Klabaks OD

INSTRUKCJA dotyczaca stosowania leku Klabaks OD

Skład:

substancja czynna: klarytromycyna;

1 tabletka zawiera 500 mg klaritromycyny;

substancje pomocnicze: hipromeloza; laktoza jednowodna; celuloza mikrokryształowa; powidon; dwutlenek krzemu bezwodny koloidalny; stearylofumaran sodu; talk; stearynian magnezu; propylenoglikol; dwutlenek tytanu (E 171); wanilina; hydroksypropyloceluloza; barwnik chinolinowy żółty (E 104).

Postać leku. Tabletki o przedłużonym działaniu, pokryte powłoką.

Główne właściwości fizykochemiczne: tabletki żółte, dwuwypukłe, o kształcie owalnym, pokryte powłoką; po jednej stronie tabletka ma napis „CLNXL” wykonany czarnym, spożywalnym atramentem, druga strona jest gładka.

Grupa farmakoterapeutyczna. Środki przeciwbakteryjne do stosowania systemowego. Makrolidy. Kod ATC J01FA09.

Właściwości farmakodynamiczne.

Farmakodynamika.

Klaritromycyna – półsyntetyczny antybiotyk z grupy makrolidów.

Mikrobiologia

Działanie przeciwbakteryjne klaritromycyny wynika z jej wiązania się z podjednostką rybosomu 50S wrażliwych bakterii i hamowania syntezy białek.

Lek wykazuje wysoką aktywność in vitro wobec szerokiego spektrum mikroorganizmów beztlenowych i tlenowych, Gram-dodatnich i Gram-ujemnych, w tym szczepów szpitalnych. Minimalne stężenia hamujące (MIC) klaritromycyny są zazwyczaj dwa razy niższe niż MIC erytromycyny.

Klaritromycyna in vitro wykazuje wysoką aktywność wobec Legionella pneumophila i Mycoplasma pneumoniae. Badania in vitro wykazały, że szczepy Enterobacteriaceae i Pseudomonas, jak również inne bakterie Gram-ujemne niefermentujące laktozy, są odporne na klaritromycynę.

Klaritromycyna jest aktywna in vitro i w praktyce klinicznej wobec większości szczepów poniższych mikroorganizmów.

Mikroorganizmy tlenowe Gram-dodatnie: Staphylococcus aureus, Streptococcus pneumoniae, Streptococcus pyogenes, Listeria monocytogenes.

Mikroorganizmy tlenowe Gram-ujemne: Haemophilus influenzae, Haemophilus parainfluenzae, Moraxella catarrhalis, Neisseria gonorrhoeae, Legionella pneumophila.

Inne mikroorganizmy: Mycoplasma pneumoniae, Chlamydia pneumoniae (TWAR).

Mycobakterie: Mycobacterium leprae, Mycobacterium kansasii, Mycobacterium chelonae, Mycobacterium fortuitum, Mycobacterium avium complex (MAC), obejmujące Mycobacterium avium, Mycobacterium intracellulare.

Beta-laktamazy wytwarzane przez mikroorganizmy nie wpływają na skuteczność klaritromycyny.

Większość szczepów Staphylococcus opornych na metycylinę i oksacylinę jest odporne na klaritromycynę.

Helicobacter: H. pylori.

Klaritromycyna jest aktywna in vitro wobec większości szczepów poniższych mikroorganizmów, jednak skuteczność kliniczna i bezpieczeństwo jej stosowania nie zostały potwierdzone.

Mikroorganizmy tlenowe Gram-dodatnie: Streptococcus agalactiae, Streptococci (grupy C, F, G), Streptococci grupy Viridans.

Mikroorganizmy tlenowe Gram-ujemne: Bordetella pertussis, Pasteurella multocida.

Mikroorganizmy beztlenowe Gram-dodatnie: Clostridium perfringens, Peptococcus niger, Propionibacterium acnes.

Mikroorganizmy beztlenowe Gram-ujemne: Bacteroides melaninogenicus.

Spiralowce: Borrelia burgdorferi, Treponema pallidum.

Kampylobakterie: Campylobacter jejuni.

Klaritromycyna wykazuje działanie bakteriobójcze wobec kilku szczepów bakterii: Haemophilus influenzae, Streptococcus pneumoniae, Streptococcus pyogenes, Streptococcus agalactiae, Moraxella (Branhamella) catarrhalis, Neisseria gonorrhoeae, H. pylori oraz Campylobacter spp.

Głównym metabolitem klaritromycyny w organizmie człowieka jest mikrobiologicznie aktywny 14-OH-klaritromycyna. Dla większości mikroorganizmów aktywność mikrobiologiczna metabolitu jest równa lub 1–2 razy słabsza niż substancji macierzystej, z wyjątkiem H. influenzae, wobec którego aktywność metabolitu jest dwa razy wyższa. W warunkach in vitro i in vivo substancja macierzysta i jej główny metabolit wykazują wobec H. influenzae efekt addytywny lub synergiczny, w zależności od szczepu mikroorganizmu.

Testy wrażliwości

Ilościowe metody wymagające pomiaru średnicy stref zahamowania wzrostu dają najdokładniejsze oszacowanie wrażliwości bakterii na środki przeciwbakteryjne. W jednej z zalecanych procedur testowania wrażliwości stosuje się dyski impregnowane 15 μg klaritromycyny (test dyfuzyjny Kirby’ego-Bauera); przy interpretacji wyników średnicę stref zahamowania wzrostu dla tego dysku porównuje się ze wartościami MIC dla klaritromycyny. Wartości MIC określa się metodą rozcieńczeń w bulionie lub w agarze.

Wynik badania laboratoryjnego „wrażliwy” oznacza, że infekujący mikroorganizm najprawdopodobniej będzie odpowiadał na terapię. Wynik „oporny” wskazuje, że mikroorganizm najprawdopodobniej nie będzie odpowiadał na terapię. Wynik „wrażliwość pośrednia” oznacza, że efekt terapeutyczny leku może być niepewny lub że mikroorganizm będzie wrażliwy jedynie przy zastosowaniu wyższych dawek (wrażliwość pośrednią określa się również jako umiarkowaną wrażliwość).

Należy uwzględniać lokalne, krajowe lub regionalne dane dotyczące granicznych wartości zakresów wrażliwości, oporności i wrażliwości pośredniej.

Granice wartości

Europejski Komitet ds. Oznaczania Wrażliwości na Leki Antymikrobiologiczne (EUCAST) ustalił poniższe granice wartości.

Farmakokinetyka.

Kinetyka tabletek klaritromycyny o przedłużonym działaniu była porównywana z tabletkami o natychmiastowym uwalnianiu w dawkach 250 i 500 mg. Wielkość absorpcji była równoważna przy stosowaniu dawek równoważnych. Bezpośrednia biodostępność wynosi około 50%. Przy wielokrotnym podawaniu leku nie stwierdzono kumulacji i charakter metabolizmu w organizmie człowieka się nie zmienia.

In vitro. Zgodnie z badaniami in vitro wiązanie klaritromycyny z białkami osocza krwi człowieka wynosi średnio 70% przy stężeniach 0,45–4,5 μg/ml. Zmniejszenie wiązania do 41% przy stężeniu 45,0 μg/ml wskazuje na możliwą saturację wiązania, ale miało to miejsce tylko przy stężeniach znacznie przekraczających terapeutyczne.

In vivo. Badania na zwierzętach wykazały, że stężenia klaritromycyny we wszystkich tkankach organizmu, z wyjątkiem ośrodkowego układu nerwowego, są wielokrotnie wyższe niż w surowicy krwi. Najwyższe stężenia odnotowano w wątrobie i płucach, gdzie stosunek stężenia w tkance do stężenia w osoczu krwi osiągał wartości od 10 do 20.

Zdrowi ochotnicy. Po przyjęciu klaritromycyny w postaci tabletek o przedłużonym działaniu doustnie po posiłku w dawce 500 mg na dobę, stężenia równowagowe (Cmax) klaritromycyny i 14-OH-klaritromycyny w osoczu krwi wynoszą odpowiednio 1,3 i 0,48 μg/ml. Okresy półwytrącania leku i jego metabolitu wynosiły odpowiednio 5,3 i 7,7 godziny. Po przyjęciu 1000 mg klaritromycyny na dobę w postaci tabletek o przedłużonym działaniu stężenia równowagowe klaritromycyny i 14-OH-klaritromycyny wynoszą średnio 2,4 μg/ml i 0,67 μg/ml odpowiednio. Okresy półwytrącania substancji matrycowej i jej głównego metabolitu wynoszą odpowiednio 5,8 i 8,9 godziny. Tmax po przyjęciu dawek 500 mg i 1000 mg na dobę osiągany był po 6 godzinach. Stężenia równowagowe 14-OH-klaritromycyny nie zwiększają się proporcjonalnie do dawki klaritromycyny, a okresy półwytrącania klaritromycyny i jej głównego metabolitu wydłużają się wraz ze wzrostem dawki. Nieliniowy charakter farmakokinetyki klaritromycyny w połączeniu z ogólnym zmniejszeniem powstawania metabolitów 14-hydroksylowanych i N-demetylowanych przy stosowaniu wyższych dawek wskazuje, że nieliniowy metabolizm klaritromycyny staje się bardziej wyraźny w wysokich dawkach. Z moczem wydala się około 40% dawki klaritromycyny, przez przewód pokarmowy – 30%.

Pacjenci. Klaritromycyna i jej metabolit 14-OH szeroko rozprowadzają się w tkankach i płynach organizmu. Po doustnym przyjęciu zawartość klaritromycyny w płynie mózgowo-rdzeniowym pozostaje niska (1–2% poziomu w surowicy krwi przy prawidłowym stanie bariery krew–mózg). Stężenie klaritromycyny w tkankach jest zazwyczaj wielokrotnie wyższe niż w surowicy krwi.

Uszkodzenie funkcji wątroby. U pacjentów z umiarkowanym lub ciężkim uszkodzeniem funkcji wątroby, ale z zachowaną funkcją nerek, nie jest wymagana korekta dawki klaritromycyny.

Uszkodzenie funkcji nerek. Przy zaburzeniu funkcji nerek zwiększają się minimalne i maksymalne stężenia w osoczu krwi, okres półwytrącania oraz pole pod krzywą „stężenie/czas” klaritromycyny i 14-OH-klaritromycyny. Stała eliminacji i wydalanie z moczem zmniejszają się. Stopień zmian tych parametrów zależy od stopnia uszkodzenia funkcji nerek: im cięższe uszkodzenie, tym bardziej wyraźne zmiany parametrów.

Pacjenci w podeszłym wieku. U pacjentów w podeszłym wieku poziom klaritromycyny i 14-OH-klaritromycyny we krwi był wyższy, a wydalanie wolniejsze w porównaniu z pacjentami młodszego wieku. Zmiana farmakokinetyki u pacjentów w podeszłym wieku jest związana przede wszystkim z zaburzeniem czynności nerek, a nie wiekiem pacjenta.

Charakterystyka kliniczna.

Wskazania.

Leczenie infekcji wywołanych mikroorganizmami wrażliwymi na klaritromycynę u dorosłych i dzieci od 12. roku życia.

• Infekcje dróg oddechowych dolnych (np. zapalenie oskrzeli, zapalenie płuc).
• Infekcje dróg oddechowych górnych (np. zapalenie zatok, zapalenie gardła).
• Infekcje skóry i tkanek miękkich (np. zapalenie mieszka włosowego, furunkulopatia).

Przeciwwskazania.

• Podwyższona wrażliwość na antybiotyki makrolidowe oraz inne składniki leku.
• Jednoczesne stosowanie z dowolnym z poniższych leków: astemizol, cyzapryda, pimozyd, terfenadyna [ponieważ może to prowadzić do wydłużenia odcinka QT oraz rozwoju arytmii serca, w tym tachykardii komorowej, migotania komór i tzw. piorunującej tachykardii komorowej (torsades de pointes)], alkaloidy jagody gorzkiej, np. ergotamina, dihydroergotamina (ponieważ może to prowadzić do toksyczności ergotaminowej), inhibitory HMG-CoA-reduktazy (statyny), które w znacznym stopniu metabolizują się przez CYP3A4: lawastatyna lub symwastatyna (z powodu zwiększonego ryzyka miopatii, w tym rabdomiolizy). Zob. także sekcje „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania”, „Interakcje z innymi lekami i inne formy oddziaływań”.
• Jednoczesne stosowanie klaritromycyny i lomitapidu (zob. sekcja „Interakcje z innymi lekami i inne formy oddziaływań”).
• Jednoczesne stosowanie klaritromycyny i doustnej midazolam (zob. „Interakcje z innymi lekami i inne formy oddziaływań”).
• Wydłużenie odcinka QT lub arytmie komorowe w wywiadzie, w tym piorunująca tachykardia komorowa (torsades de pointes) (zob. „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania”, „Interakcje z innymi lekami i inne formy oddziaływań”).
• Dysbalans elektrolitowy: hipokaliemia lub hipomagnezemia (z powodu ryzyka wydłużenia odcinka QT).
• Ciężka niewydolność wątroby i współistniejąca niewydolność nerek.
• Jednoczesne stosowanie klaritromycyny (oraz innych silnych inhibitorów CYP3A4) z kolchicyną (zob. „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania”, „Interakcje z innymi lekami i inne formy oddziaływań”).
• Jednoczesne stosowanie z tikagrelorem, iwabradyną lub ranolazyną jest przeciwwskazane.
• Klirens kreatyniny poniżej 30 ml/min (ponieważ ta forma leku nie pozwala na zmniejszenie dawki poniżej 500 mg na dobę).

Interakcje z innymi lekami i inne formy oddziaływań.

Klaritromycyna nie oddziałuje z doustnymi środkami antykoncepcyjnymi.

Stosowanie poniższych leków jest surowo przeciwwskazane ze względu na możliwość wystąpienia ciężkich skutków interakcji.

Cyzapryda, pimozyd, domperydona, astemizol, terfenadyna

Zwiększenie stężenia cyzaprydy w osoczu obserwowano przy jednoczesnym stosowaniu z klaritromycyną, co może prowadzić do wydłużenia odcinka QT i wystąpienia arytmii, w tym tachykardii komorowej, migotania komór i torsade de pointes. Podobne efekty obserwowano przy jednoczesnym stosowaniu pimozydu i klaritromycyny (zob. „Przeciwwskazania”).

Doniesienia wskazują, że makrolidy mogą zmieniać metabolizm terfenadyny, prowadząc do zwiększenia jej stężenia w osoczu, co czasem wiązało się z arytmiami serca, takimi jak wydłużenie odcinka QT, tachykardia komorowa, migotanie komór i torsade de pointes (zob. „Przeciwwskazania”). W badaniu przeprowadzonym u 14 ochotników przy jednoczesnym stosowaniu terfenadyny i klaritromycyny zaobserwowano 2–3-krotne zwiększenie stężenia kwasowego metabolitu terfenadyny oraz wydłużenie odcinka QT, bez widocznych objawów klinicznych. Podobne efekty obserwowano przy jednoczesnym stosowaniu astemizolu i innych makrolidów.

Hydroksychlorochina i chlorochina

Klaritromycynę należy stosować z ostrożnością u pacjentów przyjmujących leki wydłużające odcinek QT, ze względu na potencjalne ryzyko wystąpienia arytmii serca i ciężkich działań niepożądanych ze strony układu sercowo-naczyniowego.

Alkaloidy jagody gorzkiej

Doniesienia z okresu po wprowadzeniu na rynek wskazują, że jednoczesne stosowanie klaritromycyny i ergotaminy lub dihydroergotaminy wiązało się z wystąpieniem objawów ostrej ergotyzmu, charakteryzującej się wazospazmem i niedokrwieniem kończyn i innych tkanek, w tym ośrodkowego układu nerwowego. Jednoczesne przepisywanie klaritromycyny i alkaloidów jagody gorzkiej jest przeciwwskazane (zob. „Przeciwwskazania”).

Midazolam doustny

Przy stosowaniu midazolamu z tabletkami klaritromycyny (500 mg 2 razy na dobę) AUC midazolamu zwiększała się 7-krotnie po doustnym podaniu midazolamu. Jednoczesne stosowanie doustnego midazolamu i klaritromycyny jest przeciwwskazane (zob. sekcja „Przeciwwskazania”).

Inhibitory HMG-CoA-reduktazy (statyny)

Jednoczesne stosowanie klaritromycyny z lawastatyną lub symwastatyną jest przeciwwskazane (zob. „Przeciwwskazania”), ponieważ te statyny w znacznym stopniu metabolizują się przez CYP3A4, a jednoczesne stosowanie z klaritromycyną zwiększa ich stężenie w osoczu krwi, co z kolei zwiększa ryzyko wystąpienia miopatii, w tym rabdomiolizy. Doniesienia wskazują na rozwój rabdomiolizy u pacjentów przy jednoczesnym stosowaniu klaritromycyny i tych statyn. Jeśli leczenie klaritromycyną jest nieuniknione, terapię lawastatyną lub symwastatyną należy przerwać na czas leczenia.

Stosowanie klaritromycyny jest również przeciwwskazane z alkaloidami jagody gorzkiej, doustnym midazolamem, inhibitorami HMG-CoA-reduktazy, które metabolizują się głównie przez CYP3A4 (np. lawastatyna i symwastatyna), kolchicyną, tikagrelorem, iwabradyną i ranolazyną (zob. sekcja „Przeciwwskazania”).

Należy zachować ostrożność przy jednoczesnym przepisywaniu klaritromycyny z innymi statynami. W sytuacjach, gdy nie można uniknąć jednoczesnego stosowania klaritromycyny ze statynami, zaleca się przepisanie najniższej zarejestrowanej dawki statyny. Można rozważyć stosowanie statyny, która nie zależy od metabolizmu CYP3A (np. flawastatyny). Należy obserwować pacjenta pod kątem objawów i oznak miopatii.

Kortykosteroidy

Należy zachować ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu klaritromycyny z kortykosteroidami do stosowania ogólnoustrojowego lub inhalacyjnego, które głównie metabolizują się przez CYP3A, ze względu na potencjalne zwiększenie działania ogólnoustrojowego kortykosteroidów. W przypadku jednoczesnego stosowania pacjenci powinni być pod ścisłą obserwacją w celu wykrycia działań niepożądanych związanych z kortykosteroidami ogólnoustrojowymi.

Lomitapid. Jednoczesne stosowanie klaritromycyny z lomitapidem jest przeciwwskazane ze względu na możliwość znacznego wzrostu stężenia transaminaz (zob. sekcja „Przeciwwskazania”).

Wpływ innych leków na farmakokinetykę klaritromycyny

Leki będące induktorami CYP3A (np. ryfampicyna, fenytoina, karbamazepina, fenobarbital, preparaty z dziurawca), mogą indukować metabolizm klaritromycyny. Może to prowadzić do stężeń subterapeutycznych klaritromycyny i zmniejszenia jej skuteczności. Ponadto może być konieczne monitorowanie stężeń induktora CYP3A, które mogą wzrosnąć z powodu hamowania CYP3A przez klaritromycynę (zob. także instrukcję do stosowania odpowiedniego induktora CYP3A4). Jednoczesne stosowanie ryfabutyny i klaritromycyny prowadziło do wzrostu stężenia ryfabutyny i spadku stężenia klaritromycyny w osoczu krwi, z jednoczesnym zwiększeniem ryzyka wystąpienia zapalenia tunic choroidalnej.

Leki, których wpływ na stężenie klaritromycyny we krwi jest znany lub przypuszczalny, dlatego może być konieczna zmiana dawki lub zastosowanie terapii alternatywnej.

Efawirenz, nevirapyna, ryfampicyna, ryfabutyna i ryfapentyna

Silne induktory enzymów cytochromu P450, takie jak efawirenz, nevirapyna, ryfampicyna, ryfabutyna i ryfapentyna, mogą przyspieszać metabolizm klaritromycyny, zmniejszając jej stężenie w osoczu krwi, ale zwiększając stężenie 14-OH-klaritromycyny – mikrobiologicznie aktywnego metabolitu. Ponieważ aktywność mikrobiologiczna klaritromycyny i 14-OH-klaritromycyny różni się w odniesieniu do poszczególnych bakterii, oczekiwanego efektu terapeutycznego może nie być osiągnięte przy jednoczesnym stosowaniu klaritromycyny i induktorów enzymów cytochromu P450.

Etrawiryna

Działanie klaritromycyny było osłabiane przez etrawirynę; jednak stężenia aktywnego metabolitu 14-OH-klaritromycyny wzrastały. Ponieważ 14-OH-klaritromycyna ma zmniejszoną aktywność przeciwko Mycobacterium avium complex (MAC), ogólna aktywność przeciwko temu patogenowi może ulec zmianie. Dlatego w leczeniu MAC należy rozważyć zastosowanie leków alternatywnych wobec klaritromycyny.

Fluconazol

Stosowanie fluconazolu 200 mg na dobę razem z klaritromycyną 500 mg 2 razy na dobę u 21 ochotników prowadziło do wzrostu stężenia równowagowego Cmin klaritromycyny średnio o 33 % oraz AUC – o 18 %. Stężenia równowagowe aktywnego metabolitu 14-OH-klaritromycyny nie ulegały istotnym zmianom przy jednoczesnym stosowaniu z fluconazolem. Zmiana dawki klaritromycyny nie jest wymagana.

Rytonawir

Badanie farmakokinetyczne wykazało, że stosowanie rytonawiru 200 mg co 8 godzin i klaritromycyny 500 mg co 12 godzin prowadziło do znacznego hamowania metabolizmu klaritromycyny. Cmax klaritromycyny wzrastało o 31 %, Cmin – o 182 %, a AUC – o 77 %. Obserwowano całkowite hamowanie powstawania 14-OH-klaritromycyny. Ze względu na duże okno terapeutyczne, zmniejszenie dawki klaritromycyny u pacjentów z prawidłową funkcją nerek nie jest konieczne. U pacjentów z niewydolnością nerek konieczna jest korekta dawki: przy CLCR 30–60 ml/min dawkę klaritromycyny należy zmniejszyć o 50 % do maksymalnej dawki 1 tabletka o przedłużonym działaniu na dobę; przy CLCR < 30 ml/min dawkę klaritromycyny należy zmniejszyć o 75 %. W tym przypadku nie należy stosować tej formy leku, ponieważ nie pozwala ona na adekwatne zmniejszenie dawki [pacjentom tej grupy można stosować tabletki klaritromycyny o natychmiastowym uwalnianiu (Klabaks, tabletki 250 mg)]. Dawek klaritromycyny przekraczających 1 g/dobę nie należy stosować razem z rytonawirem.

Te same korekty dawki należy stosować u pacjentów z pogorszoną funkcją nerek przy stosowaniu rytonawiru jako wzmacniacza farmakokinetycznego razem z innymi inhibitorami proteazy HIV, w tym atazanawirem i sakuinawirem (zob. poniżej „Dwukierunkowe interakcje lekowe”).

Wpływ klaritromycyny na farmakokinetykę innych leków

Leki przeciwaromatyczne

Istnieją doniesienia z okresu po wprowadzeniu na rynek o rozwoju piorunującej tachykardii komorowej, która wystąpiła przy jednoczesnym stosowaniu klaritromycyny z chinidyną lub dysopyramidem. Zaleca się monitorowanie EKG w celu wczesnego wykrycia wydłużenia odcinka QT. W trakcie terapii klaritromycyną należy monitorować stężenia tych leków w osoczu krwi.

W okresie po wprowadzeniu na rynek były doniesienia o hipoglikemii przy jednoczesnym stosowaniu klaritromycyny i dysopyramidu, dlatego konieczne jest monitorowanie poziomu glukozy we krwi przy jednoczesnym stosowaniu tych leków.

Doustne leki hipoglikemiczne / insulina

Przy jednoczesnym stosowaniu z niektórymi lekami hipoglikemicznymi, takimi jak nateglinid i repaglinid, klaritromycyna może hamować enzym CYP3A, co może prowadzić do hipoglikemii. Zaleca się dokładne monitorowanie poziomu glukozy.

Interakcje związane z CYP3A |

Jednoczesne stosowanie klaritromycyny, znanej jako inhibitor enzymu CYP3A, i leku, który głównie metabolizuje się przez CYP3A, może prowadzić do zwiększenia stężenia tego ostatniego w osoczu krwi, co z kolei może nasilić lub wydłużyć jego efekt terapeutyczny i zwiększyć ryzyko działań niepożądanych. Należy zachować ostrożność przy stosowaniu klaritromycyny u pacjentów przyjmujących leki będące substratami CYP3A, szczególnie jeśli substrat CYP3A ma wąski zakres terapeutyczny (np. karbamazepina) i/lub w znacznym stopniu metabolizuje się przez ten enzym. Może być konieczna zmiana dawki i, jeśli to możliwe, dokładne monitorowanie stężeń leku metabolizującego się przez CYP3A u pacjentów stosujących jednocześnie klaritromycynę.

Wiadomo (lub przypuszcza się), że poniższe leki lub grupy leków metabolizują się przez ten sam izoenzym CYP3A: alprazolam, astemizol, karbamazepina, cyklostazol, cyzapryda, cyklosporyna, dysopyramid, alkaloidy jagody gorzkiej, lawastatyna, metylprednizolon, midazolam, omeprazol, doustne leki przeciwkrzepliwe (np. warfaryna, rywaroksaban, apiksaban), atypowe leki przeciwpsychotyczne (np. kweitiapina), pimozyd, chinidyna, ryfabutyna, syldenafil, symwastatyna, syrolimus, takrolimus, terfenadyna, triazolam, winblastyna. Jednak ta lista nie jest pełna. Podobny mechanizm interakcji obserwowano przy stosowaniu fenytoiny, teofiliny i walproinianu, które metabolizują się przez inny izoenzym układu cytochromu P450.

Doustne leki przeciwkrzepliwe działające bezpośrednio (APD).

Doustne APD działające bezpośrednio, takie jak dabigatran i edoksaban, są substratami przenośnika efluksowego P-glikoproteiny (Pgp). Rywaroksaban i apiksaban metabolizują się przez CYP3A4 i są również substratami Pgp. Stosowanie doustnych leków przeciwkrzepliwych działających bezpośrednio, takich jak dabigatran, rywaroksaban i apiksaban, razem z klaritromycyną wymaga ostrożności, szczególnie u pacjentów z wysokim ryzykiem krwawienia (zob. sekcja „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania”).

Omeprazol

Stosowanie klaritromycyny (500 mg co 8 godzin) w połączeniu z omeprazolem (40 mg na dobę) u zdrowych dorosłych ochotników prowadziło do wzrostu stężeń równowagowych omeprazolu w osoczu krwi (Cmax, AUC0–24, t1/2 wzrastały odpowiednio o 30 %, 89 % i 34 %). Przy stosowaniu tylko omeprazolu średnia wartość pH soku żołądkowego w pomiarze przez 24 godziny wynosiła 5,2, przy jednoczesnym stosowaniu omeprazolu z klaritromycyną – 5,7.

Syldenafil, tadalafil i wardenafil

Każdy z tych inhibitorów fosfodiesterazy metabolizuje się (przynajmniej częściowo) przy udziale CYP3A, a CYP3A może być hamowany przez jednoczesne przyjmowanie klaritromycyny. Jednoczesne przyjmowanie klaritromycyny z syldenafilem, tadalafil lub wardenafilem może prowadzić do zwiększenia ekspozycji na inhibitor fosfodiesterazy, dlatego należy rozważyć zmniejszenie dawki syldenafilo, tadalafil lub wardenafilo.

Teofilina, karbamazepina

Wyniki badań klinicznych wykazały niewielki, ale statystycznie istotny (p≤0,05) wzrost stężenia teofiliny lub karbamazepiny w osoczu krwi przy jednoczesnym stosowaniu z klaritromycyną.

Tolterodyna

Tolterodyna głównie metabolizuje się przez izoformę 2D6 cytochromu P450 (CYP2D6). Jednak w populacji pacjentów bez CYP2D6 metabolizm odbywa się przez CYP3A. W tej populacji hamowanie CYP3A prowadzi do istotnego wzrostu stężeń tolterodyny w osoczu. U takich pacjentów może być konieczne zmniejszenie dawki tolterodyny przy jednoczesnym stosowaniu z inhibitorami CYP3A, takimi jak klaritromycyna.

Triazolobenzodiazepiny (np. alprazolam, midazolam, triazolam)

Przy doustnym podaniu midazolamu, przy którym eliminacja przedukładowa leku może być pominięta, bardziej prawdopodobne jest zaobserwowanie interakcji podobnej do tej, która występuje przy wewnątrzżylnej podaniu midazolamu, a nie doustnym.

Przy stosowaniu midazolamu z tabletkami klaritromycyny (500 mg 2 razy na dobę) AUC midazolamu zwiększała się 2,7-krotnie po wewnątrzżylnej podaniu i 7-krotnie po doustnym podaniu midazolamu. Przy wewnątrzżylnej podaniu midazolamu z klaritromycyną należy dokładnie monitorować stan pacjenta w celu wczesnej korekty dawki. Należy zachować te same środki ostrożności przy stosowaniu innych benzodiazepin, które metabolizują się przez CYP3A, w tym triazolam i alprazolam. Dla benzodiazepin, których eliminacja nie zależy od CYP3A (temazepam, nitrazepam, lorazepam), rozwój klinicznie istotnej interakcji z klaritromycyną jest mało prawdopodobny.

Istnieją doniesienia z okresu po wprowadzeniu na rynek o interakcji lekowej i rozwoju działań niepożądanych ze strony ośrodkowego układu nerwowego (takich jak senność i dezorientacja) przy jednoczesnym stosowaniu klaritromycyny i triazolamu. Należy obserwować pacjenta, biorąc pod uwagę możliwe nasilenie efektów farmakologicznych ze strony ośrodkowego układu nerwowego.

Inne formy oddziaływań

Aminoglikozydy

Z ostrożnością należy stosować klaritromycynę jednocześnie z innymi lekami ototoksycznymi, szczególnie z aminoglikozydami (zob. „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania”).

Kolchicyna

Kolchicyna jest substratem CYP3A i P-glikoproteiny (Pgp). Wiadomo, że klaritromycyna i inne makrolidy mogą hamować CYP3A i Pgp. Przy jednoczesnym stosowaniu klaritromycyny i kolchicyny hamowanie Pgp i/lub CYP3A przez klaritromycynę może prowadzić do zwiększenia ekspozycji na kolchicynę. Jednoczesne stosowanie klaritromycyny i kolchicyny jest przeciwwskazane (zob. „Przeciwwskazania”, „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania”).

Dygotyna

Dygotyna jest uważana za substrat P-glikoproteiny (Pgp). Wiadomo, że klaritromycyna może hamować Pgp. Przy jednoczesnym stosowaniu hamowanie Pgp może prowadzić do zwiększenia ekspozycji na dygotynę. W okresie po wprowadzeniu na rynek donoszono o wzroście stężenia dygotyny w osoczu krwi u pacjentów przyjmujących klaritromycynę razem z dygotyną. U niektórych pacjentów wystąpiły objawy toksyczności digitalis, w tym potencjalnie śmiertelne arytmie. Należy dokładnie kontrolować stężenia dygotyny w osoczu krwi u pacjentów przyjmujących ją razem z klaritromycyną.

Zydowudyna

Jednoczesne stosowanie tabletek klaritromycyny i zydowudyny u pacjentów zakażonych HIV może prowadzić do zmniejszenia stężeń równowagowych zydowudyny w osoczu krwi. Klaritromycyna może przeszkadzać wchłanianiu doustnej zydowudyny przy jednoczesnym przyjmowaniu; tego w znacznym stopniu można uniknąć, przestrzegając 4-godzinnego odstępu między dawkami klaritromycyny i zydowudyny. O takiej interakcji przy stosowaniu zawiesiny klaritromycyny i zydowudyny lub dideoksyinozyny u dzieci nie donoszono. Takiej interakcji mało prawdopodobnie będzie przy podawaniu klaritromycyny dożylnie.

Fenytoina i walproinian

Były doniesienia spontaniczne i opublikowane o interakcji inhibitorów CYP3A, w tym klaritromycyny, z lekami, które nie są uważane za metabolizujące się przez CYP3A (np. fenytoina i walproinian). Zaleca się oznaczanie stężeń tych leków w osoczu krwi przy jednoczesnym przepisywaniu ich z klaritromycyną. Donoszono o wzroście ich stężeń w osoczu krwi.

Dwukierunkowe interakcje lekowe

Atazanawir

Stosowanie klaritromycyny (500 mg 2 razy na dobę) z atazanawirem (400 mg 1 raz na dobę), które są substratami i inhibitorami CYP3A, prowadziło do 2-krotnego zwiększenia ekspozycji na klaritromycynę i zmniejszenia ekspozycji na 14-OH-klaritromycynę o 70 % z jednoczesnym wzrostem AUC atazanawiru o 28 %. Ponieważ klaritromycyna ma szeroki zakres terapeutyczny, nie ma potrzeby zmniejszania dawki u pacjentów z prawidłową funkcją nerek. Dawkę klaritromycyny należy zmniejszyć o 50 % u pacjentów z kliresem kreatyniny 30–60 ml/min i o 75 % u pacjentów z kliresem kreatyniny <30 ml/min, stosując odpowiednią formę leku. Dawek klaritromycyny wyższych niż 1000 mg na dobę nie należy stosować razem z inhibitorami proteazy.

Inhibitory kanałów wapniowych

Z powodu ryzyka hipotensji tętniczej należy stosować klaritromycynę z ostrożnością jednocześnie z inhibitorami kanałów wapniowych, które metabolizują się przez CYP3A4 (takimi jak werapamil, amlodypina, dyltiazem). W interakcji mogą wzrastać stężenia w osoczu zarówno klaritromycyny, jak i inhibitorów kanałów wapniowych. U pacjentów przyjmujących klaritromycynę razem z werapamilem obserwowano hipotensję tętniczą, bradyarytmie i kwasę mleczanową.

Itakonazol

Klaritromycyna i itakonazol są substratami i inhibitorami CYP3A, w związku z czym klaritromycyna może zwiększać stężenia itakonazolu we krwi i odwrotnie. Przy stosowaniu itakonazolu razem z klaritromycyną pacjenci powinni być pod ścisłą obserwacją w celu wykrycia objawów lub symptomów nasilenia lub wydłużenia działania farmakologicznego.

Sakuinawir

Stosowanie klaritromycyny (500 mg 2 razy na dobę) z sakuinawirem (miękkie żelatynowe kapsułki, 1200 mg 3 razy na dobę), które są substratami i inhibitorami CYP3A, u 12 zdrowych ochotników prowadziło do zwiększenia AUC sakuinawiru w stanie równowagi o 177 % i Cmax sakuinawiru o 187 % w porównaniu ze stosowaniem tylko sakuinawiru. W tym czasie AUC i Cmax klaritromycyny zwiększały się o około 40 % w porównaniu ze stosowaniem tylko klaritromycyny. Nie ma potrzeby korekty dawek, jeśli oba leki stosować jednocześnie przez ograniczony czas i w powyższych dawkach/formach leku. Wyniki badania interakcji lekowej z zastosowaniem miękkich żelatynowych kapsułek mogą nie odpowiadać efektom obserwowanym przy stosowaniu sakuinawiru w formie twardych żelatynowych kapsułek. Wyniki badania interakcji lekowej z zastosowaniem tylko sakuinawiru mogą nie odpowiadać efektom obserwowanym przy terapii sakuinawirem/rytonawirem. Gdy sakuinawir stosuje się razem z rytonawirem, należy wziąć pod uwagę możliwe efekty rytonawiru na klaritromycynę (zob. wyżej).

Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania.

Nie należy przepisywać klarotromycyny kobietom w ciąży bez dokładnej oceny stosunku korzyści do ryzyka, szczególnie w I trymestrze ciąży.

Długotrwałe lub powtarzane stosowanie antybiotyków może prowadzić do nadmiernego wzrostu bakterii i grzybów niewrażliwych. W przypadku wystąpienia infekcji nawrotnej należy rozpocząć odpowiednią terapię.

Klarotromycyna wydalana jest głównie przez wątrobę. Dlatego należy zachować ostrożność przy stosowaniu leku u pacjentów z zaburzeniami funkcji wątroby, a także u pacjentów z umiarkowanym lub ciężkim zaburzeniem funkcji nerek.

Lek należy stosować z ostrożnością u pacjentów z ciężką niewydolnością nerek.

Podczas stosowania klarotromycyny obserwowano zaburzenia funkcji wątroby, w tym podwyższenie poziomu enzymów wątrobowych oraz zapalenie wątroby typu hepatocelularnego i/lub cholestatycznego, z żółtaczką lub bez niej. Zaburzenia te mogą mieć ciężki przebieg, ale są zazwyczaj odwracalne. W niektórych przypadkach zgłaszano niewydolność wątroby zakończoną śmiercią, która była głównie związana z ciężkimi chorobami współistniejącymi i/lub współczesnym leczeniem farmakologicznym. Stosowanie klarotromycyny należy natychmiast przerwać w przypadku wystąpienia objawów i objawów zapalenia wątroby, takich jak anoreksja, żółtaczka, ciemny mocz, świąd lub ból/czułość w okolicy brzucha.

Zapalenie okrężnicy pseudomembranacyjne o umiarkowanym ciężkości do zagrożującego życia zgłaszano przy stosowaniu niemal wszystkich leków przeciwbakteryjnych, w tym makrolidów. Zakażenie Clostridium difficile (CDAD), od umiarkowanego stopnia do zapalenia okrężnicy zakończonego śmiercią, zgłaszano przy stosowaniu niemal wszystkich leków przeciwbakteryjnych, w tym klarotromycyny. Terapia lekami przeciwbakteryjnymi zaburza normalną mikroflorę jelitową, co może prowadzić do nadmiernego wzrostu C. difficile. Należy zawsze pamiętać o możliwości wystąpienia biegunki spowodowanej Clostridium difficile u wszystkich pacjentów z biegunką po stosowaniu antybiotyków. Ponadto należy dokładnie zbadać wywiad, ponieważ przypadki biegunki spowodowanej Clostridium difficile zgłaszano nawet dwa miesiące po zakończeniu stosowania leków przeciwbakteryjnych.

W związku z tym w przypadku wystąpienia trwającej biegunki podczas terapii klarotromycyną należy rozważyć przerwanie leczenia klarotromycyną niezależnie od wskazań do jej stosowania. Należy przeprowadzić badania w celu wykrycia mikroorganizmów i rozpocząć odpowiednie leczenie. Należy unikać stosowania leków hamujących perystaltykę.

Zgłaszano wystąpienie toksyczności kolchicyny (w tym zakończonej śmiercią) przy jednoczesnym stosowaniu klarotromycyny i kolchicyny, szczególnie u pacjentów starszych, w tym na tle niewydolności nerek (patrz „Interakcje z innymi lekami i inne rodzaje interakcji”). Jednoczesne stosowanie klarotromycyny z kolchicyną jest przeciwwskazane (patrz „Przeciwwskazania”).

Należy stosować z ostrożnością jednoczesne stosowanie klarotromycyny i triazolobenzodiazepin, takich jak triazolam, oraz dożylnego lub oromukozalnego midazolamu (patrz „Interakcje z innymi lekami i inne rodzaje interakcji”).

Należy stosować z ostrożnością jednoczesne stosowanie klarotromycyny z innymi lekami ototoksycznymi, szczególnie z aminoglikozydami. Należy monitorować funkcję przedsionkową i słuchową podczas i po leczeniu.

Stwierdzono wydłużenie repolaryzacji serca i odcinka QT, co wskazuje na ryzyko wystąpienia arytmii serca i torsades de pointes, podczas leczenia makrolidami, w tym klarotromycyną (patrz „Reakcje niepożądane”). Ze względu na zwiększony ryzyko wystąpienia arytmii komorowej (w tym torsades de pointes) klarotromycynę należy stosować z ostrożnością u następujących grup pacjentów.

• Pacjenci z chorobą niedokrwienną serca, ciężką niewydolnością serca, zaburzeniami przewodnictwa lub klinicznie istotną bradykardią.
• Pacjenci z zaburzeniami równowagi elektrolitowej, takimi jak hipomagnezemia. Klarotromycynę nie można stosować pacjentom z hipokaliemią (patrz „Przeciwwskazania”).
• Pacjenci, którzy jednocześnie przyjmują inne leki związane z wydłużeniem odcinka QT (patrz „Interakcje z innymi lekami i inne rodzaje interakcji”).

Jednoczesne stosowanie klarotromycyny z astemizolem, cyzapyrydą, pimozydem i terfenadyną jest przeciwwskazane (patrz „Przeciwwskazania”).

Nie można stosować klarotromycyny pacjentom z wrodzonym lub nabytym wydłużeniem odcinka QT lub z wywiadem arytmii komorowej (patrz „Przeciwwskazania”).

Wyniki badań epidemiologicznych dotyczące ryzyka wystąpienia niekorzystnych skutków sercowo-naczyniowych podczas stosowania makrolidów są sprzeczne. W niektórych badaniach obserwacyjnych stwierdzono pewne krótkoterminowe ryzyko arytmii, zawału mięśnia sercowego i śmierci z powodu chorób układu sercowo-naczyniowego związane z leczeniem makrolidami, w tym klarotromycyną. Przepisując klarotromycynę, należy ocenić ryzyko w porównaniu z korzyściami z leczenia.

Pneumonia

Ze względu na możliwość wystąpienia oporności Streptococcus pneumoniae na makrolidy, ważne jest przeprowadzenie testu wrażliwości przed zastosowaniem klarotromycyny w leczeniu zapalenia płuc nabytej poza szpitalem. W przypadku zapalenia płuc nabytej w szpitalu klarotromycynę należy stosować w połączeniu z innymi odpowiednimi antybiotykami.

Infekcje skóry i tkanek miękkich o lekkim i umiarkowanym nasileniu

Te infekcje są najczęściej spowodowane przez mikroorganizmy Staphylococcus aureus i Streptococcus pyogenes, z których każdy może być oporny na makrolidy. Dlatego ważne jest przeprowadzenie testu wrażliwości. W przypadku, gdy nie można zastosować antybiotyków beta-laktamowych (np. z powodu alergii), jako leki pierwszego wyboru można stosować inne antybiotyki, takie jak klinidamycyna. Obecnie makrolidy odgrywają rolę jedynie w leczeniu niektórych infekcji skóry i tkanek miękkich, w szczególności infekcji spowodowanych przez Corynebacterium minutissimum, trądzik pospolity, zapalenie brodawek, oraz w sytuacjach, gdy nie można stosować penicylin.

W przypadku wystąpienia ciężkich ostrych reakcji nadwrażliwościowych, takich jak anafilaksja, ciężkie skórne reakcje niepożądane (np. ostra ogólnoustrojowa wypryskowa pustulacja, zespół Stevensa-Johnsona, toksyczny epidermalny nekroliz, DRESS, choroba Schönleina-Henocha), leczenie klarotromycyną należy natychmiast przerwać i rozpocząć odpowiednie leczenie.

Klarotromycynę należy stosować z ostrożnością przy jednoczesnym przepisywaniu z induktorami enzymu cytochromu CYP3A4 (patrz „Interakcje z innymi lekami i inne rodzaje interakcji”).

Należy wziąć pod uwagę możliwość wystąpienia krzyżowej oporności między klarotromycyną a innymi makrolidami, a także lincomycyną i klinidamycyną.

Inhibitory HMG-CoA reduktazy (statyny)

Jednoczesne stosowanie klarotromycyny z lowastatyną lub simwastatyną jest przeciwwskazane (patrz „Przeciwwskazania”). Należy z ostrożnością przepisywać klarotromycynę jednocześnie z innymi statynami. Zgłaszano przypadki rozwoju rabdomiolizy u pacjentów przy jednoczesnym stosowaniu klarotromycyny i statyn. Konieczny jest monitoring pacjentów pod kątem objawów i objawów miopatii. W sytuacjach, gdy nie można uniknąć jednoczesnego stosowania klarotromycyny ze statynami, zaleca się przepisać najniższą zarejestrowaną dawkę statyny. Możliwe jest zastosowanie statyny niezależnej od metabolizmu CYP3A (np. flawastatyny) (patrz „Interakcje z innymi lekami i inne rodzaje interakcji”).

Leki hipoglikemizujące doustne / insulina

Jednoczesne stosowanie klarotromycyny z doustnymi lekami hipoglikemizującymi (np. pochodnymi sulfoniliomocznika) i/lub insulina może prowadzić do wyraźnej hipoglikemii. Zalecany jest dokładny monitoring poziomu glukozy.

Leki przeciwkrzepliwe doustne

Przy jednoczesnym stosowaniu klarotromycyny z warfaryną istnieje ryzyko wystąpienia ciężkiego krwawienia, znacznego wzrostu INR (międzynarodowego wskaźnika znormalizowanego) i czasu protrombinowego. Dopóki pacjenci otrzymują jednocześnie klarotromycynę i doustne leki przeciwkrzepliwe, należy często kontrolować wartość INR i czas protrombinowy.

Należy zachować ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu klarotromycyny z doustnymi lekami przeciwkrzepliwymi działającymi bezpośrednio, takimi jak dabigatran, rywaryboksaban, apiksaban i edoksaban, szczególnie u pacjentów z wysokim ryzykiem krwawienia (patrz „Interakcje z innymi lekami i inne rodzaje interakcji”).

Składniki pomocnicze.

Lek zawiera laktozę, dlatego nie należy go stosować pacjentom z rzadkimi dziedzicznymi formami nietolerancji galaktozy, niedoborem laktozy lub zespołem niemogłości wchłaniania glukozy-galaktozy.

Lek zawiera 16,0 mg sodu w jednej tabletce. Jeśli pacjenci przestrzegający diety kontrolowanej zawartości sodu przyjmują 2 tabletki leku 1 raz dziennie, należy wziąć pod uwagę całkowitą ilość sodu (łącznie 32 mg w jednej dawce).

Stosowanie w czasie ciąży lub karmienia piersią.

Nie ustalono bezpieczeństwa stosowania klarotromycyny w czasie ciąży lub karmienia piersią. Biorąc pod uwagę wyniki badań przeprowadzonych na zwierzętach i doświadczenie stosowania u ludzi, nie można wykluczyć szkodliwego wpływu na rozwój embrionu i płodu. Niektóre badania obserwacyjne oceniające wpływ klarotromycyny w I lub II trymestrze ciąży wykazały zwiększone ryzyko poronienia w porównaniu z brakiem terapii antybakteryjnej lub z zastosowaniem innych leków przeciwbakteryjnych w tym samym okresie. Dostępne dane epidemiologiczne dotyczące ryzyka wystąpienia wad wrodzonych podczas stosowania makrolidów, w tym klarotromycyny, w czasie ciąży wykazały sprzeczne wyniki. Klarotromycynę nie należy stosować w czasie ciąży bez dokładnej oceny stosunku korzyści do ryzyka.

Klarotromycyna przenika do mleka matki w niewielkich ilościach. Stwierdzono, że ilość klarotromycyny otrzymywana przez noworodka karmionego wyłącznie piersią wynosi około 1,7% dawki matki skorygowanej o jej masę ciała.

Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwanie maszyn.

Brak danych dotyczących wpływu. Jednak przed prowadzeniem pojazdów i obsługiwanie maszyn należy wziąć pod uwagę możliwość wystąpienia reakcji niepożądanych ze strony układu nerwowego, takich jak drgawki, zawroty głowy, zawroty, halucynacje, dezorientacja, dezorientacja.

Sposób stosowania i dawki.

Dorośli. Zalecana dawka klarotromycyny dla dorosłych i dzieci od 12. roku życia to 500 mg 1 raz na dobę podczas jedzenia. W przypadku cięższych infekcji dawkę można zwiększyć do 1000 mg 1 raz na dobę (2 tabletki po 500 mg).

Standardowy czas leczenia wynosi od 5 do 14 dni, z wyjątkiem leczenia zapalenia płuc pozaszpitalnego i zatrzewych, które wymagają 6–14 dni terapii.

Tabletki należy połykać całe, nie żując.

Pacjenci z niewydolnością nerek. Tego postaci leku nie należy stosować pacjentom z ciężką niewydolnością nerek (klirens kreatyniny <30 ml/min), ponieważ nie umożliwia ona odpowiedniego zmniejszenia dawki. Takim pacjentom należy stosować tabletki klarotromycyny o natychmiastowym uwalnianiu („Klabaks”, tabletki 250 mg). U pacjentów z umiarkowaną niewydolnością nerek (klirens kreatyniny 30–60 ml/min) dawkę należy zmniejszyć o 50% do maksymalnej dawki klarotromycyny – 1 tabletka o przedłużonym działaniu na dobę.

Dzieci.

Lek należy stosować dzieciom od 12. roku życia. Stosowanie tabletek klarotromycyny u dzieci poniżej 12. roku życia nie było badane. Dzieciom tej grupy wiekowej należy stosować lek w postaci zawiesiny.

Przedawkowanie.

Objawy. Dotychczasowe doniesienia wskazują, że przedawkowanie klarotromycyny może powodować objawy ze strony przewodu pokarmowego. U jednego pacjenta z przeszłością psychozy dwubiegunowej, który przyjął 8 gramów klarotromycyny, wystąpiły zaburzenia stanu psychicznego, zachowanie paranoiczne, hipokaliemia i hipoksemia.

Leczenie. Reakcje niepożądane towarzyszące przedawkowaniu należy leczyć poprzez natychmiastowe przemywanie żołądka i leczenie objawowe. Podobnie jak w przypadku innych makrolidów, mało prawdopodobne jest, aby hemodializa lub dializa otrzewnowa istotnie zmieniały stężenie klarotromycyny w surowicy krwi.

Efekty uboczne.

Najczęstsze i najczęściej występujące efekty uboczne podczas leczenia klarytromycyną u dorosłych i dzieci to ból brzucha, biegunka, nudności, wymioty i zaburzenia smaku. Te działania niepożądane są zazwyczaj łagodne i zgodne z znanym profilem bezpieczeństwa antybiotyków z grupy makrolidów. W badaniach klinicznych nie stwierdzono istotnej różnicy w częstości występowania tych działań niepożądanych ze strony układu pokarmowego między grupami pacjentów z obecnością lub brakiem zakażeń mikobakteriami.

Poniżej wymieniono działania niepożądane, które wystąpiły podczas badań klinicznych oraz po wprowadzeniu na rynek różnych postaci leczniczych i dawek klaritromycyny, w tym o przedłużonym uwalnianiu. Działania niepożądane, które przynajmniej możliwe jest powiązać z klaritromycyną, zostały sklasyfikowane według układów narządów i częstości występowania: ponad 10 % – bardzo często, 1–10 % – często, 0,1–1 % – nieczęsto, z nieznaną częstością* (działania niepożądane z obserwacji pozarejestrowych; częstości nie można określić na podstawie dostępnych danych). W ramach każdej grupy działania niepożądane są wymienione w kolejności zmniejszającego się nasilenia, jeśli nasilenie mogło zostać ocenione.

Zakażenia i inwazje: nieczęsto – cellulitis1, kandydoza, gastroenteritis2, infekcja3, infekcja pochwy; z nieznaną częstością – kolit pseudomembranozus, zapalenie błony śluzowej jamy ustnej.

Zaburzenia układu krwi i chłonnego: nieczęsto – leukopenia, neutropenia4, trombocytoza3, eozynofilia4; z nieznaną częstością – agranulocytoza, trombocytopenia.

Zaburzenia układu odpornościowego: nieczęsto – reakcje anafilaktyczne1, nadwrażliwość; z nieznaną częstością – reakcje anafilaktyczne, obrzęk naczynioruchowy.

Zaburzenia metaboliczne i odżywiania: nieczęsto – anoreksja, zmniejszony apetyt; z nieznaną częstością – hipoglikemia.

Zaburzenia psychiczne: często – bezsenność; nieczęsto – niepokój, drażliwość3; z nieznaną częstością – psychozy, dezorientacja, depersonalizacja, depresja, dezorientacja, halucynacje, koszmary sennne, mania.

Zaburzenia ze strony układu nerwowego środkowego: często – dysgezja (zaburzenia wrażliwości smakowej), ból głowy, nieczęsto – utrata przytomności1, dyskineza1, zawroty głowy, senność, drżenie; z nieznaną częstością – drgawki, agezja (utrata wrażliwości smakowej), parosmia, anosmia, parestezje.

Zaburzenia ze strony narządów słuchu i układu przedsionkowego: nieczęsto – zawroty głowy, pogorszenie słuchu, szumy w uszach; z nieznaną częstością – utrata słuchu.

Zaburzenia serca: nieczęsto – zatrzymanie akcji serca1, migotanie przedsionków1, wydłużenie odcinka QT, ekstrasystolia1, uczucie kołatania serca; z nieznaną częstością – tachykardia komorowa typu torsade de pointes, tachykardia komorowa, migotanie komór.

Zaburzenia naczyniowe: często – wazodylatacja1; z nieznaną częstością – krwawienie.

Zaburzenia ze strony układu oddechowego, piersi i jamy opłucnej: nieczęsto – astma1, krwawienie z nosa2, zakrzepica tętnicy płucnej1.

Zaburzenia ze strony układu pokarmowego: często – biegunka, wymioty, niestrawność, nudności, ból brzucha; nieczęsto – zapalenie przełyku1, choroba refluksowa przełyku2, zapalenie żołądka, proktalgia2, stomatyt, glosyt, wzdęcia4, zaparcia, suchość w ustach, odbijanie, meteorizm; z nieznaną częstością – ostre zapalenie trzustki, zmiana koloru języka, zmiana koloru zębów.

Zaburzenia ze strony wątroby i dróg żółciowych: często – odchylenia od normy badań czynności wątroby; nieczęsto – cholestaza4, zapalenie wątroby4, podwyższenie poziomu alaninotransferazy (ALT), aspартanotransferazy (AST), gammaglutamylotransferazy (GGT)4; z nieznaną częstością – niewydolność wątroby, żółtaczka cholestatyczna, żółtaczka hepatocelularna.

Zaburzenia ze strony skóry i tkanki podskórnej: często – wysypka, hiperhidroza; nieczęsto – dermatyt pęcherzowy1, świąd, pokrzywka, wysypka makulopapularna3; z nieznaną częstością – ciężkie skórne działania niepożądane [np. ostra ogólna pustulopatia egzantematyczna, zespół Stevensa-Johnsona, toksyczny epidermalny nekrolioza, reakcja skórna lekowa z eozynofilią i objawami ogólnymi (DRESS)], trądzik, choroba Schönleina-Henocha.

Zaburzenia ze strony układu mięśniowo-szkieletowego i tkanki łącznej: nieczęsto – skurcze mięśni3, sztywność mięśniowo-szkieletowa1, mialgia2; z nieznaną częstością – rabdomioliza2 [w niektórych doniesieniach o wystąpieniu rabdomiolizy klaritromycyna była stosowana łącznie z innymi lekami, które wiadomo, że są związane z rabdomiolizą (np. statyny, fibraty, kolchicyna lub allopurynol)], miopatia.

Zaburzenia ze strony nerek i układu moczowego: nieczęsto – podwyższenie stężenia kreatyniny we krwi1, podwyższenie stężenia mocznika we krwi1; z nieznaną częstością – niewydolność nerek, zapalenie nerek typu międzywzorowego.

Zaburzenia ogólne i reakcje w miejscu podania: bardzo często – zapalenie żyły w miejscu wstrzyknięcia1; często – ból, stan zapalny w miejscu wstrzyknięcia1; nieczęsto – niedowaga4, gorączka3, osłabienie, ból w klatce piersiowej4, dreszcze4, zwiększona zmęczalność4.

Badania laboratoryjne: nieczęsto – zmiana stosunku albuminy do globuliny1, podwyższenie poziomu fosfatazy alkalicznej we krwi4, podwyższenie poziomu dehydrogenazy mleczanowej we krwi4; z nieznaną częstością – podwyższenie międzynarodowego wskaźnika znormalizowanego (INR), wydłużenie czasu protrombinowego, zmiana koloru moczu.

* Częstość nieznana, ponieważ o tych reakcjach zgłaszano dobrowolnie, a rozmiar populacji pacjentów nie jest określony. Nie zawsze można dokładnie określić ich częstość lub związek przyczynowy z przyjmowaniem leku. Ogólny doświadczenie stosowania klaritromycyny obejmuje ponad 1 miliard pacjentów-dni.

1,2,3,4 O tych działaniach niepożądanych zgłaszano wyłącznie przy stosowaniu leku w postaci: 1 – proszku do sporządzenia roztworu do wlewu dożylnej, 2 – tabletek o przedłużonym uwalnianiu, 3 – zawiesiny, 4 – tabletek o natychmiastowym uwalnianiu.

Bardzo rzadko zgłaszano obecność tabletek klaritromycyny o natychmiastowym uwalnianiu w stolcu, głównie u pacjentów z zaburzeniami anatomicznymi (w tym ileostomią lub kolostomią) lub funkcjonalnymi układu pokarmowego z skróconym czasem przejścia przewodu pokarmowego. W kilku przypadkach resztki tabletek stwierdzono w kontekście biegunki.

Pacjentom, u których stwierdzono resztki tabletek w stolcu i u których stan nie poprawia się w trakcie leczenia, zaleca się przejście na inną postać leczniczą klaritromycyny (np. zawiesinę) lub inny antybiotyk.

Oczekuje się, że częstość, typ i nasilenie działań niepożądanych u dzieci będą takie same jak u dorosłych.

Pacjenci z zaburzeniami układu odpornościowego.

U chorych na AIDS i innych pacjentów z zaburzeniami układu odpornościowego, którzy stosowali wysokie dawki klaritromycyny dłużej niż zalecane, w celu leczenia zakażeń mikobakteriami, często trudno było odróżnić działania niepożądane związane z lekiem od objawów choroby podstawowej lub współistniejących chorób.

U dorosłych chorych, którzy otrzymywali klaritromycynę w dawce dobowej 1000 mg, najczęściej występującymi efektami ubocznymi były nudności, wymioty, zaburzenia smaku, ból brzucha, biegunka, wysypka, wzdęcia, ból głowy, zaparcia, zaburzenia słuchu, podwyższenie poziomu ALT i AST. Niekoniecznie występowały duszność, bezsenność i suchość w ustach. U 2–3 % pacjentów zaobserwowano poważne, nieprawidłowe podwyższenie poziomu ALT i AST oraz nieprawidłowe obniżenie liczby leukocytów i płytek krwi we krwi. U mniejszego odsetka pacjentów zaobserwowano podwyższenie stężenia mocznika we krwi.

Okres ważności. 2 lata.

Warunki przechowywania. Przechowywać w oryginalnym opakowaniu, w temperaturze nie wyższej niż 25 °C, w miejscu niedostępnym dla dzieci.

Opakowanie. Po 5 tabletek w blisterze, po 1 blisterze w tekturowym pudełku.

Kategoria receptury. Na receptę.

Producent.

San Pharmaceutical Industries Limited.

Sun Pharmaceutical Industries Limited.

Adres producenta i miejsce prowadzenia działalności.

Industrial Area 3, Dewas - 455001, Indie.

Industrial Area 3, Dewas, 455001, India.