, substancje powodujące wady rozwojowe u ludzi wykazują efekt teratogenny u zwierząt w trakcie odpowiednio przeprowadzonych badań na dwóch gatunkach. Dane kliniczne nie wykazały żadnych specyficznych efektów teratogennych lub fetotoksycznych związanych z metronidazolem. Jednakże brak takiego ryzyka może być potwierdzony jedynie przez badania epidemiologiczne. W związku z tym w czasie ciąży metronidazol można przepisać tylko w razie konieczności.

Karmienie piersią. Metronidazol wydzielany jest z mlekiem matki. W związku z tym należy unikać stosowania tego leku w czasie karmienia piersią.

Możliwość wpływu na szybkość reakcji podczas prowadzenia pojazdów lub obsługi innych urządzeń.

Jeśli podczas leczenia lekiem wystąpią zawroty głowy, dezorientacja, halucynacje, drgawki lub tymczasowe zaburzenia wzroku, należy powstrzymać się od prowadzenia pojazdów i pracy z innymi urządzeniami.

Sposób stosowania i dawki.

Lek można stosować w leczeniu tylko dorosłych pacjentów.

Zapalenie pochwowe trichomoniasowe. Przepisać po 2 dousną supozytoria 2 razy na dobę przez 10 dni. Supozytoria wprowadzać głęboko do pochwy. Leczenie należy przeprowadzać równocześnie z doustnym przyjmowaniem tabletek leku Metronidazol.

Zapalenia pochwy nieswoiste. 2 dousną supozytoria wprowadzać głęboko do pochwy, 2 razy na dobę, przez 7 dni. W razie potrzeby można przepisać doustnie tabletki Metronidazol. Konieczne jest jednoczesne leczenie partnera seksualnego pacjentki, nawet w przypadku braku u niego objawów infekcji.

Maksymalny czas leczenia lekiem Metronidazol nie powinien przekraczać 10 dni, a liczba cykli leczenia – 2–3 na rok.

Dzieci.

Leku nie stosować u dzieci.

Przedawkowanie.

Może wystąpić leukopenia, neuropatia, ataksja, wymioty, lekkie zaburzenia orientacji. Ponieważ nieznany jest specyficzny antydot na metronidazol, zaleca się leczenie objawowe.

Efekty uboczne.

Ze strony układu krwi i układu limfatycznego: bardzo rzadko – agranulocytoza, neutropenia, trombocytopenia, pancytopenia i leukopenia.

Reakcje nadwrażliwościowe: wysypka skórna z zaczerwienieniem, świąd, zaczerwienienie skóry, pokrzywka, zespół wielopostaciowej rumieniowca; napływy gorąca, duszność, obrzęk naczynioruchowy, pojedyncze przypadki wstrząsu anafilaktycznego, pojedyncze przypadki wysypki pęcherzykowej, toksyczne martwicze oddzielanie się nabłonka, toksykozja stacjonarna, zespół Lyella, zespół Stevensa-Johnsona.

Ze strony ośrodkowego i obwodowego układu nerwowego: obwodowa neuropatia czuciowa, ból głowy, drgawki, zawroty głowy, ataksja, senność, oponiak zapalny bez cech zapalenia (aseptyczny zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych); encefalopatia (np. dezorientacja, podwyższenie temperatury ciała, podatność na światło, skrzywienny kark, halucynacje, porażenie, zaburzenia wzroku i ruchu), oraz podostre zespoły móżdżkowe (atak­sja, niepłynność mowy, zaburzenia chodu, drżenie, kierunkowe drgawki gałek ocznych), które mogą ustąpić po zaprzestaniu przyjmowania leku.

Zaburzenia psychiczne: zaburzenia psychiczne, w tym dezorientacja, halucynacje, reakcje psychotyczne z paranoją i/lub deliryjne, które w pojedynczych przypadkach mogą towarzyszyć myśli samobójcze lub próby samobójcze (patrz sekcja „Szczególne wskazania stosowania”); przygnębienie depresyjne.

Ze strony narządów wzroku: tymczasowe zaburzenia funkcji wzroku, takie jak podwójne widzenie, krótkowzroczność, rozmyte widzenie, obniżenie ostrości wzroku, zmiany w postrzeganiu kolorów; neuropatia optyczna/zapalenie nerwu wzrokowego.

Ze strony układu wątrobowo-żółciowego: podwyższenie poziomu enzymów wątrobowych (AST, ALT, fosfataza alkaliczna), cholestaza lub zmieszany zapalenienie wątroby oraz uszkodzenie komórek wątroby (hepatocytów), czasem z towarzyszącą żółtaczką; zgłaszano przypadki niewydolności wątroby wymagające przeszczepienia wątroby u pacjentów leczonych metronidazolem i innymi antybiotykami.

Ze strony układu moczowo-płciowego: możliwe zabarwienie moczu na brązowo-czerwony kolor z powodu obecności pigmentów związanych z metabolizmem metronidazolu; przy długotrwałym leczeniu czasem obserwuje się nadmierny rozwój flory grzybiczej pochwy (kandydoza), wymagający podania leków przeciwgrzybiczych.

Ze strony układu pokarmowego: niewielkie zaburzenia przewodu pokarmowego (bóle nadbrzusza, nudności, wymioty, biegunka); zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, zaburzenia w smaku (metaliczny posmak w ustach), glositis z suchością w ustach, stomatyt, osłonięcie języka, zmiana koloru lub wyglądu języka (grzybica), anoreksja, odwracalny zapalenie trzustki.

Ze strony narządu ruchu i tkanki łącznej: mialgia, artrealgia.

Ze strony narządów słuchu i równowagi: zaburzenia słuchu/utrata słuchu (w tym neurosenzoryczna); szumy w uszach.

Inne efekty uboczne: podwyższenie temperatury ciała.

Efekty uboczne zgłaszane podczas stosowania metronidazolu

Zgłoszono przypadki ciężkiej, nieodwracalnej hepatotoksyczności / ostrej niewydolności wątroby, w tym przypadki zakończone śmiercią z bardzo szybkim przebiegiem po rozpoczęciu stosowania metronidazolu u pacjentów z zespołem Cockayne’a (patrz sekcja „Szczególne wskazania stosowania”).

Zgłaszanie podejrzewanych efektów ubocznych. Zgłaszanie podejrzewanych efektów ubocznych po rejestracji leku jest ważnym procederem. Umożliwia to monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka związanego ze stosowaniem danego leku. Personel medyczny proszony jest o zgłaszanie wszystkich podejrzewanych efektów ubocznych poprzez krajowy system farmakologii.

Okres ważności. 2 lata.

Warunki przechowywania. Przechowywać w oryginalnym opakowaniu w temperaturze nie wyższej niż 25 °C.

Przechowywać w miejscu niedostępnym dla dzieci.

Opakowanie. Po 5 dawków w blaszce. Po 2 blaszki w pudełku.

Kategoria wydawania. Na receptę.

Producent. SPÓŁKA AKCYJNA „Monfarm”.

Miejsce produkcji oraz adres siedziby działalności.

Ukraina, 19161, obwód czarczyński, rejon umiański, wieś Awramówka, ul. Zawodzka 8.