Haloperidol dekanoas

INSTRUKCJA dot. stosowania leku Haloperidol dekanoas (HALOPERIDOL DECANOATE)

Skład:

substancja czynna: haloperidol;

1 ml roztworu zawiera haloperidolu 50 mg (w postaci dekanianu haloperidolu 70,52 mg);

substancje pomocnicze: alkohol benzylowy, olej sezamowy.

Postać leku. Roztwór do wstrzykiwań.

Główne właściwości fizykochemiczne: żółty lub zielonkawo-żółty, przezroczysty roztwór, praktycznie wolny od cząstek.

Grupa farmakoterapeutyczna. Leki przeciwpadaczkowe. Pochodne butyrofenonu.

Kod ATX N05A D01.

Właściwości farmakologiczne.

Farmakodynamika.

Mechanizm działania.

Haloperidol dekanoas to ester haloperidolu i kwasu dekanowego, lek przeciwpadaczkowy o przedłużonym działaniu, należący do pochodnych butyrofenonu. Po wstrzyknięciu do mięśni haloperidol dekanoas stopniowo uwalnia się z tkanki mięśniowej i powoli ulega hydrolizie, przekształcając się w wolny haloperidol, który dostaje się do krążenia ogólnego.

Haloperidol jest silnym centralnym antagonistą receptorów dopaminy typu D2, przy zalecanych dawkach wykazuje niską aktywność alfa-1-antyadrenergiczną i nie wykazuje działania antyhistaminowego ani antycholinergicznego.

Skutki farmakodynamiczne

Haloperidol hamuje urojenia i halucynacje w wyniku blokady dopaminergicznych szlaków sygnałowych w strukturach mezolimbicznych. Centralne działanie antidopaminergiczne przejawia się w jądrach podstawy (węzły nigrostryatalne). Haloperidol skutecznie likwiduje pobudzenie psychomotoryczne, co wyjaśnia jego korzystne działanie w maniach i innych zespołach towarzyszących pobudzeniu.

Działanie na jądra podstawy najprawdopodobniej leży u podstawy niepożądanych zaburzeń ruchowych pozapiramidowych (dystonia, akatyzja, parkinsonizm).

Działanie antidopaminergiczne haloperidolu na komórki laktotropowe przedniego płata przysadki powoduje hiperprolaktynemię, która powstaje w wyniku usunięcia tonicznej inhibicji wydzielania prolaktyny, pośredniczonej przez dopaminę.

Badania kliniczne

W badaniach klinicznych donoszono, że pacjenci otrzymywali leczenie haloperidolem doustnym przed przejściem na haloperidol dekanoas. Czasem pacjenci wcześniej otrzymywali inny doustny lek przeciwpadaczkowy.

Farmakokinetyka.

Wchłanianie

Po wstrzyknięciu do mięśni haloperidolu dekanoasu następuje powolne i stałe uwalnianie wolnego haloperidolu z zastojnika. Stężenie haloperidolu w osoczu krwi wzrasta stopniowo, osiągając maksimum zazwyczaj w ciągu 3–9 dni po wstrzyknięciu.

Przy regularnym miesięcznym podawaniu stan nasycenia osocza krwi osiągany jest po 2–4 miesiącach.

Rozkład.

Stopień wiązania z białkami osocza krwi u dorosłych pacjentów wynosi średnio około 88–92%. Stopień wiązania z białkami osocza charakteryzuje się dużą zmiennością międzypacjentową. Haloperidol szybko rozkłada się w różnych tkankach i narządach, o czym świadczy duża objętość rozkładu (średnia wartość od 8 do 21 l/kg po podaniu dożylnym). Haloperidol łatwo przenika przez barierę krew–mózg. Przenika również przez łożysko i wydostaje się do mleka matki.

Biodegradacja

Haloperidol poddaje się aktywnemu metabolizmowi w wątrobie. Główne drogi metabolizmu haloperidolu u człowieka to glukuronidacja, redukcja do ketonów, oksydacyjne N-dealkilowanie oraz tworzenie metabolitów pirydynowych. Uważa się, że metabolity haloperidolu nie wpływają istotnie na jego działanie, jednak około 23% leku ulega biotransformacji drogą redukcji, a odwrócenie przekształcenia zredukowanego metabolitu haloperidolu z powrotem w haloperidol nie może być całkowicie wykluczone. W metabolizmie haloperidolu biorą udział izoenzymy cytochromu P450 CYP3A4 i CYP2D6. Inhibicja lub indukcja izoenzymu CYP3A4 lub inhibicja izoenzymu CYP2D6 może wpływać na metabolizm haloperidolu. Obniżenie aktywności izoenzymu CYP2D6 może prowadzić do zwiększenia stężenia haloperidolu.

Eliminacja.

Okres półtrwania haloperidolu po wstrzyknięciu do mięśni haloperidolu dekanoasu wynosi średnio 3 tygodnie. Jest to dłużej niż przy stosowaniu innych postaci leków, gdzie okres półtrwania haloperidolu wynosi średnio 24 godziny po podaniu doustnym i 21 godzin po wstrzyknięciu do mięśni.

Przeciwny klirens haloperidolu po podaniu pozajelitowym wynosi od 0,9 do 1,5 l/godz/kg i zmniejsza się u wolnych metabolizatorów CYP2D6. Obniżona aktywność izoenzymu CYP2D6 może prowadzić do zwiększenia stężenia haloperidolu. Zmienność międzypacjentowa (współczynnik zmienności, %) klirensu haloperidolu u pacjentów z schizofrenią wynosiła 44% w analizie farmakokinetycznej populacyjnej. Po podaniu dożylnej dawki haloperidolu 21% dawki wydala się z kałem, a 33% – z moczem. Mniej niż 3% dawki wydala się z moczem w niezmienionej formie.

Liniowość/nieliniowość

Farmakokinetyka haloperidolu po wstrzyknięciach do mięśni haloperidolu dekanoasu ma charakter zależny od dawki. Przy podawaniu dawek mniejszych niż 450 mg obserwuje się prawie liniową zależność między dawką a stężeniem haloperidolu w osoczu krwi.

Grupy specjalne pacjentów

Pacjenci starsi

Stężenie haloperidolu w osoczu krwi u pacjentów starszych jest wyższe niż u młodszych dorosłych przy stosowaniu tej samej dawki. Wyniki małych badań klinicznych wskazują na niższy klirens i dłuższy okres półtrwania haloperidolu u pacjentów starszych. Te wyniki mieszczą się w zakresie obserwowanych wahań parametrów farmakokinetycznych haloperidolu. Zaleca się dostosowanie dawki haloperidolu u pacjentów starszych (patrz sekcja „Sposób stosowania i dawki”).

Niewydolność nerek

Wpływ niewydolności nerek na farmakokinetykę haloperidolu nie był badany. Około jednej trzeciej dawki haloperidolu wydala się z moczem, głównie w postaci metabolitów. Mniej niż 3% dawki wydala się z moczem w niezmienionej formie.

Metabolity haloperidolu nie wpływają istotnie na działanie haloperidolu, choć nie można całkowicie wykluczyć odwrócenia przekształcenia zredukowanego metabolitu haloperidolu z powrotem w haloperidol. Pomimo że zaburzenia funkcji nerek nie powinny wpływać klinicznie istotnie na eliminację haloperidolu, zaleca się zachowanie ostrożności przy leczeniu pacjentów z zaburzeniami funkcji nerek, szczególnie w przypadkach ciężkiej niewydolności nerek, ze względu na długi okres półtrwania haloperidolu i jego zredukowanego metabolitu oraz możliwość ich kumulacji (patrz sekcja „Sposób stosowania i dawki”).

Ze względu na dużą objętość rozkładu haloperidolu i jego wiązanie z białkami osocza krwi dializa usuwa jedynie śladowe ilości leku.

Niewydolność wątroby

Wpływ niewydolności wątroby na farmakokinetykę haloperidolu nie był badany. Jednak zaburzenia funkcji wątroby mogą mieć istotny wpływ na farmakokinetykę haloperidolu, ponieważ jest on intensywnie metabolizowany w wątrobie. U pacjentów z zaburzeniami funkcji wątroby zaleca się dostosowanie dawki i środki ostrożności (patrz sekcje „Sposób stosowania i dawki” oraz „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności”).

Związek farmakokinetyki z farmakodynamiką

Stężenia terapeutyczne

Zgodnie z opublikowanymi danymi licznych badań klinicznych, efekt terapeutyczny u większości pacjentów z ostrą lub przewlekłą formą schizofrenii osiągany jest przy stężeniu leku w osoczu krwi od 1 do 10 ng/ml. Niektórzy pacjenci mogą wymagać wyższych stężeń leku ze względu na dużą międzypacjentową zmienność parametrów farmakokinetycznych haloperidolu.

U pacjentów z pierwszym epizodem schizofrenii, którzy otrzymywali haloperidol w postaciach o krótkim działaniu, odpowiedź terapeutyczna może być osiągnięta przy stężeniach co najmniej od 0,6 do 3,2 ng/ml. Wiązanie w zakresie 60–80% receptorów D2 najlepiej zapewnia osiągnięcie odpowiedzi terapeutycznej przy minimalnych objawach pozapiramidowych. Średnio stężenie haloperidolu w tym zakresie można uzyskać stosując dawki od 1 do 4 mg na dobę.

Ze względu na dużą międzypacjentową zmienność parametrów farmakokinetycznych haloperidolu i zależność efektu od stężenia, zaleca się dobór indywidualnej dawki haloperidolu dekanoasu w oparciu o reakcję pacjenta na leczenie. Należy uwzględnić czas po zmianie dawki potrzebny do osiągnięcia nowego stężenia stacjonarnego haloperidolu w osoczu oraz dodatkowy czas na pojawienie się odpowiedzi terapeutycznej. W niektórych przypadkach może być wskazane oznaczanie stężenia haloperidolu we krwi.

Skutki kardiowaskularne

Ryzyko wydłużenia interwału QTc wzrasta wraz ze wzrostem dawki i stężenia haloperidolu w osoczu krwi.

Zespół pozapiramidowy

Objawy pozapiramidowe mogą się pojawić przy stosowaniu leku w zakresie dawek terapeutycznych, choć ich częstość zazwyczaj wzrasta przy dawkach przekraczających zakres terapeutyczny.

Właściwości kliniczne.

Wskazania. Leczenie utrzymujące schizofrenii i zaburzeń schizoaftywnych u dorosłych pacjentów, u których stan został ustabilizowany pod wpływem leczenia haloperidolem doustnym.

Przeciwwskazania.

• Nadwrażliwość na substancję czynną lub dowolny składnik pomocniczy leku;
• stan śpiączki;
• depresja układu nerwowego środkowego (CNS);
• choroba Parkinsona;
• demencja z ciałami Lewego (DLB);
• postępujący porażenie nadjądrowe;
• wydłużenie interwału QTc lub wrodzony zespół wydłużenia interwału QT;
• niedawno przebyty ostry zawał mięśnia sercowego;
• niewyrównana niewydolność serca;
• arytmia komorowa w wywiadzie lub tachykardia komorowa typu torsade de pointes;
• niekorygowana hipokaliemia;
• leczenie współbieżne lekami wydłużającymi interwał QT (patrz sekcja „Interakcje z innymi lekami i inne rodzaje interakcji”).

Interakcje z innymi lekami i inne rodzaje interakcji.

Badania interakcji przeprowadzono wyłącznie na dorosłych.

Wpływ na układ sercowo-naczyniowy

Haloperidol dekanoas jest przeciwwskazany w połączeniu z lekami wydłużającymi interwał QTc (patrz sekcja „Przeciwwskazania”).

Przykłady takich leków to:

• leki przeciwarytmiczne klasy IA: (dizopyramid, chinidyna);
• leki przeciwarytmiczne klasy III (amiodaron, dofetylid, dronedaron, ibutylyd, sotalol);
• niektóre leki przeciwdepresyjne (citalopram, escytalopram);
• niektóre antybiotyki (azytromycyna, klaritromycyna, erytromycyna, lewofloksacyna, moxifloksacyna, telitromycyna);
• inne leki przeciwwąchowe (pochodne fenytoazyny, sertindol, pimozyd, ziprasidon);
• niektóre leki przeciwgrzybicze (pentamidyna);
• niektóre leki przeciwmalaryczne (halofantryna);
• niektóre leki wpływające na przewód pokarmowy (dolasetron);
• niektóre leki stosowane w leczeniu nowotworów (toremifenu, wandetanib);
• niektóre inne leki (bepredyl, metadon).

Wykaz ten nie jest wyczerpujący.

Jednoczesne stosowanie leków powodujących zaburzenia równowagi elektrolitowej wymaga ostrożności (patrz sekcja „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności podczas stosowania”).

Leki, które mogą zwiększyć stężenie haloperidolu w osoczu

Metabolizm haloperidolu zachodzi kilkoma drogami (patrz sekcja „Właściwości farmakologiczne”). Główną drogą jest glukuronidacja i redukcja do ketonów. W metabolizmie bierze również udział system enzymów cytochromu P450, szczególnie CYP3A4 i w mniejszym stopniu CYP2D6. Hamowanie tych dróg metabolizmu przez inny lek lub obniżenie aktywności izoenzymu CYP2D6 może prowadzić do wzrostu stężenia haloperidolu. Możliwy jest efekt addytywny hamowania aktywności CYP3A4 i obniżenia aktywności izoenzymu CYP2D6. Ze względu na ograniczone i czasem sprzeczne dane, potencjalny wzrost stężenia haloperidolu w osoczu przy jednoczesnym stosowaniu inhibitora izoenzymu CYP3A4 i/lub CYP2D6 może wynosić od 20 do 40%, choć w niektórych przypadkach odnotowano wzrost do 100%. Przykłady leków, które mogą prowadzić do zwiększenia stężenia haloperidolu w osoczu krwi (na podstawie doświadczenia klinicznego lub mechanizmów interakcji międzylekowych), to:

• inhibitory izoenzymu CYP3A4: alprazolam, fluwoksymina, indynawir, itrakonazol, ketokonazol, nefazodon, pozakonazol, sykynawir, werapamil, worykonazol;
• inhibitory izoenzymu CYP2D6: bupropion, chloropromazyna, duloksetyna, paroksetyna, prometazyna, serytralina, wenlafaksyna;
• inhibitory kombinowane izoenzymów CYP3A4 i CYP2D6: fluoksetyna, rytonawir;
• leki o nieustalonym mechanizmie działania: buspiron.

Wykaz ten nie jest wyczerpujący.

Zwiększenie stężenia haloperidolu w osoczu krwi może zwiększyć ryzyko działań niepożądanych, w tym wydłużenia interwału QTc (patrz sekcja „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności podczas stosowania”). Wydłużenie interwału QTc obserwowano przy stosowaniu haloperidolu w połączeniu z inhibitorami metabolizmu – ketokonazolem (400 mg/dobę) i paroksetyną (20 mg/dobę).

Pacjentom stosującym haloperidol w połączeniu z takimi lekami zaleca się monitorowanie objawów nasilenia lub przedłużenia działania farmakologicznego haloperidolu i w razie potrzeby zmniejszenie dawki leku Haloperidol dekanoas.

Leki, które mogą obniżyć stężenie haloperidolu w osoczu krwi

Jednoczesne stosowanie haloperidolu z silnymi induktorami izoenzymu CYP3A4 może stopniowo prowadzić do obniżenia stężenia haloperidolu w osoczu do takiego stopnia, że może zmniejszyć się skuteczność haloperidolu. Przykłady takich leków to: karbamazepina, fenobarbital, fenytoina, ryfampicyna, dziurawiec (Hypericum perforatum).

Wykaz nie jest wyczerpujący.

Indukcja enzymów może występować już po kilku dniach leczenia. Maksymalna indukcja enzymów występuje zazwyczaj po około 2 tygodniach i może utrzymywać się przez taki sam czas po zakończeniu leczenia. W przypadku jednoczesnego stosowania induktorów izoenzymu CYP3A4 zaleca się obserwację pacjenta i w razie potrzeby zwiększenie dawki Haloperidolu dekanoas. Po odstawieniu induktora izoenzymu CYP3A4 stężenie haloperidolu może stopniowo wzrosnąć, w związku z czym może być konieczne zmniejszenie dawki Haloperidolu dekanoas.

Wiadomo, że walepronian sodu hamuje glukuronidację, ale nie wpływa na stężenie haloperidolu w osoczu krwi.

Wpływ haloperidolu na inne leki

Haloperidol może nasilać działanie środków depresyjnych układu nerwowego środkowego (CNS), w tym alkoholu, środków nasennych, środków uspokajających i silnych środków przeciwbólowych. Obserwowano również nasilenie działania na CNS przy połączeniu z metyldopą.

Haloperidol może wykazywać działanie antagonistyczne wobec adrenaliny (epinefryny) i innych leków sympatomietycznych (np. stymulantów, takich jak amfetamina) i prowadzić do zmiany działania przeciwciśnieniowego blokerów, takich jak guanetydyna.

Haloperidol może osłabiać działanie lewodopy i innych agonistów dopaminy.

Haloperidol jest inhibitorem CYP2D6. Haloperidol dekanoas hamuje metabolizm trójcyklicznych leków przeciwdepresyjnych (np. imipraminy, dezypiraminu), co sprzyja zwiększeniu ich stężenia w osoczu krwi.

Inne formy interakcji

W rzadkich przypadkach przy jednoczesnym stosowaniu litu i haloperidolu dekanoas obserwowano takie objawy jak: encefalopatia, objawy pozapiramidowe, późna dyskineza, zespół neuroleptyczny złośliwy, ostry zespół mózgowy i śpiączka. Większość z tych objawów jest odwracalna. Nie ustalono, czy objawy te są przejawem określonej jednostki chorobowej.

Należy jednak zalecać natychmiastowe zakończenie terapii litem i haloperidolem dekanoas, jeśli wystąpią takie objawy.

Donoszono o działaniu antagonistycznym haloperidolu wobec antykoagulantu fenydionu.

Szczególności stosowania.

Zwiększone ryzyko zgonu u starszych pacjentów z demencją

U pacjentów z zaburzeniami psychicznymi przyjmujących leki przeciwdziaurkowe, w tym haloperidol, odnotowano pojedyncze przypadki nagłego zgonu (patrz sekcja „Działania niepożądane”).

U starszych pacjentów z psychotą na tle demencji, stosujących leki przeciwdziaurkowe, obserwuje się zwiększone ryzyko zgonu. Analiza 17 badań kontrolowanych placebo (modalny czas trwania 10 tygodni) z udziałem pacjentów przyjmujących atypowe leki przeciwdziaurkowe wykazała, że ryzyko zgonu u pacjentów leczonych było 1,6–1,7 razy wyższe niż u pacjentów przyjmujących placebo. W 10-tygodniowym badaniu kontrolnym częstość zgonów u pacjentów leczonych wynosiła około 4,5%, a w grupie placebo – około 2,6%. Choć przyczyny zgonów były różne, większość przypadków stanowiły powikłania sercowo-naczyniowe (np. niewydolność serca, nagły zgon) lub infekcyjne (np. zapalenie płuc). Badania obserwacyjne sugerują, że stosowanie haloperidolu u starszych pacjentów wiąże się również ze zwiększonym ryzykiem zgonu. To powiązanie może być silniejsze przy stosowaniu haloperidolu niż atypowych leków przeciwdziaurkowych i najwyraźniej manifestuje się w pierwszych 30 dniach od rozpoczęcia leczenia, utrzymując się przez co najmniej 6 miesięcy. Nie ustalono jeszcze, w jakim stopniu to zjawisko zależy od leku, a w jakim od cech pacjenta.

Haloperidol dekanoas nie jest wskazany do leczenia zaburzeń zachowania na tle demencji.

Działanie na układ sercowo-naczyniowy

Podczas stosowania haloperidolu odnotowano pojedyncze przypadki wydłużenia odstępu QTc i/lub arytmii komorowej, a także rzadkie doniesienia o nagłym zgonie (patrz sekcja „Przeciwwskazania” i „Działania niepożądane”). Ryzyko tych zaburzeń wzrasta przy stosowaniu wysokich dawek leku, przy wysokich stężeniach leku we krwi, u pacjentów z predyspozycjami do takich zaburzeń oraz przy podaniu dożylnym.

Haloperidol dekanoas nie może być podawany dożylnie.

Zaleca się zachowanie ostrożności u pacjentów z bradykardią, chorobami serca, wydłużeniem odstępu QTc w wywiadzie rodzinnym lub z ciężką przewlekłą alkoholizacją w wywiadzie. Ostrożność należy również zachować u pacjentów z potencjalnie wysokim stężeniem leku we krwi (patrz sekcja „Szczególności stosowania”: wolni metabolizatorzy izoenzymu CYP2D6).

Przed rozpoczęciem leczenia haloperidolem zaleca się wykonanie EKG. W trakcie leczenia należy ocenić potrzebę regularnego wykonywania EKG w celu wykrycia wydłużenia odstępu QTc i arytmii komorowych u wszystkich pacjentów. Zaleca się zmniejszenie dawki w przypadku wydłużenia odstępu QTc podczas leczenia. Jeśli czas trwania QTc przekracza 500 ms, haloperidol należy odstawić.

Zaburzenia równowagi elektrolitowej, takie jak hipokaliemia i hipomagnezemia, zwiększają ryzyko wystąpienia arytmii komorowych i powinny być skorygowane przed rozpoczęciem leczenia haloperidolem. Dlatego zaleca się okresowe monitorowanie stężenia elektrolitów.

Zarejestrowano również tachykardię i hipotensję tętniczą (w tym hipotensję ortostatyczną) (patrz sekcja „Działania niepożądane”). Przy przepisywaniu haloperidolu pacjentom z hipotensją tętniczą lub hipotensją ortostatyczną zaleca się zachowanie ostrożności.

Zaburzenia mózgowonaczyniowe

W randomizowanych, kontrolowanych placebo badaniach klinicznych u pacjentów z demencją przy stosowaniu niektórych atypowych leków przeciwdziaurkowych zaobserwowano około trzykrotne zwiększenie ryzyka wystąpienia niepożądanych zdarzeń mózgowonaczyniowych.

W badaniach obserwacyjnych porównujących częstość udarów u starszych pacjentów przyjmujących dowolny lek przeciwdziaurkowy i u pacjentów nie przyjmujących takich leków stwierdzono zwiększoną częstość udarów w pierwszej grupie. Ryzyko udaru wzrasta przy stosowaniu wszystkich butyrofenonów, w tym haloperidolu. Mechanizm zwiększonego ryzyka jest nieznany. Nie można wykluczyć zwiększonego ryzyka u innych grup pacjentów. Haloperidol dekanoas należy stosować z ostrożnością u pacjentów z czynnikami ryzyka udaru.

Zespół złośliwego neuroleptyczny

Stosowanie haloperidolu wiąże się z rozwojem zespołu złośliwego neuroleptycznego – rzadkiej reakcji idiosynkrazji charakteryzującej się hipertermią, ogólną sztywnością mięśni, niestabilnością wegetatywną, zaburzeniami świadomości oraz podwyższeniem stężenia kinazy kreatynowej w surowicy. Wczesnym objawem tego zespołu jest często hipertermia. Należy natychmiast przerwać leczenie lekami przeciwdziaurkowymi i w warunkach dokładnego obserwowania rozpocząć odpowiednią terapię wspierającą.

Późna dyskineza

Późna dyskineza może wystąpić u niektórych pacjentów po długotrwałym stosowaniu lub odstawieniu leku. Zespół charakteryzuje się głównie mimowolnymi, rytmicznymi ruchami języka, twarzy, ust lub żuchwy. U niektórych pacjentów objawy te mogą mieć charakter trwały. Zespół może być maskowany przez wznowienie terapii, zwiększenie dawki lub zmianę na inny lek przeciwdziaurkowy. Jeśli wystąpią objawy późnej dyskinezy, leczenie lekami przeciwdziaurkowymi, w tym haloperidolem, należy przerwać tak szybko, jak to możliwe.

Objawy pozapiramidowe

Podczas stosowania leków przeciwdziaurkowych mogą występować objawy pozapiramidowe, np. drżenie, sztywność, nadmierna ślinotoka, bradykinezja, akatyzja i ostra dystonia.

Stosowanie haloperidolu wiąże się z rozwojem akatyzji, charakteryzującej się subiektywnym nieprzyjemnym lub niepokojącym niepokojem i potrzebą ciągłego ruchu, często towarzyszącym niemożności siedzenia lub stania nieruchomo. Akatyzja najczęściej rozwija się w pierwszych kilku tygodniach leczenia. U pacjentów z takimi objawami zwiększenie dawki może być szkodliwe.

Ostra dystonia może wystąpić w pierwszych kilku dniach leczenia haloperidolem, ale donoszono również o późniejszym jej wystąpieniu lub rozwoju po zwiększeniu dawki. Objawami dystonii mogą być: kręciwój, grymas twarzy, skurcz mięśni żwaczy (tryzma), wypięcie języka oraz nieprawidłowe ruchy oczu, w tym kryz okulogirny. Ryzyko rozwoju takich reakcji jest wyższe u mężczyzn i młodszych pacjentów. Rozwój ostrej dystonii może wymagać przerwania stosowania leku.

W razie potrzeby można stosować leki przeciwparkinsonowskie o działaniu antycholinergicznym, jednak ich stosowanie w praktyce rutynowej jako środka zapobiegawczego nie jest zalecane. W przypadku konieczności prowadzenia wspomagającego leczenia przeciwparkinsonowskiego należy kontynuować je po odstawieniu Haloperidolu dekanoas, ponieważ leki przeciwparkinsonowskie są wydalane szybciej niż Haloperidol dekanoas, aby uniknąć rozwoju lub nasilenia objawów pozapiramidowych. Przy jednoczesnym stosowaniu z Haloperidolem dekanoas leków antycholinergiczych, w tym środków przeciwparkinsonowskich, należy pamiętać o możliwym wzroście ciśnienia wewnątrzgałkowego.

Udary/napady padaczkowe

Donoszono, że stosowanie haloperidolu może wywoływać napady padaczkowe. Leczenie chorych na padaczkę lub pacjentów z zwiększoną skłonnością do napadów (np. zespół odstawienia alkoholu, uraz mózgu) wymaga zachowania ostrożności.

Zaburzenia ze strony wątroby i dróg żółciowych

Ze względu na to, że metabolizm leku zachodzi w wątrobie, zaleca się dostosowanie dawki i zachowanie środków ostrożności u pacjentów z niewydolnością wątroby (patrz sekcje „Sposób stosowania i dawki” oraz „Właściwości farmakologiczne”). Donoszono o pojedynczych przypadkach zaburzeń funkcji wątroby lub zapalenia wątroby, najczęściej typu cholestetycznego (patrz sekcja „Działania niepożądane”).

Zaburzenia ze strony układu endokrynnego

Tiroksyna nasila toksyczność haloperidolu. Leki przeciwdziaurkowe u pacjentów z nadczynnością tarczycy należy stosować z ostrożnością i tylko w połączeniu z terapią skierowaną na osiągnięcie stanu eutyreoidealnego.

Efekty hormonalne leków przeciwdziaurkowych obejmują hiperprolaktynemię, która może powodować galaktoreę, ginekomację oraz oligo- lub amenoreę (patrz sekcja „Działania niepożądane”).

Badania hodowli tkanki wskazują, że prolaktyna może stymulować wzrost komórek guzów piersi u ludzi. Choć w badaniach klinicznych i epidemiologicznych nie stwierdzono jednoznacznego związku między stosowaniem leków przeciwdziaurkowych a rakiem piersi u ludzi, zaleca się zachowanie ostrożności przy leczeniu pacjentów z odpowiednim wywiadem medycznym. Haloperidol dekanoas należy stosować z ostrożnością u pacjentów z istniejącą wcześniej hiperprolaktynemią i u pacjentów z możliwymi guzami zależnymi od prolaktyny.

Bardzo rzadko donoszono o przypadkach hipoglikemii i zespołu nieadekwatnej sekrecji hormonu antydiuretycznego (patrz sekcja „Działania niepożądane”).

Zakrzepica żylna i zatorowość płucna

Podczas stosowania leków przeciwdziaurkowych donoszono o przypadkach zakrzepicy żyłnej i zatorowości płucnej (ZTE). Ponieważ u pacjentów leczonych lekami przeciwdziaurkowymi często występują nabyte czynniki ryzyka ZTE, przed i w trakcie leczenia haloperidolem należy ocenić wszystkie możliwe czynniki ryzyka ZTE i podjąć środki zapobiegawcze.

Rozpoczęcie leczenia

Pacjenci, którym planuje się przepisać Haloperidol dekanoas, powinni najpierw przyjmować haloperidol doustnie, aby zmniejszyć ryzyko nieprzewidywalnej wrażliwości na haloperidol.

Pacjenci z depresją

Nie zaleca się stosowania Haloperidolu dekanoas jako monoterapii u pacjentów z dominującymi objawami depresji. Można go łączyć z lekami przeciwdepresyjnymi w leczeniu stanów charakteryzujących się połączeniem depresji i psychoty (patrz sekcja „Interakcje z innymi lekami i inne formy interakcji”).

Wolni metabolizatorzy izoenzymu CYP2D6

Haloperidol dekanoas należy stosować z ostrożnością u pacjentów z opóźnionym metabolizmem cytochromu P450 (CYP) 2D6 oraz podczas jednoczesnego stosowania inhibitorów CYP3A4.

Składniki pomocnicze Haloperidolu dekanoas.

Haloperidol dekanoas, roztwór do wstrzykiwań, zawiera 15 mg/ml alkoholu benzylowego, który może powodować reakcje anafilaktyczne.

Haloperidol dekanoas, roztwór do wstrzykiwań, zawiera olej sezamowy. Olej sezamowy bardzo rzadko wywoływał ciężkie reakcje alergiczne.

Stosowanie w czasie ciąży lub karmienia piersią.

Ciąża

Zgodnie z danymi dotyczącymi stosowania haloperidolu u ciężarnych kobiet (ponad 400 wyników ciąży znanego wyniku) nie ma potwierdzenia działania teratogennego ani fetotoksyczności/neonatalnej toksyczności. Istnieją jednak pojedyncze doniesienia o przypadkach wad wrodzonych rozwojowych po stosowaniu haloperidolu w połączeniu z innymi lekami w czasie ciąży. Badania na zwierzętach wykazały toksyczne działanie na funkcję rozrodczą. Zaleca się unikanie stosowania Haloperidolu dekanoas w czasie ciąży.

Noworodki matek, które przyjmowały leki przeciwdziaurkowe (w tym haloperidol) w III trymestrze ciąży, są narażone na ryzyko wystąpienia działań niepożądanych, w tym objawów pozapiramidowych i/lub objawów odstawienia po porodzie, które mogą różnić się stopniem nasilenia i czasem trwania. Donoszono o niepokoju, hipertonia, hipotonia (podwyższenie lub obniżenie napięcia mięśniowego), drżeniu, senności, zaburzeniach oddechowych lub trawienne. Dlatego należy dokładnie monitorować stan noworodków.

Karmienie piersią.

Haloperidol dekanoas przenika do mleka matki. Małe ilości haloperidolu wykryto we krwi i moczu noworodków matek przyjmujących haloperidol. Informacje dotyczące wpływu haloperidolu na organizm niemowląt karmionych piersią są ograniczone. Decyzję o przerwaniu karmienia piersią lub przerwaniu leczenia haloperidolem dekanoas należy podjąć z uwzględnieniem korzyści karmienia piersią dla dziecka i korzyści leczenia dla kobiety.

Plodność.

Haloperidol zwiększa poziom prolaktyny. Hiperprolaktynemia może hamować syntezę hormonu uwalniającego gonadotropiny (GnRH) w podwzgórzu, co prowadzi do zmniejszenia sekrecji gonadotropin. Może to hamować funkcję rozrodczą poprzez hamowanie syntezy steroidów płciowych w gruczołach płciowych kobiet i mężczyzn (patrz sekcja „Szczególności stosowania”).

Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów lub obsługi mechanizmów. Haloperidol dekanoas ma umiarkowany wpływ na zdolność prowadzenia samochodu i wykonywania prac związanych ze zwiększonym ryzykiem urazów. Może występować osłabienie lub zaburzenia koncentracji uwagi, szczególnie przy stosowaniu wysokich dawek i na początku leczenia. Te zjawiska mogą być nasilane przez alkohol. Pacjentom zaleca się powstrzymanie się od prowadzenia samochodu i wykonywania prac związanych ze zwiększonym ryzykiem urazów w okresie leczenia haloperidolem, aż do ustalenia ich reakcji na lek.

Sposób stosowania i dawki.

Rozpoczęcie leczenia oraz dobowanie dawki należy prowadzić pod ścisłą kontrolą lekarską.

Dawkowanie

Indywidualna dawka będzie zależeć zarówno od ciężkości objawów, jak i od aktualnej dawki doustnego haloperidolu. Należy zawsze stosować najniższą skuteczną dawkę.

Początkową dawkę haloperidolu dekanoasu ustala się na podstawie wielokrotności dobowej dawki doustnego haloperidolu; nie opracowano szczegółowych zaleceń dotyczących przejścia z innych leków przeciwpsychotycznych (patrz sekcja „Właściwości farmakologiczne”).

Dorośli (od 18 roku życia)

Tabela 1. Zalecenia dotyczące dawki haloperidolu dekanoasu dla dorosłych pacjentów (od 18 roku życia)

Osobne grupy pacjentów

Pacjenci w podeszłym wieku

Tabela 2. Rekomendacje dotyczące dawki Haloperidol dekanoas dla pacjentów w podeszłym wieku.

Układ nerwowy

Wpływ niewydolności nerek na farmakokinetykę haloperidolu nie był badany.

Nie zaleca się dostosowywania dawki, jednak należy zachować ostrożność podczas leczenia pacjentów z niewydolnością nerek. Pacjentom z ciężką niewydolnością nerek może być wymagana niższa dawka początkowa oraz mniejsze zwiększanie dawki i dłuższe odstępy między dawkowaniem niż u pacjentów z prawidłową funkcją nerek (patrz sekcja „Właściwości farmakologiczne”).

Pеченowa niewydolność

Wpływ niewydolności wątroby na farmakokinetykę haloperidolu nie był badany.

Ponieważ haloperidol podlega intensywnemu metabolizmowi w wątrobie, zaleca się zmniejszenie dawki początkowej o połowę oraz mniejsze zwiększanie dawki i dłuższe odstępy między dawkowaniem niż u pacjentów z prawidłową funkcją wątroby (patrz sekcje „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania” oraz „Właściwości farmakologiczne”).

Zastosowanie u dzieci

Bezpieczeństwo i skuteczność stosowania haloperidolu dekanoas u dzieci i młodzieży (do 18 roku życia) nie zostały ustalone. Brak danych.

Sposób stosowania

Preparat przeznaczony jest wyłącznie do wstrzykiwań domięśniowych! Nie wolno podawać dożylnie!

Haloperidol dekanoas stosuje się w postaci pojedynczego wstrzyknięcia domięśniowego głęboko w mięsień pośladkowy. Zaleca się naprzemienne wstrzykiwanie do obu mięśni pośladkowych. Niezalecane jest podawanie preparatu w dawce, której objętość przekracza 3 ml, aby uniknąć nieprzyjemnego uczucia rozciągania w miejscu wstrzyknięcia.

Dzieci. Stosowanie haloperidolu dekanoas w drodze parenteralnej u dzieci (do 18 roku życia) jest przeciwwskazane!

Przedawkowanie.

Przy stosowaniu parenteralnym haloperidolu przedawkowanie występuje rzadziej niż przy doustnym przyjmowaniu leku. Poniższe dane oparte są na przypadkach przedawkowania doustnego haloperidolu.

Objawy

Ogólnie objawy przedawkowania haloperidolu polegają na nasileniu znanych efektów farmakologicznych i działań niepożądanych leku. Najbardziej nasilone będą ciężkie objawy pozapiramidowe, hipotensja tętnicza oraz działanie uspokajające. Reakcje pozapiramidowe objawiają się sztywnością mięśniową oraz ogólnym lub lokalizowanym drżeniem. Częściej może występować nadciśnienie tętnicze zamiast hipotensji.

W wyjątkowych przypadkach może wystąpić stan śpiączki z niewydolnością oddychania i hipotensją tętniczą, która może być bardzo nasilona, prowadzącą do stanu przypominającego wstrząs.

Należy brać pod uwagę ryzyko wystąpienia arytmii komorowej, możliwej związanej z wydłużeniem się interwału QTc.

Leczenie

Nie istnieje specyficzny antydot. Leczenie powinno być objawowe.

Dializa nie jest zalecana w leczeniu przedawkowania, ponieważ usuwa jedynie bardzo małe ilości haloperidolu (patrz sekcja „Właściwości farmakokinetyczne”).

U pacjentów w śpiączce drożność dróg oddechowych zapewnia się za pomocą sondy orofaryngealnej lub intubacji tchawicy; przy niewydolności oddychania może być wymagana wentylacja sztuczna.

Zaleca się monitorowanie funkcji życiowych i EKG aż do ich pełnej normalizacji. W leczeniu ciężkich arytmii zaleca się stosowanie odpowiednich środków przeciwarytmicznych.

Przy obniżonym ciśnieniu tętniczym i niewydolności krążenia konieczne jest podawanie dożylne odpowiedniej ilości płynów, osocza lub stężonego albuminu, a także zastosowanie środków wazopresyjnych – dopaminy lub noradrenaliny. Nie należy stosować adrenaliny, ponieważ może ona w wyniku interakcji z haloperidolem spowodować skrajną hipotensję.

W przypadku ciężkich zaburzeń pozapiramidowych zaleca się stosowanie leków przeciwparkinsonowskich o działaniu trwającym przez kilka tygodni. Leki przeciwparkinsonowskie należy odstawiać bardzo ostrożnie, ponieważ możliwe jest nawrót objawów pozapiramidowych.

Niepożądane działania

Na podstawie zebranych danych dotyczących bezpieczeństwa uzyskanych w badaniach klinicznych najczęściej występującymi niepożądanymi zdarzeniami były: zaburzenia ekstrapiramidowe (14%), drżenie (8%), parkinsonizm (7%), sztywność mięśni (6%) i senność (5%).

W tabeli 3 przedstawiono reakcje niepożądane:

• wykryte w badaniach klinicznych haloperidolu dekanoasu;
• wykryte w badaniach klinicznych haloperidolu (w innych postaciach leku) i związane z substancją czynną;
• wykryte w okresie posztukowej po zarejestrowaniu stosowania haloperidolu dekanoasu i haloperidolu.

Częstość reakcji niepożądanych oceniano w badaniach klinicznych haloperidolu dekanoasu lub badaniach epidemiologicznych zgodnie z następującą klasyfikacją:

Efekty uboczne są klasyfikowane według układów narządów i w kolejności zmniejszającego się nasilenia.

Tabela 3

Wydlużenie interwału QT, tachykardia komorowa typu „torsade de pointes”; zaobserwowano zaburzenia rytmu komorowego, w tym migotanie komór, tachykardię komorową oraz nagłą śmierć u pacjentów przyjmujących haloperidol.

Specyficzne działania leków przeciwpadaczkowych

Podczas stosowania leków przeciwpadaczkowych odnotowano przypadki zatrzymania krążenia. Podczas stosowania leków przeciwpadaczkowych obserwowano przypadki zakrzepicy żylnej z zakrzepem płucnym i zakrzepem żył głębokich. Częstość występowania tych zjawisk jest nieznana.

Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych

Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych w okresie po wprowadzeniu na rynek jest bardzo ważne. Umożliwia to ciągłe monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania leków. Osoby pracujące w zawodach medycznych powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane.

Okres ważności. 3 lata.

Warunki przechowywania. Przechowywać w temperaturze nie wyższej niż 25 °C, w oryginalnym opakowaniu w celu ochrony przed światłem. Lek należy przechowywać w miejscu niedostępnym dla dzieci!

Opakowanie. 1 ml roztworu w ampułce z brązowego szkła z kropką do załamania;

5 ampułek w formie plastikowej w tekturowym pudełku.

Kategoria wydania. Na receptę.

Producent. Spółka akcyjna „Gedeon Richter”.

Adres. N-1103, Budapeszt, ul. Demréi 19-21, Węgry.