INSTRUKCJA DOTYCZĄCA STOSOWANIA LEKU NOVONOR® (NOVONORM®)

Skład:

substancja czynna: repaglinid;

1 tabletka zawiera:

tabletka 1 mg – repaglinidu 1 mg;

substancje pomocnicze: celuloza mikrokryształowa (E 460), wodorofosforan wapnia, skrobia kukurydziana, polakrylinian potasu, povidon K25, glikol 85 %, stearyna magnezu, meglumina, poloksymer 188, tlenek żelaza żółty (E 172) – barwnik do tabletek 1 mg;

tabletka 2 mg – repaglinidu 2 mg;

Postać leku. Tabletki.

Główne właściwości fizykochemiczne:

tabletki 1 mg: żółte, okrągłe, dwuwypukłe, po jednej stronie oznaczone symbolem firmy Novo Nordisk;

tabletki 2 mg: brązoworóżowe, okrągłe, dwuwypukłe, po jednej stronie oznaczone symbolem firmy Novo Nordisk.

Grupa farmakoterapeutyczna. Leki przeciwdiabetyczne. Inne leki obniżające stężenie glukozy we krwi, z wyjątkiem insulin.
Kod ATC A10BX02.

Właściwości farmakodynamiczne.

Farmakodynamika.

Mechanizm działania. Repaglinid – szybko działający doustny stymulator sekrecji insuliny. Repaglinid szybko obniża poziom glukozy we krwi, stymulując wydzielanie insuliny przez trzustkę, przy czym działanie leku zależy od liczby funkcjonujących komórek β w wyspach trzustkowych.

Repaglinid zamyka zależne od ATP kanały potasowe w błonie komórek β za pomocą specjalnego białka, różnego od innych stymulatorów sekrecji insuliny. Powoduje to depolaryzację komórek β i prowadzi do otwarcia kanałów wapniowych, co zwiększa napływ jonów wapnia do komórki, stymulując sekrecję insuliny.

Działania związane z farmakodynamiką leku. U chorych na cukrzycę typu 2 wzrost stężenia insuliny we krwi następuje w ciągu 30 minut po przyjęciu repaglinidu doustnie. Skutkuje to obniżeniem poziomu glukozy we krwi przez cały okres trawienia spożytego posiłku. Podwyższony poziom insuliny utrzymuje się tylko w czasie obciążenia pokarmowego. Stężenie repaglinidu w osoczu krwi szybko maleje, jego niski poziom obserwuje się u chorych na cukrzycę typu 2 w ciągu 4 godzin po przyjęciu leku.

Skuteczność kliniczna i bezpieczeństwo. Po przyjęciu dawek repaglinidu w zakresie od 0,5 do 4 mg u chorych na cukrzycę typu 2 stwierdzono zależne od dawki obniżenie poziomu glukozy. Na podstawie wyników badań klinicznych zaleca się przyjmowanie repaglinidu podczas głównych posiłków (przyjmowanie przed posiłkiem). Lek należy zazwyczaj przyjmować 15 minut przed posiłkiem, jednak czas przyjęcia może się wahać od bezpośrednio przed posiłkiem do 30 minut przed posiłkiem. W jednym badaniu epidemiologicznym wyrażono przypuszczenie o zwiększeniu ryzyka ostrego zespołu wieńcowego u pacjentów przyjmujących repaglinid w porównaniu z pacjentami przyjmującymi pochodne sulfonowych (patrz sekcje „Szczególne wskazania stosowania” i „Działania niepożądane”).

Farmakokinetyka.

Absorpcja. Repaglinid szybko jest wchłaniany z przewodu pokarmowego, co prowadzi do szybkiego wzrostu stężenia leku w osoczu krwi. Szczytowe stężenie leku w osoczu krwi osiągane jest po 1 godzinie od przyjęcia. Po osiągnięciu szczytu stężenie repaglinidu w osoczu krwi szybko maleje. Farmakokinetyka repaglinidu charakteryzuje się średnią absolutną biodostępnością wynoszącą 63% (współczynnik wariacji 11%). Przyjmowanie repaglinidu bezpośrednio przed posiłkiem, 15 minut lub 30 minut przed posiłkiem lub na czczo nie wpływa istotnie na jego farmakokinetykę. W trakcie badań klinicznych zaobserwowano wysoką (60%) zmienność stężenia repaglinidu w osoczu krwi u różnych pacjentów; u tego samego pacjenta zmienność ta wahała się od niskiej do umiarkowanej (35%). Ponieważ dobrać dawkę repaglinidu należy na podstawie klinicznej odpowiedzi pacjenta, wysoka zmienność u różnych pacjentów nie wpływa na skuteczność leku.

Rozkład. Farmakokinetyka repaglinidu charakteryzuje się niską objętością rozkładu – 30 l (co odpowiada rozkładowi w płynie wewnątrzkomórkowym). Repaglinid łatwo wiąże się (ponad 98%) z białkami osocza krwi człowieka.

Eliminacja. Repaglinid szybko jest eliminowany z krwi w ciągu 4–6 godzin. Okres półtrwania wynosi około 1 godziny. Repaglinid jest niemal całkowicie metabolizowany. Jego metabolity nie wykazują klinicznie istotnego działania obniżającego poziom glukozy.

Repaglinid i jego metabolity są wydalane głównie z żółcią. Niewielka frakcja (mniej niż 8%) podanej dawki wykrywana jest w moczu w postaci metabolitów. Mniej niż 1% przyjętej dawki wykryto w kale.

Grupy pacjentów o szczególnym ryzyku

Działanie repaglinidu zwiększa się u pacjentów z niewydolnością wątroby oraz u chorych na cukrzycę typu 2 w wieku starszym. AUC (średni błąd) po jednorazowym przyjęciu dawki 2 mg (4 mg u pacjentów z niewydolnością wątroby) wynosił 31,4 ng/ml/godz. (28,3) u zdrowych ochotników, 304,9 ng/ml/godz. (228,0) u pacjentów z niewydolnością wątroby oraz 117,9 ng/ml/godz. (83,8) u chorych na cukrzycę typu 2 w wieku starszym.

Po 5 dniach leczenia repaglinidem (2 mg 3 razy dziennie) u pacjentów z ciężką niewydolnością nerek (klirens kreatyniny 20–39 ml/min) wyniki wykazały statystycznie istotne podwojenie ekspozycji (AUC) i okresu półtrwania (t½) w porównaniu z pacjentami z prawidłową funkcją nerek.

Dzieci.

Brak danych.

Dane dotyczące bezpieczeństwa przedklinicznego.

Dane przedkliniczne, oparte na badaniach farmakologicznej bezpieczeństwa, toksyczności powtarzanych dawek, genotoksyczności i działania rakotwórczego, nie wykazały żadnego zagrożenia dla człowieka.

W badaniach na zwierzętach wykazano, że repaglinid nie wywiera działania teratogennego. Toksyczność dla embrionów oraz wady rozwojowe kończyn stwierdzono u płodów i noworodków szczurząt urodzonych szczurom, którym w późnym okresie ciąży oraz w czasie laktacji podawano wysokie dawki leku. Repaglinid wykryto w mleku zwierząt doświadczalnych.

Charakterystyki kliniczne.

Wskazania.

Cukrzyca typu 2 (cukrzyca niezależna od insuliny), gdy nie można osiągnąć odpowiedniej kontroli poziomu glukozy we krwi za pomocą diety, redukcji masy ciała i aktywności fizycznej. Stosowanie repaglinidu w połączeniu z metforminą wskazane jest również u chorych na cukrzycę typu 2, u których nie osiąga się odpowiedniej kontroli glikemii przy stosowaniu samej metforminy.

Leczenie należy rozpoczynać jako uzupełnienie diety lub aktywności fizycznej w celu zmniejszenia stężenia glukozy we krwi wywołanego spożyciem pokarmu.

Przeciwwskazania.

Nadwrażliwość na repaglinid lub którykolwiek składnik leku Novonor®.
Cukrzyca typu 1 (cukrzyca insulinozależna), cukrzyca C-peptyd-negatywna.
Kwasica ketonowa cukrzycowa z obecnością lub brakiem stanu śpiączki.
Okres ciąży lub karmienia piersią.
Ciężkie zaburzenia funkcji wątroby.
Stosowanie współbieżne z gemfibrozylem (patrz sekcja „Interakcje z innymi lekami i inne formy interakcji”).

Interakcje z innymi lekami i inne formy interakcji.

Wiadomo, że wiele leków może wpływać na metabolizm repaglinidu. Możliwość takiej interakcji powinna być brana pod uwagę przez lekarza przy przepisywaniu leku.

Według danych in vitro, w metabolizmie repaglinidu biorą udział głównie enzymy CYP2C8 i CYP3A4. Badania przeprowadzone u zdrowych ochotników wykazały, że najważniejszym enzymem metabolizmu repaglinidu jest CYP2C8, podczas gdy CYP3A4 odgrywa niewielką rolę. Jednak blokada CYP2C8 prowadzi do zwiększenia udziału CYP3A4. W związku z tym metabolizm i klirens repaglinidu mogą ulec zmianie podczas stosowania leków, które hamują aktywność lub indukują syntezę enzymów z rodziny cytochromów P450. Szczególną ostrożność należy zachować przy jednoczesnym stosowaniu repaglinidu z inhibitorami CYP2C8 i CYP3A4. Według danych in vitro, repaglinid aktywnie przenika do komórek wątroby za pośrednictwem białka transportującego organiczne aniony (OATP1B1 – organic anion transporting protein). Leki hamujące OATP1B1 (np. cyklosporyna) mogą potencjalnie zwiększać stężenie repaglinidu w osoczu krwi.
Leki, które mogą nasilać i/lub wydłużać działanie hipoglikemiczne repaglinidu. Gemfibrozyl, trimetoprym, ryfampicyna, ketokonazol, itrakonazol, klaritromycyna, cyklosporyna, deferasiroks, klopidogrel, inne środki przeciwdiabeticzne, inhibitory monoaminooksydazy, nieselectywne blokery β-adrenergiczne, inhibitory enzymu konwertującego angiotensynę, salicylany, niesteroidowe leki przeciwzapalne, oktreotyd, sterydy anaboliczne, alkohol.

Po jednoczesnym przyjmowaniu 2 razy dziennie 600 mg gemfibrozylu (inhibitora CYP2C8 i OATP1B1) i repaglinidu (dawka pojedyncza 0,25 mg) wartość pola pod krzywą „stężenie repaglinidu – czas” (AUC) u zdrowych ochotników wzrosła 8,1-krotnie, a maksymalne stężenie (Cmax) we krwi – 2,4-krotnie. Czas półtrwania (t½) repaglinidu we krwi wydłużył się z 1,3 godziny do 3,7 godziny, co może nasilać i wydłużać działanie hipoglikemizujące repaglinidu. Przy stosowaniu gemfibrozylu stężenie repaglinidu w osoczu krwi wzrosło 28,6-krotnie w ciągu 7 godzin. Jednoczesne stosowanie gemfibrozylu i repaglinidu jest przeciwwskazane (patrz sekcja „Przeciwwskazania”).

Nie stwierdzono interakcji lekowej między fenofibratem a repaglinidem.

Po jednoczesnym przyjmowaniu 2 razy dziennie po 160 mg trimetoprymu (słaby inhibitor CYP2C8) i repaglinidu (dawka pojedyncza 0,25 mg) wartość pola pod krzywą „stężenie repaglinidu – czas” (AUC) wzrosła 1,6-krotnie, Cmax – 1,4-krotnie, a t½ – 1,2-krotnie; przy tym nie stwierdzono istotnego statystycznie wpływu na poziom glukozy we krwi. Podawanie dawek podterapeutycznych repaglinidu nie wywołało efektu farmakodynamicznego. Ponieważ bezpieczeństwo tej kombinacji nie zostało potwierdzone dla repaglinidu w dawkach powyżej 0,25 mg oraz dla trimetoprymu w dawce 320 mg, jednoczesne stosowanie tych leków należy prowadzić z ostrożnością. W razie potrzeby leczenia kombinacją tych leków należy dokładnie monitorować poziom glukozy we krwi oraz stan kliniczny chorego.

Ryfampicyna, silny induktor CYP3A4 i CYP2C8, działa jako induktor i inhibitor metabolizmu repaglinidu. Stosowanie przez 7 dni ryfampicyny w dawce 600 mg z dodaniem w siódmym dniu repaglinidu (dawka pojedyncza 4 mg) spowodowało zmniejszenie wartości pola pod krzywą „stężenie repaglinidu – czas” (AUC) o 50 % (efekt kombinowanej indukcji i inhibicji). Gdy repaglinid podawano 24 godziny po ostatniej dawce ryfampicyny, wartość pola pod krzywą „stężenie repaglinidu – czas” (AUC) zmniejszyła się o 80 % (efekt indukcji). Przy jednoczesnym leczeniu ryfampicyną i repaglinidem należy dobrać dawkę tego ostatniego, opierając się na dokładnym monitorowaniu stężenia glukozy we krwi w następujących okresach: na początku przyjmowania ryfampicyny (ostra inhibicja), po kilku dniach przyjmowania ryfampicyny (kombinowana indukcja i inhibicja), po zakończeniu przyjmowania ryfampicyny (tylko indukcja) oraz po 2 tygodniach od zakończenia przyjmowania ryfampicyny, gdy ustąpi jej efekt indukcyjny. Nie można wykluczyć, że inne induktory, takie jak np. fenytoina, karbamazepina, fenobarbital, ziele św. Jana, mogą wywoływać podobny efekt.

Wpływ ketokonazolu (silny konkurencyjny inhibitor CYP3A4) na farmakokinetykę repaglinidu badano u zdrowych ochotników. Podawanie ketokonazolu 2 razy dziennie po 200 mg jednocześnie z repaglinidem (dawka pojedyncza 4 mg) zwiększa wartość pola pod krzywą „stężenie repaglinidu – czas” (AUC) i Cmax 1,2-krotnie; przy tym profil stężenia glukozy zmienia się mniej niż o 8 %.

Współczesne stosowanie 100 mg itrakonazolu (inhibitor CYP3A4) badano również u zdrowych ochotników. Wykazano, że wówczas wartość pola pod krzywą „stężenie repaglinidu – czas” (AUC) wzrasta 1,4-krotnie. Nie zaobserwowano istotnych zmian poziomu glukozy we krwi u badanych.

Przy jednoczesnym stosowaniu 250 mg klarytromycyny (inhibitor CYP3A4) i repaglinidu u zdrowych ochotników wartość pola pod krzywą „stężenie repaglinidu – czas” (AUC) wzrastała 1,4-krotnie, Cmax – 1,7-krotnie. W tym czasie wartość pola pod krzywą „stężenie insuliny w osoczu krwi – czas” (AUC) wzrosło 1,5-krotnie (Cmax – 1,6-krotnie). Mechanizm tej interakcji nie został jeszcze wyjaśniony.

Badania przeprowadzone u zdrowych ochotników przyjmujących repaglinid (dawka pojedyncza 0,25 mg) wykazały, że cyklosporyna (powtarzane dawki po 100 mg), będąca inhibitorem CYP3A4 i OATP1B1, zwiększa maksymalne stężenie repaglinidu 1,8-krotnie i pole pod krzywą (AUC) 2,5-krotnie. Ponieważ bezpieczeństwo tej kombinacji nie zostało potwierdzone dla repaglinidu w dawkach powyżej 0,25 mg, należy unikać jednoczesnego przyjmowania tych leków. W razie potrzeby leczenia kombinacją tych leków należy dokładnie monitorować poziom glukozy we krwi oraz stan kliniczny chorego.

Jednoczesne podawanie deferasiroksu (umiarkowany inhibitor CYP2C8 i CYP3A4) w dawkach 30 mg/kg masy ciała na dobę przez 4 dni i repaglinidu (dawka pojedyncza 0,5 mg) u zdrowych ochotników doprowadziło do wydłużenia czasu działania repaglinidu (pole pod krzywą „stężenie – czas” – AUC) 2,3-krotnie (90 % przedział ufności [2,03–2,63]) i maksymalnego stężenia (Cmax) 1,6-krotnie (90 % przedział ufności [1,42–1,84]), co spowodowało nieznaczne (ale istotne statystycznie) obniżenie poziomu glukozy we krwi. Ponieważ interakcje tych leków przy dawkach repaglinidu powyżej 0,5 mg nie zostały ustalone, należy unikać ich jednoczesnego przepisywania. W razie potrzeby leczenia kombinacją tych leków należy dokładnie monitorować poziom glukozy we krwi oraz stan kliniczny chorego (patrz sekcja „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności”).

Jednoczesne stosowanie inhibitora CYP2C8 klopidogrelu (dawka nasycenia 300 mg) zwiększyło wartość pola pod krzywą „stężenie repaglinidu – czas” (AUC0-∞) 5,1-krotnie, a kontynuowane stosowanie (dawka dzienna 75 mg) zwiększyło wartość pola pod krzywą „stężenie repaglinidu – czas” (AUC0-∞) 3,9-krotnie. Obserwowano nieznaczne, ale istotne statystycznie obniżenie poziomu glukozy we krwi. Jeśli repaglinid i klopidogrel stosowane są jednocześnie, konieczny jest dokładny monitoring stanu klinicznego chorego oraz poziomu glukozy we krwi (patrz sekcja „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności”).

β-blokery mogą maskować objawy hipoglikemii.

Jednoczesne przyjmowanie cyklosporyny, nifedypinu, estrogenów lub symwastatyny (substraty CYP3A4) z repaglinidem nie wpływa istotnie na parametry jego farmakokinetyki.

Badania interakcji leków przeprowadzone u zdrowych ochotników wykazały, że repaglinid nie wpływa klinicznie istotnie na farmakokinetykę digoxydyny, teofiliny i warfaryny. Dlatego przy stosowaniu tych leków jednocześnie z repaglinidem nie jest konieczne dostosowywanie dawki.
Leki, które mogą osłabiać działanie hipoglikemizujące repaglinidu. Antykoncepcje doustne, ryfampicyna, barbiturany, karbamazepina, tiazydy, kortykosteroidy, danazol, hormony tarczycy i sympatykomimetyki. Przy przepisywaniu lub odstawianiu tych leków u chorych przyjmujących repaglinid należy dokładnie kontrolować zmiany poziomu glikemii. Podczas przyjmowania repaglinidu razem z innymi lekami, które – podobnie jak repaglinid – wydzielają się głównie z żółcią, należy rozważyć wszelkie możliwe interakcje.

Dzieci

Nie przeprowadzono badań interakcji leków z udziałem dzieci i młodzieży.

Szczególne kwestie stosowania.

Repaglinid należy stosować w przypadku niezadowalającej kontroli poziomu glukozy we krwi poprzez przestrzeganie diety, aktywności fizycznej i redukcji masy ciała.

Jeśli pacjent, u którego osiągnięto stabilną kontrolę glikemii za pomocą doustnych leków obniżających poziom cukru we krwi, doświadcza stresu (gorączki, urazu, infekcji lub zabiegu chirurgicznego), może dojść do zaburzenia tej kontroli. W takich przypadkach może być konieczne zaprzestanie stosowania repaglinidu i tymczasowe przejście na leczenie insuliną.

Hipoglikemia

Repaglinid, podobnie jak inne leki stymulujące sekrecję insuliny, może powodować rozwój hipoglikemii.

Połączenie z sekretagogami insuliny

U wielu pacjentów wraz ze wzrostem czasu stosowania doustnych leków obniżających poziom cukru we krwi zmniejsza się ich działanie hipoglikemizujące. Może to być związane z postępem nasilenia cukrzycy lub ze zmniejszeniem reakcji organizmu na lek. Zjawisko to nazywa się niedostatecznością wtórną, którą należy odróżnić od niedostateczności pierwotnej, gdy pacjent nie reaguje na lek podczas pierwszego jego stosowania. Zanim postawi się diagnozę niedostateczności wtórnej, należy spróbować zmienić dawkę oraz dokładnie sprawdzić, czy pacjent przestrzega zaleceń dotyczących diety i aktywności fizycznej.

Repaglinid działa poprzez określone miejsce wiązania, krótko działając na komórki β. Stosowanie repaglinidu w przypadku wtórnej niedostateczności wobec sekretagogów insuliny nie było badane w badaniach klinicznych.

Nie przeprowadzono badań oceniających jego połączenie z innymi sekretagogami insuliny.

Leczenie skojarzone z insuliną neutralnym protaminą Hagedorna (NPH) lub tiazolidynodionami.

Przeprowadzono badania dotyczące leczenia skojarzonego z insuliną NPH lub tiazolidynodionami. Niemniej jednak wymaga się oceny stosunku ryzyka do korzyści w odniesieniu do innych rodzajów leczenia skojarzonego.

Leczenie skojarzone z metforminą.

W przypadku leczenia skojarzonego z metforminą ryzyko wystąpienia hipoglikemii wzrasta.

Zespół wieńcowy ostry.

Leczenie repaglinidem może być związane ze zwiększonym ryzykiem wystąpienia zespołu wieńcowego ostrego (np. zawału mięśnia sercowego), patrz sekcje „Efekty niepożądane”, „Właściwości farmakodynamiczne”.

Leczenie skojarzone

U pacjentów przyjmujących leki wpływające na metabolizm repaglinidu, lek należy stosować ostrożnie lub wcale nie stosować (patrz sekcja „Interakcje z innymi lekami i inne rodzaje interakcji”). Jeśli leczenie skojarzone jest konieczne, należy dokładnie monitorować poziom glukozy we krwi oraz stan kliniczny pacjenta.

Osobliwe grupy pacjentów

Pacjenci w podeszłym wieku. Nie przeprowadzono badań klinicznych z udziałem pacjentów w wieku powyżej 75 lat.

Niewydolność nerek. Niewydolność nerek nie wpływa na repaglinid. 8% dawki repaglinidu wydzielane jest z moczem, a całkowity klirens repaglinidu w przypadku niewydolności nerek jest obniżony. Ponieważ u pacjentów z cukrzycą towarzyszącą niewydolności nerek zwiększa się wrażliwość na insulinę, należy zachować ostrożność przy doborze dawki leku.

Niewydolność wątroby. Nie przeprowadzono badań klinicznych z udziałem pacjentów z niewydolnością wątroby.

Osłabieni i wyczerpani pacjenci. Dobór dawki początkowej i utrzymujących oraz dozowanie leku u osłabionych i wyczerpanych pacjentów należy przeprowadzać szczególnie starannie, aby zapobiec rozwojowi hipoglikemii.

Pacjenci przyjmujący inne doustne leki hipoglikemizujące

Pacjentów można bezpośrednio przełożyć z innych doustnych leków obniżających poziom cukru we krwi na repaglinid. Jednakże dokładne współczynniki dawkowe między repaglinidem a innymi doustnymi lekami obniżającymi poziom cukru we krwi nie zostały ustalone. Maksymalna zalecana dawka początkowa dla pacjentów przełożonych na repaglinid wynosi 1 mg przed głównymi posiłkami.

Jeśli poziom glukozy we krwi nie jest wystarczająco kontrolowany przez metforminę lub tiazolidynodiony, można dodać repaglinid. W takim przypadku dawkę metforminy należy pozostawić bez zmian i jednocześnie przepisać repaglinid. Dawka początkowa repaglinidu wynosi 0,5 mg. Dozowanie należy dostosować zgodnie z poziomem glukozy we krwi.

Stosowanie w czasie ciąży lub karmienia piersią.

Ciąża. Nie przeprowadzono badań dotyczących stosowania repaglinidu u kobiet w ciąży. Stosowanie repaglinidu należy unikać w czasie ciąży.

Karmienie piersią. Nie przeprowadzono badań dotyczących stosowania repaglinidu u kobiet karmiących piersią. Repaglinidu nie należy stosować kobietom karmiącym piersią.

Fertylność. Informacje dotyczące badań toksyczności rozrodczej na zwierzętach przedstawiono w sekcji „Dane dotyczące bezpieczeństwa przedklinicznego”.

Wpływ na szybkość reakcji podczas prowadzenia pojazdów lub obsługi innych urządzeń.

Novonor® nie ma bezpośredniego wpływu na szybkość reakcji podczas prowadzenia pojazdów lub obsługi innych urządzeń, ale może prowadzić do hipoglikemii.

Pacjentom należy zalecić podjęcie środków zapobiegawczych przed wystąpieniem hipoglikemii podczas prowadzenia pojazdów. Jest to szczególnie ważne dla osób, u których osłabione są objawy wczesnego ostrzegania przed hipoglikemią, lub u tych, u których często występują epizody hipoglikemii. W takich warunkach należy ocenić zasadność prowadzenia pojazdów w ogóle.

Sposób stosowania i dawki.

Dawki

Repaglinid przyjmowany jest doustnie przed każdym głównym posiłkiem (czyli przed posiłkiem – prepochlebowo), przy czym dawkę należy dobrać indywidualnie, aby zoptymalizować kontrolę glikemii. Oprócz samokontroli poziomu glukozy we krwi i/lub w moczu przez pacjenta, lekarz powinien okresowo monitorować stężenie glukozy we krwi pacjentów w celu ustalenia minimalnej skutecznej dawki leku. Poziom hemoglobiny glikowanej (HbA1c) również stanowi informacyjny wskaźnik podczas monitorowania odpowiedzi pacjenta na leczenie. Konieczne jest przeprowadzanie okresowego monitorowania w celu wykrycia niewystarczającego obniżenia stężenia glukozy we krwi przy stosowaniu maksymalnej zalecanej dawki (tzn. niedostateczność pierwotna), a także w celu wykrycia braku właściwego obniżenia poziomu glukozy we krwi po skutecznym wstępnym okresie leczenia (tzn. niedostateczność wtórna).

Pacjentom z cukrzycą typu 2, którzy zazwyczaj dobrze kontrolują poziom glukozy za pomocą diety, ale u których występuje tymczasowa utrata kontroli glikemii, może wystarczyć krótkoterminowa terapia repaglinidem.

Dawka początkowa

Dawkę leku dobiera lekarz indywidualnie, uwzględniając odpowiedź pacjenta. Zalecaną dawką początkową jest 0,5 mg. Dawkę należy dostosować po 1–2 tygodniach, kierując się poziomem glukozy we krwi jako wskaźnikiem odpowiedzi na leczenie. U pacjentów przechodzących na repaglinid z innego doustnego środka obniżającego stężenie glukozy we krwi, zalecana dawka początkowa wynosi 1 mg.

Terapia utrzymaniowa

Maksymalna zalecana pojedyncza dawka przed głównymi posiłkami wynosi 4 mg. Maksymalna dobowa dawka nie powinna przekraczać 16 mg.

Sposób stosowania

Lek należy przyjmować doustnie, zazwyczaj 15 minut przed rozpoczęciem posiłku, jednak czas przyjmowania może wahać się od bezpośrednio przed posiłkiem do 30 minut przed jego spożyciem (czyli prepochlebowo przy dwu-, trzy- i czterokrotnym żywieniu). Jeśli pacjent opuści posiłek (lub spożyje dodatkowy posiłek), powinien odpowiednio pominąć (lub dodać) dawkę leku.

Dzieci.

Repaglinidu nie zaleca się stosować dzieciom (do 18 roku życia) ze względu na niewystarczające dane dotyczące bezpieczeństwa i skuteczności leku w tej grupie pacjentów.

Przedawkowanie.

W trakcie 6 tygodni repaglinid stosowano w dawkach zwiększanych co tydzień od 4 do 20 mg cztery razy dziennie. Nie odnotowano żadnych problemów bezpieczeństwa. Ponieważ w tym badaniu ryzyko hipoglikemii było zapobiegane dzięki podwyższonej kaloryczności diety, względne przedawkowanie mogłoby prowadzić do wyraźnego obniżenia stężenia glukozy we krwi i rozwoju objawów hipoglikemii (zawroty głowy, potliwość, drżenie, ból głowy). W przypadku wystąpienia takich objawów należy podjąć odpowiednie działania mające na celu przywrócenie prawidłowego poziomu glukozy we krwi (podanie węglowodanów). W przypadku cięższej hipoglikemii towarzyszącej napadom drgawkowym, utracie przytomności lub stanowi śpiączki, należy podać glukozę dożylnie.

Działania niepożądane.

Dane dotyczące bezpieczeństwa

Najczęściej obserwowane działania niepożądane związane są ze zmianami poziomu glukozy we krwi, na przykład hipoglikemia. Częstość występowania takich reakcji zależy od indywidualnych cech pacjenta: nawyków żywieniowych, dawki leku, poziomu obciążenia fizycznego i stresu.

Lista niepożądanych reakcji

Na podstawie doświadczeń z zastosowania repaglinidu oraz innych leków obniżających poziom cukru we krwi można wyróżnić następujące działania niepożądane, które występują: często (≥1/100 do <1/10); rzadko (≥1/1000 do <1/100); nieczęsto (≥1/10000 do <1/1000), bardzo rzadko (<1/10000); częstość występowania nieokreślona (na podstawie dostępnych danych niemożliwe jest oszacowanie częstości).
Ze strony układu odpornościowego

Bardzo rzadko: reakcje alergiczne.*

Ze strony przemiany materii

Często: hipoglikemia.

Częstość nieokreślona: hipoglikemia z utratą przytomności oraz śpiączka hipoglikemiczna.

Ze strony narządu wzroku

Bardzo rzadko: zaburzenia refrakcji.*

Zaburzenia układu sercowo-naczyniowego

Rzadko: choroby serca i naczyń.
Ze strony przewodu pokarmowego

Często: ból brzucha, biegunka.

Bardzo rzadko: wymioty, zaparcia.

Częstość nieokreślona: nudności.

Ze strony układu wątrobowo-pęcherzykowego

Bardzo rzadko: zaburzenia funkcji wątroby, podwyższenie poziomu enzymów wątrobowych.*

Ze strony skóry i tkanki podskórnej

Częstość nieokreślona: reakcje nadwrażliwości.*

*Zob. sekcja „Opis wybranych działań niepożądanych”.

Opis wybranych działań niepożądanych

Reakcje alergiczne.

Ogólne reakcje nadwrażliwości (np. reakcje anafilaktyczne) lub reakcje immunologiczne, takie jak zapalenie naczyń.

Zaburzenia refrakcji.

Fluktuacje poziomu glukozy we krwi mogą prowadzić do tymczasowych zaburzeń ostrości wzroku, szczególnie na początku leczenia. O takich zaburzeniach zgłaszano tylko w bardzo niewielkiej liczbie przypadków po rozpoczęciu leczenia repaglinidem. W badaniach klinicznych nie odnotowano, aby przypadki te prowadziły do przerwania leczenia repaglinidem.

Zaburzenia funkcji wątroby, podwyższenie poziomu enzymów wątrobowych.

Podczas leczenia repaglinidem odnotowano pojedyncze przypadki podwyższenia poziomu enzymów wątrobowych. W większości przypadków były one umiarkowane i krótkotrwałe, a bardzo niewielka liczba pacjentów była zmuszona do przerwania leczenia z powodu podwyższenia poziomu enzymów wątrobowych. Ciężkie zaburzenia funkcji wątroby obserwowano bardzo rzadko.
Reakcje nadwrażliwości.

Reakcja nadwrażliwości na lek może objawiać się zaczerwienieniem, świądem, wysypką i pokrzywką. Ze względu na różnorodną strukturę chemiczną nie można podejrzewać możliwości wystąpienia krzyżowej reakcji alergicznej z lekami z grupy sulfonowych.

Termin ważności. 5 lat.

Nie przyjmować leku po upływie terminu ważności podanego na opakowaniu.

Warunki przechowywania. Przechowywać w oryginalnym opakowaniu w temperaturze nie wyższej niż 25 °C.

Przechowywać w miejscu niedostępnym dla dzieci.

Opakowanie. Po 15 tabletów w blisterze z folii aluminiowej z obu stron; po 2 lub 6 blisterów w tekturowym pudełku.

Kategoria wydawania. Na receptę.

Producent/Zgłoszeniowiec. A/T Novo Nordisk, Dania/Novo Nordisk A/S, Denmark.

Miejsce położenia producenta oraz adres miejsca prowadzenia działalności/lokalizacja zgłoszeniowca.

Novo Allé, Bagsværd, 2880, Dania.