Metadonu hydrochlorid Molteni

INSTRUKCJA dotyczāca stosowania leku Metadonu hydrochlorid Molteni (METHADONE HYDROCHLORIDE MOLTENI)

Skład:

substancja czynna: methadone;

1 ml roztworu zawiera 5 mg metadonu hydrochloridu;

substancje pomocnicze: sacharoza, gliceryna, benzoesan sodu (E 211), kwas cytrynowy, monohydrat; aromat cytrynowy, woda oczyszczona.

Postać leku. Roztwór doustny.

Główne właściwości fizykochemiczne: przezroczysty, bezbarwny lub lekko żółtawy roztwór w postaci syropu o cytrynowym zapachu.

Grupa farmakoterapeutyczna.

Leki stosowane w uzależnieniu od opioidów. Kod ATC N07B C02.

Właściwości farmakologiczne.

Farmakodynamika.

Metadon – syntetyczny środek o działaniu sedatywnym i przeciwbólowym podobnym do działania morfiny. Metadon, wiążąc się z receptorami opioidowymi, konkurencyjnie wypiera środki narkotyczne o krótkim czasie działania (morfinę, heroinę itp.). Metadon działa głównie na ośrodkowy układ nerwowy oraz narządy zawierające mięśnie gładkie. Metadon wykazuje działanie przeciwbólowe i uspokajające, a także efekt dezintoksykacyjny lub wspierający w uzależnieniu od opioidów. Objawy analgezji pojawiają się po 30–60 minutach od przyjęcia leku.

Metadon wywołuje zespół odstawienia podobny do tego, który występuje po zastosowaniu morfiny, charakteryzujący się jednak bardziej stopniowym początkiem napadów, umiarkowanie dłuższym czasem działania oraz łagodniejszymi objawami.

Farmakokinetyka.

Metadon jest szybko wchłaniany z przewodu pokarmowego (w ciągu 30 minut po podaniu doustnym), osiągając maksymalne stężenie (Cmax) we krwi po 3–4 godzinach.

Około 85 % metadonu obecnego w osoczu wiąże się z białkami, z czego 44 % z albuminami, 17 % – z globulinami. Metadon jest biotransformowany w wątrobie przy udziale CYP3A4, wydalany z organizmem w postaci metabolitów z moczem i kałem. U chorych, którzy wcześniej nie stosowali opioidów, wyraźny średni okres półwydalenia wynosi około 15 godzin po jednej dawce, natomiast przy długotrwałym stosowaniu wyraźny okres półwydalenia wynosi 22 godziny. Wahań indywidualnych jest znacznych i mogą one wynosić od 10 do 80 godzin, co pozwala na stosowanie leku raz na dobę. Stężenie równowagowe metadonu może być osiągnięte po 2–9 dniach.

Charakterystyka kliniczna.

Wskazania.

• W celu detoksykacji w leczeniu uzależnienia od opioidów (uzależnienie od heroiny i innych leków morfinopodobnych), a także w leczeniu utrzymawczym pacjentów uzależnionych od opioidów;
• W celu łagodzenia silnego bólu (nieustępującego po zastosowaniu analgezyków nienarkotycznych) u pacjentów z nowotworami złośliwymi.

Przeciwwskazania.

Podwyższona wrażliwość na substancję czynną lub którykolwiek z substancji pomocniczych; występowanie przeciwwskazań dotyczących stosowania opioidów, np. depresja oddychania (w przypadku braku niezbędnego wyposażenia reanimacyjnego); okres nasilenia astmy oskrzelowej, nadmiar CO2 we krwi, obturacyjne choroby dróg oddechowych; obecność lub podejrzenie niedrożności jelit; wrzodziejące zapalenie okrężnicy; biegunka związana z kolitem pseudomembranoznym wywołanym cephalosporynami, lincomycyną, klinidamycyną, penicylinami; biegunka rozwinięta w wyniku zatrucia (dopóki substancje toksyczne nie zostaną usunięte z przewodu pokarmowego); nadciśnienie wewnątrzczaszkowe, uraz mózgu; ciężka niewydolność wątroby i nerek, skurcz dróg żółciowych i moczowych, leczenie uzależnień od słabych opioidów (petydyna, kodeina), leczenie pacjentów uzależnionych od leków nieopioydowych; ostra alkoholowa intoksikacja; jednoczesne stosowanie z inhibitorami monoaminooksydazy (w tym z moclobemidem) oraz w ciągu 2 tygodni po ich odstawieniu.

Interakcje z innymi lekami i inne rodzaje interakcji.

Interakcje farmakokinetyczne

Metadon jest substratem białka P-glikoproteinowego, dlatego wszystkie leki hamujące jego działanie (chinidyna, werapamil) mogą zwiększać stężenie metadonu.

Metadon jest metabolizowany przez izoenzym CYP3A4.

Stymulatory tego izoenzymu (barbiturany, karbamazepina, fenytoina, ziele św. Jana, nevirapina, ryfampicyna) mogą stymulować metabolizm metadonu w wątrobie. Stosowanie łączone Metadonu hydrochloridu Molteni z induktorami izoenzymu CYP3A4 może prowadzić do rozwoju zespołu odstawienia. Ze względu na zgłaszane przypadki takich interakcji, w przypadku wystąpienia objawów odstawienia konieczne może być zwiększenie dawki metadonu. Po zakończeniu terapii z zastosowaniem induktorów izoenzymu CYP3A4 dawkę metadonu należy zmniejszyć. Inhibitory CYP3A4 (kanabinoidy, klaritromycyna, delawirdyna, erytromycyna, fluconazol, sok grejpfrutowy, selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny (sertynalin, fluwoksymina), itrakonazol, ketokonazol, nefazodon) mogą powodować wzrost stężenia metadonu.

Wydalanie metadonu zmniejsza się przy jednoczesnym stosowaniu inhibitorów CYP3A4, takich jak niektóre leki przeciw HIV, makrolidy, cyklotyna, leki przeciwgrzybicze (ponieważ metadon jest metabolizowany przez izoenzym CYP3A4).

Metadon zmniejsza pole pod krzywą „stężenie-czas” (AUC) i Cmax didanowiny i stawudyny, zmniejszając ich biodostępność. Ponadto metadon może opóźniać wchłanianie i zwiększać metabolizm po pierwszym przyjęciu wymienionych wyżej leków.

Metadon zwiększa stężenie zydowudyny we krwi zarówno po podaniu doustnym, jak i dożylnej, a także zwiększa AUC zydowudyny po podaniu doustnym w większym stopniu niż po dożylnym. Takie efekty są spowodowane hamowaniem procesu tworzenia wiązania kwasu glukuronowego i zydowudyny, co zmniejsza klirens nerkowy. Podczas leczenia z zastosowaniem metadonu należy prowadzić monitorowanie pod kątem możliwej toksyczności zydowudyny, a w razie jej wystąpienia należy zmniejszyć dawkę zydowudyny. U pacjentów przyjmujących jednocześnie te dwa leki mogą rozwijać się typowe objawy zespołu odstawienia (silny ból głowy, ból mięśni, zmęczenie i drażliwość). Inhibitor proteazy przeciwwirusowej może hamować metabolizm metadonu. Najważniejsze reakcje występują przy stosowaniu rytonawiru; przy jednoczesnym stosowaniu rytonawiru/lopinawiru z metadonem obserwuje się obniżenie stężenia metadonu we krwi. Zespół odstawienia jednak nie zawsze występuje. Jednak stosowanie tych leków w połączeniu z metadonem wymaga ostrożności. Z kolei interakcja z abakawirem zazwyczaj nie wymaga korekty dawki.

Nevirapina może obniżać stężenie metadonu poprzez zwiększenie jego metabolizmu w wątrobie. W przypadku jednoczesnego stosowania metadonu i nevirapiny opisano rozwój zespołu odstawienia. Jeśli nevirapina jest przepisywana pacjentom przyjmującym Metadonu hydrochloridu Molteni, konieczna jest staranna obserwacja w celu wykrycia zespołu odstawienia, a w razie potrzeby należy skorygować dawkę metadonu.

Efawirenz stymuluje metabolizm metadonu poprzez cytochrom P4503A4. Po 3 tygodniach leczenia efawirenzem średnie wartości Cmax metadonu i AUC były obniżone odpowiednio o 48% i 57%. Przypuszcza się, że dodanie efawirenzu do terapii z metadonem może prowadzić do rozwoju zespołu odstawienia, który zazwyczaj rozpoczyna się po dwóch tygodniach terapii efawirenzem, ale może trwać do 28 dni. Z tego względu może być konieczna korekta dawkowania.

Metadon jest słabą zasadą. Zakwaszanie moczu (chlorek amonu) może zwiększyć klirens nerkowy metadonu. W takich przypadkach należy zwiększyć dawkę metadonu.

Jednoczesne stosowanie metadonu z metamizolem, który jest induktorem enzymów metabolizmu, w tym CYP2B6 i CYP3A4, może prowadzić do obniżenia stężenia metadonu we krwi z potencjalnym zmniejszeniem skuteczności klinicznej. Dlatego należy zachować ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu metamizolu i metadonu, należy odpowiednio kontrolować reakcję kliniczną i/lub poziom leku. Powtarzane doustne stosowanie worykonazolu prowadzi do zwiększenia Cmax i AUC farmakologicznie aktywnego enancjomeru metadonu (R-metadon) u pacjentów przyjmujących dawki utrzymawcze metadonu (30–100 mg raz dziennie). Zwiększenie stężenia metadonu we krwi może prowadzić do rozwoju zjawisk toksycznych związanych z wydłużeniem odcinka QT. Może być konieczne zmniejszenie dawki metadonu.

Jednoczesne stosowanie opioidów i gabapentynoidów (gabapentyna i pregabalina) zwiększa ryzyko przedawkowania opioidów, depresji oddechowej i śmierci.

Jednoczesne stosowanie kanabidiolu może prowadzić do zwiększenia stężenia metadonu we krwi.

Jednoczesne stosowanie Metadonu hydrochloridu Molteni i leków uspokajających, takich jak benzodiazepiny lub związki pokrewne, zwiększa ryzyko sedymentacji, senności, depresji oddechowej, śpiączki i śmierci z powodu efektu addytywnego depresji układu nerwowego. Ze względu na te ryzyka dawkę i czas trwania jednoczesnego stosowania należy ograniczyć i rozważać jedynie w przypadkach, gdy alternatywne opcje leczenia są niemożliwe.

Inne leki. Stosowanie meperydyny w dawkach terapeutycznych u pacjentów przyjmujących inhibitory monoaminooksydazy może prowadzić do ciężkich działań niepożądanych. Choć dla metadonu takich reakcji nie opisano, w razie potrzeby stosowania metadonu u pacjentów przyjmujących inhibitory monoaminooksydazy, należy wykonać próbę wrażliwości, podając małą dawkę leku przez kilka godzin, stopniowo ją zwiększając i rejestrując stan pacjenta.

W przypadku jednoczesnego stosowania z metadonem zwiększa się stężenie desypiraminy we krwi.

Interakcje farmakodynamiczne

Antagoniści opioidów (nalokson i nalotrekson) wykazują działanie farmakologiczne przeciwne do działania metadonu. Te leki mogą blokować działanie metadonu i wywoływać zespół odstawienia.

Agonisty/antagoniści (butorfanol, nalbufina, pentazocyna) mogą częściowo blokować działanie przeciwbólowe, depresję oddechową i zaburzenia układu nerwowego środkowego (CNS) związane ze stosowaniem metadonu. Jeśli stosuje się je jednoczesne, mogą one wywołać i nasilić efekty neurologiczne, oddechowe i hipotensyjne. Efekt addytywny lub antagonystyczny zależy od dawkowania metadonu i występuje częściej przy niskich i średnich dawkach metadonu. Te leki mogą wywołać zespół odstawienia u pacjentów poddawanych długotrwałej terapii.

U pacjentów stosujących równolegle metadon i leki pogarszające przewodnictwo serca lub równowagę elektrolitową mogą wystąpić zaburzenia czynności serca. W takich przypadkach konieczne jest monitorowanie parametrów elektrokardiogramu.

Równoległe stosowanie metadonu i leków przeciwbiegunkowych (difenoksylat i loperamid) może prowadzić do silnego zaparcia i nasilenia depresyjnego działania na OUN. Leki przeciwbólowe opioidowe w połączeniu z lekami antymuskarynowymi mogą być przyczyną silnego zaparcia lub, przy długotrwałym stosowaniu, paraliżu jelita krętego. Oktreotyd, syntetyczny analog somatostatyny, może zmniejszać działanie przeciwbólowe metadonu i morfiny, dlatego przy zmniejszeniu lub całkowitej utracie kontroli bólu należy wziąć pod uwagę możliwość odstawienia oktreotydu.

Domperydon i metoklopramid mogą zwiększać szybkość wydalania metadonu, a nie stopień jego wchłaniania. Co do wpływu metadonu na przewód pokarmowy, może on wywierać działanie antagonistyczne wobec domperydonu/metoklopramidu.

Stosowanie Metadonu hydrochloridu Molteni razem z agenerazą prowadzi do obniżenia Cmax we krwi i AUC dla R-metadonu odpowiednio o 25% i 13%. Przy jednoczesnym stosowaniu Metadonu hydrochloridu Molteni i agenerazy konieczna jest staranna obserwacja pacjentów w celu uniknięcia obniżenia rzeczywistej dawki Metadonu hydrochloridu Molteni, szczególnie jeśli stosuje się jednocześnie rytonawir. Stosowanie Metadonu hydrochloridu Molteni i agenerazy prowadzi do obniżenia wartości AUC, maksymalnego i minimalnego stężenia dla agenerazy odpowiednio o 30%, 27% i 25%.

Przy jednoczesnym stosowaniu wiraceptu z Metadonu hydrochloridem Molteni odnotowano zmiany stężenia metadonu we krwi. Może być konieczne zwiększenie dawki Metadonu hydrochloridu Molteni.

Przy jednoczesnym stosowaniu Metadonu hydrochloridu Molteni z niejukleozydowym inhibitorem odwrotnej transkryptazy reskryptorem może być konieczne zmniejszenie dawki Metadonu hydrochloridu Molteni.

Szczególną ostrożność należy zachować przy stosowaniu leków, które mogą wydłużać odcinek QT, w połączeniu z metadonem. Takimi lekami mogą być leki przeciwarytmiczne z klas I i III, niektóre neuroleptyki i trójcykliczne leki przeciwdepresyjne, blokery kanałów wapniowych. Należy również zachować ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu z metadonem leków zaburzających równowagę elektrolitową, które również mogą sprzyjać wydłużeniu odcinka QT (hipomagnezemia, hipokaliemia). Do takich leków należą diuretyki, środki przeczyszczające i rzadziej mineralokortykoidy.

Metadon zmniejsza wchłanianie meksyletyny.

Metadonu hydrochloridu Molteni należy stosować z ostrożnością u pacjentów, którym jednocześnie przepisano inne analgetyki narkotyczne, środki znieczulenia ogólnego, fenytozyny, inne środki uspokajające, leki uspokajające i nasenne, trójcykliczne leki przeciwdepresyjne oraz inne leki hamujące działanie OUN, a także przy spożyciu alkoholu, ponieważ takie połączenie może prowadzić do depresji oddechowej, hipotensji tętniczej, głębokiego działania sedymentacyjnego i nawet śpiączki.

Przy jednoczesnym stosowaniu cyprofloksacyny i metadonu możliwe jest rozwinięcie stanu sedymentacyjnego, dezorientacji, depresji oddechowej.

Metadon może wpływać na wyniki testu ciążowego.

Leki serotonergiczne: zespół serotonergiczny może wystąpić przy jednoczesnym stosowaniu metadonu z petydynidyną, inhibitorami monoaminooksydazy (MAO) i lekami serotonergicznymi, takimi jak selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI), inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny (SNRI) oraz trójcykliczne leki przeciwdepresyjne (TCA). Objawy zespołu serotonergicznego mogą obejmować zmiany stanu psychicznego, niestabilność wegetatywną, zaburzenia nerwowo-mięśniowe i/lub objawy przewodu pokarmowego.

Szczególne środki ostrożności dotyczące stosowania.

Jeśli po przerwaniu stosowania leku konieczne jest ponowne wdrożenie jego przyjmowania, początkowa dawka powinna być niska, a zwiększenie dawki należy prowadzić powoli, aby uniknąć poważnych objawów toksycznych i depresji oddychania.

Lek przeznaczony jest wyłącznie do doustnego stosowania. Nie należy stosować leku w sposób dożylny ani do wstrzykiwań.

Przy nagłym przejściu z innych opioidów na metadon istnieje znaczne ryzyko depresji oddychania, dlatego przejście na stosowanie metadonu należy przeprowadzać ostrożnie.

Stosowanie metadonu może prowadzić do uzależnienia typu morfinowego. Wielokrotne stosowanie metadonu może prowadzić do uzależnienia psychicznego i fizycznego, a także do rozwoju tolerancji. Dlatego przy przepisywaniu i stosowaniu metadonu należy zachować taką samą ostrożność, jak przy przepisywaniu i stosowaniu morfiny.

Rozstroje oddychania podczas snu

Opioidy mogą powodować zaburzenia oddychania podczas snu, w tym centralne bezdechy senny (CBSS) i hipoksemię podczas snu. Stosowanie opioidów zwiększa ryzyko rozwoju CBSS i jest zależne od dawki. U pacjentów z CBSS należy rozważyć możliwość zmniejszenia całkowitej dawki opioidów.

Niepełna wzajemna tolerancja między metadonem a innymi opioidami.

Przy tolerancji na inne opioidy możliwa jest częściowa tolerancja na metadon, szczególnie u pacjentów niewrażliwych na inne agonisty receptora µ-opioidowego. W przypadku takiej tolerancji trudno jest określić dawkę metadonu. Znane są przypadki śmiertelne po przejściu na metadon po długotrwałym stosowaniu innych antagonistów opioidowych.

Wysoki stopień tolerancji opioidowej nie wyklucza ryzyka objawów toksycznych przy stosowaniu Metadonu hydrochloridu Molteni.

Współdziałanie z alkoholem i narkotykami. Metadon wykazuje działanie addytywne przy jednoczesnym stosowaniu z alkoholem, innymi opioidami i lekami działającymi depresyjnie na ośrodkowy układ nerwowy. Metadon należy stosować z ostrożnością w niższych dawkach u pacjentów, którzy jednocześnie otrzymują inne leki przeciwbólowe narkotyczne. Znane są przypadki śmiertelne po stosowaniu metadonu u osób nadużywających benzodiazepin.

Współdziałanie z innymi depresjami ośrodkowego układu nerwowego.

Przy jednoczesnym stosowaniu z ogólnymi środkami znieczulającymi, fenotiazynami, innymi lekami uspokajająco-sedacyjnymi, trójcyklicznymi lekami przeciwdrgawkowymi, innymi lekami działającymi depresyjnie na ośrodkowy układ nerwowy, a także z alkoholem możliwe są depresja, stan głębokiego osłabienia lub śpiączka.

Ryzyko związane z jednoczesnym stosowaniem leków uspokajających, takich jak benzodiazepiny lub pokrewne substancje.

Jednoczesne stosowanie Metadonu hydrochloridu Molteni z lekami uspokajającymi, takimi jak benzodiazepiny lub pokrewne substancje, może prowadzić do sedymentacji, depresji oddychania, śpiączki lub śmierci. Ze względu na te ryzyka jednoczesne przepisywanie tych leków uspokajających należy ograniczyć do pacjentów, dla których alternatywne metody leczenia są niemożliwe. Jeśli podjęto decyzję o jednoczesnym przepisaniu Metadonu hydrochloridu Molteni i leków uspokajających, należy stosować najniższą skuteczną dawkę, a czas leczenia powinien być jak najkrótszy. Pacjentów należy dokładnie obserwować pod kątem objawów i oznak depresji oddychania i efektu sedymentacyjnego. W związku z tym zaleca się poinformowanie pacjentów i osób opiekujących się nimi o konieczności zwracania uwagi na te objawy (patrz sekcja „Współdziałanie z innymi lekami i inne rodzaje interakcji”).

Stan lękowy. Ponieważ metadon stosowany przez pacjentów z tolerancją do niego w stałych dawkach utrzymujących nie działa uspokajająco, u pacjentów otrzymujących terapię utrzymującą z metadonem mogą rozwijać się stany lękowe w odpowiedzi na stres i problemy życiowe. Metadon nie działa przeciw strachowi; dlatego objawy niepokoju i lęku pojawiające się w trakcie terapii nie powinny być leczone przez zwiększanie dawki metadonu. Nie należy mylić tych objawów z objawami abstynencyjnymi i próbować leczyć te stany poprzez zwiększenie dawki metadonu. Działanie metadonu w trakcie terapii utrzymującej ogranicza się do kontroli objawów opioidowych i nie obejmuje łagodzenia stanów lękowych.

Urazy głowy i podwyższone ciśnienie wewnątrzczaszkowe. Przy urazach głowy depresja oddychania i wzrost ciśnienia płynu mózgowo-rdzeniowego, które mogą być wywołane przez metadon, przejawiają się znacznie silniej. Takie samo niebezpieczeństwo istnieje również w przypadku innych wewnątrzczaszkowych patologii lub podwyższonego ciśnienia wewnątrzczaszkowego, które wcześniej obserwowano u pacjentów. Działania niepożądane opioidów mogą maskować objawy neurologiczne u pacjentów z urazami czaszki. Przeciwwskazany u pacjentów z podwyższonym ciśnieniem wewnątrzczaszkowym i u pacjentów z urazem głowy.

Asthma oskrzelowe i inne zaburzenia oddychania. Główne niebezpieczeństwo przy stosowaniu metadonu polega na możliwym depresyjnym działaniu na oddychanie. Ten problem ma szczególne znaczenie u pacjentów starszych, osłabionych chorych, a także przy hipoksji lub hiperkapnii, gdy nawet umiarkowane dawki terapeutyczne leku mogą znacząco zmniejszyć wentylację płuc. Dlatego metadon jest przeciwwskazany u pacjentów z hiperkapnią, u chorych na astmę oskrzelową w fazie zaostrzenia, u pacjentów z obturacyjnymi chorobami płuc, przy depresji oddychania (w przypadku braku niezbędnego wyposażenia reanimacyjnego). Przepisywać z nadzwyczajną ostrożnością w stanach towarzyszących hipoksji lub zmniejszonemu rezerwowi oddychania, przy astmie oskrzelowej w fazie remisji, wyraźnej nadwadze ciała, zespole bezdechu podczas snu, miksedemie, kifo-skoliozie, depresji ośrodkowego układu nerwowego, śpiączce. U tych pacjentów nawet zwykłe dawki terapeutyczne metadonu mogą spowodować depresję ośrodka oddechowego przy jednoczesnym wzroście oporu dróg oddechowych, co może prowadzić do zatrzymania oddechu. W takich przypadkach zaleca się stosowanie analgetyk nieopiodowych, a w przypadku niewystarczającej skuteczności stosowanie metadonu możliwe jest jedynie przy zapewnieniu odpowiedniej opieki nad pacjentem.

Ostre stany brzuszne. Stosowanie metadonu lub innych środków narkotycznych może utrudnić prawidłową diagnozę lub przepisanie odpowiedniego leczenia pacjentom z objawami „ostrzego brzucha”.

Efekt hipotensyjny. Stosowanie metadonu może prowadzić do wyraźnej hipotensji tętniczej u pacjentów z zaburzoną zdolnością utrzymania ciśnienia tętniczego spowodowaną zmniejszeniem objętości krwi lub jednoczesnym przyjmowaniem takich leków jak fenotiazyny lub niektóre środki znieczulające. Stosować z szczególną ostrożnością u pacjentów z hipotensją tętniczą.

Niewydolność nadnerczy. Analgetyki opioidowe mogą powodować odwracalną niewydolność nadnerczy, która wymaga monitorowania i zastępczej terapii glukokortykosteroidami. Objawy niewydolności nadnerczy mogą obejmować nudności, wymioty, utratę apetytu, zmęczenie, osłabienie, zawroty głowy lub obniżenie ciśnienia tętniczego.

Obniżenie poziomu hormonów płciowych i podwyższenie poziomu prolaktyny. Długotrwałe stosowanie analgetyk opioidowych może towarzyszyć obniżeniu poziomu hormonów płciowych i podwyższeniu poziomu prolaktyny. Objawy mogą obejmować obniżenie libidum, impotencję lub amenoreę.

Hipoglikemia. Hipoglikemia obserwowana była w kontekście przedawkowania metadonu lub zwiększenia jego dawki. Zaleca się regularne monitorowanie poziomu glukozy we krwi podczas zwiększania dawki (patrz sekcja „Przedawkowanie i działania niepożądane”).

Stosowanie w warunkach ambulatoryjnych. Stosowanie metadonu może zaburzać zdolności umysłowe i fizyczne niezbędne do wykonywania czynności związanych z podwyższonym ryzykiem (kierowanie pojazdem, praca z maszynami). Metadon, podobnie jak inne opioidy, może powodować hipotensję ortostatyczną u pacjentów ambulatoryjnych.

Stosowanie w ostrym bólu. W przypadku urazu fizycznego, bólu pooperacyjnego lub innych przypadkach ostrego bólu u pacjentów otrzymujących dawki utrzymujące metadonu, te małe dawki nie będą skuteczne w działaniu przeciwbólowym. W takich przypadkach konieczne jest przepisanie leków przeciwbólowych, w tym opioidów, wskazanych do łagodzenia podobnego zespołu bólowego u innych pacjentów. Ponieważ metadon indukuje tolerancję na opioidy, mogą być potrzebne wyższe dawki tych leków.

Powtarzane stosowanie Metadonu hydrochloridu Molteni w celu łagodzenia bólu może prowadzić do zaburzeń związanych z używaniem opioidów (ZUO). Wyższa dawka i dłuższy czas leczenia opioidami może zwiększyć ryzyko rozwoju ZUO.

Przed rozpoczęciem i w trakcie leczenia Metadonem hydrochloridem Molteni należy omówić z pacjentem cele leczenia i schemat zakończenia leczenia (patrz sekcja „Sposób stosowania i dawki”). Przed rozpoczęciem i w trakcie leczenia należy również poinformować pacjenta o ryzykach i objawach ZUO. Pacjentom należy zalecić skontaktowanie się z lekarzem w przypadku pojawienia się takich objawów.

Nadużywanie lub celowe niewłaściwe stosowanie Metadonu hydrochloridu Molteni może prowadzić do przedawkowania i/lub śmierci.

Ryzyko rozwoju ZUO jest zwiększone u pacjentów z osobistym lub rodowym wywiadem (rodzice lub rodzeństwo), zaburzeń związanych z używaniem substancji psychoaktywnych (w tym zaburzeń związanych z używaniem alkoholu), u osób aktualnie używających wyrobów tytoniowych, lub u pacjentów z istniejącymi innymi zaburzeniami psychicznymi (np. ciężka depresja, lęk, zaburzenia osobowości).

Pacjenci powinni być poddawani obserwacji w celu wykrycia oznak zachowania uzależniającego (np. prośba o wcześniejsze przepisanie leku). Obejmuje to przegląd współistniejącego leczenia opioidami i lekami psychoaktywnymi (np. benzodiazepinami). Pacjentom z objawami i objawami ZUO wymagana jest konsultacja z lekarzem uzależnień.

Ryzyko nawrotu u uzależnionych od narkotyków, którzy otrzymują terapię utrzymującą metadonem. Nagłe przerwanie przyjmowania opioidów może prowadzić do rozwoju zespołu odstawienia. W związku z tym istnieje ryzyko powrotu do nielegalnego przyjmowania narkotyków, co należy wziąć pod uwagę przy ocenie stosunku ryzyko-korzyść przy przepisywaniu terapii utrzymującej metadonem.

Zaburzenia związane z używaniem opioidów (nadużywanie i uzależnienie).

Tolerancja objawia się w postaci potrzeby zwiększania dawek opioidów w celu utrzymania określonego efektu, np. przeciwbólowego. Uzależnienie fizyczne objawia się zespołem odstawienia po nagłym przerwaniu przyjmowania leku lub po zastosowaniu jego antagonisty. Zarówno tolerancja, jak i uzależnienie fizyczne są możliwe przy długotrwałym leczeniu lekami opioidowymi.

Przy nagłym przerwaniu terapii metadonem u pacjentów fizycznie uzależnionych może rozwinąć się zespół abstynencyjny. Zespół abstynencyjny i zespół odstawienia charakteryzują się takimi objawami jak: niepokój, nadmierna produkcja łez, katar, potliwość, uczucie zimna, ziewanie, mialgie, midriaza. Mogą również rozwijać się inne objawy: drażliwość, ból pleców, ból stawów, osłabienie, bóle brzucha, bezsenność, nudności, anoreksja, wymioty, biegunka, podwyższone ciśnienie tętnicze, zwiększona częstość skurczów serca, zwiększona częstość oddychania.

Ogólnie rzecz biorąc, przy długotrwałym stosowaniu metadonu nie zaleca się nagłego przerwania przyjmowania leku.

Podobnie jak w przypadku innych opioidów, przy powtarzalnym przyjmowaniu metadonu może rozwinąć się tolerancja, uzależnienie fizyczne i/lub psychiczne.

Osobliwości stosowania u pacjentów z określonych grup. Stosować z ostrożnością i przy niskiej dawce początkowej u pacjentów starszych, osłabionych chorych, pacjentów z zaburzeniami funkcji wątroby lub nerek, przy niedoczynności tarczycy, chorobie Addisona, przerost prostaty, zwężenie cewki moczowej, hipopitularyzmie, wstrząsie, stosować z ostrożnością u pacjentów z napadami padaczki; zapalnymi lub obturacyjnymi chorobami jelit, pacjentów z długotrwałym/ciężkim zaparciem, miastenią ciężką, pacjentów z wrodzonymi wadami serca, niedokomorową cukrzycą, oligemią, porfirią, częstymi napadami astmy, zaburzeniami czynności narządów oddechowych, pacjentów z sercem płucnym, stosować z ostrożnością u pacjentów z chorobą niedokrwienną serca; z przypadkami nagłej śmierci serca w wywiadzie rodzinnym. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z fochromocytomą; donoszono o nasileniu objawów nadciśnienia tętniczego po przyjęciu z diamorfiną.

Należy również pamiętać, że stosowanie metadonu może prowadzić do depresji oddychania.

Metadon przepisuje się przede wszystkim pacjentom, u których korzyści z opioidowej analgezji przeważają nad znanym potencjalnym ryzykiem związanym ze stosowaniem tego leku (zaburzenia przewodnictwa sercowego, depresja oddychania, zmiana stanu psychicznego, hipotensja ortostatyczna).

Stosowanie u pacjentów starszych. Ogólnie rzecz biorąc, należy starannie dobrać dawkę leku, rozpoczynając od stosunkowo niskich dawek, biorąc pod uwagę, że u wielu pacjentów starszych możliwe są zaburzenia funkcji wątroby, nerek i układu sercowo-naczyniowego.

Stosowanie u pacjentów z niewydolnością nerek. Brak danych dotyczących bezpieczeństwa stosowania metadonu w przypadku niewydolności nerek.

Stosowanie u pacjentów z zaburzeniami funkcji wątroby. Dane dotyczące stosowania metadonu u pacjentów z zaburzeniami funkcji wątroby są niewystarczające. Należy jednak pamiętać, że metadon metabolizuje się w wątrobie. W związku z tym przy zaburzeniach funkcji wątroby istnieje ryzyko kumulacji metadonu.

Wpływ na przewodnictwo serca. Metadon jest inhibitorem kanałów potasowych serca i wydłuża odcinek QT. Przy stosowaniu metadonu odnotowano przypadki ciężkiej arytmii (migotanie i trzepotanie komór). Najczęściej, ale nie zawsze, te przypadki odnotowano przy stosowaniu wysokich dawek metadonu (powyżej 200 mg na dobę). W większości przypadków takie powikłania występowały przy dawkach stosowanych do łagodzenia bólu, choć znane są przypadki, gdy powikłania rozwijały się przy stosowaniu terapii utrzymującej u uzależnionych od opioidów.

W przypadku zwiększonego ryzyka wydłużenia odcinka QT metadon należy stosować z szczególną ostrożnością (przy przerost serca, jednoczesnym stosowaniu moczegonnych, przy hipokaliemii i hipomagnezjemii). Stosowanie metadonu u pacjentów z zaburzeniami przewodnictwa w wywiadzie lub z ryzykiem zaburzeń rytmu możliwe jest jedynie przy starannym monitorowaniu stanu tych pacjentów. W niektórych przypadkach wydłużenie odcinka QT przy stosowaniu metadonu obserwowano również u pacjentów, u których w wywiadzie nie stwierdzono zaburzeń czynności serca, szczególnie przy stosowaniu wysokich dawek leku. Przy wydłużeniu odcinka QT w trakcie stosowania metadonu konieczne jest usunięcie znanych czynników ryzyka, w szczególności należy zwrócić uwagę na współistniejące leki wpływające na czynność serca, leki wpływające na równowagę elektrolitową, a także leki mogące hamować metabolizm metadonu. Przy przepisywaniu metadonu w celu łagodzenia bólu należy wziąć pod uwagę ryzyko wydłużenia odcinka QT i zaburzeń rytmu serca. Takie ryzyko należy porównać z możliwymi korzyściami leczenia w celu wyeliminowania zespołu bólowego, a także wziąć pod uwagę dostępność alternatywnych metod terapii. Stosować z ostrożnością u pacjentów z ryzykiem rozwoju wydłużonego odcinka QT: obecność w wywiadzie wydłużonego odcinka QT, postępujące choroby serca, choroba niedokrwienna serca, choroby wątroby, jednoczesne stosowanie innych leków wydłużających odcinek QT.

Leczenie metadonem w celu analgezji przy bólu ostrym lub przewlekłym należy rozpoczynać tylko wtedy, gdy potencjalny korzystny efekt przeciwbólowy lub efekt paliatywny jest porównywalny z prawdopodobnym ryzykiem potencjalnie zagrażających życiu powikłań możliwych przy stosowaniu wysokich dawek tego leku.

Przy stosowaniu metadonu konieczne jest indywidualne podejście do porównania możliwej korzyści z leczenia i potencjalnego ryzyka, biorąc pod uwagę zarówno wywiad, jak i dane badania klinicznego pacjenta. W przypadku wykrycia czynników ryzyka konieczne jest staranne monitorowanie stanu układu sercowo-naczyniowego, w tym odcinka QT i wystąpienia arytmii.

Lek zawiera sacharozę. Pacjentom z rzadkimi dziedzicznymi zaburzeniami nietolerancji fruktozy, zaburzeniem wchłaniania glukozy-galaktozy lub niedostateczności sacharozowo-izomaltozowej nie należy przyjmować tego leku.

Stosowanie w okresie ciąży lub karmienia piersią.

Metadon przenika do śliny, mleka matki, płynu owodniowego i osoczego krwi pępowinowej.

Ciąża

Metadon można stosować w okresie ciąży tylko wtedy, gdy potencjalna korzyść dla ciężarnej przeważa potencjalne ryzyko dla płodu.

U ciężarnych stężenie metadonu we krwi jest znacznie niższe, czas półtrwania jest skrócony, a klirens metadonu zwiększony w porównaniu z okresem po porodzie, dlatego stosowanie leku w okresie ciąży może prowadzić do zespołu odstawienia u niektórych pacjentek. Może być konieczne zwiększenie dawki lub skrócenie czasu między dawkami, lub podział dawki na kilka dawek.

Przy przepisywaniu metadonu ciężarnej należy ją poinformować o możliwych skutkach stosowania leku zarówno dla niej samej, jak i dla dziecka. Stosowanie metadonu u ciężarnych należy prowadzić pod staranną opieką medyczną.

Noworodki urodzone u kobiet stosujących opioidy w ciągu czterech tygodni przed porodem, mogą być potencjalnie uzależnione od tych leków. Dlatego konieczna jest staranna opieka nad takimi dziećmi przez co najmniej dwa tygodnie w celu wykrycia możliwych objawów zespołu odstawienia (drażliwość, drgawki, brak apetytu, biegunka, przenikliwy krzyk).

Poród i poród

Podobnie jak w przypadku wszystkich opioidów, stosowanie metadonu krótko przed porodem może prowadzić do depresji oddychania noworodka, szczególnie przy stosowaniu wysokich dawek, dlatego metadon nie jest zalecany do analgezji w położnictwie. Leków o mieszanych właściwościach agonistyczno-antagonistycznych nie należy stosować do znieczulenia porodowego u pacjentek, które długotrwiście stosują metadon, ponieważ zastosowanie tych leków może sprowokować ostry zespół odstawienia.

Karmienie piersią

Metadon wydzielany jest w mleku matki w niskich stężeniach. Decyzję dotyczącą możliwości karmienia piersią należy podejmować z uwzględnieniem klinicznej oceny przez specjalistę, w tym stanu kobiety (czy znajduje się ona na stabilnej dawce utrzymującej metadonu) oraz obecności lub braku kontynuacji przyjmowania niezatwierdzonych substancji psychoaktywnych.

W przypadku podjęcia decyzji na korzyść karmienia piersią dawka metadonu powinna być jak najniższa. Kobietom karmiącym piersią podczas terapii metadonem należy zalecić staranne obserwowanie noworodka pod kątem możliwych objawów sedymentacji lub zaburzeń oddychania oraz natychmiastowe zwracanie się o pomoc medyczną w przypadku ich wystąpienia. Choć ilość metadonu przechodzącego do mleka matki jest niewystarczająca do pełnego zahamowania objawów odstawienia u noworodków, może ona łagodzić przebieg noworodkowego zespołu abstynencyjnego.

W razie konieczności przerwania karmienia piersią należy to zrobić stopniowo, ponieważ nagłe przerwanie karmienia może nasilić objawy odstawienia u noworodka.

Wpływ na szybkość reakcji przy kierowaniu pojazdami lub innymi urządzeniami.

Stosowanie metadonu może zaburzać zdolności umysłowe i fizyczne niezbędne do wykonywania czynności związanych z podwyższonym ryzykiem (kierowanie pojazdem, praca z maszynami).

Sposób stosowania i dawki.

Lek przeznaczony wyłącznie do doustnego przyjmowania.

Pacjenci przyjmujący Metadonu hydrochlorid Molteni powinni znajdować się pod ścisłą obserwacją i otrzymywać odpowiednie wsparcie psychologiczne i społeczne.

Leczenie uzależnienia narkotykowego

W leczeniu uzależnienia od opioidów, ten lek jest przeznaczony do codziennego przyjmowania zgodnie z opinią lekarską zawartą w protokole leczenia. Czas trwania jednego cyklu leczenia odtrucia nie powinien przekraczać 21 dni; kolejny cykl nie powinien być rozpoczynany wcześniej niż po upływie 4 tygodni od zakończenia poprzedniego. Poniższe schematy dawkowania są zalecane, jednak mogą być dostosowywane indywidualnie w zależności od oceny klinicznej. Na wstępnym etapie dawka jednorazowa 20–30 mg metadonu zazwyczaj wystarcza, aby złagodzić objawy abstynencji. Wyższe dawki metadonu mogą być stosowane, jeśli objawy abstynencji nie ustępują lub pojawiają się ponownie. U pacjentów uzależnionych od dużych dawek opioidów może być konieczne stopniowe zwiększanie dawki. Zazwyczaj odpowiednia dawka utrzymawcza wynosi 40 mg dziennie, podawana w jednej dawce lub w kilku dawkach. Stabilizacja może trwać 2–3 dni, po czym dawkę metadonu należy stopniowo zmniejszać.

Częstotliwość przyjmowania metadonu po zmniejszeniu dawki należy ustalać indywidualnie dla każdego pacjenta. Codzienne zmniejszanie całkowitej dawki dobowej o 10% jest zazwyczaj dobrze tolerowane przez pacjentów leczonych stacjonarnie. U pacjentów ambulatoryjnych może być konieczne dłuższe rozciągnięcie czasu zmniejszania dawki. Jeśli metadon jest stosowany przez okres przekraczający trzy tygodnie, taka procedura nie jest już uważana za odtrucie lub leczenie ostrzego zespołu abstynencyjnego, ale za leczenie utrzymawcze, nawet jeśli celem jest ostateczne całkowite odstawienie.

U pacjentów, u których stwierdzono trwałą uzależnienie od opioidów, leczenie utrzymawcze może być stosowane, jeśli wcześniejsze kompleksowe i różnorodne interwencje nie przyniosły pozytywnych rezultatów.

Takie leczenie może również być przepisane pacjentom, u których potwierdzono uzależnienie od opioidów, lub u chorych zakażonych HIV w przypadku zagrożenia immunologicznego lub u chorych na AIDS, jeśli lekarz uzna, że inne formy programów leczenia są mniej obiecujące pod względem zaprzestania stosowania opioidów. Przy odpowiednim prowadzeniu terapia zastępcza może również skutecznie złagodzić tzw. „kryzys abstynencyjny”, polegający na przymusowym poszukiwaniu heroiny, który dominuje, ponieważ uzależniony gorączkowo pragnie uzyskać ten narkotyk.

Nie ma potrzeby przeprowadzania testów systemowych z zastosowaniem naloksonu u pacjentów z silną uzależnieniem od heroiny, znanych w ośrodku leczniczym, jednak najważniejsza jest kontrola obecności morfiny w płynach ustrojowych. Badanie moczu jest obowiązkowe podczas leczenia metadonem w celu kontroli obecności środków narkotycznych i substancji psychotropowych zgodnie z zaleceniami lekarza. Należy również sprawdzić obecność nadmiaru alkoholu. Jeśli w moczu wykryto substancje opioidowe, taki przypadek podlega obowiązkowej ponownej ocenie.

W każdym przypadku dawkowanie ustala lekarz, aby zapobiec potrzebie stosowania heroiny, uwzględniając stan psychofizyczny oraz odpowiednie zmiany patologiczne u danego pacjenta.

Terapia utrzymawcza ma na celu złagodzenie depresji oddechowej lub innych skutków ostrych zatrucia.

U dorosłych pacjentów, którzy przyjmowali znaczne dawki heroiny aż do dnia przyjęcia do ośrodka leczniczego, dawka początkowa może wynosić 20 mg, a następnie po 4 lub 8 godzinach kolejne 20 mg lub 40 mg Metadonu hydrochloridu Molteni w jednorazowej dawce. Jeśli przed rozpoczęciem leczenia tolerancja na opioidy była niska, dawkę początkową można zmniejszyć o połowę. W przypadku jakichkolwiek wątpliwości lepiej zmniejszyć dawkę początkową. W przypadku wystąpienia objawów abstynencji pacjentowi można podać dodatkowo 10 mg leku. Następnie dawkę należy dostosować indywidualnie, w zakresie do 80 mg na dobę, z uwzględnieniem tolerancji i potrzeb. W większości przypadków u dorosłych dawka poniżej 80 mg na dobę jest wystarczająca.

Maksymalna dawka dzienna dla dorosłych wynosi 120 mg na dobę.

U ciężarnych kobiet z uzależnieniem od opioidów dawki utrzymawcze metadonu powinny być jak najniższe, ale zapobiegające rozwojowi zespołu abstynencyjnego (zazwyczaj poniżej 80 mg na dobę). W późniejszych stadiach ciąży może być konieczne zwiększenie dawki o 10–20 mg lub podział dawki na dwa przyjęcia.

Zespół bólowy

Dawkę Metadonu hydrochloridu Molteni należy starannie dobrać w zależności od nasilenia bólu oraz reakcji pacjenta na lek. Najbezpieczniej jest rozpoczynać leczenie i dobrać dawkę metadonu od niskiej dawki początkowej z stopniową korektą dawki.

Zazwyczaj metadonu nie należy stosować u pacjentów, którzy nie przyjmowali wcześniej innych opioidów, w celu łagodzenia silnego bólu.

Zazwyczaj dorosłym należy przepisać lek doustnie w dawce 2,5–10 mg co 4 godziny przez pierwsze 3–5 dni, dawkę należy powoli dobrać aż do osiągnięcia odpowiedniego efektu, a następnie stosować ustaloną dawkę co 8–12 godzin, w zależności od stanu pacjenta i jego reakcji na leczenie.

Pacjentom starszym należy stosować lek 1 raz na dobę.

Cele leczenia i jego zakończenie

Przed rozpoczęciem leczenia Metadonem hydrochloridem Molteni należy uzgodnić z pacjentem strategię leczenia, w tym czas trwania i cele terapii, zgodnie z protokołem leczenia bólu. Podczas terapii lekarz powinien utrzymywać częsty kontakt z pacjentem, aby ocenić potrzebę kontynuacji leczenia, rozważyć możliwość jego zakończenia oraz, w razie potrzeby, skorygować dawki. Gdy pacjent nie potrzebuje już terapii metadonem, można zalecić stopniowe zmniejszanie dawki w celu zapobieżenia wystąpieniu objawów abstynencji (patrz sekcja „Szczególne wskazania stosowania”). W przypadku braku odpowiedniego kontroli bólu należy rozważyć możliwość rozwoju tolerancji oraz postępu podstawowej choroby (patrz sekcja „Szczególne wskazania stosowania”).

Dzieci.

Bezpieczeństwo i skuteczność stosowania metadonu u dzieci nie zostały zbadane.

Przedawkowanie.

Przy znacznym przedawkowaniu metadonu obserwuje się depresję oddechową (zmniejszenie częstości oddechu i/lub objętości oddechowej, oddech typu Cheyne’a-Stoksa, sinicę), nadmierną osłabienie, które może postępować aż do stanu stuporu lub śpiączki, zwężenie źrenic, miąższ może zmieniać się w mięższ, osłabienie mięśni, zimną i wilgotną, lepką skórę, czasem rozwija się bradykardia i hipotensja tętnicza. U dzieci przy przedawkowaniu opisano senność, osłabienie, zwężenie źrenic, duszność. W przypadku znacznego przedawkowania, szczególnie po przyjęciu doustnym, możliwe jest zatrzymanie oddechu, kolaps cyrkulacyjny lub wstrząs, a także zatrzymanie serca i śmierć. Obserwowano toksyczną leukoencefalopatię przy przedawkowaniu metadonu. Opisano również hipoglikemię.

Leczenie

Najpierw należy zapewnić odpowiednią częstość oddechu, dopływ świeżego powietrza, odpowiednią wentylację wspomaganą oraz prowadzić kontrolę EKG. W przypadku osób niecierpliwych, szczególnie u dzieci, które przypadkowo przyjęły dużą dawkę metadonu, skuteczne są antagonisty narkotykowe przeciwdziałające niewydolności oddechowej, która może prowadzić do skutku śmiertelnego.

Lekarz zawsze powinien pamiętać, że metadon to środek depresyjny o długim działaniu (od 36 do 48 godzin), podczas gdy antagonisty stosowane w leczeniu skutków przedawkowania działają przez krótszy czas (od 1 do 3 godzin). Dlatego pacjent powinien znajdować się pod ciągłym nadzorem w celu zapobieżenia ponownemu wystąpieniu niewydolności oddechowej, a w razie potrzeby należy przeprowadzić ponowny cykl leczenia z użyciem antagonistów narkotykowych. Nie wskazuje się stosowania innych stymulatorów oddechowych, jeśli rozpoznanie jest pewne, a depresja oddechowa spowodowana jest wyłącznie przedawkowaniem metadonu.

W przypadku braku klinicznie wyraźnej znacznej niewydolności oddechowej lub sercowo-naczyniowej nie należy przepisywać leków-antagonistów. Antagonisty narkotykowe stosowane do wstrzykiwań dożylnych (nalokson, nalforfin i lewalorfan) są głównymi środkami leczniczymi w usuwaniu objawów zatrucia.

Te środki lecznicze należy stosować powtórnie, aż do osiągnięcia zadowalającego stanu pacjenta. Przy stosowaniu naloksonu ryzyko, że antagonist narkotykowy spowoduje późniejszą depresję oddechową, jest mniejsze.

W odpowiednich przypadkach należy stosować tlen, płyny do wlewu dożylnego, środki zwężające naczynia oraz inne środki wspomagające.

W przypadku istnienia uzależnienia fizycznego od opioidów zastosowanie antagonistów opioidów może przyczynić się do rozwoju ostrego zespołu abstynencyjnego, którego nasilenie zależy od stopnia uzależnienia fizycznego i dawki zastosowanego antagonisty. Stosowanie antagonistów w przypadku wyraźnej depresji oddechowej u pacjentów fizycznie uzależnionych należy prowadzić z najwyższą ostrożnością, a przy dozowaniu należy stosować dawki antagonisty niższe niż zazwyczaj przyjmowane (10–20% zalecanej dawki).

Zastosowanie antagonistów opioidów w standardowych dawkach u pacjentów fizycznie uzależnionych od opioidów może sprowokować ostry zespół abstynencyjny. Stosowanie antagonistów opioidów u osób fizycznie uzależnionych należy unikać, chyba że istnieje szczególna konieczność.

Kwasy moczu zwiększą wydalanie metadonu.

Metadon nie jest usuwany przez dializę otrzewnową ani hemodializę.

Działania niepożądane.

Zespół odstawienia heroiny. W wczesnym okresie terapii wspierającej z zastosowaniem metadonu pacjenci przestają przyjmować heroinę, co prowadzi do wystąpienia typowych objawów zespołu odstawienia. Należy je odróżnić od działań niepożądanych związanych z zastosowaniem metadonu. Najbardziej charakterystyczne objawy zespołu odstawienia (zarówno heroiny, jak i innych opioidów): nadmierne łzawienie, rynoręka, kichanie, ziewanie, nadmierne pocenie się, podwyższenie temperatury ciała, gęsia skóra, naprzemienne uczucie gorąca i zimna, niepokój, drażliwość, osłabienie, depresja, rozszerzenie źrenic, drżenie, tachykardia, bóle brzucha, bóle ciała, mimowolne skurcze mięśni, anoreksja, nudności, biegunka, skurcze jelit, spadek masy ciała.

Wstępna dawka. Należy zwrócić szczególną uwagę na indywidualny dobór dawki początkowej. Zbyt wysokie dawki w początkowym okresie mogą powodować działania niepożądane.

Głównym niebezpieczeństwem związanym z zastosowaniem metadonu jest hamowanie oddychania oraz hipotensja tętnicza. Przy zastosowaniu metadonu możliwe jest zatrzymanie serca, zatrzymanie oddychania, wstrząs. Zanotowano przypadki śmiertelne.

Najczęściej występujące działania niepożądane: zawroty głowy, niepokój, uczucie pustki w głowie, działanie sedytywne, nudności, wymioty, nadmierne pocenie się, hipotensja ortostatyczna. W takich przypadkach możliwe jest zmniejszenie dawki metadonu.

Niektóre z tych efektów, szczególnie u pacjentów ambulatoryjnych, można złagodzić, układając pacjenta w pozycji poziomej.

Inne działania niepożądane obserwowane przy stosowaniu metadonu:

ogólne: osłabienie (astenia), uczucie słabości, naparstania, rozwój tolerancji, hipotermia;

ze strony układu sercowo-naczyniowego: arytmia, bradykardia, ekstrasystolia, tachykardia, uczucie przyspieszonego bicia serca, migotanie i trzepotanie komór, migotanie komór, wydłużenie odcinka QT, arytmia typu torsade de pointes (szczególnie przy przyjmowaniu wysokich dawek metadonu), kardiomiopatia, niewydolność serca, hipotensja tętnicza, zapalenie żył (flebita), omdlenia, inwersja załamka T;

ze strony przewodu pokarmowego: ból brzucha, anoreksja, skurcze dróg żółciowych, pęcherza żółciowego, dyskineza dróg żółciowych, zaparcia, suchość w ustach (kserostomia), glosyt;

ze strony układu nerwowego: ból głowy, pobudzenie, bezsenność, dezorientacja, napady drgawkowe, zaburzenia orientacji, dysforia, euforia, bezsenność, zaburzenia wzroku, zamazanie widzenia, miazgienie, suchość oczu, zawroty głowy (wertygo), halucynacje, pobudzenie;

ze strony układu krwi: u uzależnionych od opioidów z przewlekłym zapaleniem wątroby opisano tymczasową trombocytopenię;

ze strony metabolizmu: obrzęki, zatrzymanie płynów, obrzęk kończyn dolnych, hipokaliemia, hipomagnezemia, utrata lub przyrost masy ciała, hipoglikemia;

ze strony układu oddechowego: obrzęk płuc, nasilenenie przebiegu astmy oskrzelowej, suchość w nosie, hamowanie oddychania (szczególnie przy przyjmowaniu wysokich dawek metadonu), zespół centralnego bezdechu sennego;

ze strony skóry: pokrzywka, wysypka skórna, pokrzywka hemoragiczna, zgrubienie skóry, świąd, obrzęk;

ze strony układu moczowo-płciowego: działanie antydiuretyczne, dysmenorea, amenorea, zatrzymanie moczu, problemy związane z oddawaniem moczu, obniżenie libidu i potencji, impotencja, podwyższenie stężenia prolaktyny przy długotrwałym stosowaniu, galaktoreja;

zaburzenia psychiczne: uzależnienie.

Stosowanie u pacjentów z zaburzeniem funkcji wątroby: przy długotrwałej terapii wspierającej metadonem obserwuje się stopniowe osłabienie działań niepożądanych w ciągu kilku tygodni, jednak niektóre objawy, takie jak nadmierne pocenie się i zaparcia, mogą utrzymywać się.

Metadon jest agonistą receptorów opioidowych. W związku z tym przy stosowaniu leku może dojść do rozwoju uzależnienia tego samego typu, co przy stosowaniu morfiny.

Przy zastosowaniu metadonu możliwe są reakcje nadwrażliwościowe, w tym wstrząs i duszność.

Możliwe są działania niepożądane związane z substancjami pomocniczymi: preparat zawiera glicerynę, która w dużych dawkach może powodować ból głowy, zaburzenia żołądka oraz biegunkę.

Zespół odstawienia: niepokój, nadmierne łzawienie, rynoręka, kichanie, potliwość, uczucie zimna, drżenie/tremor, gęsia skóra, ziewanie, mialgia, midriaza, drażliwość, ból całego ciała, pleców, stawów, osłabienie, bóle brzucha, zaburzenia snu, bezsenność, nudności, anoreksja, wymioty, biegunka, podwyższenie ciśnienia tętniczego, zwiększenie częstości akcji serca, zwiększenie częstości oddychania, podwyższenie temperatury ciała.

Okres ważności. 3 lata.

Warunki przechowywania.

Przechowywać w oryginalnym fiolce, w miejscu chronionym przed światłem, w temperaturze nie przekraczającej 25°C.

Przechowywać w miejscu niedostępnym dla dzieci.

Roztwór należy zużyć w ciągu 2 miesięcy od pierwszego otwarcia fiolki.

Opakowanie.

1000 ml roztworu w fiolce z nakrętką zabezpieczoną przed pierwszym otwarciem, uszczelnioną polietylenową wkładką, wraz z dozownikiem.

Kategoria dostępności. Na receptę.

Producent.

L. Molteni i C. dei F.lli Alitti Società di Esercizio S.p.A.

Adres producenta i miejsce prowadzenia działalności.

S.S. 67 (Tosko Romagnola) Località Granatico – 50018 Scandicci, Włochy.