Lidokaina

ULOTKA dla zastosowania leczniczego leku LIDOKAINE

Skład:

substancja czynna: lidocaine;

1 ml roztworu zawiera lidokainy chlorowodorku monohydrat 10 mg;

substancje pomocnicze: natrium chloridum, natrium hydroxidum 1 M roztwór, woda do wstrzykiwań.

Postać leku. Roztwór do wstrzykiwań.

Główne właściwości fizykochemiczne: przeźroczysta, bezbarwna lub lekko zabarwiona ciecz.

Grupa farmakoterapeutyczna. Leki do znieczulenia miejscowego. Lidokaina.

Kod ATX N01B B02.

Właściwości farmakodynamiczne.

Farmakodynamika.

Lidokaina – środek membranostabilizujący z grupy amidów stosowany do znieczulenia miejscowego. Hamuje wrażliwe zakończenia nerwowe skóry i błon śluzowych, powodując odwracalne przyhamowanie przewodnictwa elementów tkankowych komórek nerwowych (neuron, akson, synapsa).

Mechanizm działania środków znieczulających miejscowo polega na hamowaniu przepływu jonów niezbędnych do powstawania bodźca – przez błony neuronów.

Lidokaina hamuje wywołany bodźcem przejściowe zwiększenie przepuszczalności dla jonów sodu, a w mniejszym stopniu obniża opóźnioną przepuszczalność dla jonów potasu i sodu, co prowadzi do stabilizacji błon neuronów. Lidokaina zmniejsza stopień depolaryzacji wywołanej przez bodziec fizjologiczny, a także amplitudę potencjału czynnościowego i hamuje przewodnictwo nerwowe.

Spośród różnych modalności czuciowych środki znieczulające miejscowo przede wszystkim hamują wrażliwość bólową, co towarzyszy przyhamowaniu odczuwania ciepła i wrażeń dotykowych. Zaabsorbowana po miejscowym zastosowaniu lidokaina może powodować pobudzenie lub depresję ośrodkowego układu nerwowego. Oddziaływanie na układ sercowo-naczyniowy może objawiać się zaburzeniami przewodnictwa oraz rozszerzeniem naczyń obwodowych.

Farmakokinetyka.

Po podaniu parenteralnym lidokaina jest całkowicie wchłaniana. Stopień wchłaniania zależy od miejsca podania leku oraz obecności lub braku środka zwężającego naczynia.

Oprócz podania do naczyń, najwyższe stężenia lidokainy we krwi osocza występują przy blokadzie nerwów międzyżebrowych, a najniższe – po podaniu podskórnej. Wiązanie z białkami osocza krwi wynosi 60–80%. Lidokaina przenika przez barierę łożyskową i barierę krew-mózg.

Lidokaina jest szybko metabolizowana w wątrobie, głównie poprzez utleniające N-dealkilowanie. Metabolity mają takie same właściwości farmakologiczne i toksykologiczne jak niemodyfikowana substancja, ale są słabsze. Prawie 90% podanej dawki lidokainy wydalane jest w postaci metabolitów. Około 10% podanej dawki leku wydala się w niezmienionej formie z moczem. Okres półwylęgu wynosi 1,5–2 godziny. U chorych z chorobami wątroby okres półwylęgu jest dłuższy.

Właściwości kliniczne.

Wskazania.

Znieczulenie miejscowe (końcowe, infiltracyjne, przewodowe) w chirurgii, okulistyce, stomatologii, otolaryngologii; stosuje się jako rozpuszczalnik środków przeciwbakteryjnych z grupy cefalosporyn.

Przeciwwskazania.

Podwyższona indywidualna wrażliwość na składniki leku, inne amidowe środki znieczulające miejscowe, występowanie w wywiadzie napadów epilepsji wywołanych lidokainą, ciężka bradykardia, ciężka hipotensja tętnicza, szok kardiogenny, ciężkie postacie przewlekłej niewydolności serca (stopień II–III), zespół słabości węzła zatokowego, zespół Wolffa–Parkinsona–White’a, zespół Adama–Stokesa, blok przewodzenia przedsionkowo-komorowego (AV) II i III stopnia, hipowolemia, ciężkie zaburzenia funkcji wątroby/nerek, porfiria, miastenia. Przeciwwskazane jest podanie retrobulsarne u chorych na jaskrę.

Przeciwwskazane u pacjentów w pierwszych trzech miesiącach po zawale mięśnia sercowego z obniżonym wyrzutem serca lewej komory (poniżej 35% normy).

Zaburzenia krzepnięcia krwi, terapia antykoagulacyjna; infekcje w miejscu wstrzyknięcia.

Przeciwwskazane u pacjentów nieprzytomnych.

Istotne obniżenie funkcji lewej komory.

Interakcje z innymi lekami i inne rodzaje interakcji.

W przypadku stosowania lidokainy w połączeniu z takimi lekami jak chloropromazyna, petydyna, bupiwakaina, chinidyna, dysopyramyd, amitryptylina, imipramina, nortryptylina, stężenie lidokainy w osoczu krwi obniża się.

Środki przeciwaromatyczne (w tym amiodaron, werapamil, dysopyramyd, ajmalina), w szczególności środki przeciwaromatyczne klasy IA (w tym chinidyna, prokainamid, dysopyramyd), niektóre środki przeciwpsychotyczne (w tym olanzapina, kweitiapina), antagoniści receptora 5-HT3 (w tym tropisetron, dolasetron) – nasila się działanie kardiodepresyjne (wydłużenie się odcinka QT, w pojedynczych przypadkach możliwy rozwój bloku AV lub migotania komór); jednoczesne stosowanie z amiodaronem może prowadzić do wystąpienia drgawek.

Nowokaina, nowokainamid, prokainamid – możliwe pobudzenie ośrodkowego układu nerwowego, majaczenia, halucynacje.

Leki kurarepodobne – nasila się miorelaksacja (możliwy paraliż mięśni oddechowych).

Etanol nasila działanie depresyjne lidokainy na oddychanie.

Wazokonstryktory (adrenalina, metoksamina, fenyloeptryna) sprzyjają spowolnieniu wchłaniania lidokainy i przedłużają jej działanie.

Cymetydyna obniża klirens wątrobowy lidokainy (w wyniku hamowania utleniania mikrosomalnego), zwiększa jej stężenie i ryzyko wystąpienia efektów toksycznych. Cymetydyna wykazuje również efekt synergiczny w interakcji z lidokainą.

Guandrel, guanetydyna, mikamylamina, trymetafan – przy łączonej terapii w znieczuleniu podpajęczynówkowym i zewnątrzoponowym zwiększa się ryzyko wystąpienia wyraźnej hipotensji tętniczej i bradykardii.

β-blokery (np. propranolol, metoprolol) spowalniają metabolizm lidokainy w wątrobie, nasilają działanie lidokainy (w tym toksyczne) i zwiększają ryzyko wystąpienia bradykardii i hipotensji tętniczej. W przypadku jednoczesnego stosowania β-blokerów i lidokainy należy zmniejszyć dawkę tego ostatniego. Ponadto β-blokery wykazują efekt synergiczny w interakcji z lidokainą; występuje hamujący wpływ na przewodnictwo serca, co może prowadzić do zwiększenia kurczliwości mięśnia sercowego.

Glikozydy nasercowe – osłabia się działanie kardiostymulacyjne glikozydów nasercowych.

Leki uspokajające lub snodajne – możliwe nasilenie działania depresyjnego na ośrodkowy układ nerwowy leków uspokajających i snodajnych.

Analgetyki narkotyczne (morfinę) – nasila się działanie przeciwbólowe analgetyków narkotycznych i depresja oddychania.

Inhibitory monoaminooksydazy (furazolidon, prokarbazyna, selegilina) – zwiększa się ryzyko wystąpienia hipotensji tętniczej i przedłuża się działanie znieczulające miejscowe. W okresie leczenia inhibitorami MAO nie należy stosować lidokainy drogą parenteralną.

Antykoagulancy (w tym ardeparyna, dalteparyna, danaparojda, enoksaparyna, heparyna, warfaryna) zwiększają ryzyko krwawień.

Środki do narkozy – nasila się działanie depresyjne na ośrodek oddechowy środków do narkozy (heksobarbital, tiopental sodu dożylne).

Polimyksyna B – wymagana kontrola funkcji oddychania.

Ryfampicyna – możliwe obniżenie stężenia tego ostatniego we krwi.

Propafenon – możliwe wydłużenie czasu trwania i nasilenie ciężkości działań niepożądanych ze strony ośrodkowego układu nerwowego.

Prenylamina – zwiększa się ryzyko wystąpienia komorowej arytmi typu „torsade de pointes”.

Leki przeciwdrgawkowe, barbiturany (fenobarbital) – możliwe przyspieszenie metabolizmu lidokainy w wątrobie, obniżenie stężenia we krwi, nasilenie działania kardiodepresyjnego.

Isadryna, glukagon – zwiększa się klirens lidokainy.

Noradrenalina – wykazuje efekt synergiczny w interakcji z lidokainą.

Norepinefryna, meksyleton – obniża się klirens lidokainy (nasila się toksyczność); zmniejsza się przepływ krwi wątrobnej.

Acetazolamid, diuretyki tiazydowe i pętlowe zmniejszają działanie lidokainy w wyniku hipokaliemii.

Midazolam – zwiększa się stężenie lidokainy w osoczu krwi.

Leki powodujące blokadę przewodzenia nerwowo-mięśniowego – nasila się działanie tych leków, ponieważ zmniejszają przewodzenie impulsów nerwowych.

W przypadku zakwaszenia stężenie wolnej lidokainy w osoczu krwi wzrasta i istnieje ryzyko wystąpienia efektów toksycznych.

W interakcji lidokainy z innymi lekami przeciwaromatycznymi, np. z antagonistami wapnia, występuje wpływ hamujący na przewodnictwo serca, co może prowadzić do zwiększenia kurczliwości mięśnia sercowego.

Leki wpływające na metabolizm wątrobowy i indukcję mikrosomalną enzymów (np. fenytoina) mogą obniżać skuteczność lidokainy.

W przypadku jednoczesnego stosowania miorelaksantów (np. sukcynycholina) może wystąpić efekt synergiczny.

Z ostrożnością należy stosować z diazepamem.

Do wszystkich rodzajów znieczulenia iniekcyjnego możliwe jest połączenie lidokainy z adrenalina (1:50000 — 1:100000; przygotować ex tempore, dodać 1 kroplę 0,1% roztworu adrenaliny na 5–10 ml roztworu lidokainy), z wyjątkiem przypadków, gdy działanie systemowe adrenaliny jest niepożądane (podwyższona wrażliwość na adrenalina, nadciśnienie tętnicze, cukrzyca, jaskra) lub gdy wymagane jest krótkotrwałe działanie znieczulające. Adrenalina sprzyja spowolnieniu wchłaniania lidokainy i przedłuża jej działanie.

Szczególne środki ostrożności dotyczące stosowania.

Lidokaina powinna być podawana wyłącznie przez personel medyczny.

Stosowanie środków odkażających zawierających metale ciężkie do przygotowania miejsca iniekcji zwiększa ryzyko wystąpienia miejscowej reakcji w postaci bólu i obrzęku.

Podczas stosowania lidokainy konieczne jest monitorowanie EKG. W przypadku zaburzeń czynności węzła zatokowego, wydłużenia odcinka P–Q, poszerzenia zespołu QRS lub rozwoju nowej arytmii należy zmniejszyć dawkę lub odstawić lek. W przypadku wyrażonej bradykardii należy podać wewnątrznie 0,5–1 mg atropiny. W przypadku hipotensji, w razie potrzeby, podaje się wewnątrznie sympatykomimetyki i/lub agonisty receptorów beta.

Przed zastosowaniem lidokainy u pacjentów z chorobami serca należy znormalizować poziom potasu we krwi (hipokaliemia obniża skuteczność lidokainy).

Przed podaniem lidokainy w wysokich dawkach zaleca się podanie barbituranów. Przy planowanym zastosowaniu znieczulenia podpajęczynówkowego należy odstawić inhibitory monoaminooksydazy (MAO) nie później niż 10 dni przed znieczuleniem.

Należy zachować ostrożność, aby uniknąć przypadkowego wstrzyknięcia do naczyń (szczególnie przy znieczuleniu miejscowym w obszarach o dużej liczbie naczyń krwionośnych) lub podanie podtwardówkowe. Konieczne jest ścisłe monitorowanie ogólnoustrojowego działania toksycznego leku na układ sercowo-naczyniowy i ośrodkowy układ nerwowy (gdyż dawki stosowane w znieczuleniu zewnątrzoponowym są zawsze wyższe niż w znieczuleniu podpajęczynówkowym); przy wstrzykiwaniu do dobrze ukrwionych tkanek zaleca się wykonanie próby aspiracyjnej.

Szczególną ostrożność należy zachować przy znieczuleniu w okolicy kręgosłupa u pacjentów z chorobami neurologicznymi, deformacjami kręgosłupa, sepsą i ciężką nadciśnieniem tętniczym.

Mniejsze dawki leku należy stosować w obszarze głowy i szyi, w tym przy podaniu retrobukalnym i stomatologicznym, jak również przy blokadzie ganglion stellatum, ponieważ toksyczne działanie ogólnoustrojowe leku może przeniknąć do krążenia mózgowego wskutek przepływu retrogrydnego.

Szczególną ostrożność należy zachować przy podawaniu retrobukalnym, ponieważ możliwe są działania niepożądane: kolaps, duszność, drgawki, odwracalna ślepotę.

Ponieważ lidokaina wykazuje wyraźne działanie przeciwarytmiczne i może sama być czynnikiem arytmogennym, przed podaniem leku należy dokładnie wywiad chorobowy i stosować go ostrożnie u osób z dolegliwościami arytmii w wywiadzie.

Z ostrożnością i w mniejszych dawkach należy stosować u pacjentów z niewydolnością serca umiarkowanego stopnia, umiarkowaną hipotensją tętniczą, niepełną blokadą przedsionkowo-komorową, zaburzeniami przewodnictwa wewnątrzkomorowego, zaburzeniami funkcji wątroby i nerek umiarkowanego stopnia (klirens kreatyniny nie mniejszy niż 10 ml/min), zaburzeniami funkcji oddechowej, padaczką, po operacjach serca, przy genetycznej predyspozycji do złośliwej hipertermii, u osłabionych pacjentów oraz u osób starszych.

Po wstrzyknięciu w mięsień lidokainy może wzrosnąć stężenie kreatyniny, co może prowadzić do postawienia błędnej diagnozy ostrego zawału mięśnia sercowego.

Przy znieczuleniu miejscowym tkanek dobrze ukrwionych (np. szyi w czasie operacji tarczycy) należy zachować szczególną ostrożność, aby uniknąć przedostania się leku do naczyń.

Bezpieczeństwo stosowania anestetyków z grupy amidów u pacjentów predysponowanych do złośliwej hipertermii jest wątpliwe, dlatego należy unikać ich stosowania w takich przypadkach.

Z ostrożnością należy przepisywać pacjentom z zaburzeniami ośrodkowego układu nerwowego, którzy stosują narkotyki, ponieważ mogą wystąpić nagłe działania niepożądane ze strony układu sercowo-naczyniowego. Przy długotrwałym stosowaniu należy monitorować poziom elektrolitów we krwi. Z ostrożnością stosować u pacjentów predysponowanych do drgawek, w stanie wstrząsu, przy hipoksji.

Blokada paracervikalna może być przyczyną bradykardii/tachykardii płodu, dlatego konieczna jest dokładna kontrola czynności serca płodu.

Działanie anestetyków miejscowych jest osłabione, jeśli iniekcja została wykonana w obszarze zapalenia lub zainfekowanym.

Lidokaina, roztwór do wstrzykiwań, może wywoływać działanie porfiriogenne, dlatego należy ją stosować wyłącznie w przypadkach wskazanych medycznie.

Ten lek zawiera mniej niż 1 mmol (23 mg) / dawkę sodu, czyli jest praktycznie bez sodu.

Stosowanie w czasie ciąży lub karmienia piersią.

Lek przenika przez barierę łożyskową i może powodować bradykardię u płodu, dlatego nie zaleca się stosowania w czasie ciąży. W razie konieczności zastosowania leku w okresie laktacji należy przerwać karmienie piersią.

Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługi mechanizmów.

Lidokaina wpływa na funkcję ośrodkowego układu nerwowego, dlatego po jej zastosowaniu nie zaleca się prowadzenia samochodów ani pracy z innymi mechanizmami.

Sposób stosowania i dawki.

Lek stosuje się za pomocą wstrzykiwań (podskórnie, wewnątrzmięśniowo) oraz miejscowo na błony śluzowe. Należy unikać wstrzykiwania do naczyń krwionośnych.

Dla znieczulenia terminalnego u dorosłych należy nasmarować błony śluzowe roztworem w dawce do 2 mg/kg lidokainy, czas trwania znieczulenia – 15–30 minut.

Maksymalnie nie więcej niż 300 mg i nie więcej niż 4,5 mg/kg masy ciała.

Dla znieczulenia przewodowego (w tym dla znieczulenia splotu barkowego i lędźwiowego) podaje się 10–20 ml leku (100–200 mg lidokainy), dla znieczulenia palców kończyn, nosa, uszu – 4–6 ml (40–60 mg) leku. Maksymalnie nie więcej niż 300 mg i nie więcej niż 4,5 mg/kg masy ciała.

Dla znieczulenia w okulistyce po 2 krople leku wprowadza się do worka spojówkowego 2–3 razy w odstępach 30–60 sekund bezpośrednio przed badaniem lub interwencją chirurgiczną.

Dzieci.

Dawkę dla dzieci należy odpowiednio zmniejszyć w zależności od wieku, masy ciała i stanu fizycznego.

Trudno jest podać maksymalną dawkę leku dla dzieci, ponieważ zależy ona od wieku i wagi. Dla dzieci w wieku od 3 lat o normalnej masie ciała maksymalna dawka ustala się na podstawie wagi dziecka. Na przykład u dziecka w wieku 5 lat o wadze około 23 kg dawka hydrochloroku lidokainy nie powinna przekraczać 75–100 mg (3,2–4,3 mg/kg). W przypadku dożylnego podania w celu znieczulenia miejscowego u dzieci zaleca się stosowanie jeszcze bardziej rozcieńczonych roztworów (czyli 0,25–0,5%) oraz łącznej dawki nie przekraczającej 3 mg/kg.

Aby zapobiec ogólnym działaniom toksycznym, należy podawać najmniejszą skuteczną dawkę. W niektórych przypadkach konieczne jest rozcieńczenie dostępnych stężeń roztworem jałowym chlorku sodu 0,9%, aby osiągnąć wymaganą stężenie.

Przedawkowanie.

Możliwe nasilenie działań niepożądanych.

Objawy: pobudzenie psychoruchowe, zawroty głowy, osłabienie, obniżenie ciśnienia tętniczego, drżenie, zaburzenia wzroku, drgawki toniczno-kloniczne, śpiączka, kolaps, blok AV, duszność, apneę, depresję, senność, niepokój, szum w uszach. Przy znacznym przedawkowaniu możliwe są zaburzenia świadomości, niewydolność oddechowa, wstrząs, zawał mięśnia sercowego. Pierwsze objawy przedawkowania u zdrowych ochotników pojawiają się przy stężeniu lidokainy we krwi powyżej 0,006 mg/kg; drgawki – przy 0,01 mg/kg.

Leczenie: przerwanie podawania leku, tlenoterapia, leki przeciwdrgawkowe, środki wazokonstrykcyjne (noradrenalina, mezaton), leki cholinolityczne. Pacjent powinien przebywać w pozycji poziomej; należy zapewnić dostęp świeżego powietrza, podawanie tlenu i/lub sztuczne oddychanie. Objawy ze strony ośrodkowego układu nerwowego koryguje się stosowaniem benzodiazepin/barbituranów krótkodziałających. Jeśli przedawkowanie występuje w trakcie znieczulenia, należy zastosować krótkodziałający środek miorozkurczający o krótkim czasie działania. W przypadku bradykardii i zaburzeń przewodnictwa stosuje się atropinę (0,5–1 mg dożylnie), w przypadku hipotensji tętniczej – sympatykomimetyki w połączeniu z agonistami receptorów β-adrenergicznych. W przypadku zatrzymania serca wskazane jest natychmiastowe przeprowadzenie resuscytacji. W ostrym okresie przedawkowania lidokainy dializa jest nieskuteczna. Nie ma specyficznego antydotum.

Niepożądane działania.

Z boku układu nerwowego: niepokój, senność, zawroty głowy, ból głowy, zaburzenia snu, dezorientacja, utrata przytomności aż do śpiączki, zaburzenia czucia, mimowolne skurcze mięśni, drgawki, blok motoryczny, dysartria, dysfagia; trwała anestezja, osłabienie lub paraplegia kończyn dolnych oraz utrata kontroli nad zwieraczami (np. zespół ogona końskiego), mrowienie skóry.

Z boku układu krwiotwórczego: metheglobulinemia.

W stomatologii: mrowienie języka i warg.

Zaburzenia psychiczne: anoreksja, drażliwość, niepohamowalność, halucynacje, depresje; po podaniu wysokich dawek – stan pobudzenia, euforia, dezorientacja.

Z boku narządów wzroku: zaburzenia widzenia, kierunkowy drgawczek gałek ocznych, odwracalna ślepotę, podwójne widzenie, migotanie „muszek” przed oczami, światłowstręt, zapalenie spojówek.

Z boku narządów słuchu i układu przedsionkowego: zawroty głowy, zaburzenia słuchu, szum lub dzwonienie w uszach, hiperakuzja.

Z boku układu sercowo-naczyniowego: przy stosowaniu w wysokich dawkach – arytmia, bradykardia, opóźnienie przewodnictwa serca, blok przedsionkowo-komorowy, zatrzymanie akcji serca, rozszerzenie naczyń obwodowych, kolaps; tachykardia, podwyższenie/spadek ciśnienia tętniczego, ból w sercu, napływy gorąca.

Z boku układu pokarmowego: nudności, wymioty.

Z boku układu oddechowego: duszność, katar, przytłumienie lub zatrzymanie oddychania.

Z boku układu odpornościowego: reakcje alergiczne, w tym obrzęk, reakcje skórne, pokrzywka, swędzenie, obrzęk naczynioruchowy, reakcje nadwrażliwości, w tym reakcje anafilaktyczne (w tym wstrząs anafilaktyczny), uogólniony odłupieżowy zapalenie skóry; przytłumienie układu odpornościowego, obrzęk.

Inne: uczucie gorąca, zimna lub mrowienia kończyn, złośliwe nadgorączkowanie, obrzęki, osłabienie.

Miejscowe reakcje: reakcje w miejscu wstrzyknięcia, uczucie lekkiego pieczenia, które zanika wraz ze wzrostem działania znieczulającego w ciągu 1 minuty, zapalenie żył z zakrzepem, zaczerwienienie.

Podczas znieczulenia podpajęczynówkowego lub zewnąrzopajęczynówkowego może wystąpić ból w plecach, nogach, częściowa/pełna blokada rdzenia kręgowego, towarzysząca hipotensji tętniczej, zaburzeniom defekacji, nietrzymaniu moczu, impotencji oraz utracie czucia w okolicy krocza (prawdopodobieństwo tych efektów rośnie przy stosowaniu wyższych dawek lub przypadkowym wstrzyknięciu lidokainy do przestrzeni podpajęczynówkowej, gdy dawka przeznaczona do wstrzyknięcia do przestrzeni zewnąrzopajęczynówkowej przedostaje się do przestrzeni podpajęczynówkowej). W pojedynczych przypadkach po takim zabiegu przywracanie funkcji ruchowej, czuciowej i/lub wegetatywnej może następować powoli (przez kilka miesięcy) lub niepełnie.

Okres ważności.

3 lata.

Warunki przechowywania.

Przechowywać w oryginalnym opakowaniu w temperaturze nie wyższej niż 25 °C. Przechowywać w miejscu niedostępnym dla dzieci.

Niezgodność.

Nie należy mieszać leku z innymi lekami w jednej strzykawce. Lidokaina wytrąca się z osadu podczas mieszania z amfoterycyną, metogesitonem lub sulfadiazyną. W zależności od pH roztworu lidokaina może być niezgodna z ampicylina.

Opakowanie. Po 3,5 ml lub po 5 ml w ampułkach; po 10 lub po 100 ampułek w opakowaniu kartonowym albo po 5 ampułek w blisterze, po 2 blistry w opakowaniu kartonowym.

Kategoria receptowa.

Na receptę.

Producent.

Spółka Akcyjna z ograniczoną odpowiedzialnością „Lekhim-Charków”.

Miejsce położenia producenta oraz adres siedziby prowadzonej działalności.

Ukraina, 61115, obwód charkowski, miasto Charków, ulica Seweryna Potockiego 36.