Asacol®

INSTRUKCJA DOTYCZĄCA STOSOWANIA LEKU ASACOL®

Skład:

substancja czynna: mesalazyna;

1 świeczka zawiera 500 mg mesalazyny;

substancja pomocnicza: tłuszcz stały.

Postać leku. Świeczki doodbytnicze.

Główne właściwości fizykochemiczne: świeczki w kształcie torpedy, jasnoszaro-brązowe.

Grupa farmakoterapeutyczna. Lek przeciwwątrobowy stosowany w chorobach jelita. Kod ATC A07EC02.

Właściwości farmakologiczne.

Farmakodynamika.

Mechanizm działania

Preparat Asacol® zawiera mesalazynę (kwas 5-aminosalicylowy), która wykazuje działanie przeciwzapalne poprzez mechanizm nie do końca poznany. Mesalazyna zmniejsza procesy zapalne w błonie śluzowej jelita, dotkniętej stanem zapalnym.

Skutki farmakodynamiczne

Mesalazyna w stężeniach terapeutycznych hamuje migrację leukocytów polimorfocytycznych oraz hamuje aktywność lipoksygenazy. W efekcie hamowany jest synteza prozapalnych leukotrienów (LTB4, 5-HETE) w makrofagach ścian jelita. W warunkach eksperymentalnych obserwowano hamowanie cyklooksygenazy oraz, odpowiednio, uwalnianie tromboksany B2 i prostaglandyny E2, jednak znaczenie kliniczne tego efektu pozostaje niejasne. Mesalazyna hamuje powstawanie czynnika aktywującego płytki (PAF). Ostatnio stwierdzono, że mesalazyna aktywuje również receptory PPAR-γ, które przeciwdziałają jądrowej aktywacji jelitowych reakcji zapalnych. Ponadto mesalazyna działa również jako antyoksydant: zmniejsza syntezę związków zawierających aktywny tlen oraz wiąże wolne rodniki.

Skuteczność i bezpieczeństwo kliniczne

Skuteczność mesalazyny po podaniu doodbytniczym (Asacol®, supozytoria) oceniano w czterech podwójnych, ślepych badaniach z udziałem 318 pacjentów. W trzech badaniach oceniano skuteczność w leczeniu przewlekłym proktitu i proktosigmoideału o łagodnym lub umiarkowanym nasileniu; dwa badania były kontrolowane placebo, jedno było badaniem porównawczym. Leczenie trwało cztery tygodnie. W obu badaniach kontrolowanych placebo uzyskano statystycznie istotne wyniki na korzyść stosowania mesalazyny. W czwartym kontrolowanym badaniu oceniano wpływ na utrzymanie remisji przez okres jednego roku. Dla mesalazyny w dawkach 0,5 g i 1 g uzyskano istotnie lepsze wyniki niż dla placebo.

Farmakokinetyka.

Wchłanianie

Po podaniu jednorazowej doodbytniczej dawki 0,5 g mesalazyny (Asacol®) stwierdzono następujące stężenia substancji czynnej i głównego metabolitu N-acetylo-mesalazyny [wartości w nawiasach]: Cmax 271 ± 26 ng/ml [528 ± 50 ng/ml], Tmax 2,4 ± 0,3 godz. [3,9 ± 0,4 godz.], AUC 1737 ± 381 ng/ml × godz. [5756 ± 1657 ng/ml × godz.].

Rozkład

Badania dotyczące rozkładu nie były prowadzone.

Biortransformacja

Przed dostaniem się do błony śluzowej jelita mesalazyna ulega metabolizmowi presystemowemu z powstaniem N-acetylo-mesalazyny. Część wolnej mesalazyny poddawana jest acetylowaniu N w wątrobie i błonie śluzowej jelita.

Wydalanie

Mesalazyna i N-acetylo-mesalazyna są wydawane głównie z kałem. Z moczem wydawana jest głównie frakcja N-acetylo-mesalazyny, wyłącznie w granicach frakcji wchłoniętej, która stanowi około 26% dawki doustnej.

Kinetika w specjalnych grupach pacjentów

Kinetykę w specjalnych grupach pacjentów (np. u pacjentów z zaburzeniami funkcji wątroby i nerek, z polimorfizmem genetycznym) nie badano.

Właściwości kliniczne.

Wskazania.

Ten lek jest wskazany u dorosłych:

• w celu leczenia proktitu i proktosygmoïditu o lekkim do umiarkowanego nasileniu (w odległości do 20 cm od odbytu);
• jako terapia wspomagająca w ciężkich postaciach uogólnionego wrzodziejącego zapalenia jelita grubego obejmującego odbytnicę lub odcinek rektosygmatyczny jelita grubego, w połączeniu z doustnym leczeniem.

Przeciwwskazania.

Nadwrażliwość na substancję czynną lub którykolwiek składnik preparatu.

Znana nadwrażliwość na salicylany.

Ciężkie zaburzenia funkcji wątroby.

Ciężkie zaburzenia funkcji nerek (eGFR (szacowana szybkość filtracji kłębuszkowej) < 30 ml/min/1,73 m²).

Wiek dziecięcy poniżej 2 lat.

Środki ostrożności.

Przed i podczas leczenia, zgodnie z decyzją lekarza prowadzącego, należy wykonywać badania krwi (wzór leukocytarny, parametry funkcji wątroby, takie jak ALT lub AST; kreatynina osocza) oraz oznaczać stopień wydzielania moczu (test paskiem). Ogólnie zaleca się powtarzanie badań po 14 dniach od rozpoczęcia leczenia, a następnie co 4 tygodnie przez kolejne 12 tygodni. Jeśli wyniki są prawidłowe, powtarzanie badań należy kontynuować co trzy miesiące. W przypadku pojawienia się dodatkowych objawów (reakcji niepożądanych) należy niezwłocznie wykonać takie badania.

Podczas stosowania mesalazyny opisywano kamica moczowa, w tym przypadki powstawania kamieni składających się w 100% z mesalazyny. Podczas leczenia należy zapewnić odpowiednią podaż płynów.

Zaburzenia funkcji nerek

Należy zachować ostrożność u pacjentów z podwyższoną kreatyniną osocza lub białkomoczem. U pacjentów, u których podczas leczenia rozwija się uszkodzenie nerek, należy podejrzewać możliwą nefrotoksyczność spowodowaną przez mesalazynę. W przypadku wystąpienia objawów zaburzeń funkcji nerek należy natychmiast przerwać leczenie Asacol® i skonsultować się z lekarzem.

Mesalazyna może powodować czerwono-brązowe zabarwienie moczu po kontakcie z wybielaczem na bazie hipochlorytu sodu (np. w toalecie, która została wyczyszczona środkiem zawierającym hipochloryt sodu).

Zaburzenia krwi

Bardzo rzadko opisywano ciężkie zaburzenia krwi. W przypadku zaburzeń krwi należy natychmiast przerwać leczenie Asacol® (objawy niejasnej krwawienia, krwiaki, purpura, anemia, utrzymująca się gorączka lub ból gardła). Pacjenci z podejrzeniem lub stwierdzonymi zaburzeniami krwi powinni niezwłocznie skontaktować się z lekarzem.

Zaburzenia funkcji wątroby

Opisywano podwyższenie stężenia enzymów wątrobowych u pacjentów przyjmujących leki zawierające mesalazynę. Należy zachować ostrożność przy stosowaniu Asacol® u pacjentów z zaburzeniami funkcji wątroby.

Reakcje nadwrażliwości serca

Rzadko opisywano reakcje serca nadwrażliwości spowodowane przez mesalazynę (mio- lub zapalenie osierdzia) podczas stosowania Asacol®. Asacol® nie powinien być stosowany u pacjentów z wcześniejszymi reakcjami serca nadwrażliwości spowodowanymi przez mesalazynę. Należy zachować ostrożność u pacjentów z wcześniejszym zapaleniem mięśnia sercowego lub osierdzia o pochodzeniu alergicznym, niezależnie od przyczyny.

Choroby płuc

Pacjentów z chorobami płuc, szczególnie z astmą, należy szczególnie dokładnie kontrolować podczas leczenia Asacol®.

Nadwrażliwość na sulfasalazynę

U pacjentów z znaną nadwrażliwością na sulfasalazynę leczenie Asacol® należy rozpoczynać wyłącznie pod ścisłym nadzorem lekarza. W przypadku pojawienia się ostrych objawów nietolerancji, takich jak skurcze brzucha, ostry ból brzucha, podwyższona temperatura ciała, silny ból głowy lub wysypka na skórze, należy natychmiast przerwać leczenie.

Choroba wrzodowa żołądka i dwunastnicy

Z uwagi na dane teoretyczne, leczenie pacjentów z chorobą wrzodową żołądka lub dwunastnicy należy rozpoczynać ostrożnie.

Pacjenci w podeszłym wieku

Stosowanie leku Asacol® u pacjentów w podeszłym wieku zaleca się wyłącznie przy prawidłowej funkcji nerek i wątroby; leczenie należy kontynuować z zachowaniem ostrożności.

Ciężkie skórne reakcje niepożądane

Opisywano ciężkie skórne reakcje niepożądane, w tym wywołane lekami eozynofilie z objawami systemowymi (zespołem DRESS), w tym zespół Stevensa-Johnsona, toksyczny epidermalny nekroliz, które odnotowano podczas leczenia mesalazyną. Stosowanie mesalazyny należy przerwać przy pierwszych objawach ciężkich reakcji skórnych, takich jak wysypka, zmiany błon śluzowych przewodu pokarmowego, lub przy innych objawach nadwrażliwości.

Dzieci

Doświadczenie jest ograniczone, a dostępne dane dotyczące skuteczności leku u dzieci są niewielkie i ograniczone.

Interakcje z innymi lekami i inne formy interakcji.

Nie przeprowadzono badań interakcji leków.

Istnieją niepewne dowody, że mesalazyna może osłabiać działanie przeciwkrzepliwe warfaryny i fenprokumonu.

Mesalazyna może nasilać działanie mielosupresyjne azatiopryny, 6-merkaptopuryny lub tioguaniny. Może dojść do rozwoju zagrażającej życiu infekcji. Pacjentów należy dokładnie monitorować pod kątem wystąpienia objawów infekcji i mielosupresji. Na początku takiego leczenia skojarzonego i następnie w regularnych odstępach (1 raz w tygodniu) należy monitorować morfologię krwi, szczególnie liczbę leukocytów, płytek krwi i limfocytów. Jeśli po miesiącu wyniki wzoru leukocytarnego są stabilne, co miesięczne badania krwi przez kolejne 3 miesiące są uważane za wystarczające, po czym powtarzanie badań należy kontynuować co kwartał.

Z wyjątkiem badań interakcji z inhibitorami metabolizmu puryn stosowanymi u dorosłych i dzieci, nie przeprowadzono innych badań interakcji u dorosłych ani dzieci.

Szczególne wskazania.

Stosowanie w okresie ciąży lub karmienia piersią.

Ciąża

Brak wystarczających danych dotyczących stosowania Asacol® u kobiet w ciąży. Jednakże u ograniczonej liczby kobiet w ciąży (627), które przyjmowały mesalazynę, nie zaobserwowano żadnych negatywnych skutków dla ciąży ani zdrowia płodu/noworodka. Do chwili obecnej inne istotne dane epidemiologiczne są niedostępne.

W jednym przypadku opisano niewydolność nerek u noworodka, którego matka przyjmowała wysokie dawki mesalazyny (2–4 g doustnie) w czasie ciąży. Badania na zwierzętach dotyczące doustnego stosowania mesalazyny nie wskazują na bezpośredni lub pośredni szkodliwy wpływ na ciążę, rozwój embrionu/płodu, poród ani rozwój poporodowy.

Dlatego Asacol® należy stosować w czasie ciąży tylko wtedy, gdy oczekiwana korzyść przewyższa potencjalne ryzyko.

Karmienie piersią

Niskie stężenia mesalazyny i jej metabolitu N-acetylowego wykryto w mleku kobiet. Kliniczne znaczenie tego zjawiska jest nieznane. Obecnie istnieje tylko ograniczone doświadczenie w stosowaniu u kobiet karmiących piersią. Nie można wykluczyć reakcji nadwrażliwościowych, takich jak biegunka, u niemowląt. Dlatego Asacol® należy stosować w okresie karmienia piersią tylko wtedy, gdy oczekiwana korzyść przewyższa potencjalne ryzyko. Jeśli u niemowlęcia rozwinie się biegunka, należy przerwać karmienie piersią.

Wpływ na zdolność sterowania pojazdami i obsługiwania maszyn.

Asacol® nie wpływa lub może mieć nieznaczny wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania innych maszyn.

Sposób stosowania i dawki

Supozytoria przeznaczone są wyłącznie do stosowania doodbytniczego. Jeżeli pominięto jedną lub więcej dawek, następną dawkę należy przyjąć zgodnie z ustalonym harmonogramem.

Dawkowanie

Dorośli

Indukcja remisji: po 1 supozytoryum 3 razy na dobę po defekacji.

W przypadku ciężkiego, uogólnionego zapalenia jajłka z dotknięciem odbytnicy lub odcinka odbytniczo-sigmostycznego jelita grubego oraz przy powolnej odpowiedzi na leczenie doustne – jedno supozytoryum można stosować rano i wieczorem dodatkowo do leczenia doustnego.

Utrzymywanie remisji: zalecane jest długotrwałe leczenie w celu zapobiegania nawrotom: stosuje się po 1 supozytoryum Asacol® rano i wieczorem. Supozytoria należy wprowadzać głęboko przez odbyt po defekacji.

Pacjenci w podeszłym wieku

Pacjenci w podeszłym wieku, przy braku ciężkich zaburzeń wątroby lub nerek, mogą stosować dawkę standardową dla dorosłych. Badania w grupie pacjentów w podeszłym wieku nie były prowadzone.

Dzieci

Do chwili obecnej skuteczność i bezpieczeństwo stosowania leku u dzieci i młodzieży nie zostały wystarczająco przebadane.

Przedawkowanie

Dane dotyczące przedawkowania są ograniczone (np. próba samobójcza z podaniem wysokich dawek doustnych mesalazyny) i nie wskazują na toksyczność wobec wątroby ani nerek. Nie istnieje specyficzny antydot. Leczenie objawowe i wspierające.

Efekty uboczne.

Podsumowanie profilu bezpieczeństwa

Zgłaszano odczuty alergiczne w obrębie serca, płuc, wątroby, nerek, trzustki, skóry i tkanek podskórnych.

Należy natychmiast przerwać leczenie u pacjentów znaną nadwrażliwością na sulfasalazynę w przypadku wystąpienia ostrych objawów nietolerancji, takich jak drgawki, ból brzucha, podwyższona temperatura ciała, silny ból głowy lub wysypka.

Zgłaszano ciężkie reakcje skórne, w tym indukowaną lekami eozynofilię z objawami ogólnoustrojowymi (zespołem DRESS), zespół Stevensa-Johnsona oraz toksyczny epidermalny zespół martwiczy, powiązane z leczeniem mesalazyną (patrz sekcja „Szczególne środki ostrożności”).

Podsumowana tabela niepożądanych reakcji

Do oceny częstości występowania niepożądanych reakcji stosuje się poniższe kryteria:

bardzo często (≥ 1/10); często (≥ 1/100 – < 1/10); rzadko (≥ 1/1 000 – < 1/100); bardzo rzadko (> 1/10 000 – < 1/1 000); bardzo rzadko (< 1/10 000); częstość nieznana (nie można ustalić na podstawie dostępnych danych).

Zaburzenia układu krwiotwórczego i chłonnego

Rzadko: eozynofilia (jako przejaw reakcji alergicznej).

Bardzo rzadko: odchylenia wyników badań krwi (anemia aplastyczna, agranulocytoza, pancytopenia, neutropenia, leukopenia, trombocytopenia, dyskrazje krwi).

Zaburzenia układu immunologicznego

Bardzo rzadko: reakcje nadwrażliwościowe, takie jak wysypka alergiczna, gorączka lekowa, toczeń rumieniowaty, pankolityt.

Zaburzenia układu nerwowego

Bardzo często: ból głowy.

Często: zawroty głowy.

Rzadko: parestezje.

Bardzo rzadko: neuropatia obwodowa.

Zaburzenia układu sercowo-naczyniowego

Rzadko: zapalenie mięśnia sercowego (miokardyt), zapalenie osierdzia (perykarzyt).

Zaburzenia układu oddechowego, narządów klatki piersiowej i jamy śródpiersia

Bardzo rzadko: reakcje alergiczne i włókniste w płucach (w tym duszność, kaszel, skurcz oskrzeli, alveolit, eozynofilia płucna, infiltracja płuc, zapalenie płuc), zapalenie płuc międzywistowate, choroby płuc.

Częstość nieznana: zapalenie opłucnej (plewryt).

Zaburzenia ze strony przewodu pokarmowego

Często: wymioty, nudności, wzdęcia, ból brzucha, biegunka.

Rzadko: wzdęcia (meteorizm).

Bardzo rzadko: ostre zapalenie trzustki.

Zaburzenia ze strony wątroby i dróg żółciowych

Bardzo rzadko: zmiany wyników badań funkcji wątroby (wzrost aminotransferaz i parametrów cholestazy), zapalenie wątroby, cholestatyczne zapalenie wątroby.

Zaburzenia skóry i tkanek podskórnych

Często: wysypka.

Rzadko: pokrzywka, świąd.

Rzadko: nadwrażliwość na światło (patrz sekcja „Opis poszczególnych efektów ubocznych”)

Bardzo rzadko: łysienie (alopepsja).

Nieznana częstość: indukowana lekami eozynofilia z objawami ogólnoustrojowymi (zespołem DRESS), zespół Stevensa-Johnsona, toksyczny epidermalny zespół martwiczy.

Zaburzenia układu mięśniowo-szkieletowego, tkanki łącznej i kości

Często: bóle stawów (artrodynia).

Rzadko: bóle mięśni (miodynia).

Częstość nieznana: zespół toczenia charakteryzujący się takimi objawami jak zapalenie osierdzia i zapalenie osierdzia z opłucną, a także wysypką.

Zaburzenia funkcji nerek i układu moczowego

Bardzo rzadko: zaburzenia funkcji nerek, w tym ostre i przewlekłe zapalenie nerek międzywistowate oraz niewydolność nerek, zespół nerczycowy, odmowa nerek, które mogą mieć charakter odwracalny i ustąpić po wcześniejszym odstawieniu leku.

Częstość nieznana: kamica nerkowa.

Zaburzenia ze strony układu rozrodczego i gruczołów mlekowych

Bardzo rzadko: oligospermia (odwracalna).

Zaburzenia ogólne i stan w miejscu podania

Często: podwyższenie temperatury ciała.

Rzadko: ból w klatce piersiowej.

Częstość nieznana: nietolerancja mesalazyny z podwyższeniem stężenia białka C-reaktywnego i/lub pogorszeniem objawów choroby podstawowej, reakcja miejscowa.

Badania

Częstość nieznana: podwyższenie stężenia kreatyniny we krwi, spadek masy ciała, zmniejszenie klirensu kreatyniny, podwyższenie stężenia amylazy, zwiększenie szybkości osiadania erytrocytów (SOE), podwyższenie stężenia lipazy, podwyższenie stężenia azotu mocznika we krwi (BUN).

Opis poszczególnych efektów ubocznych

Niektóre (liczba nieznana) z powyższych reakcji niepożądanych mogą być związane z podstawową chorobą zapalną jelit, a nie z leczeniem Asacol®. Dotyczy to szczególnie reakcji niepożądanych ze strony przewodu pokarmowego i artrodynii.

W przypadku wystąpienia u pacjentów zaburzeń czynności nerek w czasie leczenia należy wziąć pod uwagę możliwość nefrotoksyczności wywołanej przez mesalazynę, która może mieć charakter odwracalny i ustąpić po odstawieniu leku.

Aby uniknąć dyskrazji krwi spowodowanych zahamowaniem szpiku kostnego, należy dokładnie monitorować stan pacjentów (patrz sekcja „Szczególne środki ostrożności”).

Jednoczesne stosowanie azytiopryny, 6-merkaptopuryny lub tioguaniny może powodować leukopenię z powodu nasilenia efektu mielosupresyjnego.

Nadwrażliwość na światło

Cięższe reakcje zgłaszano u pacjentów z wcześniejszymi schorzeniami skóry, takimi jak atopowy zapalenie skóry i atopowa egzema.

Okres ważności. 3 lata.

Nie stosować po upływie terminu ważności podanego na opakowaniu.

Warunki przechowywania. Przechowywać w miejscu chronionym przed światłem, w temperaturze nie przekraczającej 25 °C. Nie przechowywać w lodówce i nie zamrażać. Przechowywać w miejscu niedostępnym dla dzieci.

Opakowanie. Środki doodbytnicze 500 mg; 5 sztuk w blistrze; 4 blisterów w pudełku z tektury.

Kategoria receptury. Na receptę.

Producent/Wniosekodawca.

Tilots Pharma AG / Tillotts Pharma AG.

Miejsce produkcji i adres siedziby producenta/miejsce produkcji wnioskodawcy.

Producent: Hauptstrasse 27, 4417 Ziefen, Szwajcaria / Hauptstrasse 27, 4417 Ziefen, Switzerland.

Wniosekodawca: Baslerstrasse 15, 4310 Rheinfelden, Szwajcaria / Baslerstrasse 15, 4310 Rheinfelden, Switzerland.