Witamina D3 Krka

INSTRUKCJA stosowania leku Witamina D3 Krka (Vitamin D3 Krka)

Skład:

substancja czynna: cholekalcyferol;

1 tabletka zawiera 500 J.P. (12,5 μg) lub 1000 J.P. (25 μg) cholekalcyferolu (witaminy D3) w postaci skoncentrowanego cholekalcyferolu (w formie proszku);

substancje pomocnicze: zawarte w składzie skoncentrowanego cholekalcyferolu: sodu askorbinian, mieszanina racemiczna wszystkich izomerów alfa-tokoferolu, skrobia modyfikowana, sacharoza, trójglicerydy o średniej długości łańcucha, dwutlenek krzemu koloidalny bezwodny;

manitol, sodowa skrobioglikolian (typ A), skrobia kukurydziana, celuloza mikrokryształowa (typ 102), talk, dwutlenek krzemu koloidalny bezwodny, stearynian magnezu.

Postać leku. Tabletki.

Główne właściwości fizykochemiczne:

tabletki o mocy 500 J.P.: białe lub prawie białe, okrągłe, nieco dwuwypukłe tabletki ze skośnymi krawędziami i oznaczeniem „1 D” po jednej stronie;

tabletki o mocy 1000 J.P.: białe lub prawie białe, okrągłe, dwuwypukłe tabletki z oznaczeniem „2” po jednej stronie. Oznaczenie „2” wskazuje wyłącznie różnicę między różnymi dawkami.

Grupa farmakoterapeutyczna. Witaminy. Witamina D i jej analogi. Cholekalcyferol. Kod ATC A11CC05.

Właściwości farmakodynamiczne.

Farmakodynamika.

Cholekalcyferol (witamina D3), choć uznawany jest za witaminę, pod względem powstawania, regulacji fizjologicznej oraz mechanizmu działania można traktować go jako prekursor hormonu steroidowego.

Cholekalcyferol syntetyzowany jest w skórze z 7-dehydrocholesterolu pod wpływem promieniowania ultrafioletowego i przekształcany w swoją biologicznie aktywną formę (1,25-dihydroksycholekalcyferol, nazywany również 1,25(OH)2D3 lub kalcytriolem) w dwóch etapach hydroksylacji (patrz sekcja „Farmakokinetyka”). Może również dostawać się do organizmu z pożywieniem lub jako lek.

Mechanizm działania i efekty farmakodynamiczne

Główną funkcją biologicznie aktywnego metabolitu 1,25(OH)2D3 jest utrzymywanie równowagi stężenia wapnia i fosforu we krwi, wspólnie z hormonem przytarczyc (PTH) i kalcytoniną. 1,25(OH)2D3 stymuluje wchłanianie wapnia w przewodzie pokarmowym, przenikanie wapnia do osteoidu (przedkostki) oraz uwalnianie wapnia z tkanki kostnej. Stymuluje również transport aktywny i pasywny fosforanów, reguluje wydalanie wapnia i fosforanów poprzez resorpcję kanalikową oraz hamuje wydzielanie PTH przez gruczoły przytarczyczne.

Niedobór witaminy D może prowadzić do krzywicy (z powodu braku kalcyfikacji szkieletu) oraz osteomalacji (z powodu demineralizacji kości). Powstaje odwracalne zwiększenie wydzielania PTH. Taki wtórny hiperparateroidyzm zwiększa metabolizm w tkance kostnej, co może prowadzić do kruchości i złamań kości.

Farmakokinetyka.

Absorpcja

Cholekalcyferol jest wchłaniany w jelicie cienkim. Badania wykazały, że wchłania się około 80 % zastosowanej dawki. Dzięki rozpuszczalności w tłuszczach witamina ta jest lepiej wchłaniana w obecności soli żółciowych.

Rozkład

Transport witaminy D ze skóry odbywa się za pomocą specyficznego białka osocza, zwanego białkiem wiążącym witaminę D, natomiast witamina D podana drogą doustną jest transportowana przez chylomikrony. W ciągu kilku godzin po podaniu lub syntezie w skórze witamina D jest dostarczana do wątroby w celu przekształcenia lub przenoszona w formie witaminy D lub jej metabolitów do magazynów. Długotrwałymi miejscami magazynowania (magazynami) są tkanka tłuszczowa, wątroba oraz mięśnie.

Metabolizm

Cholekalcyferol jest aktywowany w dwóch etapach hydroksylacji. W pierwszym etapie w wątrobie poprzez hydroksylację atomu węgla w pozycji 25 powstaje najważniejsza forma krążącej witaminy D – 25-hydroksycholekalcyferol. Ten metabolit nie jest biologicznie aktywny na poziomie fizjologicznym. Kolejny etap aktywacji zachodzi w nerkach, gdzie poprzez hydroksylację w pozycji 1 powstaje biologicznie aktywna forma – 1,25-dihydroksycholekalcyferol. Normalne stężenia 25(OH)D we krwi osocza świadczące o wystarczającej ilości witaminy D przekraczają 20–30 ng/ml (50–75 nmol/l), natomiast stężenie 1,25(OH)2D3 we krwi osocza wynosi około 0,04 ng/ml (0,1 nmol/l).

Wydalanie

Cholekalcyferol i jego metabolity są głównie wydalane z żółcią i kałem, jedynie niewielkie ilości są wydalane z moczem. Niektóre metabolity cholekalcyferolu wydzielane są z mlekiem matki. Surowicowy 25(OH)D3 ma średni okres półtrwania biologicznego wynoszący około 13–15 dni.

Właściwości kliniczne.

Wskazania.

• W celu zapobiegania niedoborowi witaminy D u dzieci od 12. roku życia oraz dorosłych z rozpoznanym wysokim ryzykiem.
• W leczeniu niedoboru witaminy D u dorosłych.
• Jako uzupełnienie specyficznej terapii osteoporozy u dorosłych z niedoborem witaminy D lub z rozpoznanym wysokim ryzykiem niedoboru witaminy D.

Przeciwwskazania.

Podwyższona wrażliwość na substancję czynną lub którąkolwiek z substancji pomocniczych.

Hypercalcemia i/lub hypercalciuria.

Ciężka niewydolność nerek.

Hiperwitaminoza witaminy D.

Choroba nerek kamieniowych, nefrokalcynoza.

Pseudohypoparathyreoza.

Sarkoidoza.

Gruźlica.

Interakcje z innymi lekami i inne rodzaje interakcji.

Jednoczesne stosowanie z fenytoiną lub barbituranami może zmniejszyć poziom 25-hydroksycholeryferyfolu i nasilić jego przekształcanie w metabolity nieaktywne poprzez indukcję enzymów wątrobowych, wskutek czego efekt terapeutyczny witaminy D może być obniżony.

Jednoczesne stosowanie z glikokortykosteroidami może zmniejszyć skuteczność witaminy D z powodu zwiększonego przemiany metabolicznej.

Ryfampicyna i izoniazyd mogą nasilać metabolizm witaminy D, tym samym obniżając jej skuteczność.

Ketokonazol przeszkadza w działaniu witaminy D, hamując przekształcanie 25-hydroksywitaminy D w 1,25-dihydroksywitaminę D przez enzym w nerkach – 25-hydroksywitamina-D-1-hydroksylazę. Efekt witaminy D może być zmniejszony.

Jednoczesne stosowanie z lekami wpływającymi na wchłanianie tłuszczów, np. orlistatem lub żywicami jonowymi, takimi jak cholestrymina, lub środkami przeczyszczającymi, takimi jak oleje mineralne, może zmniejszać wchłanianie witaminy D w przewodzie pokarmowym. Podobny efekt występuje przy stosowaniu cholecalciferolu z neomycyną, co zmniejsza działanie witaminy D.

Diuretyki tiazydowe mogą zmniejszać wydalanie wapnia przez nerki i prowadzić do hiperkalcemii. Dlatego w przypadku długotrwałej terapii towarzyszącej należy kontrolować poziom wapnia we krwi i w moczu.

Stosowanie witaminy D może nasilać działanie terapeutyczne i toksyczność digoksyny oraz innych glikozydów nasercowych z powodu zwiększenia poziomu wapnia (ryzyko wystąpienia arytmii serca). Należy regularnie wykonywać EKG oraz kontrolować poziom wapnia we krwi i w moczu, a także oznaczać stężenie digoksyny lub digitoksyny we krwi, jeśli to możliwe.

Witamina D przeciwdziała działaniu leków stosowanych w leczeniu hiperkalcemii, takich jak kalcitonina lub bisfosfoniany (etydronian lub pamidronian). Należy przerwać stosowanie witaminy D w przypadku hiperkalcemii wymagającej aktywnego leczenia.

Jednoczesne stosowanie leku Witamina D3 Krka z metabolitami witaminy D lub analogami (np. kalcitriolem) możliwe jest wyłącznie wyjątkowo, przy jednoczesnym monitorowaniu poziomu wapnia w surowicy krwi.

Jednoczesne stosowanie z lekami zawierającymi wysokie dawki wapnia i fosforu zwiększa ryzyko hiperkalcemii. Zalecana jest regularna kontrola poziomu wapnia w surowicy krwi.

Witamina D może nasilać wchłanianie aluminium i magnezu w przewodzie pokarmowym i tym samym zwiększać ich poziom w surowicy krwi. Należy unikać długotrwałego i nadmiernego stosowania zawierających aluminium i magnez środków przeciwwskazowych.

Szczególne środki ostrożności dotyczące stosowania.

Należy uwzględnić dawkę leku Witamina D3 Krka w przypadku przepisywania innych leków zawierających witaminę D. Dodatkowe dawki witaminy D lub wapnia można stosować wyłącznie pod nadzorem lekarza, z kontrolą stężenia wapnia w surowicy krwi i w moczu.

Nie należy przekraczać zalecanych dawek ze względu na ryzyko wystąpienia hipervitaminozy.

U pacjentów z ciężkimi zaburzeniami funkcji nerek cholekalcyferol nie ulega normalnej metabolizacji, w związku z czym może być konieczne zastosowanie innych form witaminy D.

U pacjentów z łagodnymi i umiarkowanymi zaburzeniami funkcji nerek stosowanie leku Witamina D3 Krka wymaga kontroli stężenia wapnia i fosforanów. Należy uwzględnić ryzyko zwapnienia tkanek miękkich.

Leku Witamina D3 Krka nie powinny przyjmować osoby skłonne do powstawania w nerkach kamieni zawierających wapń.

Lek Witamina D3 Krka należy stosować z ostrożnością u pacjentów:

• z zaburzeniami wydalenia wapnia i fosforanów przez nerki,
• stosujących moczopędne tiazydowe (patrz sekcja „Interakcje z innymi lekami i inne rodzaje interakcji”),
• u pacjentów unieruchomionych,
• stosujących glikozydy nasercowe ze względu na zwiększoną toksyczność tych ostatnich. W takich przypadkach zaleca się dodatkową kontrolę (patrz sekcja „Interakcje z innymi lekami i inne rodzaje interakcji”).

Tacy pacjenci są narażeni na większe ryzyko rozwoju hiperkalcemii, dlatego należy kontrolować stężenie wapnia w surowicy krwi i w moczu.

Leku Witamina D3 Krka nie należy stosować:

• pacjentom z gruźlicą gruźlicą (sarkoidozą) ze względu na ryzyko przyspieszonego przekształcania witaminy D w jej aktywne metabolity;
• pacjentom z pseudohypoparathyreoza, ponieważ zapotrzebowanie na witaminę D może się zmniejszyć w fazie normalnej wrażliwości na witaminę D. W takich przypadkach zaleca się stosowanie pochodnych witaminy D, które łatwiej podlegają kontroli.

Podczas długotrwałego leczenia dawkami przekraczającymi 1000 J (25 μg) cholekalcyferolu należy kontrolować stężenia wapnia w surowicy krwi i w moczu oraz funkcję nerek, szczególnie u pacjentów w podeszłym wieku oraz u pacjentów przyjmujących glikozydy nasercowe lub moczopędne (patrz sekcja „Interakcje z innymi lekami i inne rodzaje interakcji”). W przypadku wystąpienia hiperkalcemii, objawów pogorszenia funkcji nerek lub hiperkalcemii (7,5 mmol (300 mg) wapnia/24 godz.) należy zmniejszyć dawkę lub odstawić lek.

Leczenie należy przerwać w przypadku wystąpienia objawów hipervitaminozy, takich jak zmęczenie, nudności, biegunka lub poliuria. Ponieważ objawy te nie są specyficzne, należy skonsultować się z lekarzem, aby określić, czy mogą one być związane z nadmiarem witaminy D.

Przyjmuje się, że wchłanianie witaminy D jest bardziej efektywne w połączeniu z tłuszczami pożywienia, dlatego lek Witamina D3 Krka zaleca się przyjmować po jednym z głównych posiłków.

Należy uwzględnić spożycie witaminy D z pożywieniem wzbogaconym witaminą D.

Cukroza

Jeśli stwierdzono u Ciebie nietolerancję niektórych cukrów, skonsultuj się z lekarzem przed przyjęciem tego leku.

Stosowanie w okresie ciąży lub karmienia piersią.

Lek Witamina D3 Krka należy stosować z ostrożnością u kobiet w ciąży i karmiących piersią.

W okresie ciąży i karmienia piersią konieczne jest odpowiednie spożycie witaminy D. Zaleca się kontrolę przyjmowanego ilości witaminy D.

Ciąża

Dane dotyczące stosowania cholekalcyferolu w czasie ciąży są ograniczone.

Obecnie nie ma danych wskazujących na istnienie ryzyka przy stosowaniu maksymalnej dobowej dawki 600 J (15 μg cholekalcyferolu). Jednak witaminę D należy stosować z ostrożnością u kobiet w ciąży wyłącznie w przypadku jej niedoboru. Dawkę dzienną nie powinno przekraczać 500 J, chyba że lekarz zaleci inaczej.

Należy unikać długotrwałego stosowania wysokich dawek witaminy D w czasie ciąży, ponieważ długotrwała hiperkalcemia, która może się wówczas pojawić, może negatywnie wpływać na rozwój fizyczny i psychiczny dziecka, a także może powodować nadżebrową zwężenie aorty i retinopatię u noworodka.

Okres karmienia piersią

Witamina D i jej metabolity przenikają do mleka matki. Należy to uwzględnić w przypadku uzupełniania witaminy D u niemowląt karmionych piersią. Nie obserwowano objawów przedawkowania u niemowląt matek przyjmujących witaminę D.

Plodność

W badaniach wpływu cholekalcyferolu na funkcję rozrodczą i płodność nie zaobserwowano żadnych efektów. Stosunek potencjalnej korzyści do ryzyka u ludzi pozostaje nieznany.

Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługi mechanizmów.

Lek Witamina D3 Krka nie wpływa lub wpływa nieznacznie na zdolność prowadzenia samochodu lub innych maszyn.

Sposób stosowania i dawki.

Profilaktyka niedoboru witaminy D u dzieci od 12. roku życia i dorosłych z rozpoznanym wysokim ryzykiem

Dorośli

Zalecana dawka dzienna dla dorosłych wynosi 500–1000 MI witaminy D (12,5–25 μg cholekalcyferolu), co odpowiada 1–2 tabletom leku Witamina D3 Krka po 500 MI lub 1 tabletce po 1000 MI na dobę.

Dzieci

Zalecana dawka dzienna dla dzieci od 12. roku życia wynosi 500–1000 MI witaminy D (12,5–25 μg cholekalcyferolu), co odpowiada 1–2 tabletom leku Witamina D3 Krka po 500 MI lub 1 tabletce po 1000 MI na dobę.

Leczenie niedoboru witaminy D u dorosłych

Leczenie wskazane w tym przypadku powinien prowadzić wyłącznie lekarz.

Dawkę należy ustalać w zależności od ciężkości stanu, wymaganego poziomu 25-hydroksywitaminy D oraz indywidualnej odpowiedzi pacjenta na leczenie.

Ogólnie stosuje się następujące zalecenia dotyczące dawkowania:

Rozpoczęcie leczenia (6–12 tygodni)

Dawka utrzymująca

Jako dodatek do specyficznego leczenia osteoporozy u dorosłych z niedoborem witaminy D lub ujawnionym wysokim ryzykiem niedoboru witaminy D

Zalecana dawka dobową wynosi 1000 MI witaminy D (25 μg cholekalcyferolu), co odpowiada 2 tabletom po 500 MI leku Witamina D3 Krka lub 1 tabletce po 1000 MI.

Pacjenci powinni przyjmować wapń dodatkowo, jeśli jego spożycie z pożywieniem jest niewystarczające.

Grupy pacjentów szczególne

Pacjenci w podeszłym wieku

Dostosowania dawki nie należy przeprowadzać, należy jednak wziąć pod uwagę funkcję nerek.

Zaburzenia funkcji nerek

Witaminę D3 Krka należy stosować z ostrożnością u pacjentów z łagodnym i umiarkowanym zaburzeniem funkcji nerek.

Stosowanie jest przeciwwskazane u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami funkcji nerek (patrz sekcje „Przeciwwskazania” i „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności podczas stosowania”).

Zaburzenia funkcji wątroby

Dostosowania dawki nie należy przeprowadzać.

Podczas długotrwałego leczenia dawkami przekraczającymi 1000 MI witaminy D (25 μg cholekalcyferolu) należy kontrolować stężenie wapnia w surowicy i moczu oraz funkcję nerek. Może być konieczna korekta dawki z uwzględnieniem stężenia wapnia w surowicy (patrz sekcja „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności podczas stosowania”).

Sposób stosowania

Tabletkę należy połknąć i wypić szklanką wody. Witaminę D3 Krka można przyjmować niezależnie od posiłków, lepiej jednak po jednym z głównych posiłków.

Dzieci.

Witamina D3 Krka stosowana jest u dzieci od 12. roku życia.

Nadmierna dawka.

Nadmierna dawka witaminy D może spowodować hiperkalcemię. W przypadku, gdy przyjęta dawka przekracza zapotrzebowanie organizmu, stężenia surowicze aktywnego metabolitu nie wzrastają, ponieważ ujemne sprzężenie zwrotne ogranicza aktywację metaboliczną, gdy spożycie przekracza zapotrzebowanie organizmu.

Objawy

Duże dawki witaminy D mogą spowodować hiperkalcemię: od bezobjawowego podwyższenia stężenia wapnia w surowicy po zagrażający życiu zespół hiperkalcemiczny. Objawy zatrucia są niemiespecyficzne i mogą obejmować zmęczenie, osłabienie mięśni, anoreksję, utratę masy ciała, nudności, wymioty, zaparcia, biegunkę, poliurię, zapalenie trzustki, nikturię, nadpotliwość, ból głowy, pragnienie, odwodnienie, nadciśnienie, senność, zawroty głowy, niepokój, drażliwość, zaburzenia psychiczne, depresję, gorączkę. Typowe dane biochemiczne obejmują hiperkalcemię, hiperkalcynurię oraz podwyższony poziom 25-wodorowitaminy D. U ciężkich przypadków może wystąpić arytmia, a ekstremalna hiperkalcemia może prowadzić nawet do śpiączki lub śmierci. Skutkami trwałej hiperkalcemii są kamica nerkowa, nefrokalcynoza, zaburzenia funkcji nerek aż do niewydolności nerek oraz zwapnienie tkanek miękkich (np. serca, naczyń, nerek). Indywidualna wrażliwość na witaminę D znacznie się różni. Niemowlęta i dzieci są bardziej wrażliwe na jej działanie toksyczne.

Pacjentów, którzy są długo leczeni wysokimi dawkami, zaleca się poinformować o objawach możliwego przedawkowania.

Leczenie

Nie istnieje specyficzny antydot. W przypadku przedawkowania należy przerwać przyjmowanie witaminy D ze wszystkich źródeł. Zaleca się nawadnianie pacjenta. Zaleca się dietę o niskiej zawartości wapnia i fosforu. Należy rozważyć leczenie glikokortykosteroidami, diuretykami pętlowymi, kalcytoniną lub bisfosfonianami w zależności od nasilenia hiperkalcemii. Perorane lub dożylne bisfosfoniany wykazały skuteczność w leczeniu przedawkowania witaminy D.

Hiperkalcemia może utrzymywać się przez długi okres po przedawkowaniu witaminy D. Należy obserwować pacjenta ze względu na ryzyko nawrotu zatrucia.

Niepożądane działania.

Niepożądane działania zazwyczaj nie występują przy stosowaniu w zalecanych dawkach. W przypadku rzadko występującej indywidualnej podwyższonej wrażliwości na lek lub w wyniku stosowania bardzo wysokich dawek przez dłuższy okres czasu może wystąpić hiperwitaminoza D.

Niepożądane działania są wymienione według układów narządów i narządów według częstości występowania.

Kategorie częstości są definiowane następująco: bardzo często (≥ 1/10); często (≥1/100 — <1/10); nieczęsto (≥1/1000 — <1/100); rzadko (≥1/10000 — <1/1000); bardzo rzadko (< 1/10000); częstość nieznana (częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych).

Rozstroje metabolizmu i odżywiania

Nieczęsto: hiperkalcemia, hiperkalcynuria.

Ze strony skóry i tkanki podskórnej

Rzadko: świąd, wysypka i pokrzywka.

Częstość poniższych niepożądanych działań jest nieznana, ponieważ nie przeprowadzono szerokich badań klinicznych pozwalających na oszacowanie częstości.

Ze strony układu sercowo-naczyniowego

Arytmia, nadciśnienie tętnicze.

Ze strony układu odpornościowego

Reakcje nadwrażliwości, w tym reakcje anafilaktyczne, obrzęk naczynioruchowy i duszność.

Rozstroje metabolizmu i odżywiania

Hiperocholesterolemia, utrata masy ciała, polipragia, nasilone pocenie.

Ze strony układu nerwowego

Ból głowy, senność.

Ze strony przewodu pokarmowego

Utrata apetytu, suchość w jamie ustnej, zaparcia, wzdęcia, nudności, wymioty, ból brzucha, biegunka, dyspepsja, zapalenie trzustki.

Ze strony układu moczowego

Podwyższenie poziomu wapnia we krwi i/lub w moczu, kamica moczowa i kalcyfikacja tkanek, urazemia, poliuria.

Ze strony układu mięśniowo-szkieletowego

Mialgia, artalgia, osłabienie mięśni.

Ze strony narządów wzroku

Zapalenie spojówek, wrażliwość na światło.

Ze strony układu wątrobowo-żółciowego

Podwyższenie aktywności aminotransferaz.

Ze strony psychiki

Obniżenie libidum, zaburzenia psychiczne, depresja.

Raportowano również przypadki wystąpienia rynoroei i hipertermii.

Raportowanie oczekiwanych niepożądanych działań

Raportowanie oczekiwanych niepożądanych działań po rejestracji leku ma duże znaczenie. Pozwala to na kontynuowanie monitorowania stosunku korzyści do ryzyka stosowania leku. Informacje dotyczące wszelkich oczekiwanych niepożądanych działań należy przekazywać zgodnie z wymogami prawa.

Okres ważności. 2 lata.

Warunki przechowywania. Przechowywać w temperaturze nie wyższej niż 25 ºC w oryginalnym opakowaniu w celu ochrony przed działaniem światła. Przechowywać w miejscu niedostępnym dla dzieci.

Opakowanie. Po 10 tabletek w blistrze; po 3, 6, 9 lub 18 blisterów w pudełku.

Kategoria wydawania.

Nr 30, Nr 60 — bez recepty.

Nr 90, Nr 180 — na receptę.

Producent.

KRKA, d.d., Ново место / KRKA, d.d., Novo mesto.

Adres producenta i miejsce prowadzenia działalności.

Šmarješka cesta 6, 8501 Novo mesto, Słowenia / Smarjeska cesta 6, 8501 Novo mesto, Slovenia.