Liprazid 20

INSTRUKCJA stosowania leku LIPRAZID 10 (LIPRAZID 10) LIPRAZID 20 (LIPRAZID 20)

Skład:

substancje czynne: lizynopryl i hydrochlorotiazyd;

1 tabletka Liprazidu 10 zawiera lizynoprylu (w przeliczeniu na 100 % bezwodny lizynopryl) – 10 mg, co odpowiada lizynoprylowi dwuwodnemu – 10,89 mg oraz hydrochlorotiazydu (w przeliczeniu na 100 % suchą substancję) – 12,5 mg;

1 tabletka Liprazidu 20 zawiera lizynoprylu (w przeliczeniu na 100 % bezwodny lizynopryl) – 20 mg, co odpowiada lizynoprylowi dwuwodnemu – 21,78 mg oraz hydrochlorotiazydu (w przeliczeniu na 100 % suchą substancję) – 12,5 mg;

substancje pomocnicze: Liprazid 10 – mannit (E 421), skrobię kukurydzianą, stearynian magnezu, tlenek żelaza żółty (E 172), wodorofosforan wapnia dwuwodny. Liprazid 20 – mannit (E 421), skrobię kukurydzianą, stearynian magnezu, tlenek żelaza czerwony (E 172), wodorofosforan wapnia dwuwodny.

Postać leku. Tabletki.

Główne właściwości fizykochemiczne:

Liprazid 10 – tabletki o kształcie okrągłym z powierzchnią dwuwypukłą, barwy kremowej. Na powierzchni tabletek dopuszczalne jest marmurowanie oraz plamienie od żółtego do brązowego.

Liprazid 20 – tabletki o kształcie okrągłym z powierzchnią dwuwypukłą, barwy różowej. Na powierzchni tabletek dopuszczalne jest marmurowanie oraz plamienie czerwono-brązowe.

Grupa farmakoterapeutyczna. Środki wpływające na układ renina-angiotensyna. Leki kombinowane – inhibitory ACE. Lizynopryl i diuretyki. Kod ATC C09B A03.

Właściwości farmakologiczne.

Farmakodynamika.

Lek przeciwhypertensyjny o działaniu kombinowanym, zawierający inhibitor enzymu konwertującego angiotensynę (ACE) – lizynopryl oraz diuretyk – hydrochlorotiazyd.

Lizynopryl hamuje aktywność enzymu konwertującego angiotensynę (ACE), który przekształca angiotensynę I w angiotensynę II. Obniżenie stężenia angiotensyny II prowadzi do bezpośredniego zmniejszenia poziomu aldosteronu. Skutkuje to obniżeniem ogólnego oporu naczyniowego i ciśnienia tętniczego.

Hydrochlorotiazyd jest diuretykiem tiazydowym o działaniu przeciw nadciśnieniowym. Obniża resorpcję elektrolitów i wody w kanalikach nerkowych, zwiększa diurezę, co prowadzi do zmniejszenia objętości krwi krążącej i obniżenia podwyższonego ciśnienia tętniczego. Znaczące obniżenie ciśnienia skurczowego i rozkurczowego następuje po 3–4 dniach przyjmowania hydrochlorotiazydu, natomiast optymalny efekt przeciw nadciśnieniowy osiąga się po 3–4 tygodniach stosowania leku.

Kombinacja lizynoprylu i hydrochlorotiazydu wykazuje wyraźniejszy efekt hipotensyjny niż każdy składnik oddzielnie.

Rak skóry nieczerniakowy: Wyniki dwóch farmakoepidemiologicznych badań, opartych na danych Duńskiego Krajowego Rejestru Nowotworów, wykazały skumulowaną zależność dawkowo-rozwojową między stosowaniem hydrochlorotiazydu (HCTZ) a występowaniem raka podstawnokomórkowego (BCC) i raka płytkokomórkowego (SCC).

W jednym badaniu analizowano populację 71 533 pacjentów z BCC i 8 629 pacjentów z SCC, porównując ją odpowiednio z grupą kontrolną liczącą 1 430 833 i 172 462 osób. Stosowanie wysokich dawek HCTZ (≥ 50 000 mg skumulowanej dawki) wiązało się z poprawionym współczynnikiem ryzyka (HR) wynoszącym 1,29 (95 % przedział ufności (CI): 1,23–1,35) dla BCC i 3,98 (95 % CI: 3,68–4,31) dla SCC. Obserwowano wyraźną zależność dawkowo-rozwojową zarówno dla BCC, jak i dla SCC.

Drugie badanie wykazało możliwy związek między rakiem wargi (SCC) a stosowaniem HCTZ: 633 przypadki raka wargi (SCC) porównano z grupą kontrolną liczącą 63 067 pacjentów, stosując strategię losowej próbki. Wykazano zależność dawkowo-rozwojową ze skorygowanym HR wynoszącym 2,1 (95 % CI: 1,7–2,6), który wzrastał do HR 3,9 (3,0–4,9) przy wysokich dawkach (~ 25 000 mg) i do HR 7,7 (5,7–10,5) przy najwyższej skumulowanej dawce (~ 100 000 mg) (patrz sekcja „Szczególne wskazania dotyczące stosowania”).

Farmakokinetyka.

Biodostępność lizynoprylu wynosi około 30 %. Spożycie pokarmu nie ma istotnego wpływu na wchłanianie lizynoprylu. Niewielka część (6–10 %) wiąże się z białkami osocza. Początkowy efekt po podaniu lizynoprylu rozwija się po 1 godzinie, maksymalne stężenie we krwi osiąga się po 6–7 godzinach po przyjęciu. W organizmie praktycznie nie ulega biotransformacji – jedynie około 7 % lizynoprylu metabolizuje się w wątrobie. Lizynopryl częściowo przenika przez barierę łożyskową. Główna część substancji jest wydalana z organizmu w niezmienionej formie z moczem. Okres półwyluwania z osocza wynosi 12 godzin. Eliminacja lizynoprylu u pacjentów w podeszłym wieku jest spowolniona.

Działanie moczopędne hydrochlorotiazydu rozwija się 2 godziny po przyjęciu, osiągając maksymalną wyraźność po 3–4 godzinach, trwa 6–12 godzin. Biodostępność hydrochlorotiazydu wynosi 65–70 %. Oколо 40 % wiąże się z białkami osocza. Przenika przez łożysko i wydzielany jest z mlekiem matki. Hydrochlorotiazyd nie ulega metabolizmowi, wydalany jest z moczem.

Charakterystyka kliniczna.

Wskazania.

Nadciśnienie tętnicze, gdy nie osiągnięto pożądanego obniżenia ciśnienia tętniczego leczeniem monoterapeutycznym hydrochlorotiazydem lub lizynoprylem.

Przeciwwskazania.

• Nadwrażliwość na lizynopryl, hydrochlorotiazyd, inne składniki leku lub inne inhibitory ACE;
• nadwrażliwość na pochodne sulfonamidów;
• obrzęk naczynioruchowy w wywiadzie spowodowany wcześniejszym stosowaniem inhibitorów ACE;
• obrzęk naczynioruchowy dziedziczny lub idiopatyczny (obrzęk Quinckego) w wywiadzie;
• zwężenie zastawki mitralnej lub aortalnej, hipertroficzna kardiomiopatia z nasilonymi zaburzeniami hemodynamicznymi;
• ostry zawał mięśnia sercowego z niestabilną hemodynamiką;
• wstrząs kardiogenny;
• ciężka niewydolność nerek (klirens kreatyniny < 30 ml/min), stężenie kreatyniny w surowicy ≥ 220 µmol/l, anuria;
• obustronne zwężenie tętnic nerkowych lub zwężenie tętnicy nerki jedynego nerki;
• stan po przeszczepieniu nerki;
• mechaniczna niedrożność dróg moczowych;
• zaburzenia gospodarki wodno-elektrolitowej (trudna do leczenia hiperkaliemia/hipokaliemia, refraktoryczna hiponatremia, hipowolemia);
• ciężkie postacie cukrzycy;
• ciężka niewydolność wątroby, encefalopatia wątrobowo-błoniasta;
• pierwotny hiperaldosteronizm;
• zaostrzenie podagry;
• porfiria;
• stosowanie leków zawierających aliskiren u pacjentów z cukrzycą lub z zaburzeniem funkcji nerek (eGFR < 60 ml/min/1,73 m²);
• stosowanie membran o wysokiej przepuszczalności z poliakrylonitrylu sodu-2-metyloalilosulfonianu (np. AN 69) podczas hemodializy;
• ciąża lub kobiety planujące zajść w ciążę (patrz rozdział „Stosowanie w czasie ciąży lub karmienia piersią”).

Interakcje z innymi lekami i inne rodzaje interakcji.

Inne leki przeciwnadciśnieniowe: możliwe wzmocnienie działania hipotensyjnego. Stosowanie z nitrogliceryną i innymi nitratami organicznymi lub lekami rozszerzającymi naczynia może jeszcze bardziej obniżyć ciśnienie tętnicze. Blokery zwojów lub blokery neuronów adrenergicznych mogą być stosowane w połączeniu z lekami zawierającymi lizynopryl wyłącznie pod ścisłym nadzorem.

Należy unikać połączenia z lekami zawierającymi aliskiren.

Podwójna blokada układu RAA za pomocą jednoczesnego stosowania inhibitorów ACE (w tym lizynoprylu), blokerów receptora angiotensyny (ARB) lub aliskirenu wiąże się z wyższą częstością działań niepożądanych, takich jak nadciśnienie tętnicze, hiperkaliemia, pogorszenie funkcji nerek (w tym ostra niewydolność nerek), w porównaniu ze stosowaniem jednego leku blokującego układ RAA (patrz rozdziały „Przeciwwskazania”, „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności”).

Leki litowe: odwracalne podwyższenie stężenia litu w surowicy krwi i rozwój jego efektów toksycznych. Diuretyki tiazydowe i inhibitory ACE obniżają klirens nerkowy litu i znacznie zwiększają ryzyko zatrucia litem. Dlatego jednoczesnego stosowania lizynoprylu/hydrochlorotiazydu z litem nie zaleca się, ale jeśli takie połączenie jest konieczne, należy dokładnie monitorować stężenie litu w surowicy krwi.

Inne diuretyki: obserwuje się sumację działania przeciwnadciśnieniowego. U pacjentów, którzy już przyjmują diuretyki, szczególnie u tych, którym diuretyki zostały przepisane niedawno, stosowanie lizynoprylu może czasem powodować nadmierne obniżenie ciśnienia tętniczego. Leczenie diuretykami należy przerwać 2–3 dni przed rozpoczęciem terapii lekiem kombinowanym lizynopryl/hydrochlorotiazyd w celu zapobieżenia rozwojowi hipotensji objawowej. Jeśli nie jest to możliwe, leczenie należy rozpocząć od stosowania wyłącznie lizynoprylu.

Diuretyki zatrzymujące potas, suplementy potasu lub zastępcze substancje soli zawierające potas: zwiększa się ryzyko rozwoju hiperkaliemii. Zazwyczaj utrata potasu w wyniku stosowania diuretyków tiazydowych jest osłabiana działaniem zatrzymującym potas lizynoprylu. Stosowanie suplementów potasu, diuretyków zatrzymujących potas lub substancji zastępujących sól zawierających potas może prowadzić do istotnego wzrostu stężenia potasu w surowicy krwi, szczególnie u pacjentów z zaburzeniem funkcji nerek lub cukrzycą. Jeśli jednoczesne stosowanie kombinacji lizynoprylu/hydrochlorotiazydu i któregokolwiek z tych środków jest konieczne, należy stosować je ostrożnie i często monitorować stężenie potasu w surowicy krwi.

Leki wywołujące tachyarytmię komorową typu „torsade de pointes”: z powodu ryzyka hipokaliemii zwiększa się ryzyko rozwoju arytmii serca, w tym tachyarytmii komorowej typu „torsade de pointes” przy jednoczesnym stosowaniu hydrochlorotiazydu i leków, których działanie zależy od zmian stężenia potasu w surowicy krwi:

• leki przeciwarytmiczne klasy I (np. chinidyna, hydrochinidyna, dysopyramid);
• leki przeciwarytmiczne klasy III (np. amiodaron, sotalol, dofetylid, ibutilid);
• neuroleptyki (np. tiorydazyna, chloropromazyna, lewomepromazyna, trifluoperazyna, tiamemazyna, sulpiryd, sulpryd, amisulpryd, tiapryd, pimozyd, haloperidol, droperydol);
• inne (np. beprydyl, cyzapyryda, difemanil, erytromycyna do wstrzykiwań dożylnych, halofantryna, mizolastyna, pentamidyna, terfenadyna, winokamina do wstrzykiwań dożylnych).

Trójcykliczne leki przeciwdepresyjne, leki przeciwpsychotyczne, środki znieczulające: jednoczesne stosowanie z inhibitorami ACE może prowadzić do dalszego obniżenia ciśnienia tętniczego.

Leki przeciwbólowe niesteroidowe (NSAID), w tym selektywne inhibitory COX-2, kwas acetylosalicylowy w dawce ≥ 3 g na dobę, nieselektywne NSAID: przy długotrwałym stosowaniu NSAID zmniejsza się działanie hipotensyjne i moczopędne inhibitorów ACE i tiazydów. Jednoczesne stosowanie NSAID i inhibitorów ACE powoduje efekt addytywny na podwyższenie stężenia potasu w surowicy krwi, co może prowadzić do pogorszenia funkcji nerek. Zazwyczaj te efekty są odwracalne. W pojedynczych przypadkach może wystąpić ostra niewydolność nerek, szczególnie przy zaburzeniach funkcji nerek, np. u pacjentów w podeszłym wieku lub u pacjentów z odwodnieniem. NSAID mogą nasilać wpływ hydrochlorotiazydu na stężenie potasu w surowicy krwi, obniżać działanie natriuretyczne tiazydów; zwiększa się ryzyko zaburzeń funkcji nerek wywołanych przez NSAID.

Trimetoprym, heparyna: jednoczesne stosowanie inhibitorów ACE i tiazydów z trimetoprymem zwiększa ryzyko hiperkaliemii i zaburzeń funkcji nerek.

Leki hipoglikemiczne (insulina, doustne leki hipoglikemiczne): badania epidemiologiczne wskazują, że jednoczesne stosowanie inhibitorów ACE i leków przeciwcukrzycowych może nasilać działanie obniżające stężenie glukozy we krwi z ryzykiem rozwoju hipoglikemii. Prawdopodobieństwo takiego efektu jest szczególnie wysokie w pierwszych tygodniach leczenia kombinowanego, a także przy zaburzeniach funkcji nerek. Może być konieczna korekta dawki leków przeciwcukrzycowych.

Leki złota: reakcje nitrytoidne (objawy rozszerzenia naczyń, w tym zaczerwienienie, nudności, zawroty głowy, hipotensja tętnicza, które mogą być bardzo nasilone) po iniekcji złota (np. sodowego aurotiomalatanu) obserwowano częściej u pacjentów przyjmujących inhibitory ACE.

Sympatomietyki: może zmniejszać się działanie hipotensyjne inhibitorów ACE.

Estrogeny, kortykosteroidy: możliwe zmniejszenie działania przeciwnadciśnieniowego inhibitorów ACE w wyniku zatrzymania płynu w organizmie.

Amfoterycyna B (dożylne), karbenoksolon, kortykosteroidy, kortykotropina (ACTH) lub stymulujące środki przeczyszczające: hydrochlorotiazyd może nasilać zaburzenia elektrolitowe, szczególnie hipokaliemię.

Sole wapnia i witamina D: diuretyki tiazydowe mogą zmniejszać wydalanie wapnia i podnosić stężenie wapnia w osoczu krwi. Należy monitorować stężenie wapnia w surowicy krwi i dostosować dawkę leku zawierającego wapń/witaminę D.

Glikozydy nasercowe: zwiększa się prawdopodobieństwo efektów toksycznych glikozydów (w tym podwyższonej pobudliwości komór) w wyniku rozwoju hipokaliemii i hipomagnezji wywołanej przez tiazydy.

Cholestyramina i kolestyropol: możliwe opóźnienie lub zmniejszenie absorpcji hydrochlorotiazydu w obecności żywic anionowych do 85%. Dlatego leki z grupy sulfonamidowych diuretyków należy przyjmować co najmniej 1 godzinę przed lub 4–6 godzin po przyjęciu tych leków.

Środki przeciwwskrzepy: może zmniejszać się biodostępność lizynoprylu, dlatego lek należy przyjmować 1–2 godziny przed lub 1–2 godziny po przyjęciu środka przeciwwskrzypowego.

Niedepolaryzujące leki rozkurczowe mięśni (np. chlorek tubokuraryny): hydrochlorotiazyd nasila działanie tych leków i zwiększa wrażliwość na tubokurarynę.

Sotalol: hipokaliemia wywołana przez tiazydy może zwiększyć ryzyko arytmii wywołanych przez sotalol.

Allopurinol: jednoczesne stosowanie inhibitorów ACE i allopurinolu zwiększa ryzyko uszkodzenia nerek i może prowadzić do zwiększonego ryzyka leukopenii. Zwiększa się ryzyko reakcji nadwrażliwościowych.

Inne leki stosowane w leczeniu podagry (probencyd, sulfinpirazon): może być konieczne zwiększenie dawki leków moczopędnych, ponieważ hydrochlorotiazyd może podnosić stężenie kwasu moczowego w surowicy krwi.

Cyklosporyna: jednoczesne stosowanie inhibitorów ACE i cyklosporyny zwiększa ryzyko uszkodzenia nerek i hiperkaliemii. Jednoczesne stosowanie diuretyków może zwiększyć ryzyko rozwoju hiperurykemii i powikłań podagrycznych.

Lovastatyna: jednoczesne stosowanie inhibitorów ACE i lovastatyny zwiększa ryzyko hiperkaliemii.

Aldeplejkin: nasilenie działania hipotensyjnego inhibitorów ACE.

Leki hamujące funkcję szpiku kostnego: zwiększa się ryzyko rozwoju neutropenii i/lub agranulocytozy.

Cytostatyki, leki immunosupresyjne, prokainaemid: stosowanie z inhibitorami ACE może prowadzić do zwiększonego ryzyka rozwoju leukopenii.

Leki cytotoksyczne (np. cyklofosfamid, metotreksat): tiazydy mogą zmniejszać wydalanie nerkowe leków cytotoksycznych i nasilać ich działanie mielosupresyjne.

Aminy presorowe (np. noradrenalina, adrenalina): możliwe zmniejszenie odpowiedzi na działanie amin presorowych, ale nie na tyle, aby wykluczyć ich stosowanie.

Barbiturany, diazepan, leki odurzające: możliwe nasilenie wpływu na rozwój hipotensji tętniczej i ortostatycznej.

Środki antycholinergiczne (np. atropina, biperidyna): zwiększenie biodostępności diuretyków tiazydowych w wyniku zmniejszenia ruchomości przewodu pokarmowego i szybkości opróżniania żołądka.

Salicylany: przy wysokich dawkach salicylanów hydrochlorotiazyd może nasilać ich toksyczne działanie na ośrodkowy układ nerwowy.

Metildopa: donoszono o pojedynczych przypadkach anemii hemolitycznej przy stosowaniu z hydrochlorotiazydem.

Metformina: należy stosować ostrożnie ze względu na ryzyko kwasicy mlekowej z powodu możliwej funkcjonalnej niewydolności nerek wywołanej przez hydrochlorotiazyd.

Blokery beta, diazoksyd: możliwe nasilenie ich działania hiperglikemizującego przez tiazydy.

Amantadyna: hydrochlorotiazyd może zwiększyć ryzyko działań niepożądanych amantadyny.

Karbamazepina: ryzyko hiponatremii. Należy monitorować poziom elektrolitów.

Środki kontrastowe jodowe: przy odwodnieniu wywołanym przez diuretyki zwiększa się ryzyko rozwoju ostrej niewydolności nerek, szczególnie przy wysokich dawkach preparatów jodu. Przed zastosowaniem środków kontrastowych jodowych należy przeprowadzić rehydratację.

Aktywatory tkankowego plazminogenu, takie immunosupresanty jak inhibitory mTOR (np. temsirolimus, sirolimus, everolimus): możliwe zwiększenie ryzyka rozwoju obrzęku naczynioruchowego.

Alkohol: możliwe nasilenie działania hipotensyjnego dowolnych leków przeciwnadciśnieniowych.

Wpływ na wyniki badań laboratoryjnych: z powodu wpływu na gospodarkę wapniem tiazydy mogą wpływać na wyniki oceny funkcji gruczołów przytarczycznych.

Lek można stosować jednocześnie z kwasem acetylosalicylowym (w dawkach kardiologicznych), trombolitykami, blokerami beta i/lub nitratami pod nadzorem lekarza.

Leki zawierające lizynopryl należy stosować ostrożnie u pacjentów z ostrym zawałem mięśnia sercowego w ciągu 6–12 godzin po podaniu streptokinazy z powodu ryzyka rozwoju hipotensji tętniczej.

Szczególne środki ostrożności dotyczące stosowania.

Nieczerniaki skóry.

Zwiększone ryzyko wystąpienia nieczerniaków skóry (NCS) wraz ze wzrostem skumulowanej dawki HTZG zaobserwowano w dwóch badaniach farmakoepidemiologicznych. Działanie fotosensybilizujące HTZG może stanowić możliwy mechanizm rozwoju tej patologii.

Pacjentów przyjmujących HTZG samodzielnie lub w połączeniu z innymi lekami należy poinformować o ryzyku rozwoju NCS, szczególnie przy długotrwałym stosowaniu, o konieczności regularnego badania skóry oraz o natychmiastowym powiadomieniu lekarza o nowych zmianach skórnych lub wszelkich podejrzanych nowotworach, zmianach w dotychczasowych zmianach skórnych lub piegach.

Aby zmniejszyć ryzyko rozwoju raka skóry, pacjentom należy zalecić środki zapobiegawcze, takie jak ograniczenie ekspozycji na światło słoneczne i promieniowanie UV, a w przypadku takiej ekspozycji – konieczność odpowiedniej ochrony powłok skórnych. Podejrzane zmiany skórne należy jak najszybciej zbadać, w tym przeprowadzić badanie histologiczne materiału z biopsji.

Pacjentom, którzy wcześniej chorowali na NCS, może być konieczna ponowna ocena stosowania HTZG.

Hipotensja symptomatyczna.

Hipotensja symptomatyczna rzadko występuje u pacjentów z niepowikłaną chorobą nadciśnieniową i jest bardziej prawdopodobna u pacjentów z hipowolemią, zaburzeniami elektrolitów (w tym hiponatremią, alkalozą hipochlorymijną, hipomagnezemią lub hipokaliemią), np. podczas terapii diuretykami, przy diecie ubogosolnej, dializie, biegunkach, wymiotach lub przy ciężkich formach nadciśnienia zależnego od reniny. Takim pacjentom należy regularnie oznaczać elektrolity w surowicy krwi. Pacjentom z zwiększonym ryzykiem hipotensji symptomatycznej rozpoczęcie terapii i dostosowanie dawki należy prowadzić pod ścisłym nadzorem medycznym. Szczególna ostrożność jest wymagana u pacjentów z chorobą niedokrwienną serca lub chorobami naczyń mózgowych, u których nadmierne obniżenie ciśnienia może prowadzić do zawału mięśnia sercowego lub udaru mózgu.

W przypadku rozwoju hipotensji tętniczej pacjenta należy ułożyć na plecach, a w razie potrzeby podać wlew dożylny fizjologicznego roztworu chlorku sodu. Przejściowa hipotensja tętnicza po przyjęciu leku nie stanowi przeciwwskazania do dalszego stosowania. Po normalizacji ciśnienia tętniczego i przywróceniu skutecznej objętości krwi możliwe jest wznowienie terapii lekiem lizynopryl/hydrochlorotiazyd w niższej dawce lub jednym z jego składników oddzielnie.

U niektórych pacjentów z niewydolnością serca i normalnym lub obniżonym ciśnieniem tętniczym lizynopryl może dodatkowo obniżyć ogólnoustrojowe ciśnienie tętnicze. Ten efekt jest oczekiwany i zazwyczaj nie stanowi powodu do przerwania leczenia. Jeśli hipotensja staje się symptomatyczna, może być konieczne zmniejszenie dawki lub przerwanie stosowania leku kombinowanego lizynopryl/hydrochlorotiazyd.

Podwójna blokada układu renina-angiotensyna-aldosteron (RAAS).

Jednoczesne stosowanie inhibitorów ACE (w tym lizynoprylu), blokerów receptorów angiotensyny II (BRA) lub aliskireny zwiększa ryzyko hipotensji tętniczej, hiperkaliemii i zaburzeń funkcji nerek (w tym ostrej niewydolności nerek). Dlatego podwójna blokada RAAS przez połączone stosowanie inhibitorów ACE z BRA lub aliskirenem nie jest zalecana.

Jeśli podwójna blokada RAAS jest uważana za absolutnie konieczna, powinna odbywać się wyłącznie pod ścisłym nadzorem specjalistów i przy częstym, dokładnym monitorowaniu funkcji nerek, poziomu elektrolitów we krwi (szczególnie potasu), ciśnienia tętniczego.

Nie należy jednoczesnie stosować inhibitorów ACE i BRA u pacjentów z niefropatią cukrzycową.

Poprzednia terapia diuretykami.

Hipotensja tętnicza może wystąpić po pierwszej dawce leku kombinowanego lizynopryl/hydrochlorotiazyd. Jest to bardziej prawdopodobne u pacjentów z odwodnieniem i/lub niedoborem soli w wyniku poprzedniej terapii diuretykami. Terapię diuretykami należy przerwać 2-3 dni przed rozpoczęciem stosowania kombinacji lizynopryl/hydrochlorotiazyd. Jeśli jest to niemożliwe, leczenie należy rozpocząć tylko od lizynoprylu w dawce 5 mg.

Stenoza zastawki aortalnej i/lub mitralnej/hipertroficzna kardiomiopatia.

Tak jak inne inhibitory ACE, lizynopryl nie zaleca się stosować pacjentom ze zwężeniem zastawki mitralnej i z przeszkodą odpływu z lewej komory serca (np. przy zwężeniu aorty lub hipertroficznej kardiomiopatii).

Zaburzenia funkcji nerek.

Tiazydy nie są odpowiednimi diuretykami do stosowania u pacjentów z zaburzeniami funkcji nerek. Są one nieskuteczne przy klirensie kreatyniny 30 ml/min lub niższym (umiarkowana lub ciężka niewydolność nerek).

Nie należy stosować leku kombinowanego lizynopryl/hydrochlorotiazyd jako terapii wstępnej u żadnego pacjenta z zaburzeniami funkcji nerek.

Nie należy przepisywać lizynoprylu/hydrochlorotiazydu pacjentom z niewydolnością nerek (klirens kreatyniny ≤ 80 ml/min), dopóki nie ustali się konieczności stosowania dokładnie takich dawek poszczególnych substancji czynnych, które zawarte są w tablecie kombinowanym, poprzez dobrać dawkowanie.

U pacjentów z niewydolnością serca hipotensja tętnicza, która pojawia się po rozpoczęciu terapii inhibitorami ACE, może prowadzić do dalszych zaburzeń funkcji nerek z możliwym późniejszym rozwojem odwracalnej (po odstawieniu leku) ostrej niewydolności nerek.

U niektórych pacjentów z nadciśnieniem tętniczym bez wyraźnych objawów choroby nerek może wystąpić nieznaczne, przejściowe podwyższenie stężenia mocznika i kreatyniny w surowicy krwi, szczególnie jeśli lizynopryl stosuje się jednocześnie z diuretykami. Prawdopodobieństwo tego zjawiska jest większe u pacjentów z istniejącymi zaburzeniami funkcji nerek. Taki stan może wymagać zmniejszenia dawki i/lub przerwania stosowania diuretyku i/lub lizynoprylu.

Pacjenci po przeszczepieniu nerki.

Nie ma doświadczenia w stosowaniu leku w leczeniu pacjentów z niedawno przeszczepioną nerką, dlatego nie należy stosować leku tej grupie pacjentów.

Reakcje anafilaktyczne podczas hemodializy.

Stosowanie lizynoprylu/hydrochlorotiazydu nie jest wskazane u pacjentów wymagających dializy z powodu niewydolności nerek.

Opisywano przypadki wystąpienia reakcji anafilaktycznych u pacjentów poddawanych hemodializie z użyciem wysokoprzepustowych membran (np. AN 69) i jednoczesnym leczeniem inhibitorami ACE. Takim pacjentom zaleca się stosowanie innego typu membran do dializy lub innej klasy leków przeciwciśnieniowych.

Reakcje anafilaktyczne podczas aferezy lipoprotein o niskiej gęstości (LDL).

Rzadko opisywano przypadki grożących życiu reakcji anafilaktycznych u pacjentów przyjmujących inhibitory ACE podczas aferezy LDL z dekstranem siarczanowym. Aby uniknąć tych reakcji, przed każdą procedurą aferezy należy tymczasowo przerwać przyjmowanie inhibitorów ACE.

Choroby wątroby.

Tiazydy należy stosować z ostrożnością u pacjentów z zaburzeniami funkcji wątroby lub postępującą chorobą wątroby, ponieważ niewielkie zmiany równowagi wodno-elektrolitowej mogą spowodować nagłą śpiączkę wątrobą.

Bardzo rzadko stosowanie inhibitorów ACE wiązano z zespołem rozpoczynającym się od żółtaczki cholestotycznej lub zapalenia wątroby i postępującym do fulminantnego martwicy wątroby, czasem zakończonego śmiercią. Mechanizm tego zespołu jest nieznany. Jeśli u pacjentów przyjmujących lizynopryl/hydrochlorotiazyd rozwija się żółtaczka lub znacznie wzrasta aktywność enzymów wątrobowych w surowicy krwi, lek należy odstawić i pozostawić pacjenta pod opieką lekarza do ustąpienia objawów.

Zabiegi chirurgiczne/ogólna anestezja.

Podczas dużych zabiegów chirurgicznych lub anestezji z użyciem leków powodujących hipotensję tętniczą, lizynopryl może blokować powstawanie angiotensyny II w wyniku kompensacyjnego uwalniania reniny, co prowadzi do wyraźnego, nieprzewidywalnego obniżenia ciśnienia tętniczego. W przypadku rozwoju hipotensji tętniczej, którą można wyjaśnić tym mechanizmem, należy ją korygować poprzez zwiększenie objętości krwi obwodowej.

Efekty metaboliczne i endokrynne.

Wiadomo, że jednoczesne stosowanie inhibitorów ACE i leków przeciwdiabetycznych (w tym insuliny) może zwiększyć stężenie glukozy we krwi, co zmniejsza ryzyko hipoglikemii. To zjawisko rozwija się częściej w pierwszych tygodniach terapii połączonej i u pacjentów z zaburzeniami funkcji nerek (patrz sekcja „Interakcje z innymi lekami i inne rodzaje interakcji”). Terapia tiazidami może powodować zaburzenia tolerancji glukozy i rozwój hiperglikemii. Dlatego może być konieczna korekta dawek leków przeciwdiabetycznych, w tym insuliny. U chorych na cukrzycę, którzy przyjmują doustne leki przeciwdiabetyczne lub insulinę, poziom glukozy w osoczu krwi należy dokładnie kontrolować przez pierwszy miesiąc leczenia inhibitory ACE. Może dojść do ujawnienia się utajonej cukrzycy podczas terapii tiazidami.

Z terapią tiazidowymi diuretykami mogą być związane podwyższenia poziomów cholesterolu, wolnego bilirubiny (w wyniku wypierania z wiązania z albuminami) i trójglicerydów we krwi.

Tiazydy mogą obniżać poziom jodu związanego z białkami w osoczu krwi bez objawów zaburzeń funkcji tarczycy.

U niektórych pacjentów stosowanie tiazidowych diuretyków może spowodować hiperurykemię i/lub pogorszenie przebiegu/wystąpienie napadu podagry u podatnych pacjentów. Jednak lizynopryl może zwiększać wydalanie kwasu moczowego i w ten sposób osłabiać hiperykemiczny efekt hydrochlorotiazydu.

Zaburzenia równowagi elektrolitowej.

Wszystkim pacjentom przyjmującym terapię diuretykami należy okresowo oznaczać poziom elektrolitów w surowicy krwi w celu wykrycia możliwych zaburzeń równowagi wodno-elektrolitowej.

Tiazydy, w tym hydrochlorotiazyd, mogą powodować zaburzenia równowagi wodno-elektrolitowej, w tym hipowolemię, hiponatremię, hipokaliemię, hipomagnezemię, alkalozę hipochlorymijną. Oznaczanie poziomów elektrolitów w surowicy krwi i moczu jest szczególnie ważne, gdy pacjent cierpi na nadmierne wymioty i/lub biegunki lub otrzymuje płyny dożylne. Objawami ostrzegawczymi zaburzeń równowagi wodno-elektrolitowej, niezależnie od przyczyny, są suchość w ustach, uczucie pragnienia, osłabienie, letarg, senność, niepokój, dezorientacja, drgawki, bóle mięśni lub skurcze (krampy), zmęczenie mięśni, hipotensja tętnicza, oliguria, tachykardia, nudności, wymioty.

Lek należy przepisywać z ostrożnością pacjentom przestrzegającym diety bezsoleniowej.

U chorych z obrzękami w upalną pogodę może wystąpić rozcieńczeniowa hiponatremia. Deficyt chlorków jest zazwyczaj niewielki i nie wymaga leczenia. Tiazydy zwiększają wydalanie magnezu z moczem, co może prowadzić do hipomagnezemii.

Tiazydy mogą również obniżać wydalanie wapnia z moczem i w konsekwencji powodować nieznaczne, przejściowe podwyższenie jego poziomu w osoczu krwi. Znaczna hiperkalcemia może być objawem utajonego nadczynności przytarczyc. Stosowanie tiazidów należy przerwać przed badaniem funkcji przytarczyc.

Hipokaliemia.

U niektórych pacjentów przyjmujących inhibitory ACE, w tym lizynoprylu, obserwowano zwiększenie stężenia potasu w surowicy krwi. Do czynników ryzyka wystąpienia hiperkaliemii należą niewydolność nerek, cukrzyca, jednoczesne stosowanie diuretyków zatrzymujących potas, suplementów potasu lub substytutów soli zawierających potas, lub innych leków powodujących podwyższenie stężenia potasu w surowicy krwi (np. heparyna, trimetoprim). Jeśli stosowanie powyższych środków w połączeniu z leczeniem inhibitorami ACE uznaje się za konieczne, zaleca się regularny monitoring poziomu potasu w surowicy krwi.

Monitorowanie poziomu elektrolitów we krwi ma szczególne znaczenie dla pacjentów przyjmujących diuretyki zatrzymujące potas i iACE lub BRA z powodu niewydolności serca. W takich przypadkach należy również stosować najniższe skuteczne dawki diuretyków zatrzymujących potas i iACE/BRA. W przypadku hiperkaliemii należy rozważyć zawieszenie lub przerwanie leczenia.

Cukrzyca.

Pacjentom przyjmującym doustne leki przeciwdiabetyczne lub insulinę należy dokładnie monitorować poziom glukozy we krwi, szczególnie w ciągu pierwszego miesiąca leczenia inhibitorami ACE.

Podwyższona wrażliwość/nawracający obrzęk naczynioruchowy.

Obrzęk naczynioruchowy twarzy, kończyn, warg, języka, nadgłośni, strun głosowych i/lub krtani czasem obserwowano u pacjentów leczonych inhibitorami ACE, w tym lizynoprylem. Obrzęk naczynioruchowy może się rozwinąć w dowolnym czasie trwania leczenia. W takim przypadku należy natychmiast przerwać stosowanie lizynoprylu, podjąć odpowiednie leczenie i obserwować pacjenta do całkowitego ustąpienia objawów.

Nawet w przypadkach, gdy obrzęk ogranicza się tylko do języka i brak objawów zaburzeń oddychania, pacjenci mogą wymagać długotrwałej obserwacji, ponieważ leczenie lekami przeciwhistaminowymi i kortykosteroidami może okazać się niewystarczające.

Bardzo rzadko odnotowano śmiertelne przypadki z powodu obrzęku naczynioruchowego krtani lub języka. Jeśli obrzęk rozprzestrzenia się na język, struny głosowe lub krtanię, może dojść do obturacji dróg oddechowych, szczególnie u pacjentów, którzy wcześniej przeszli zabiegi chirurgiczne na narządach oddechowych. W takich przypadkach należy natychmiast podjąć działania terapeutyczne (podanie adrenaliny (epinefryny) i/lub wspieranie drożności dróg oddechowych). Pacjent powinien być pod ścisłym nadzorem medycznym do całkowitego i trwałego ustąpienia objawów.

Obrzęki naczynioruchowe podczas stosowania inhibitorów ACE częściej występowały u przedstawicieli rasy czarnej niż u pacjentów innych ras.

U pacjentów z obrzękiem naczynioruchowym w wywiadzie, niezwiązanym z terapią inhibitorami ACE, może zwiększać się ryzyko jego wystąpienia podczas stosowania inhibitorów ACE.

U pacjentów przyjmujących tiazydy mogą wystąpić reakcje nadwrażliwości (z/ bez alergii lub astmy oskrzelowej w wywiadzie). Podczas stosowania leku możliwe jest nasilenie przebiegu chorób tkanki łącznej, w tym toczeń rumieniowaty układowy.

Reakcje anafilaktyczne podczas terapii desensybilizującej.

U pacjentów przyjmujących inhibitory ACE podczas terapii desensybilizującej alergenami (np. jadem błonkoskrzydłych), wystąpiły długotrwałe reakcje anafilaktyczne. Przy zaprzestaniu przyjmowania inhibitorów ACE podczas desensybilizacji można uniknąć takich reakcji, jednak przypadkowe ponowne podanie inhibitorów ACE ponownie wywoływało rozwój reakcji anafilaktycznych.

Neutropenia/agranulocytoza/trombocytopenia/ anemia.

U pacjentów przyjmujących inhibitory ACE odnotowano przypadki neutropenii/agranulocytozy, trombocytopenii i anemii. Przy prawidłowej funkcji nerek i braku innych czynników ułatwiających, neutropenia rozwija się rzadko. Neutropenia i agranulocytoza są odwracalne po przerwaniu przyjmowania inhibitorów ACE.

Lizynopryl należy stosować z dużą ostrożnością u pacjentów z rozsianymi chorobami tkanki łącznej, podczas leczenia immunosupresyjnego, allopurinolem lub prokainamidem, a także przy kombinacji tych czynników ułatwiających, szczególnie przy już istniejących zaburzeniach funkcji nerek.

U niektórych z tych pacjentów rozwijały się ciężkie infekcje, które czasem nie odpowiadały na intensywne leczenie antybiotykami. U takich pacjentów przyjmujących lizynopryl zaleca się okresowe monitorowanie liczby leukocytów, a pacjentów należy poinformować o konieczności powiadomienia lekarza o wszelkich objawach infekcji.

Wypływ naczyniówki, ostre krótkowzroczność i wtórna jaskra kątowa zamknięta.

Hydrochlorotiazyd, składnik tego leku, może spowodować reakcję idiosynkrazji prowadzącą do wypływu z naczyniówki z defektem pola widzenia, rozwoju ostrej, przejściowej krótkowzroczności i ostrej jaskry kątowej zamkniętej. Objawy charakteryzują się ostrym początkiem obniżenia ostrości wzroku i/lub bólu oka i zazwyczaj rozwijają się od kilku godzin do kilku tygodni od rozpoczęcia leczenia hydrochlorotiazydem.

Nieleczona ostra jaskra kątowa zamknięta może prowadzić do trwałej utraty wzroku. Pierwszym krokiem jest jak najszybsze przerwanie stosowania hydrochlorotiazydu. Następnie należy rozważyć natychmiastowe leczenie farmakologiczne lub chirurgiczne, jeśli ciśnienie wewnątrzgałkowe pozostaje niekontrolowane. Czynnikiem ryzyka rozwoju ostrej jaskry kątowej zamkniętej może być alergia na sulfonamidy lub penicyliny w wywiadzie.

Ostra toksyczność oddechowa.

Po przyjęciu hydrochlorotiazydu opisywano bardzo rzadkie przypadki ostrej toksyczności oddechowej, w tym ostrego zespołu ostrej niewydolności oddechowej (ARDS). Obrzęk płuc zwykle rozwija się w ciągu kilku minut lub godzin po jego przyjęciu. Na początku choroby objawy obejmują duszność, gorączkę, pogorszenie funkcji płuc i hipotensję. Jeśli podejrzewa się ARDS, należy przerwać przyjmowanie hydrochlorotiazydu i podjąć odpowiednie leczenie. Nie należy przepisywać hydrochlorotiazydu pacjentom, którzy wcześniej przebyli ARDS po przyjęciu hydrochlorotiazydu.

Cechy etniczne.

U przedstawicieli rasy czarnej stosujących inhibitory ACE częściej występowały obrzęki naczynioruchowe w porównaniu z pacjentami innych ras. Tak jak w przypadku innych inhibitorów ACE, działanie przeciwciśnieniowe lizynoprylu jest mniej wyrażone u pacjentów rasy czarnej niż u pacjentów innych ras, być może z powodu większego rozpowszechnienia wśród chorych na nadciśnienie rasy czarnej osób z niskim poziomem reniny we krwi.

Kaszel.

Podczas leczenia inhibitorami ACE opisywano występowanie nieproduktywnego, utrzymującego się kaszlu, który ustępuje po odstawieniu leku. Kaszel spowodowany inhibitorami ACE należy różnicować od kaszlu spowodowanego innymi chorobami.

Pierwotny hiperaldosteronizm.

U pacjentów cierpiących na pierwotny hiperaldosteronizm inhibitory ACE są nieskuteczne, dlatego lek nie powinien być stosowany dla tej grupy pacjentów.

Lit.

Zazwyczaj nie zaleca się jednoczesnego stosowania litu i lizynoprylu.

Pacjenci w podeszłym wieku.

Z danych badań klinicznych wynika, że skuteczność i tolerancja jednoczesnego stosowania lizynoprylu i hydrochlorotiazydu były takie same zarówno u pacjentów w podeszłym wieku, jak i u młodszych pacjentów z nadciśnieniem tętniczym.

Nie trzeba dostosowywać dawkowania pacjentom w podeszłym wieku. Jeśli u pacjenta w podeszłym wieku występuje obniżona funkcja nerek, należy skorygować dawkę początkową lizynoprylu (patrz „Niewydolność nerek”).

Ciąża.

Nie należy rozpoczynać stosowania inhibitorów ACE w okresie ciąży. Jeśli kontynuowanie terapii inhibitorami ACE uznaje się za konieczne, pacjentki planujące zajście w ciążę należy przełożyć na alternatywne leczenie przeciwciśnieniowe lekami o potwierdzonym profilu bezpieczeństwa w okresie ciąży. Po rozpoznaniu ciąży leczenie inhibitorami ACE należy natychmiast przerwać i w razie potrzeby rozpocząć terapię alternatywną (patrz sekcje „Przeciwwskazania” i „Stosowanie w okresie ciąży lub karmienia piersią”).

Reakcje fotosensybilizujące.

Podczas leczenia tiazidami opisywano przypadki reakcji fotosensybilizujących. Jeśli podczas leczenia wystąpią reakcje fotosensybilizujące, zaleca się odstawienie leku. Jeśli lekarz uzna, że lek należy ponownie przepisać, zaleca się ochronę obszarów ciała narażonych na działanie promieni słonecznych lub sztuczne promieniowanie UV oraz ograniczenie przebywania na słońcu.

Test antydopingowy.

Hydrochlorotiazyd zawarty w tym leku może powodować fałszywie dodatni wynik testu antydopingowego.

Działanie przeciwciśnieniowe hydrochlorotiazydu może być wzmocnione po sympatektomii.

W czasie leczenia Liprazidem nie zaleca się spożywania alkoholu.

Stosowanie w okresie ciąży lub karmienia piersią.

Leków inhibitorów ACE nie należy stosować w okresie ciąży ani kobietom planującym zajście w ciążę. Dane epidemiologiczne dotyczące ryzyka teratogenności przy stosowaniu inhibitorów ACE w I trymestrze ciąży są niejednoznaczne; jednak nie można wykluczyć niewielkiego zwiększenia ryzyka. Dane dotyczące wpływu terapii inhibitorami ACE w II i III trymestrze wskazują na fetotoksyczność (zahamowanie funkcji nerek, oligohydramnios, hipoplazja kości czaszki) i toksyczność noworodkową (niewydolność nerek, hipotensja tętnicza, hiperkaliemia).

Przy planowaniu ciąży należy wybrać alternatywne leczenie przeciwciśnieniowe lekiem o potwierdzonym profilu bezpieczeństwa w okresie ciąży.

Po rozpoznaniu ciąży podczas leczenia inhibitory ACE należy natychmiast przerwać stosowanie leku i w razie potrzeby zastąpić innymi lekami dozwolonymi w okresie ciąży. W takim przypadku zaleca się kontrolę funkcji nerek i czaszki płodu metodą USG.

Noworodki, których matki przyjmowały inhibitory ACE, należy dokładnie obserwować ze względu na możliwość wystąpienia u nich hipotensji tętniczej, oligurii i hiperkaliemii.

Istnieje ograniczone doświadczenie w stosowaniu hydrochlorotiazydu w okresie ciąży, szczególnie w I trymestrze. Hydrochlorotiazyd przenika przez łożysko. Na podstawie farmakologicznych mechanizmów działania hydrochlorotiazydu jego stosowanie w II i III trymestrze ciąży może pogorszyć perfuzję feto-placentalną, spowodować żółtaczkę, zaburzenia równowagi elektrolitowej i trombocytopenię u płodu i noworodka.

Nie można stosować hydrochlorotiazydu w leczeniu obrzęków ciążowych, nadciśnienia tętniczego ciążowego lub pre-eklampsji ciężarnych ze względu na ryzyko zmniejszenia objętości osocza krwi i perfuzji łożyskowej.

W razie potrzeby stosowania leku karmienie piersią zaleca się przerwać.

Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn.

Tak jak inne leki przeciwciśnieniowe, kombinacja lizynopryl/hydrochlorotiazyd może słabo lub umiarkowanie wpływać na szybkość reakcji w wyniku możliwego wystąpienia działań niepożądanych, szczególnie na początku terapii lub przy zmianie dawkowania, w zależności od indywidualnej wrażliwości pacjenta, a także przy stosowaniu leku w połączeniu z alkoholem.

Podczas prowadzenia pojazdów lub obsługiwania maszyn należy wziąć pod uwagę, że czasem może wystąpić zawroty głowy lub zwiększona zmęczalność. Dlatego na początku stosowania leku (okres określany indywidualnie przez lekarza) należy powstrzymać się od prowadzenia pojazdów i/lub obsługiwanie innych maszyn. Później stopień ograniczeń określa się indywidualnie lekarz.

Sposób stosowania i dawki.

Lek należy stosować z uwzględnieniem dawek lizynoprylu lub hydrochlorotiazydu stosowanych wcześniej w monoterapii. Dawkę należy dobrać indywidualnie, w zależności od efektu terapeutycznego.

Zalecana dawka początkowa (przeliczona na lizynopryl) to 5–10 mg/24 godz., następnie dawkę należy dostosować, biorąc pod uwagę osiągnięty efekt kliniczny. Stabilny efekt terapeutyczny rozwija się zazwyczaj po 2–4 tygodniach stosowania leku. Zalecana dawka utrzymania to 20 mg jednorazowo na dobę. Maksymalna dawka dzienna (przeliczona na lizynopryl) to 40 mg.

W razie potrzeby stosowania leku w dawce 2,5 mg i 5 mg (przeliczona na lizynopryl) należy stosować formy lecznicze umożliwiające takie dawkowanie.

Dzieci.

Bezpieczeństwo i skuteczność stosowania lizynoprylu/hydrochlorotiazydu u dzieci nie zostały ustalone, dlatego lek jest przeciwwskazany u dzieci w wieku do 18 lat.

Przedawkowanie.

Dane dotyczące przedawkowania u ludzi są ograniczone.

Objawy: objawy przedawkowania inhibitorów ACE mogą obejmować hipotensję tętniczą, szok cyrkulacyjny, zaburzenia elektrolitowe, niewydolność nerek, nadwentylację, tachykardię, kołatanie serca, bradykardię, zawroty głowy, niepokój, kaszel.

Objawami przedawkowania hydrochlorotiazydu są objawy spowodowane obniżeniem stężenia elektrolitów w surowicy krwi (w tym hipokaliemia, hipochloremia, hipozjemia), a także odwodnienie wynikające z nadmiernego działania moczopędnego. Mogą wystąpić tachykardia, arytmia, hipotensja tętnicza, szok sercowo-naczyniowy, osłabienie, dezorientacja i zaburzenia świadomości, zahamowanie świadomości (w tym śpiączka), zawroty głowy, skurcze mięśni, drgawki, parestezje, nudności, wymioty, uczucie pragnienia, poliuria, oliguria, anuria, alkaloza, podwyższone stężenie azotu mocznikowego we krwi (głównie przy niewydolności nerek), niewydolność nerek.

W przypadku stosowania glikozydów nasercowych hipokaliemia może zwiększyć ryzyko arytmii serca.

Leczenie: objawowe i wspierające, nie ma specyficznego antydotum. Należy przerwać leczenie lekiem i zapewnić ścisłą opiekę nad pacjentem. Środki terapeutyczne zależą od rodzaju i nasilenia objawów.

Zalecanym leczeniem przedawkowania jest wewnętrzwne podanie fizjologicznego roztworu chlorku sodu. W przypadku hipotensji tętniczej pacjenta należy ułożyć na plecach (należy podnieść nogi). W razie potrzeby należy przeprowadzić infuzję angiotensyny II i/lub wewnętrzwne podanie katecholamin.

Jeśli przyjęcie leku miało miejsce niedawno, w celu jego usunięcia i zapobieżenia dalszej absorpcji zaleca się podjęcie działań skierowanych na jego usunięcie (np. wywołanie wymiotów, przepłukanie żołądka, podanie enterosorbentów i siarczanu sodu). Lizynopryl może być usuwany z krwiobiegu ogólnoustrojowego przez hemodializę, należy jednak unikać stosowania wysokoprzepływowych membran metalosulfonianowych poliakrylonitrylu (np. AN 69).

Bradykardię lub znaczną reakcję wazową można złagodzić przez wewnętrzwne podanie atropiny. W leczeniu bradykardii opornej na leczenie wskazane jest stosowanie stymulatora serca.

W przypadku rozwoju obrzęku naczynioruchowego konieczna jest adekwatna terapia nagła (podanie adrenaliny (0,3–0,5 ml roztworu adrenaliny (1:1000) przezskórnie), glikokortykosteroidów, leków przeciwhistaminowych, zapewnienie przepustowości dróg oddechowych za pomocą intubacji lub larngotomii).

Należy stale monitorować wskaźniki funkcji życiowych, stężenia elektrolitów surowicy i kreatyniny.

Reakcje niepożądane.

Reakcje niepożądane związane z lizynoprylem.

Układ krwionośny i układ limfatyczny: obniżenie poziomu hemoglobiny i hematokrytu, mielosupresja, anemia, trombocytopenia, leukopenia, neutropenia, agranulocytoza, anemia hemolityczna, limfadenopatia, choroby autoimmunologiczne.

Układ nerwowy i zaburzenia psychiczne: zawroty głowy, ból głowy, zmiany nastroju, parestezje, zawroty głowy, zaburzenia węchu, zaburzenia równowagi, dezorientacja, szum w uszach, obniżenie ostrości wzroku, objawy depresji, omdlenia, halucynacje.

Układ sercowo-naczyniowy: hipotensja tętnicza (szczególnie po przyjęciu pierwszej dawki leku przez pacjentów z niedoborem sodu, odwodnieniem, niewydolnością serca), efekty ortostatyczne (w tym hipotensja), napływy gorąca, ból/dyskomfort w klatce piersiowej, zawał mięśnia sercowego lub udar mózgu, możliwe wtórne do nadmiernej hipotensji tętniczej u pacjentów z wysokim ryzykiem; kołatanie serca, tachykardia, bradykardia, zjawisko Raynauda. W przypadku stosowania lizynoprylu u pacjentów z ostrym zawałem mięśnia sercowego możliwe są, szczególnie w pierwszych 24 godzinach, bloki przedsionkowo-komorowe II–III stopnia, ciężka hipotensja tętnicza i/lub zaburzenia funkcji nerek, w pojedynczych przypadkach – wstrząs kardiogenny.

Układ kostkowo-szkieletowy: odnotowano skurcze mięśni.

Układ oddechowy, narządy klatki piersiowej i śródpiersia: kaszel, katar, zapalenie oskrzeli, duszność, skurcz oskrzeli, zapalenie zatok, alergiczny alweolit/eozynofilowe zapalenie płuc. Odnotowano infekcje górnych dróg oddechowych.

Układ pokarmowy i układ wątrobowo-żółciowy: biegunka, zaparcia, wymioty, nudności, ból brzucha, dyspepsja, suchość w ustach, glosyt, obniżenie apetytu, zapalenie trzustki, angioedema jelitowe, zapalenie wątroby hepatocelularne lub cholesteryczne, żółtaczka, niewydolność wątroby.

Bardzo rzadko zgłaszano przypadki niepożądanej postaci zapalenia wątroby, które postępowało do niewydolności wątroby. Pacjentom, którzy otrzymywali kombinację lizynoprylu i hydrochlorotiazydu i u których wystąpiła żółtaczka lub istotnie podniesione poziomy enzymów wątrobowych w surowicy krwi, należy przerwać stosowanie tej kombinacji z dalszą odpowiednią opieką medyczną.

Skóra i tkanka podskórna: wysypka, świąd, pokrzywka, zaczerwienienie skóry, łysienie, łuszczycy, reakcje nadwrażliwości/obrzęk naczynioruchowy: obrzęk naczynioruchowy twarzy, kończyn, warg, języka, strun głosowych i/lub krtani, nadpotliwość, reakcje typu pemfigoidnego, toksyczny epidermalny nekroliz, zespoł Stevensa-Johnsona, erytema wielopostaciowe, pseudolimfoma skóry.

Zgłaszano złożoną reakcję obejmującą jeden lub więcej objawów: gorączka, zapalenie naczyń, mięsoból, bóle stawów/bóle stawów/zapalenie stawów, pozytywny test na antyciała antyjądrowe, podwyższenie szybkości osiadania erytrocytów (SOE), eozynofilia i leukocytoza, wysypka, reakcje fotosensybilizacji lub inne objawy dermatologiczne.

Układ moczowy: zaburzenia funkcji nerek, uremia, ostra niewydolność nerek, oliguria/anuria.

Układ内分泌owy: nieadekwatna sekrecja hormonu antydiuretycznego.

Układ rozrodczy i gruczoły mlekowe: impotencja, ginekomastia.

Zaburzenia metaboliczne: hipoglikemia, podagra.

Ogólne zaburzenia i zaburzenia w miejscu podania: zwiększone zmęczenie, osłabienie.

Wyniki badań laboratoryjnych: podwyższenie poziomów mocznika, kreatyniny, bilirubiny i enzymów wątrobowych we krwi, hiperkaliemia, hiponatremia, białkomocz.

Reakcje niepożądane związane z hydrochlorotiazydem.

Układ krwionośny i układ limfatyczny: leukopenia, neutropenia/agranulocytoza, trombocytopenia z/ bez purpury, anemia hemolityczna i aplastyczna, obniżenie hematokrytu, mielosupresja, limfadenopatia.

Układ immunologiczny: reakcje nadwrażliwości, w tym reakcje anafilaktyczne, wstrząs anafilaktyczny, obrzęki naczynioruchowe (w tym obrzęki twarzy, warg, języka, krtani, kończyn, obrzęki jelitowe).

Zaburzenia metabolizmu i odżywiania: obniżenie apetytu/anoreksja, hiperurikemia, która może wywoływać napady podagry u pacjentów z bezobjawowym przebiegiem choroby, podagra; zaburzenia elektrolitowe, w tym hiponatremia, hipokaliemia, alkaloza hipochloremiczna, które mogą wywołać encefalopatię/wątrobę, hipomagnezemia, hiperkalcemia; hiperglikemia, glukozuria, zaburzenia tolerancji glukozy, które mogą spowodować ujawnienie się ukrytego cukrzycy; podwyższenie poziomów mocznika, kreatyniny, enzymów wątrobowych, bilirubiny, cholesterolu, lipidów, trójglicerydów we krwi.

Zaburzenia psychiczne: niepokój, depresja, zaburzenia snu, senność, dezorientacja, dezorientacja, zmiany nastroju, nerwowość.

Układ nerwowy: zawroty głowy, ból głowy, parestezje, drgawki, apatia, uczucie zmęczenia, osłabienie, osłabienie.

Oczy: przejściowe zamazanie/wzrok, ksenopsja, zapalenie spojówek, wypływ z naczyni, krótkowzroczność i wtórna ostra glaukoma kątowa.

Ucho i równowaga: zawroty głowy, szum w uszach, ból uszu.

Układ sercowo-naczyniowy: zaburzenia rytmu, hipotensja ortostatyczna, hipotensja tętnicza, tachykardia; zapalenie naczyń nekrotyczne (zapalenie naczyń, zapalenie naczyń skóry).

Układ oddechowy, narządy klatki piersiowej i śródpiersia: ostry zespół ostresu oddechowego (ARDS), w tym zapalenie płuc i obrzęk płuc (patrz sekcja „Szczególne wskazania stosowania”).

Układ pokarmowy: nudności, wymioty, biegunka, zaparcia, suchość w ustach, uczucie pragnienia, zapalenie jamy ustnej/ wrzody aftowe, glosyt, zmiana wrażeń smakowych, pieczenie, podrażnienie żołądka/ból/spazm w okolicy nadbrzusza, zapalenie trzustki, zapalenie gruczołów ślinowych.

Układ wątrobowo-żółciowy: rozwój encefalopatii wątrobowej lub śpiączki wątrobowej, żółtaczka hepatocelularna lub cholesteryczna, zapalenie pęcherzyka żółciowego.

Skóra i tkanka podskórna: wysypka, reakcje fotosensybilizacji, świąd, pokrzywka, zespół Stevensa-Johnsona, erytema wielopostaciowe, odłuszczający zapalenie skóry, toksyczny epidermalny nekroliz, reakcje typu toczeń/ nasilenie toczenia rumieniowatego układowego, łysienie.

Układ mięśniowo-szkieletowy: skurcze lub ból mięśni, osłabienie mięśni, zapalenia stawów.

Układ moczowy: zaburzenia funkcji nerek, zapalenie nerek międzywątrobne, niewydolność nerek.

Nowotwory: rak skóry niezwiązany z czerniakiem (rak komórek podstawnych i rak komórek płaskich) (patrz sekcje „Farmakodynamika” i „Szczególne wskazania stosowania”).

Inne: obniżenie potencji/impotencja, podwyższenie temperatury ciała.

Okres ważności. 3 lata.

Nie stosować po upływie terminu ważności podanego na opakowaniu.

Warunki przechowywania.

W oryginalnym opakowaniu w temperaturze nie wyższej niż 25 °C.

Przechowywać w miejscu niedostępnym dla dzieci.

Opakowanie.

Po 10 tabletek w blisterze, po 3 blisterach w pudełku; po 60 tabletek w pojemniku, po 1 pojemniku w pudełku; po 90 tabletek w pojemniku, po 1 pojemniku w pudełku.

Kategoria wydawania. Na receptę.

Producent.

Spółka Akcyjna Publiczna „Naukowo-produkcyjne Centrum „Borszagowska Fabryka Chemiczno-Farmaceutyczna”.

Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością „AGROFARM”.

Miejsce produkcji i adres siedziby.

Ukraina, 03134, miasto Kijów, ul. Myru, 17.

Ukraina, 08200, obwód kijowski, miasto Irpin, ul. Centralna, 113-A.