Lorista® H 100

INSTRUKCJA stosowania leku Lorista® H 100 (Lorista® H 100)

Skład:

substancje czynne: losartan, hydrochlorotiazyd;

1 tabletka powlekana zawiera 100 mg losartanu potasu oraz 12,5 mg hydrochlorotiazydu;

substancje pomocnicze: skrobia prażelatynizowana, celuloza mikrokryształowa, laktoza jednowodna, stearynian magnezu, hydroksypropyloceluloza, polietylenoglikol 4000, dwutlenek tytanu (E 171), talk.

Postać leku. Tabletki powlekane.

Główne właściwości fizyko-chemiczne: tabletki powlekane, białe, owalne, dwuwypukłe.

Grupa farmakoterapeutyczna. Antagoniści angiotensyny II i leki moczopędne. Losartan i leki moczopędne.

Kod ATC C09D A01.

Właściwości farmakologiczne.

Farmakodynamika.

Losartan i hydrochlorothiazid

Wykazano, że działanie hipotensyjne składników leku jest addytywne, a zatem stosowanie składników leku razem obniża ciśnienie tętnicze w większym stopniu niż ich przyjmowanie oddzielnie. Uważa się, że efekt ten wynika z działania obu składników. Ponadto, wskutek działania moczopędnego hydrochlorothiazid zwiększa aktywność reniny w osoczu i wydzielanie aldosteronu, obniża stężenie potasu i zwiększa poziom angiotensyny II w osoczu. Stosowanie losartanu blokuje wszystkie efekty fizjologiczne angiotensyny II i wskutek hamowania działania aldosteronu może osłabiać utratę potasu związaną z zastosowaniem diuretyku.

Losartan wykazuje umiarkowane i przemijające działanie moczopędne wobec kwasu moczowego. Hydrochlorothiazid nieznacznie podnosi poziom kwasu moczowego we krwi; kombinacja losartanu i hydrochlorothiazidu osłabia hiperurykemię spowodowaną przez diuretyk.

Efekt hipotensyjny leku utrzymuje się przez 24 godziny i utrzymuje się również przy długotrwałym stosowaniu. W badaniach klinicznych trwających co najmniej rok efekt hipotensyjny utrzymywał się przy ciągłym leczeniu. Pomimo istotnego obniżenia ciśnienia tętniczego, terapia lekiem nie miała klinicznie istotnego wpływu na częstość skurczów serca. W badaniach klinicznych po 12 tygodniach stosowania leku odnotowano średnie obniżenie ciśnienia tętniczego rozkurczowego w pozycji siedzącej o 13,2 mmHg.

Kombinacja losartanu i hydrochlorothiazidu jest skuteczna w obniżaniu ciśnienia tętniczego u mężczyzn i kobiet, pacjentów nieafrykańskiego i europejskiego pochodzenia, pacjentów w wieku średnim (< 65 lat) i starszym (≥ 65 lat), a także jest skuteczna we wszystkich etapach nadciśnienia tętniczego.

Losartan

Losartan to syntetyczny antagonist receptora angiotensyny II (typu AT1) przeznaczony do doustnego stosowania. Angiotensyna II, potężny środek zwężający naczynia, jest głównym aktywnym hormonem układu renina-angiotensyna i ważnym czynnikiem patofizjologii nadciśnienia tętniczego. Angiotensyna II wiąże się z receptorami AT1, obecnymi w wielu tkankach (np. w mięśniach gładkich naczyń, nadnerczach, nerkach i sercu) i wykazuje kilka ważnych efektów biologicznych, w tym wazokonstrykcję i uwalnianie aldosteronu. Angiotensyna II stymuluje również proliferację komórek mięśni gładkich.

Losartan selektywnie blokuje receptor AT1. W warunkach in vitro i in vivo losartan oraz jego farmakologicznie aktywny metabolit – kwas karboksylowy (E-3174) – blokują wszystkie fizjologicznie istotne efekty angiotensyny II niezależnie od źródła lub drogi syntezy.

Losartan nie wiąże się i nie blokuje receptorów innych hormonów ani kanałów jonowych ważnych dla regulacji czynności układu sercowo-naczyniowego. Ponadto losartan nie wpływa na działanie enzymu konwertującego angiotensynę (kinaza II), odpowiedzialnego za rozszczepienie bradykininy. W związku z tym nie występują niepożądane reakcje związane ze zwiększonym stężeniem bradykininy. Podanie losartanu hamuje negatywne działanie angiotensyny II na produkcję reniny, co prowadzi do zwiększenia aktywności reniny w osoczu. Zwiększenie aktywności reniny prowadzi do wzrostu poziomu angiotensyny II w osoczu. Pomimo tego, aktywność hipotensyjna i obniżenie poziomu aldosteronu w osoczu są zachowane, co wskazuje na skuteczne blokowanie receptora angiotensyny II. Po zakończeniu terapii losartanem aktywność reniny w osoczu i stężenie angiotensyny II wracają do normy w ciągu trzech dni.

Losartan i jego główny aktywny metabolit mają większą zdolność wiązania się z receptorem AT1 niż z receptorem AT2. Aktywny metabolit jest według szacunków objętości procentowej 10–40 razy skuteczniejszy niż losartan.

W badaniu specjalnie zaprojektowanym w celu oceny częstości występowania kaszlu u pacjentów przyjmujących losartan w porównaniu z pacjentami przyjmującymi inhibitory ACE, częstość występowania kaszlu zgłaszana przez pacjentów przyjmujących losartan lub hydrochlorothiazid była podobna i istotnie niższa niż u pacjentów przyjmujących inhibitor ACE. Ponadto ogólna analiza danych z 16 podwójnie ślepych badań klinicznych z udziałem 4131 pacjentów wykazała, że częstość występowania kaszlu zgłaszana przez pacjentów przyjmujących losartan była podobna (3,1%) do częstości u pacjentów przyjmujących placebo (2,6%) lub hydrochlorothiazid (4,1%), podczas gdy wynik ten wynosił 8,8% u pacjentów przyjmujących inhibitory ACE.

U pacjentów z nadciśnieniem tętniczym w połączeniu z proteinurią bez cukrzycy stosowanie losartanu potasu istotnie zmniejsza proteinurię, a także frakcyjną ekskrecję albuminy i IgG. Losartan utrzymuje poziom filtracji kłębuszkowej i zmniejsza frakcję filtracji. Ogólnie losartan powoduje obniżenie stężenia kwasu moczowego w osoczu (zazwyczaj < 0,4 mg/dl), co utrzymuje się w trakcie długotrwałej terapii.

Losartan nie wpływa na odruchy autonomiczne i nie ma długotrwałego wpływu na poziom noradrenaliny w osoczu.

U pacjentów z niewydolnością lewej komory stosowanie losartanu w dawkach 25 mg i 50 mg powodowało pozytywne efekty hemodynamiczne i neurohormonalne, charakteryzujące się wzrostem indeksu minutowego serca i obniżeniem ciśnienia w naczyniach włosowatych płucnych, obniżeniem oporu naczyniowego ogólnego, średniego ciśnienia tętniczego, a także obniżeniem częstości skurczów serca i poziomu aldosteronu oraz krążącej noradrenaliny. Objawy hipotensji tętniczej u tej grupy pacjentów z niewydolnością serca były zależne od dawki.

Badania u pacjentów z nadciśnieniem tętniczym

W kontrolowanych badaniach klinicznych stosowanie losartanu raz dziennie pacjentom ze słabym i umiarkowanym nadciśnieniem tętniczym umożliwiało osiągnięcie statystycznie istotnego obniżenia ciśnienia tętniczego skurczowego i rozkurczowego. Pomiar ciśnienia tętniczego 24 godziny po podaniu leku w porównaniu z pomiarem 5–6 godzin po podaniu wykazał, że obniżenie ciśnienia tętniczego utrzymuje się przez 24 godziny; naturalny rytm dobowy został zachowany. Obniżenie ciśnienia tętniczego na końcu przedziału dawkowania wynosiło 70–80% efektu obserwowanego 5–6 godzin po podaniu leku.

Przestanie przyjmowania losartanu u pacjentów z nadciśnieniem tętniczym nie prowadziło do nagłego wzrostu ciśnienia tętniczego (zespół odstawienia). Pomimo istotnego obniżenia ciśnienia tętniczego, losartan nie miał klinicznie istotnego wpływu na częstość skurczów serca.

Stosowanie losartanu jest równie skuteczne u mężczyzn i kobiet, u młodszych pacjentów (< 65 lat) i u pacjentów starszych z nadciśnieniem tętniczym.

Badanie LIFE (Losartan Intervention For Endpoint – badanie wpływu losartanu na punkt końcowy zmniejszenia nasilenia nadciśnienia tętniczego)

Wiadomo, że interwencyjne badanie losartanu w celu osiągnięcia punktu końcowego obniżenia ciśnienia tętniczego przy nadciśnieniu tętniczym (badanie LIFE) było randomizowanym, potrójnie ślepym badaniem z aktywnym kontrolowaniem, w którym wzięło udział 9193 pacjentów z nadciśnieniem tętniczym w wieku od 55 do 80 lat, którzy mieli przerost lewej komory według EKG. Pacjentów losowo przydzielano do grup leczenia losartanem w dawce 50 mg raz dziennie lub atenololem w dawce 50 mg raz dziennie. Jeśli nie udało się osiągnąć celowego poziomu (<140/90 mmHg), do leczenia dodawano najpierw hydrochlorothiazid (12,5 mg), a w razie potrzeby dawkę losartanu lub atenololu zwiększano do 100 mg na dobę. W razie potrzeby dodawano inne leki hipotensyjne w celu osiągnięcia celowego poziomu ciśnienia tętniczego, z wyjątkiem inhibitorów ACE, antagonistów angiotensyny II lub blokerów beta.

Średnia długość okresu dalszej obserwacji wynosiła 4,8 roku.

Głównym parametrem skuteczności był połączony wskaźnik chorób układu sercowo-naczyniowego i śmiertelności z powodu zaburzeń czynności układu sercowo-naczyniowego, mierzony poprzez zmniejszenie ogólnej częstości zgonów z powodu chorób układu sercowo-naczyniowego, udarów i zawałów mięśnia sercowego. Ciśnienie tętnicze było istotnie niższe w porównaniu z danymi uzyskanymi w dwóch grupach. W wyniku leczenia losartanem ryzyko zmniejszyło się o 13% (p = 0,021, 95% przedział ufności 0,77–0,98) w porównaniu z pacjentami przyjmującymi atenolol. W ten sposób osiągnięto główny połączony wynik końcowy. Ten wynik przede wszystkim wynikał ze zmniejszenia liczby udarów. W wyniku leczenia losartanem ryzyko udaru zmniejszyło się o 25% w porównaniu z leczeniem atenololem (p = 0,001, 95% przedział ufności 0,63–0,89). Nie zaobserwowano istotnej różnicy w częstości zgonów z powodu chorób układu sercowo-naczyniowego i zawałów mięśnia sercowego między grupami leczenia.

Podwójna blokada układu renina-angiotensyna-aldosteron (RAAS)

Dwa duże randomizowane kontrolowane badania (ONTARGET (Obecne międzynarodowe badanie stosowania telmisartanu jako monoterapii i terapii skojarzonej z ramiprilem) i VA NEPHRON-D (Badanie nefropatii cukrzycowej prowadzone przez Departament Spraw Wy退lowców Stanów Zjednoczonych)) badały stosowanie kombinacji inhibitora ACE z blokerem receptorów angiotensyny II.

ONTARGET – badanie przeprowadzone u pacjentów z chorobami sercowo-naczyniowymi lub mózgowo-naczyniowymi w wywiadzie lub z cukrzycą typu II z objawami uszkodzenia narządów docelowych. VA NEPHRON-D – badanie przeprowadzone u pacjentów z cukrzycą typu II lub nefropatią cukrzycową.

Te badania nie wykazały istotnego korzystnego wpływu na wyniki dotyczące nerek i/lub układu sercowo-naczyniowego oraz śmiertelność, jednocześnie zaobserwowano zwiększone ryzyko hiperkaliemii, ostrego uszkodzenia nerek i/lub hipotensji tętniczej w porównaniu z monoterapią. Ze względu na podobne właściwości farmakodynamiczne, te wyniki mogą być również stosowane do innych inhibitorów ACE i blokerów receptorów angiotensyny II. Dlatego inhibitory ACE i blokery receptorów angiotensyny II nie powinny być stosowane jednocześnie pacjentom z nefropatią cukrzycową.

Badanie ALTITUDE (Badanie aliskireny u pacjentów z cukrzycą typu II z wykorzystaniem punktów końcowych związanych z chorobami sercowo-naczyniowymi i nerkowymi) – badanie zaprojektowane w celu sprawdzenia korzyści dodania aliskireny do standardowej terapii inhibitorami ACE lub blokerami receptorów angiotensyny II u pacjentów z cukrzycą typu II i przewlekłymi chorobami nerek lub układu sercowo-naczyniowego, lub obydwoma patologiami. Badanie zostało przerwane przedwcześnie z powodu wysokiego ryzyka reakcji niepożądanych. Śmiertelność z powodu chorób układu sercowo-naczyniowego i udarów w grupie aliskireny była wyższa niż w grupie placebo, a wymienione działania niepożądane i poważne działania niepożądane (hiperkaliemia, hipotensja tętnicza i zaburzenia funkcji nerek) występowały częściej w grupie aliskireny niż w grupie placebo.

Hydrochlorothiazid

Hydrochlorothiazid jest diuretykiem z grupy tiazydowej. Mechanizm działania hipotensyjnego diuretyku z grupy tiazydowej nie jest w pełni poznany. Tiazydy wpływają na nerkowy mechanizm tubularny resorpcji elektrolitów, bezpośrednio zwiększając wydalanie sodu i chloru w przybliżeniu w równych ilościach. Działanie moczopędne hydrochlorothiazidu zmniejsza objętość osocza, zwiększa aktywność reniny w osoczu, zwiększa wydzielanie aldosteronu, co prowadzi do wzrostu wydalania potasu i utraty węglanów oraz obniżenia poziomu potasu w surowicy. Prawdopodobnie dzięki blokowaniu układu renina-aldosteron wspólne przepisywanie antagonistów receptorów angiotensyny II sprzyja odwracalnej utracie potasu związanej z diuretykiem z grupy tiazydowej.

Po doustnym podaniu działanie moczopędne rozpoczyna się w ciągu dwóch godzin, osiąga szczyt po 4 godzinach i trwa 6–12 godzin. Działanie hipotensyjne utrzymuje się nie dłużej niż 24 godziny.

Nieczerniakowe nowotwory skóry

Na podstawie dostępnych danych badań epidemiologicznych obserwuje się skumulowaną zależność dawkowo-odpowiedź między stosowaniem HCTZ a rozwojem NMSC. W populacji uczestników jednego badania odnotowano 71 533 przypadków BCC i 8 629 przypadków SCC, a w grupie kontrolnej – 1 430 833 i 172 462 przypadki odpowiednio. Stosowanie HCTZ w wysokich dawkach (> 50 000 mg skumulowane) było skojarzone ze skorygowanym HR 1,29 (95% CI: 1,23–1,35) w przypadku BCC i 3,98 (95% CI: 3,68–4,31) w przypadku SCC. Obserwowano wyraźną zależność między skumulowaną dawką a odpowiedzią zarówno w przypadku BCC, jak i SCC. Inne badanie wykazało możliwy związek między nowotworem wargi (grzybiasty rak płaskokomórkowy (SCC)) a stosowaniem HCTZ: 633 przypadki nowotworu wargi odpowiadały 63 067 przypadkom w grupie kontrolnej (zastosowano strategię próbkowania z uwzględnieniem ryzyka). Zależność między skumulowaną dawką a odpowiedzią została wykazana za pomocą skorygowanego stosunku szans (OR), który wynosił 2,1 (95% CI: 1,7–2,6), z wzrostem do OR 3,9 (3,0–4,9) przy stosowaniu wysokich dawek (~25 000 mg) i OR 7,7 (5,7–10,5) przy najwyższej skumulowanej dawce (~100 000 mg) (patrz również sekcja „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności stosowania”).

Farmakokinetyka.

Wchłanianie.

Losartan

Po podaniu doustnym losartan jest dobrze wchłaniany i ulega pierwszoprzejściowemu metabolizmowi z tworzeniem jednego aktywnego metabolitu karboksylowego i innych farmakologicznie nieaktywnych metabolitów. Biologiczna dostępność losartanu wynosi około 33%. Maksymalne stężenie losartanu i jego aktywnego metabolitu osiąga się odpowiednio po około godzinie i po 3–4 godzinach po podaniu. Spożywanie pokarmu nie powoduje klinicznie istotnych odchyleń profilu farmakokinetycznego.

Rozkład

Losartan

Ponad 99% losartanu i jego aktywnego metabolitu wiąże się z białkami osocza, głównie z albuminami. Objętość rozkładu losartanu wynosi 34 l. W badaniach na zwierzętach losartan w niewielkim stopniu lub wcale nie przenikał przez barierę krew-mózg.

Hydrochlorothiazid

Hydrochlorothiazid przenika przez barierę łożyskową, nie przenika przez barierę krew-mózg; przenika do mleka matki.

Biologiczna transformacja

Losartan

Około 14% dawki losartanu podanej doustnie lub dożylnie ulega metabolizmowi do jego aktywnego metabolitu. Po doustnym lub dożylnym podaniu radioaktywnie znakowanego (14C) losartanu potasu radioaktywność osocza jest przede wszystkim spowodowana przez losartan i jego aktywny metabolit. U 1% badanych osób losartan tylko nieznacznie przekształca się w aktywny metabolit.

Oprócz aktywnego metabolitu powstają nieaktywne metabolity, w tym dwa główne metabolity powstałe w wyniku hydroksylacji łańcucha butylowego, oraz wtórny metabolit N-2 tetrazol glukuronid.

Wydalanie

Losartan

Czyszczenie losartanu i jego aktywnego metabolitu z osocza wynosi odpowiednio około 600 ml/min i 50 ml/min. Czyszczenie losartanu i jego aktywnego metabolitu przez nerki wynosi odpowiednio około 74 ml/min i 26 ml/min. Po podaniu doustnym z moczem wydala się 4% podanej dawki losartanu w niezmienionej formie i 6% w formie aktywnego metabolitu.

Właściwości farmakokinetyczne losartanu i jego aktywnego metabolitu zmieniają się liniowo przy podawaniu doustnych dawek losartanu potasu do 200 mg.

Po doustnym przyjęciu stężenia losartanu i jego aktywnego metabolitu w osoczu zmniejszają się wieloekspotencjalnie; okres półtrwania wynosi odpowiednio około 2 godziny i 6–9 godzin. Po jednorazowym podaniu 100 mg dziennie ani losartan, ani jego aktywny metabolit nie gromadzą się istotnie w osoczu.

Wydalanie żółciowe i nerkowe odgrywają rolę w eliminacji losartanu i jego aktywnych metabolitów. Po przyjęciu doustnej dawki radioaktywnie znakowanego (14C) losartanu około 35% radioaktywności wykrywa się w moczu, a 58% w kale.

Hydrochlorothiazid

Hydrochlorothiazid nie ulega metabolizmowi, ale szybko wydala się z moczem. Na podstawie obserwacji trwających co najmniej 24 godziny okres półtrwania hydrochlorothiazidu w osoczu wynosił 5,6–14,8 godziny. Przynajmniej 61% doustnej dawki wydala się w niezmienionej formie w ciągu 24 godzin.

Charakterystyki u pacjentów

Losartan i hydrochlorothiazid

Stężenia losartanu i jego aktywnego metabolitu w osoczu oraz wchłanianie hydrochlorothiazidu u pacjentów starszych z nadciśnieniem tętniczym nie różnią się istotnie od tych u młodszych pacjentów z nadciśnieniem tętniczym.

Losartan

Po doustnym podaniu pacjentom z alkoholowym zapaleniem wątroby w stopniu lekkim i umiarkowanym stężenia losartanu i jego aktywnych metabolitów w osoczu były odpowiednio 5 i 1,7 razy wyższe niż u młodych ochotników.

W badaniach farmakokinetycznych wykazano, że u zdrowych ochotników płci męskiej pochodzenia japońskiego i niemieckiego pole pod krzywą stężenie-czas (AUC) losartanu nie różniło się. Jednak AUC metabolitu kwasu karboksylowego (E-3174) różniło się w obu grupach, przy czym ekspozycja u ochotników pochodzenia japońskiego przewyższała ekspozycję u ochotników pochodzenia niemieckiego o 1,5 raza. Kliniczne znaczenie tych wyników jest nieznane.

Ani losartan, ani jego aktywny metabolit nie mogą być usunięte za pomocą hemodializy.

Charakterystyki kliniczne.

Wskazania.

Leczenie nadciśnienia tętniczego u pacjentów, u których ciśnienie tętnicze nie jest odpowiednio kontrolowane jedynie przez zastosowanie losartanu lub hydrochlorothiazydu.

Redukcja ryzyka chorób sercowo-naczyniowych i zgonów u chorych z nadciśnieniem tętniczym i przerostem lewej komory serca.

Przeciwwskazania.

• Podwyższona wrażliwość na losartan, pochodne sulfonamidów (np. hydrochlorothiazyd) lub na którykolwiek z substancji pomocniczych.
• Hipokaliemia lub hiperkalcemia oporna na leczenie.
• Ciężkie zaburzenia czynności wątroby; cholestaza i obturacja dróg żółciowych.
• Refrakterowa hiponatremia.
• Symptomaticzna hiperurykemia/podagra.
• Czas ciąży i kobiety planujące zajść w ciążę (patrz sekcja „Stosowanie w okresie ciąży lub karmienia piersią”).
• Okres karmienia piersią.
• Ciężkie zaburzenia czynności nerek (klirens kreatyniny <30 ml/min).
• Anuria.
• Jednoczesne stosowanie z aliskirenem u chorych na cukrzycę lub z zaburzeniem czynności nerek (eGFR <60 ml/min/1,73 m²) (patrz sekcje „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności postępowania” oraz „Interakcje z innymi lekami i inne rodzaje oddziaływań”).

Interakcje z innymi lekami i inne rodzaje oddziaływań.

Losartan

Zgłoszono, że ryfampicyna i flukenazol obniżają stężenie aktywnego metabolitu. Kliniczne konsekwencje tych interakcji nie zostały ocenione.

Podobnie jak w przypadku stosowania innych leków blokujących receptory angiotensyny II lub ich działanie, jednoczesne stosowanie diuretyków zatrzymujących potas (np. spironolaktonu, triamterenu, amiloridu), suplementów potasu, zastępców soli zawierających potas lub innych leków, które mogą zwiększyć stężenie potasu w surowicy (np. leki zawierające trimetoprym), może prowadzić do podwyższenia stężenia potasu w surowicy. Jednoczesnego stosowania nie zaleca się.

Podobnie jak przy stosowaniu innych leków wpływających na wydalanie sodu, możliwe jest zmniejszenie wydalania litu. Dlatego należy starannie monitorować stężenie litu w surowicy, jeśli sole litu są stosowane razem z antagonistami receptorów angiotensyny II.

Leki przeciwbólowe niesteroidowe (kwas acetylosalicylowy w dawkach przeciwbólowych, selektywne inhibitory COX-2) oraz nieselektywne leki przeciwbólowe niesteroidowe mogą zmniejszyć działanie przeciwciśnieniowe antagonistów receptorów angiotensyny II. Jednoczesne stosowanie antagonistów receptorów angiotensyny II lub diuretyków i leków przeciwbólowych niesteroidowych może prowadzić do pogorszenia czynności nerek, w tym do ostrej niewydolności nerek, oraz do zwiększenia stężenia potasu w surowicy, szczególnie u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek. Taką kombinację należy stosować z ostrożnością, szczególnie u osób starszych. Pacjenci powinni być odpowiednio nawodnieni, a czynność nerek należy starannie monitorować na początku wspomaganej terapii i okresowo po jej rozpoczęciu.

U niektórych pacjentów z zaburzeniami czynności nerek jednoczesne stosowanie antagonistów receptorów angiotensyny II i leków hamujących cyklooksygenazę-2 może prowadzić do dalszego pogorszenia czynności nerek. Te efekty są zazwyczaj odwracalne.

Hipotensja tętnicza jako działanie podstawowe lub niepożądane występuje przy stosowaniu trójcyklicznych leków przeciwdepresyjnych, neuroleptyków, baklofenu, amifostyny. Jednoczesne stosowanie tych leków może zwiększyć ryzyko hipotensji tętniczej.

Badania wykazały, że podwójna blokada układu renina-angiotensyna-aldosteron (RAAS) w wyniku jednoczesnego stosowania inhibitorów ACE, antagonistów receptorów angiotensyny II lub aliskirenu zwiększa ryzyko działań niepożądanych, takich jak hipotensja tętnicza, hiperkaliemia i zaburzenia czynności nerek, w tym ostra niewydolność nerek, w porównaniu ze stosowaniem jednego leku działającego na układ RAAS (patrz sekcje „Przeciwwskazania”, „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności postępowania”).

Grapefruit zawiera składniki hamujące enzymy CYP450 i może obniżać stężenie aktywnego metabolitu losartanu, co może zmniejszyć efekt terapeutyczny. Podczas przyjmowania leku należy unikać spożycia soku z grejpfruta.

Hydrochlorothiazyd

Wymienione poniżej leki mogą oddziaływać na diuretyki z grupy tiazydów podczas jednoczesnego stosowania.

Alkohol, barbiturany, środki odurzające lub leki przeciwdepresyjne

Może nasilić się hipotensja ortostatyczna.

Leki przeciwcukrzycowe (leki doustne i insulina)

Stosowanie tiazydów może wpływać na tolerancję glukozy. Może być konieczna zmiana dawki leków przeciwcukrzycowych. Metforminę należy stosować z ostrożnością, ponieważ istnieje ryzyko wystąpienia kwasicy mlekowej spowodowanej możliwą niedostatecznością czynności nerek związaną z zastosowaniem hydrochlorothiazydu.

Inne leki obniżające ciśnienie

Efekt addytywny.

Żywice jonowymienne (cholestyramina, kolestypol)

Wchłanianie hydrochlorothiazydu jest zaburzone w obecności żywic jonowymiennych. Jednorazowe dawki cholestyraminy lub kolestypolu wiążą hydrochlorothiazyd i zmniejszają jego wchłanianie z przewodu pokarmowego o odpowiednio 85% i 43%.

Kortykosteroidy, hormon adrenokortykotropowy (ACTH)

Zwiększa się wydalanie elektrolitów, szczególnie wzrasta ryzyko hipokaliemii.

Presoryczne aminy (np. adrenalina)

Możliwe jest zmniejszenie reakcji na presoryczne aminy. Stopień tego zmniejszenia jest niewielki, dlatego nie wyklucza się stosowania tych leków.

Niedepolaryzujące leki rozkurczające mięśnie szkieletowe (np. tubokuraryna)

Możliwa zwiększona reakcja na działanie leku rozkurczającego mięśnie.

Preparaty litu

Diuretyki zmniejszają klirens litu w nerkach i zwiększają ryzyko zatrucia litem; jednoczesne stosowanie nie jest zalecane.

Leki stosowane w leczeniu podagry (probencyd, sulfinpirazon, allopurinol)

Może być konieczna korekta dawki leków sprzyjających wydalaniu kwasu moczowego, ponieważ hydrochlorothiazyd może zwiększyć stężenie kwasu moczowego w surowicy. Może być konieczne zwiększenie dawki probencydu lub sulfinpirazonu. Jednoczesne stosowanie tiazydów może zwiększyć częstość reakcji nadwrażliwości na allopurinol.

Leki antycholinergiczne (np. atropina, biperidyna)

Zwiększenie biodostępności diuretyków tiazydowych związane jest z obniżeniem ruchomości przewodu pokarmowego i spowolnieniem opróżniania żołądka.

Leki cytotoksyczne (np. cyklofosfamid, metotreksat)

Tiazydy mogą zmniejszyć wydalanie leków cytotoksycznych przez nerki i nasilić ich działanie mielosupresyjne.

Salicylany

Przy stosowaniu dużych dawek salicylanów hydrochlorothiazyd może nasilić toksyczne działanie salicylanów na ośrodkowy układ nerwowy.

Metildopa

W pojedynczych przypadkach przy jednoczesnym stosowaniu hydrochlorothiazydu i metyldopy obserwowano anemię hemolityczną.

Cyklosporyna

Jednoczesne stosowanie z cyklosporyną zwiększa ryzyko wystąpienia hiperurykemii i powikłań takich jak podagra.

Glikozydy nasierdziowe

Spowodowana tiazydami hipokaliemia lub hipomagnezemia może sprzyjać rozwojowi arytmii serca wywołanych glikozydami nasierdziowymi.

Leki, na które wpływa zaburzenie stężenia potasu w surowicy krwi

Należy okresowo monitorować stężenie potasu w surowicy krwi i kontrolować EKG przy stosowaniu leku kombinowanego losartan/hydrochlorothiazyd z lekami, których działanie zależy od stężenia potasu w osoczu (np. glikozydy nasierdziowe i leki przeciwarytmiczne), a także z lekami wywołującymi tachykardię komorową (torsades de pointes), w tym z niektórymi lekami przeciwarytmicznymi, ponieważ hipokaliemia sprzyja powstawaniu tachykardii komorowej:

• leki przeciwarytmiczne klasy Ia (np. chinidyna, hydrochinidyna, dysopyrydamiда);
• leki przeciwarytmiczne klasy III (np. amiodaron, sotalol, dofetylid, ibutilid);
• niektóre leki przeciwpsychotyczne (np. tiorydazyna, chloropromazyna, lewomepromazyna, trifluoperazyna, cyamemazyna, sulpiryda, sultopryd, amisulpryd, tiapryd, pimozyd, haloperidol, droperydol);
• inne leki (np. beprydyl, cysapryda, erytromycyna podana dożylne, halofantryna, mizolastyna, pentamidyna, terfenadyna, winakamina podana dożylne).

Sole wapnia

Diuretyki tiazydowe mogą zwiększać stężenie wapnia w surowicy krwi w wyniku zmniejszonego wydalania. Jeśli konieczne jest stosowanie leków zwiększających stężenie wapnia, należy regularnie monitorować stężenie wapnia w surowicy krwi i odpowiednio dostosować dawkę tych leków.

Interakcje podczas badań laboratoryjnych

Z powodu wpływu na metabolizm wapnia tiazydy mogą zmieniać wyniki testów czynności przytarczyc.

Karbamazepina

Ryzyko symptomaticznej hiponatremii. Wymagana jest kliniczna obserwacja chorego i kontrola laboratoryjna krwi.

Środki kontrastowe zawierające jod

W przypadku odwodnienia spowodowanego przez diuretyki istnieje zwiększone ryzyko ostrej niewydolności nerek, szczególnie przy podawaniu wysokich dawek środków kontrastowych zawierających jod. Przed ich podaniem należy przywrócić równowagę wodną u pacjentów.

Amfoterycyna B (dożylne), kortykosteroidy, hormon adrenokortykotropowy, środki przeczyszczające i glikyryzyna (obecna w korzeniu słodki). Hydrochlorothiazyd może nasilić zaburzenia równowagi elektrolitowej, szczególnie hipokaliemię.

Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności podczas stosowania.

Losartan

Obrzęk naczynioruchowy

Należy dokładnie obserwować pacjentów, u których w wywiadzie występował obrzęk naczynioruchowy (obrzęk twarzy, warg, gardła i/lub języka).

Hipotensja tętnicza i niedobór objętości krążącej

U pacjentów z niedoborem objętości krążącej i/lub sodu w organizmie, spowodowanym intensywnym stosowaniem diuretyków, ograniczeniem spożycia soli, biegunką lub wymiotami, może wystąpić hipotensja objawowa, szczególnie po przyjęciu pierwszej dawki lub po zwiększeniu dawki. W takich przypadkach należy skorygować te stany przed rozpoczęciem leczenia lub zmniejszyć dawkę początkową.

Zaburzenia równowagi wodno-elektrolitowej

U pacjentów z niewydolnością nerek, zarówno u chorych na cukrzycę, jak i u osób bez niej, często występują zaburzenia równowagi elektrolitowej, które wymagają korekty. Dlatego konieczne jest regularne monitorowanie stężenia potasu we krwi oraz klirensu kreatyniny. Szczególnie ostrożnej obserwacji wymagają pacjenci z niewydolnością serca i klirensem kreatyniny od 30 do 50 ml/min. Nie zaleca się jednoczesnego stosowania losartanu z diuretykami oszczędzającymi potas, suplementami potasu, zamiennikami soli zawierającymi potas lub innymi lekami, które mogą podnieść stężenie potasu w surowicy krwi (np. leki zawierające trimetoprym).

Zaburzenia funkcji wątroby

Na podstawie danych farmakokinetycznych wskazujących na istotne zwiększenie stężenia losartanu we krwi u pacjentów z marskością wątroby, u pacjentów z lekkimi lub umiarkowanymi zaburzeniami funkcji wątroby należy zmniejszyć dawkę leku. Brak doświadczenia terapeutycznego w stosowaniu losartanu u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami funkcji wątroby, dlatego lek jest przeciwwskazany u tych pacjentów.

Zaburzenia funkcji nerek

W wyniku hamowania układu renina-angiotensyna-aldosteron (RAA) opisywano zmiany funkcji nerek, w tym niewydolność nerek (w szczególności u pacjentów, u których funkcja nerek zależy od układu RAA, np. przy ciężkiej niewydolności serca lub istniejących zaburzeniach funkcji nerek).

Podobnie jak przy stosowaniu innych leków wpływających na układ RAA, opisywano również wzrost mocznika we krwi i kreatyniny w surowicy u pacjentów z dwustronnym zwężeniem tętnic nerkowych lub zwężeniem tętnicy jednej nerki; te zmiany funkcji nerek mogą być odwracalne po zaprzestaniu leczenia. Losartan należy stosować z ostrożnością u pacjentów z dwustronnym zwężeniem tętnic nerkowych lub zwężeniem tętnicy jednej nerki.

Przeszczepienie nerki

Brak doświadczenia w stosowaniu leku u pacjentów, którzy niedawno przeszli przeszczepienie nerki.

Pierwotny hiperaldosteronizm

Pacjenci z pierwotnym hiperaldosteronizmem zazwyczaj nie reagują na leczenie lekami przeciwhypertensyjnymi działającymi poprzez hamowanie układu renina-angiotensyna. Dlatego nie zaleca się stosowania tabletek losartanu u tych pacjentów.

Choroba niedokrwienna serca i choroby naczyń mózgowych

Podobnie jak przy stosowaniu innych leków przeciwhypertensyjnych, szybkie obniżenie ciśnienia tętniczego u pacjentów z chorobą niedokrwienną serca i chorobami naczyń mózgowych może spowodować zawał mięśnia sercowego lub udar mózgu.

Niewydolność serca

U pacjentów z niewydolnością serca, z zaburzeniami funkcji nerek lub bez nich, przy stosowaniu losartanu, podobnie jak przy stosowaniu innych leków działających na układ renina-angiotensyna, istnieje ryzyko wystąpienia ciężkiej hipotensji tętniczej i (rzadko – ostrej) niewydolności nerek.

Zwężenie aorty i zastawki mitralnej, obturacyjna kardiomiopatia przerostowa

Podobnie jak przy stosowaniu innych leków rozszerzających naczynia, należy zachować szczególną ostrożność u pacjentów z zwężeniem aorty lub zastawki mitralnej lub obturacyjną kardiomiopatią przerostową.

Obrzęk jelitowy

Opisywano przypadki obrzęku jelitowego u pacjentów przyjmujących antagoniści receptorów angiotensyny II, w tym losartan (patrz sekcja „Efekty niepożądane”). U tych pacjentów obserwowano takie objawy jak ból brzucha, nudności, wymioty i biegunkę. Objawy ustępują po zaprzestaniu przyjmowania antagonistów receptorów angiotensyny II. Jeśli u pacjenta zostanie zdiagnozowany obrzęk jelitowy, należy zaprzestać stosowania leku i rozpocząć odpowiednie monitorowanie aż do całkowitego ustąpienia objawów.

Cechy etniczne

Podobnie jak inhibitory enzymu konwertującego angiotensynę (IEK), losartan i inne antagoniści angiotensyny są mniej skuteczne w obniżaniu ciśnienia tętniczego u pacjentów rasy czarnej w porównaniu z osobami innych ras, najprawdopodobniej z powodu wyższego odsetka pacjentów rasy czarnej z nadciśnieniem tętniczym i niskim poziomem reniny.

Ciąża

Nie należy rozpoczynać stosowania antagonistów receptorów angiotensyny II w czasie ciąży. Jeśli kontynuacja leczenia antagonistami receptorów angiotensyny II nie jest uznawana za konieczną, pacjentki planujące zajście w ciążę powinny być przestawione na alternatywne leczenie przeciwhypertensyjne, które ma potwierdzony profil bezpieczeństwa w ciąży. Jeśli stwierdzono ciążę, leczenie losartanem należy natychmiast przerwać i, jeśli to możliwe, rozpocząć alternatywne leczenie.

Podwójna blokada układu renina-angiotensyna-aldosteron (RAA)

W przypadku jednoczesnego stosowania aliskireny i antagonistów receptorów angiotensyny II lub inhibitorów ACE, zwiększa się ryzyko hipotensji tętniczej, hiperkaliemii i zaburzeń funkcji nerek, w tym ostrej niewydolności nerek. Z uwagi na podwójną blokadę układu RAA jednoczesne stosowanie aliskireny i antagonistów receptorów angiotensyny II lub inhibitorów ACE nie jest zalecane (patrz sekcja „Interakcje z innymi lekami i inne formy interakcji”). W przypadku konieczności podwójnej blokady układu RAA należy dokładnie monitorować funkcję nerek, poziom elektrolitów we krwi i ciśnienie tętnicze. Nie należy jednoczesnie stosować antagonistów receptorów angiotensyny II i inhibitorów ACE u pacjentów z cukrzycą.

Hydrochlorothiazyd

Hipotensja tętnicza i zaburzenia równowagi wodno-elektrolitowej

Podobnie jak przy stosowaniu innych leków przeciwhypertensyjnych, u niektórych pacjentów przyjmujących lek może wystąpić hipotensja objawowa. Należy obserwować pacjentów pod kątem objawów klinicznych niedoboru płynów lub zaburzeń elektrolitowych (np. zmniejszenie objętości płynu, hiponatremia, alkaloza hipochlorymiczna, hipomagnezemia lub hipokaliemia), które mogą wystąpić w wyniku współistniejącej biegunki lub wymiotów. U takich pacjentów należy okresowo monitorować poziom elektrolitów w surowicy krwi. W upalną pogodę u pacjentów skłonnych do obrzęków może wystąpić hiponatremia rozcieńczeniowa.

Efekty metaboliczne i endokrynologiczne

Tiazydy mogą zmieniać tolerancję glukozy. Może być konieczna korekta dawek leków przeciwdiabeticznych, w tym insuliny. Podczas terapii tiazydami może ujawnić się utajona cukrzyca.

Tiazydy mogą zmniejszać wydalanie wapnia z moczem oraz powodować nieznaczny i przejściowy wzrost stężenia wapnia w surowicy krwi. Znaczna hiperkalcemia może być objawem utajonego nadczynności przytarczyc. Stosowanie tiazydów należy przerwać przed przeprowadzeniem badań funkcji przytarczyc.

Zwiększenie poziomu cholesterolu i trójglicerydów może również być związane z terapią diuretykami tiazydowymi.

Terapia tiazydami może prowadzić do hiperurikemii i/lub podagry u niektórych pacjentów. Ponieważ losartan zmniejsza wydalanie kwasu moczowego z moczem, losartan w połączeniu z hydrochlorothiazidem zmniejsza hiperurikemię wywołaną przez diuretyk.

Zaburzenia funkcji wątroby

Tiazydy należy stosować z ostrożnością u pacjentów z zaburzeniami funkcji wątroby lub postępującą chorobą wątroby, ponieważ mogą one spowodować pojawienie się cholestazy wewnątrzwątrobowej, a niewielkie zmiany równowagi wodno-elektrolitowej mogą wywołać śpiączkę wątrobą. Lek jest przeciwwskazany u pacjentów z ciężką niewydolnością wątroby.

Nieczerniakowy rak skóry

W dwóch epidemiologicznych badaniach opartych na danych Duńskiego Narodowego Rejestru Nowotworów stwierdzono zwiększone ryzyko wystąpienia nieczerniakowego raka skóry (NMSC) [raka podstawnokomórkowego (BCC) i raka płytkokomórkowego (SCC)] wraz ze wzrostem skumulowanej dawki hydrochlorothiazidu (HCTZ). Możliwym mechanizmem rozwoju NMSC jest działanie fotouczulające HCTZ.

Pacjentów przyjmujących HCTZ należy poinformować o ryzyku wystąpienia NMSC, zalecić regularne sprawdzanie stanu skóry pod kątem nowotworów i natychmiastowe zgłaszanie wszelkich podejrzanych zmian skórnych. W celu zmniejszenia ryzyka raka skóry należy poinstruować pacjentów o możliwych środkach zapobiegawczych, takich jak ograniczenie ekspozycji na promieniowanie słoneczne i ultrafioletowe oraz zapewnienie odpowiedniej ochrony skóry w przypadku takiego oddziaływania. Podejrzane zmiany skórne należy jak najszybciej zbadać, w tym wykonać biopsję z badaniem histologicznym. Stosowanie HCTZ może również wymagać ponownej oceny u pacjentów z wywiadem NMSC (patrz również sekcja „Efekty niepożądane”).

Wypot ciała rzęskowego, ostre krótkowzroczność i wtórna jaskra z zamkniętym kątem

Leki sulfonamidowe lub pochodne sulfonamidów mogą powodować reakcję idiosyncratyczną prowadzącą do wypotu ciała rzęskowego z defektem pola widzenia, przejściowej krótkowzroczności i ostrej jaskry z zamkniętym kątem. Objawy obejmują nagłe wystąpienie spadku ostrości widzenia lub ból oczu i zazwyczaj pojawiają się w ciągu kilku godzin lub tygodni po rozpoczęciu stosowania leku. Nieleczona ostra jaskra z zamkniętym kątem może prowadzić do nieodwracalnej utraty wzroku. Pierwotne leczenie obejmuje jak najszybsze zaprzestanie przyjmowania leku. Jeśli ciśnienie wewnątrzgałkowe pozostaje niekontrolowane, może być konieczne szybkie leczenie medyczne lub chirurgiczne. Do czynników ryzyka rozwoju ostrej jaskry z zamkniętym kątem należy wywiad alergii na sulfonamidy lub penicylinę.

Ostra toksyczność oddechowa

Opisywano bardzo rzadkie przypadki ostrej toksyczności oddechowej, w tym ostrego zespołu ostrej niewydolności oddechowej (ARDS), po przyjęciu hydrochlorothiazidu. Obrzęk płuc zwykle rozwija się w ciągu kilku minut lub godzin po przyjęciu hydrochlorothiazidu. Na początku objawy obejmują duszność, gorączkę, pogorszenie funkcji płuc i hipotensję. Jeśli podejrzewa się ARDS, należy natychmiast zaprzestać stosowania leku Lorista® H 100 i rozpocząć odpowiednie leczenie. Hydrochlorothiazid nie powinien być przepisywany pacjentom, u których wcześniej wystąpił ARDS po przyjęciu hydrochlorothiazidu.

Inne stany

U pacjentów przyjmujących tiazydy reakcje alergiczne mogą wystąpić niezależnie od wywiadu alergii lub astmy oskrzelowej. Opisywano nawroty lub nasilenie przebiegu toczeń układowy u pacjentów przyjmujących tiazydy.

Specjalna informacja o niektórych składnikach

Lorista® H 100 zawiera laktozę. Pacjenci z rzadką dziedziczną nietolerancją galaktozy, niedoborem laktoazy Lapp lub zaburzeniem wchłaniania glukozy-galaktozy nie powinni przyjmować tego leku.

Stosowanie w czasie ciąży lub karmienia piersią.

Ciąża

Losartan

Lek jest przeciwwskazany w ciąży lub u kobiet planujących zajście w ciążę. Jeśli potwierdzi się ciążę podczas leczenia lekiem, należy natychmiast przerwać jego stosowanie i zastąpić innym lekiem dozwolonym w ciąży. Epidemiologiczne wnioski dotyczące ryzyka teratogenności spowodowanej przez inhibitory ACE w I trymestrze ciąży nie są jednoznaczne, jednak nie można wykluczyć niewielkiego wzrostu ryzyka. Do tej pory nie ma żadnych kontrolowanych danych epidemiologicznych dotyczących ryzyka związanego z przyjmowaniem antagonistów angiotensyny II, jednak takie ryzyko jest możliwe dla tej klasy leków. Jeśli kontynuacja leczenia inhibitorem angiotensyny II nie jest uznawana za konieczną, pacjentki planujące zajście w ciążę powinny być przestawione na alternatywne leczenie przeciwhypertensyjne, które ma potwierdzony profil bezpieczeństwa w ciąży. Jeśli stwierdzono ciążę, leczenie inhibitorem angiotensyny II należy natychmiast przerwać i, jeśli to możliwe, rozpocząć alternatywne leczenie.

Wiadomo, że stosowanie inhibitorów angiotensyny II w II i III trymestrze ciąży może powodować fetotoksyczność (obniżenie funkcji nerek, oligohydramnios, opóźnienie kostnienia czaszki) i toksyczność noworodkową (niewydolność nerek, hipotensja tętnicza, hiperkaliemia).

Jeśli stosowanie inhibitorów angiotensyny II miało miejsce w II trymestrze ciąży, zaleca się wykonanie ultrasonografii oceniającej funkcję nerek i czaszki.

Noworodki matek przyjmujących inhibitory angiotensyny II należy dokładnie monitorować pod kątem hipotensji tętniczej.

Hydrochlorothiazid

Doświadczenie stosowania hydrochlorothiazidu w ciąży, szczególnie w I trymestrze, jest ograniczone. Badania na zwierzętach są ograniczone.

Hydrochlorothiazid przenika przez barierę łożyskową. Z uwagi na farmakologiczny mechanizm działania hydrochlorothiazidu jego stosowanie w II i III trymestrze może zaszkodzić przepływowi krwi między łożyskiem a płodem i spowodować u płodu i noworodka żółtaczkę, zaburzenia równowagi elektrolitowej i trombocytopenię.

Hydrochlorothiazid nie powinien być stosowany w leczeniu obrzęków ciążowych, a także nadciśnienia ciążowego lub preeklampsji z powodu ryzyka zmniejszenia objętości osocza krwi i wystąpienia hipoperfuzji łożyskowo-macierzynnej bez korzystnego wpływu na przebieg choroby.

Hydrochlorothiazid nie powinien być stosowany w leczeniu nadciśnienia tętniczego u ciężarnych, z wyjątkiem przypadków, gdy nie można zastosować alternatywnego leczenia.

Karmienie piersią

Antagoniści receptorów angiotensyny II (ARA II)

Nie zaleca się stosowania leku ze względu na brak wystarczających danych dotyczących stosowania w okresie karmienia piersią. Pacjentkę należy przestawić na alternatywne leczenie przeciwhypertensyjne, które ma potwierdzony profil bezpieczeństwa w okresie karmienia piersią, szczególnie u noworodków lub przedwczesnych dzieci.

Hydrochlorothiazid

Hydrochlorothiazid przenika do mleka matki w niewielkich ilościach. Tiazydy w wysokich dawkach, powodując intensywny efekt moczopędny, mogą hamować laktację. Lek Lorista® H 100 nie jest zalecany w okresie karmienia piersią. W przypadku stosowania leku Lorista® H 100 w okresie karmienia piersią dawki powinny być jak najniższe.

Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługi mechanizmów.

Nie przeprowadzono żadnych badań dotyczących wpływu leku na zdolność prowadzenia samochodu i pracy z innymi mechanizmami.

Jednak podczas prowadzenia pojazdów lub pracy z innymi mechanizmami przy stosowaniu leków przeciwhypertensyjnych może wystąpić zawroty głowy lub zmęczenie, szczególnie na początku leczenia lub po zwiększeniu dawki.

Sposób stosowania i dawki.

Preparat Lorista® H 100 można stosować łącznie z innymi lekami przeciwhypertensyjnymi.

Tabletkę należy połknąć, popijając szklanką wody.

Preparat Lorista® H 100 można stosować niezależnie od posiłku.

Przetętność tętnicza

Losartan i hydrochlorothiazid nie są stosowane jako terapia wstępna, ale stosuje się je u pacjentach, u których ciśnienie tętnicze nie jest odpowiednio kontrolowane jedynie przez losartan lub hydrochlorothiazid.

Zaleca się dobowanie dawki poprzez dobór dawki poszczególnych składników (losartanu i hydrochlorothiazidu).

U pacjentów, u których ciśnienie tętnicze nie jest odpowiednio kontrolowane przez monoterapię, można podjąć decyzję o przejściu na terapię kombinowaną.

Zwykła dawka utrzymaniowa to 1 tabletka preparatu Lorista® H (50 mg/12,5 mg) 1 raz dziennie. U pacjentów, u których stosowanie 1 tabletki preparatu Lorista® H nie daje wystarczającego efektu, dawkę można zwiększyć do 1 tabletka Lorista® HD (100 mg/25 mg) 1 raz dziennie.

Maksymalna dawka to 1 tabletka preparatu Lorista® HD 100 mg/25 mg 1 raz dziennie. Efekt przeciwhypertensyjny osiąga się w ciągu 3–4 tygodni od rozpoczęcia terapii.

Preparat Lorista® H 100 jest przeznaczony dla pacjentów, którzy otrzymują ustaloną metodą dobowania dawkę losartanu 100 mg i którzy wymagają dodatkowej kontroli ciśnienia tętniczego.

Ograniczanie ryzyka chorób układu sercowo-naczyniowego i zgonów u chorych na nadciśnienie tętnicze z przerostem lewej komory

Zwykła dawka początkowa to 50 mg losartanu 1 raz dziennie. Pacjentom, u których nie uda się osiągnąć docelowej wartości poziomu ciśnienia tętniczego przyjmowaniem 50 mg losartanu dziennie, należy dobrać terapię z zastosowaniem kombinacji losartanu z niskimi dawkami hydrochlorothiazidu (12,5 mg), a w razie potrzeby dawkę należy dalej zwiększyć do 100 mg losartanu/12,5 mg hydrochlorothiazidu 1 raz dziennie. W razie potrzeby dawkę należy zwiększyć do 100 mg losartanu i 25 mg hydrochlorothiazidu 1 raz dziennie.

Lorista® H, Lorista® H 100 oraz Lorista® HD są lekami alternatywnymi dla pacjentów, którzy kontrolują nadciśnienie tętnicze poprzez jednoczesne przyjmowanie losartanu i hydrochlorothiazidu w odpowiednich dawkach.

Stosowanie u pacjentów z zaburzeniem funkcji nerek oraz u pacjentów poddawanych hemodializie

Nie jest wymagana korekta dawki początkowej u pacjentów z umiarkowanym zaburzeniem funkcji nerek (klirens kreatyniny 30–50 ml/min). Tabletek z kombinacją losartan/hydrochlorothiazid nie zaleca się pacjentom poddawanym hemodializie. Preparatu nie należy stosować pacjentom z ciężkim zaburzeniem funkcji nerek (klirens kreatyniny < 30 ml/min).

Stosowanie u pacjentów z obniżoną objętością płynu w naczyniach krwionośnych

Korekcję niedoboru objętości płynu i/lub sodu należy przeprowadzić przed rozpoczęciem stosowania tabletek losartan/hydrochlorothiazid.

Stosowanie u pacjentów z zaburzeniami funkcji wątroby

Preparat jest przeciwwskazany u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami funkcji wątroby.

Stosowanie u pacjentów w wieku podeszłym

Zazwyczaj nie ma potrzeby korekty dawki u pacjentów w wieku podeszłym.

Dzieci.

Brak doświadczenia w stosowaniu preparatu u dzieci, dlatego kombinacji losartan/hydrochlorothiazid nie należy stosować tej kategorii pacjentów.

Przedawkowanie.

Nie ma danych specyficznych dotyczących leczenia przedawkowania preparatem. Terapia przedawkowania jest objawowa i wspierająca. Należy przerwać leczenie preparatem i dokładnie monitorować stan pacjenta. Jeśli preparat został przyjęty niedawno, należy wywołać wymioty i podjąć działania skierowane na wyeliminowanie odwodnienia, zaburzeń elektrolitowych, śpiączki wątrobowej oraz hipotensji tętniczej.

Losartan

Dane dotyczące przedawkowania u ludzi są ograniczone. Najbardziej prawdopodobnymi objawami przedawkowania są hipotensja tętnicza, tachykardia; bradykardia może być wynikiem stymulacji przywspółczulnej (wagusa). W przypadku objawowej hipotensji tętniczej wskazana jest terapia wspierająca.

Losartan i jego aktywny metabolit nie są usuwane przez hemodializę.

Hydrochlorothiazid

Najczęstsze objawy przedawkowania są wynikiem niedoboru elektrolitów (hipokaliemia, hipochloremia, hiponatremia) i odwodnienia spowodowanego nadmiernym wydzielaniem moczu. Przy jednoczesnym przyjmowaniu glikozydów nasierdziowych hipokaliemia może prowadzić do nasilenia arytmii.

Hydrochlorothiazid jest usuwany przez hemodializę, jednak stopień jego eliminacji nie został ustalony.

Efekty uboczne.

Efekty uboczne, które mogą wystąpić podczas leczenia, sklasyfikowano w grupy według częstości występowania: bardzo często: ≥1/10; często: ≥1/100 – <1/10; rzadko: ≥1/1000 – <1/100; niezwykle rzadko: ≥1/10000 – <1/1000; bardzo rzadko: <1/10000; nieznane (nie można oszacować na podstawie dostępnych danych).

W badaniach klinicznych z udziałem losartanu potasu i hydrochlorotiazydu nie zaobserwowano żadnych efektów ubocznych, które byłyby nietypowe dla tej kombinacji substancji. Efekty uboczne ograniczały się do tych, które wcześniej obserwowano dla losartanu potasu i/lub hydrochlorotiazydu.

W badaniach nad nadciśnieniem tętniczym zawroty głowy były jedynym efektem ubocznym związanym z substancją czynną, występującym u ponad 1% pacjentów (istotnie częściej niż w grupie placebo).

Oprócz tych reakcji, występują następujące efekty uboczne:

z udziałem wątroby i dróg żółciowych: rzadko – zapalenie wątroby.

Pokaźniki laboratoryjne: rzadko – hiperkaliemia, podwyższenie poziomu alaninotransferazy (ALT).

Dodatkowe efekty uboczne, które obserwowano przy stosowaniu jednego z oddzielnych składników leku i które mogą stanowić potencjalne działania niepożądane leku w kombinacji losartanu potasu/hydrochlorotiazydu, to:

Losartan:

z udziałem układu krwi i limfatycznego: rzadko – anemia, purpura Schönaugha-Henocha, ekchymoza, hemoliza;

nieznane – trombocytopenia;

z udziałem układu odpornościowego: rzadko – reakcje nadwrażliwości: reakcje anafilaktyczne, obrzęk naczynioruchowy, w tym obrzęk krtani i fałdów głosowych prowadzący do obturacji dróg oddechowych i/lub obrzęk twarzy, warg, gardła i/lub języka; obrzęk naczynioruchowy w wywiadzie przy stosowaniu leków, w tym inhibitorów ACE; pokrzywka;

z udziałem metabolizmu i odżywiania: rzadko – anoreksja, podagra;

Zaburzenia psychiczne: często – bezsenność;

rzadko – uczucie strachu, zaburzenia lękowe, zaburzenia paniki, dezorientacja, depresja, anormalne sny, zaburzenia snu, senność, zaburzenia pamięci;

z udziałem układu nerwowego: często – ból głowy, zawroty głowy;

rzadko – pobudzenie, parestezje, neuropatia obwodowa, drżenie, migrena, utrata przytomności; nieznane – zaburzenia smaku;

z udziałem narządów wzroku: rzadko – zamazanie widzenia, pieczenie/uczucie ukłucia w oczach, zapalenie spojówek, obniżenie ostrości wzroku;

z udziałem narządów słuchu i aparatu vestibularnego: rzadko – zawroty głowy, szumy w uszach;

z udziałem serca: rzadko – hipotensja tętnicza, hipotensja ortostatyczna, ból za mostkiem, dławica piersiowa, blok przedsionkowo-komorowy II stopnia, zaburzenia krążenia mózgowego, zawał mięśnia sercowego, uczucie przyspieszonego serca, arytmie (migotanie przedsionków, bradykardia zatokowa, tachykardia, tachykardia komorowa, migotanie komór);

z udziałem naczyń: rzadko – zapalenie naczyń;

nieznane – efekty ortostatyczne zależne od dawki;

z udziałem układu oddechowego, narządów klatki piersiowej i jamy międzyłojowej: często – kaszel, infekcje górnych dróg oddechowych, zatkanie nosa, zapalenie zatok, zmiany w zatokach nosowych;

rzadko – dyskomfort gardła, zapalenie gardła, zapalenie krtani, duszność, zapalenie oskrzeli, krwawienie z nosa, zapalenie nosa, uczucie zatkania dróg oddechowych;

z udziałem przewodu pokarmowego: często – ból brzucha, nudności, biegunka, dyspepsja;

rzadko – zaparcia, ból zębów, suchość w ustach, wzdęcia, zapalenie żołądka, wymioty, niedrożność jelit;

niezwykle rzadko – obrzęk naczynioruchowy jelita;

nieznane – zapalenie trzustki;

z udziałem wątroby i dróg żółciowych: nieznane – zmiany w badaniach funkcji wątroby;

z udziałem skóry i tkanek podskórnych: rzadko – łysienie, zapalenie skóry, suchość skóry, zaczerwienienie, nadwrażliwość na światło, świąd, wysypka, pokrzywka, zwiększona potliwość;

z udziałem układu kostno-szkieletowego i tkanki łącznej: często – skurcze mięśni, ból pleców, ból nóg, miąłgia;

rzadko – ból rąk, obrzęk stawów, ból kolan, ból kostny i mięśniowy, ból barków, uczucie sztywności stawów, artralgia, artretyzm, ból bioder, fibromialgia, osłabienie mięśni;

nieznane – rabdomioliza;

z udziałem nerek i dróg moczowych: często – zaburzenia funkcji nerek, niewydolność nerek;

rzadko – nokturia, częste oddawanie moczu, infekcje dróg moczowych;

z udziałem narządów płciowych i gruczołów mlekowych: rzadko – obniżenie pożądania seksualnego, zaburzenia erekcji/impotencja;

Ogólne zaburzenia: często – osłabienie, zwiększona senność, ból w klatce piersiowej; rzadko – obrzęk twarzy, podwyższenie temperatury;

nieznane – objawy grypopodobne, niedobitność;

Pokaźniki laboratoryjne: często – hiperkaliemia, nieznaczne obniżenie hematokrytu i hemoglobiny; rzadko – nieznaczne obniżenie poziomu mocznika i kreatyniny w surowicy; bardzo rzadko – podwyższenie enzymów wątrobowych i bilirubiny.

Hydrochlorotiazyd

Łagodne, złośliwe i nieokreślone nowotwory (w tym torbie i polipy)

Nieznane: rak skóry nieczerniakowy (rak komórkowy podstawny i rak komórkowy płaski)¹.

z udziałem układu krwi i limfatycznego: rzadko – agranulocytoza, anemia aplastyczna, anemia hemolityczna, leukopenia, purpura, trombocytopenia;

z udziałem układu odpornościowego: rzadko – reakcja anafilaktyczna;

z udziałem metabolizmu i odżywiania: rzadko – anoreksja, hiperglikemia, hiperurykemia, hipokaliemia, hiponatremia;

Zaburzenia psychiczne: rzadko – bezsenność, zmiany nastroju;

z udziałem układu nerwowego: często – ból głowy;

z udziałem narządów wzroku: rzadko – odwracalne zamazanie widzenia, ksenopsja;

nieznane – wylew w błonie naczyniowej, krótkowzroczność, ostra glaukoma zamkniętocięczkowa;

z udziałem naczyń: rzadko – zapalenie naczyń z martwicą (zapalenie naczyń, zapalenie naczyń skórnych);

z udziałem układu oddechowego, narządów klatki piersiowej i jamy międzyłojowej: rzadko – napięcie oddechowe, w tym zapalenie płuc i obrzęk płuc; bardzo rzadko – ostry zespół napięcia oddechowego (ARDS);

z udziałem przewodu pokarmowego: rzadko – zapalenie gruczołów ślinowych, skurcze, podrażnienie żołądka, nudności, wymioty, biegunka, zaparcia;

z udziałem wątroby i dróg żółciowych: rzadko – żółtaczka (zator wewnątrzwątrobowy), zapalenie trzustki;

z udziałem skóry i tkanek podskórnych: rzadko – nadwrażliwość na światło, pokrzywka, toksyczny epidermalny nekrolyz;

rzadko: zespół Stevensa-Johnsona; reakcje skórne przypominające skórną postać tocznia układowego; reaktywacja skórnej postaci tocznia układowego;

z udziałem układu kostno-szkieletowego i tkanki łącznej: rzadko – skurcze mięśni;

z udziałem nerek i dróg moczowych: rzadko – glukozuria, zapalenie wątrobowo-płucne, zaburzenia funkcji nerek, niewydolność nerek;

Ogólne zaburzenia: rzadko – podwyższenie temperatury ciała, zawroty głowy.

¹ Rak skóry nieczerniakowy: na podstawie dostępnych danych epidemiologicznych obserwuje się zależność dawkowo-kumulacyjną między stosowaniem hydrochlorotiazydu a rozwojem RNKS (patrz „Szczególne wskazania dotyczące stosowania” i „Właściwości farmakologiczne”).

Okres ważności.

5 lat.

Warunki przechowywania.

Przechowywać w temperaturze nie wyższej niż 30 °C w oryginalnym opakowaniu w celu ochrony przed wilgocią. Przechowywać w miejscu niedostępnym dla dzieci.

Opakowanie.

Po 10 tabletek w blisterze, po 3 lub 6 blisterów w tece kartonowej.

Po 14 tabletek w blisterze, po 2 lub 4 blisterach w tece kartonowej.

Po 15 tabletek w blisterze; po 2 lub po 4, lub po 6 blisterów w tece kartonowej.

Kategoria wydawania. Na receptę.

Producent.

KRKA, d.d., Ново место/KRKA, d.d., Novo mesto.

Miejsce produkcji oraz adres siedziby producenta.

Šmarješka cesta 6, 8501 Novo mesto, Słowenia/Smarjeska cesta 6, 8501 Novo mesto, Slovenia.