Wancomycyna

INSTRUKCJA dot. stosowania leku WANCOMYCZYNA (VANCOMYCIN)

Skład:

substancja czynna: wancomycyna (vancomycin);

1 fiolka zawiera wancomycyny (w postaci chlorku wancomycyny) 500 mg lub 1000 mg;

substancje pomocnicze: kwas solny rozcieńczony, wodorotlenek sodu.

Postać leku. Proszówek do sporządzenia roztworu do wlewu.

Główne właściwości fizykochemiczne: biała lub prawie biała (o odcieniu różowym lub jasnobrązowym) masa liofilizowana.

Grupa farmakoterapeutyczna. Środki przeciwdrobnoustrojowe do stosowania systemowego. Glikopeptydowe antybiotyki.

Kod ATX J01X A01.

Właściwości farmakologiczne

Farmakodynamika

Wancomycyna to tricykliczny antybiotyk glikopeptydowy, który otrzymuje się z Amycolatopsis orientalis (wcześniejsza nazwa: Nocardia orientalis).

Działanie bakteriobójcze wancomycyny wynika głównie z hamowania biosyntezy ścian komórkowych. Ponadto wancomycyna wpływa na przepuszczalność błon komórkowych bakterii oraz na syntezę RNA. Nie występuje krzyżowej oporności między wancomycyną a innymi antybiotykami. Wancomycyna in vitro nie wykazuje aktywności wobec bakterii Gram-ujemnych, mikobakterii ani grzybów.

Synergia

Kombinacja wancomycyny i aminoglikozydu działa in vitro synergistycznie przeciwko wielu szczepom Staphylococcus aureus, Streptococcus bovis, enterokokom oraz streptokokom grupy viridans.

Udowodniono aktywność wancomycyny wobec większości szczepów poniższych mikroorganizmów zarówno in vitro, jak i w zakażeniach klinicznych (patrz sekcja „Sposób i dawka stosowania”):

Mikroorganizmy Gram-dodatnie beztlenowce

Corynebakterie.

Enterokoki (np. Enterococcus faecalis).

Grzybice, w tym Staphylococcus aureus oraz Staphylococcus epidermidis (łącznie z heterogenicznymi szczepami opornymi na metycylinę).

Streptococcus bovis.

Streptokoki grupy viridans.

Poniżej przedstawiono dostępne dane badań in vitro, jednak znaczenie kliniczne tych wyników jest nieznane.

Wancomycyna in vitro wykazuje minimalne stężenie hamujące (MIC) równe 1 μg/ml lub mniej wobec większości (≥ 90 %) szczepów poniższych streptokoków oraz MIC równe 4 μg/ml lub mniej wobec większości (≥ 90 %) szczepów innych wymienionych poniżej mikroorganizmów, jednak bezpieczeństwo i skuteczność stosowania wancomycyny w leczeniu zakażeń klinicznych wywołanych przez te mikroorganizmy nie zostały potwierdzone wynikami odpowiednich i dobrze kontrolowanych badań klinicznych.

Mikroorganizmy Gram-dodatnie beztlenowce

Listeria monocytogenes

Streptococcus pyogenes

Streptococcus pneumoniae (łącznie z szczepami opornymi na penicylinę)

Streptococcus agalactiae

Mikroorganizmy Gram-dodatnie beztlenowce

Gatunki Actinomyces

Gatunki Lactobacillus.

Farmakokinetyka

Wancomycyna słabo wchłania się po podaniu doustnym.

U pacjentów z prawidłową funkcją nerek wielokrotne dożylne podawanie 1 g wancomycyny (15 mg/kg) w formie infuzji trwającej 60 minut zapewnia średnią stężenie w osoczu około 63 μg/ml bezpośrednio po zakończeniu infuzji, około 23 μg/ml po 2 godzinach oraz około 8 μg/ml po 11 godzinach od zakończenia infuzji. Wielokrotne podawanie 500 mg w formie infuzji trwającej 30 minut zapewnia średnią stężenie w osoczu około 49 μg/ml bezpośrednio po zakończeniu infuzji, około 19 μg/ml po 2 godzinach oraz około 10 μg/ml po 6 godzinach od zakończenia infuzji. Stężenie w osoczu przy wielokrotnym podawaniu odpowiada mniej więcej stężeniu po dawce pojedynczej.

Średni okres półtrwania wancomycyny w osoczu u osób z prawidłową funkcją nerek wynosi od 4 do 6 godzin. W ciągu pierwszych 24 godzin około 75 % podanej dawki wancomycyny wydala się z moczem drogą filtracji kłębuszkowej. Średni klirens osoczowy wynosi około 0,058 l/kg/godz., a średni klirens nerkowy około 0,048 l/kg/godz. Upośledzenie funkcji nerek prowadzi do spowolnienia eliminacji wancomycyny. U pacjentów po usunięciu nerki średni okres półtrwania wancomycyny wynosi 7,5 doby. Współczynnik podziału wynosi 0,3–0,43 l/kg. Nie obserwowano istotnego metabolizmu wancomycyny. Około 60 % dawki wancomycyny podanej do jamy otrzewnowej podczas sesji dializy otrzewnowej wchłania się do krwiobiegu w ciągu 6 godzin. Stężenie w osoczu około 10 μg/ml osiąga się po podaniu do jamy otrzewnowej 30 mg/kg wancomycyny. Jednak bezpieczeństwo i skuteczność podawania wancomycyny do jamy otrzewnowej nie zostały potwierdzone wynikami odpowiednich i dobrze kontrolowanych badań (patrz sekcja „Szczególne wskazania dotyczące stosowania”).

U osób starszych ogólny klirens systemowy oraz nerkowy wancomycyny może być obniżony. Wancomycyna wiąże się z białkami osocza w przybliżeniu w 55 %, co określono metodą ultrafiltracji przy stężeniach osoczowych od 10 do 100 μg/ml. Po podaniu dożylnej wancomycyny stężenia hamujące osiągane są w płynie opłucnowym, osierdziowym, wodniaku, płynie stawowym, moczu, płynie uzyskanym w wyniku dializy otrzewnowej oraz w tkance ucha przedsionkowego. Wancomycyna słabo dyfuunduje przez zdrowe opony mózgowe do płynu mózgowo-rdzeniowego, jednak przy obecności zapalenia opon mózgowych przenika do płynu mózgowo-rdzeniowego.

Charakterystyka kliniczna

Wskazania

• Do leczenia ciężkich lub poważnych infekcji wywołanych szczepami Staphylococcus opornymi na metycylinę (oporne na β-laktamy). Wancomycyna jest wskazana jako terapia wstępna w przypadku podejrzenia infekcji wywołanej przez Staphylococcus oporny na metycylinę, jednak po uzyskaniu wyników testów wrażliwości terapię należy odpowiednio dostosować.
• Do leczenia pacjentów z alergią na penicyliny, w tym przypadkach, gdy inne środki, w szczególności penicyliny lub cephalosporyny, nie przyniosły skutku.
• Do leczenia infekcji wywołanych mikroorganizmami wrażliwymi na wancomycynę, opornymi na inne leki przeciwbakteryjne.
• Do leczenia endokardytu wywołanego przez Staphylococcus.
• Do leczenia innych infekcji wywołanych przez Staphylococcus, w tym sepsy, infekcji kości, infekcji dolnych dróg oddechowych, infekcji skóry i struktur skórnych.
• Do leczenia lokalizowanych ropnych infekcji stafilokokowych jako uzupełnienie odpowiednich zabiegów chirurgicznych.
• W przypadku endokardytu wywołanego przez S. viridans lub S. bovis, wancomycyna jest skuteczna samodzielnie lub w połączeniu z aminoglikozydami.
• W przypadku endokardytu wywołanego przez enterokoki (np. E. faecalis), wancomycyna jest skuteczna wyłącznie w połączeniu z aminoglikozydami.
• Do leczenia endokardytu wywołanego przez diphtheroidy.
• Do leczenia wczesnego endokardytu zastawkowego wywołanego przez S. epidermidis lub diphtheroidy, w połączeniu z ryfampicyną, aminoglikozydem lub oboma lekami.
• Do leczenia antybiotykozwiązanego kolitu pseudomembranaceus wywołanego przez Clostridium difficile, a także enterokolitu stafilokokowego (dawkowanie doustne). Wancomycyna nie jest skuteczna w leczeniu tych chorób przy podawaniu dożylnym. Wancomycyna nie jest skuteczna w innych typach infekcji przy podawaniu doustnym.

Należy pobrać próbki do posiewów bakteriologicznych w celu wyizolowania i identyfikacji patogenów oraz określenia ich wrażliwości na wancomycynę.

W celu zmniejszenia szybkości powstawania oporności na antybiotyki, lek należy stosować wyłącznie w leczeniu lub profilaktyce infekcji wywołanych przez wrażliwe bakterie. W przypadku dostępności wyników posiewów bakteriologicznych i testów wrażliwości, należy je uwzględnić przy wyborze lub zmianie terapii przeciwbakteryjnej. Gdy takie dane nie są dostępne, w przypadku terapii empirycznej należy uwzględnić lokalne dane epidemiologiczne oraz charakterystykę lokalnej wrażliwości.

Przeciwwskazania. Wancomycyny hydrochloride do wlewu dożylnego nie należy stosować u pacjentów z nadwrażliwością na ten antybiotyk.

Interakcje z innymi lekami oraz inne rodzaje interakcji

Stosowanie wancomycyny w połączeniu z anestetykami wiązano z wystąpieniem rumienia, reakcji przypominających reakcje histaminopodobne (patrz sekcja „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności”) oraz reakcji anafilaktycznych (patrz sekcja „Efekty uboczne”).

Zaleca się monitorowanie funkcji nerek u pacjentów, którzy stosują jednocześnie lub kolejno wancomycynę oraz inne potencjalnie neurotoksyczne lub nefrotoksyczne leki działające ogólnie lub miejscowo, takie jak amfoterycyna B, aminoglikozydy, bacytracyna, polimyksyna B, kolistyna, wiomycyna, cisplatyna.

Szczególne środki ostrożności

Ostrzeżenia

Reakcje infuzyjne

Szybkie podanie bolusowe (np. w ciągu kilku minut) może towarzyszyć nadmierna hipotensja tętnicza, w tym wstrząs, a rzadko – zatrzymanie krążenia.

Wancomycynę chlorowodorkową należy podawać w postaci rozcieńczonego roztworu przez co najmniej 60 minut, aby zapobiec wystąpieniu reakcji infuzyjnych. Przerywanie infuzji zazwyczaj prowadzi do szybkiego ustąpienia tych reakcji.

Nefrotoxiczność

Ekspozycja systemowa na wancomycynę może prowadzić do rozwoju ostrego uszkodzenia nerek (AKI). Ryzyko AKI wzrasta wraz ze zwiększaniem się ekspozycji systemowej / stężenia surowicy wancomycyny. Należy monitorować funkcję nerek u wszystkich pacjentów, szczególnie u tych z już istniejącymi zaburzeniami funkcji nerek, u pacjentów z chorobami współistniejącymi sprzyjającymi rozwojowi niewydolności nerek oraz u pacjentów równocześnie przyjmujących leki nefrotoksyczne.

Ototoksyczność

U pacjentów leczonych wancomycyną chlorowodorkową obserwowano ototoksyczność. Przejściowa lub trwała ototoksyczność występowała u większości pacjentów, którzy otrzymali zbyt wysokie dawki, mieli już istniejące zaburzenia słuchu lub równocześnie przyjmowali inne leki ototoksyczne (np. aminoglikozydy). Wancomycynę należy stosować z ostrożnością u pacjentów z niewydolnością nerek ze względu na znaczne zwiększenie ryzyka toksyczności przy wysokich stężeniach we krwi przez dłuższy czas.

Należy dostosować dawkowanie wancomycyny chlorowodorkowej u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek (patrz niżej „Środki ostrożności” oraz sekcja „Sposób stosowania i dawki”).

Ciężkie działania niepożądane ze strony skóry

W okresie leczenia wancomycyną u pacjentów obserwowano ciężkie działania niepożądane ze strony skóry, takie jak toksyczny epidermalny nekroliz (TEN), zespół Stevensa-Johnsona (SJS), reakcja lekowa z eozynofilią i objawami systemowymi (DRESS), ostra ogólnoustrojowa egzantematyczna pustulosis (AGEP) oraz IgA linowy bąblowy dermatosis (LABD). Objawy skórne lub objawy zgłaszane obejmują wysypkę na skórze, zmiany błony śluzowej i pęcherze. Należy natychmiast przerwać stosowanie wancomycyny chlorowodorkowej przy pierwszych oznakach lub objawach TEN, SJS, DRESS, AGEP lub LABD.

Diareę związaną z Clostridioides difficile (CDAD)

Podczas stosowania niemal wszystkich środków przeciwbakteryjnych, w tym wancomycyny chlorowodorkowej, zgłaszano przypadki diarei związanej z Clostridioides difficile (CDAD), które mogą różnić się nasileniem od lekkiej diarei po zapalenie okrężnicy zakończone śmiertelnie. Leczenie antybiotykami wpływa na normalną mikroflorę jelita grubego, co prowadzi do nadmiernego wzrostu C. difficile.

C. difficile wytwarza toksyny A i B, które powodują rozwój CDAD. Szczepy C. difficile wytwarzające hiper-toksyny powodują zwiększoną zachorowalność i śmiertelność, ponieważ te infekcje mogą być oporne na terapię przeciwmikrobową i mogą wymagać kolektomii. CDAD należy podejrzewać u wszystkich pacjentów z rozwojem diarei po zastosowaniu antybiotyków. Należy dokładnie zbadać wywiad medyczny, ponieważ zgłaszano, że CDAD może wystąpić nawet do dwóch miesięcy po leczeniu środkami przeciwbakteryjnymi.

Jeśli podejrzewa się lub potwierdza CDAD, może być konieczne przerwanie leczenia antybiotykiem, z wyjątkiem leczenia skierowanego przeciwko C. difficile. Należy przeprowadzić odpowiednią korektę równowagi wodno-elektrolitowej, wspomaganie białkowe, leczenie antybiotykiem przeciwko C. difficile oraz przepisać badanie chirurgiczne w przypadku wskazań klinicznych.

Hemoragiczny okluzyjny retinalny zapalenie naczyń

Po wewnątrzkameralnym lub intrawitrealnym podaniu wancomycyny podczas lub po operacji zaćmy u pacjentów wystąpiło hemoragiczne okluzyjne zapalenie naczyń siatkówki, w tym nieodwracalna utrata wzroku. Bezpieczeństwo i skuteczność wancomycyny podanej wewnątrzkameralnie lub intrawitrealnie nie zostały potwierdzone w odpowiednich i dobrze kontrolowanych badaniach. Wancomycyna nie jest wskazana do profilaktyki endoftalmii.

Środki ostrożności

U niektórych pacjentów leczonych kolitem pseudobłoniastym spowodowanym C. difficile, po kilku dawkach doustnych wancomycyny stwierdzono klinicznie istotne stężenia w surowicy krwi.

Długotrwałe stosowanie wancomycyny chlorowodorkowej może prowadzić do nadmiernego wzrostu mikroorganizmów opornych. Wymagana jest staranna obserwacja pacjenta. Jeśli podczas terapii wystąpi superinfekcja, należy podjąć odpowiednie działania. Rzadko zgłaszano rozwój kolitu pseudobłoniastego spowodowanego C. difficile u pacjentów otrzymujących wewnątrzżylne podanie wancomycyny chlorowodorkowej.

Aby zminimalizować ryzyko ototoksyczności, może być pomocne okresowe badanie funkcji słuchu.

Zgłaszano przypadki odwracalnej neutropenii u pacjentów otrzymujących wancomycynę chlorowodorkową (patrz sekcja „Działania niepożądane”). U pacjentów, u których planuje się długotrwałe stosowanie wancomycyny chlorowodorkowej, lub u pacjentów równocześnie przyjmujących leki, które mogą powodować neutropenię, należy okresowo kontrolować liczbę leukocytów.

Wancomycyna chlorowodorkowa drażni tkanki, dlatego należy ją podawać bezpiecznym drogą wewnątrzżylną. Podanie domięśniowe wancomycyny chlorowodorkowej lub przypadkowa ekstrawazacja powodują ból, uczucie ucisku i martwicę. Może dojść do rozwoju zatorowego zapalenia żył, którego częstość i nasilenie można zminimalizować, podając wancomycynę chlorowodorkową powoli w postaci rozcieńczonego roztworu (2,5–5 g/l) oraz zmieniając miejsca dostępu do żył.

Istnieją doniesienia o zwiększeniu częstości niepożądanych zjawisk związanych z infuzją (w tym hipotensji tętniczej, rumienia, zaczerwienienia, pokrzywki i swędzenia) przy jednoczesnym stosowaniu środków znieczulenia. Niepożądane zjawiska związane z infuzją można zminimalizować, podając wancomycynę w postaci 60-minutowej infuzji przed rozpoczęciem podawania środków znieczulenia. Bezpieczeństwo i skuteczność wancomycyny podanej drogą intratekalną (intralumbalnie lub intrawentrykularnie) lub drogą dootrzewnową nie zostały dotychczas potwierdzone wynikami odpowiednich i dobrze kontrolowanych badań.

Doniesienia wskazują, że podanie sterylnej wancomycyny drogą dootrzewnową podczas ciągłego ambulatoryjnego dializowania otrzewnowego (CAPD) prowadziło do rozwoju zespołu chemicznego zapalenia otrzewnej. Stwierdzono, że nasilenie tego zespołu waha się od pojawienia się tylko mętnego dializatu do pojawienia się mętnego dializatu towarzyszącego bólowi różnego stopnia w brzuchu i podwyższonej temperaturze ciała. Zespół chemicznego zapalenia otrzewnej szybko ustępuje po przerwaniu podawania wancomycyny drogą dootrzewnową.

Przepisywanie wancomycyny chlorowodorkowej, gdy nie ma potwierdzenia lub uzasadnionego podejrzenia infekcji bakteryjnej, lub w celach zapobiegawczych, raczej nie przyniesie korzyści pacjentowi – zamiast tego zwiększy ryzyko rozmnażania się bakterii opornych na leki.

Dzieci

U dzieci zalecane jest potwierdzenie pożądanych stężeń wancomycyny w surowicy krwi. Jednoczesne stosowanie wancomycyny i środków znieczulenia wiązano z rumieniem i podobnym do histaminy przypływem u dzieci.

Stosowanie u pacjentów starszych

Naturalny wiekowy spadek filtracji kłębuszkowej może prowadzić do podwyższenia stężeń surowicy wancomycyny, jeśli nie dostosuje się dawki. Należy dostosować schematy dawkowania wancomycyny u pacjentów starszych (patrz sekcja „Sposób stosowania i dawki”).

Informacja dla pacjentów

Ciężkie działania niepożądane ze strony skóry

Należy poinformować pacjentów o objawach i objawach poważnych objawów skórnych. Pacjenci powinni przerwać stosowanie wancomycyny chlorowodorkowej i natychmiast skontaktować się z lekarzem przy pierwszych objawach lub objawach wysypki skórnej, zmian błony śluzowej i pęcherzy (patrz wyżej „Ostrzeżenia”).

Pacjenci powinni wiedzieć, że leki przeciwbakteryjne, w tym wancomycyna chlorowodorkowa, należy stosować wyłącznie do leczenia infekcji bakteryjnych. Te środki nie leczą infekcji wirusowych (np. przeziębienia). Jeśli lek został przepisany do leczenia infekcji bakteryjnej, pacjentów należy poinformować, że, choć zazwyczaj czują się lepiej już na początku leczenia, lek należy kontynuować dokładnie zgodnie z zaleceniem. Pomijanie dawek lub nieukończenie pełnego cyklu terapii może prowadzić do zmniejszenia skuteczności leczenia i zwiększenia prawdopodobieństwa rozwoju oporności bakterii, które w przyszłości nie będą poddawać się leczeniu wancomycyną chlorowodorkową lub innymi lekami przeciwbakteryjnymi.

Diareę spowodowaną antybiotykami zazwyczaj ustępuje po odstawieniu leku. Czasem po rozpoczęciu leczenia antybiotykami lub nawet po dwóch miesiącach lub więcej po przyjęciu ostatniej dawki antybiotyku u pacjentów mogą pojawić się wodniste stolce z domieszką krwi (towarzyszone skurczami żołądka, możliwe z podwyższoną temperaturą ciała). Jeśli tak się dzieje, pacjent powinien natychmiast skontaktować się ze swoim lekarzem.

Stosowanie w okresie ciąży lub karmienia piersią

Ciąża

Badania wpływu wancomycyny na funkcję rozrodczą u zwierząt nie przeprowadzono. Nie wiadomo, czy wancomycyna może wpływać na płodność. W kontrolowanym badaniu klinicznym oceniano potencjalne efekty ototoksyczne i nefrotoksyczne wancomycyny na noworodków po podaniu leku ciężarnym kobietom w celu leczenia poważnych infekcji stafilokokowych, które rozwinęły się jako powikłanie nadużywania narkotyków z wstrzykiwaniem dożylnym. Wancomycyna została wykryta we krwi pępowinowej. Nie obserwowano utraty słuchu przewodnikowej ani nefrotoksyczności spowodowanej przez wancomycynę. U jednego noworodka, którego matka otrzymywała wancomycynę w trzecim trymestrze ciąży, rozwinęła się przewodnikowa utrata słuchu, która nie była związana z podaniem wancomycyny. Ponieważ liczba pacjentek, które otrzymywały leczenie wancomycyną w tym badaniu, była ograniczona, a wancomycyna była podawana tylko w drugim i trzecim trymestrze ciąży, nie wiadomo, czy wancomycyna szkodzi płodowi. Wancomycynę należy przepisywać ciężarnym kobietom tylko wtedy, gdy istnieje pilna potrzeba.

Okres karmienia piersią

Wancomycyna chlorowodorkowa wydzielana jest z mlekiem matki. Należy ostrożnie przepisywać wancomycynę chlorowodorkową kobietom karmiącym piersią. Ze względu na możliwość wystąpienia działań niepożądanych decyzję o przerwaniu karmienia piersią lub przerwaniu stosowania leku należy podejmować, biorąc pod uwagę znaczenie leczenia lekiem dla matki.

Płodność

Chociaż nie przeprowadzono długotrwałych badań na zwierzętach w celu oceny potencjału kancerogennego, wyniki standardowych testów laboratoryjnych wskazują na brak potencjału mutagennego wancomycyny chlorowodorkowej. Nie przeprowadzono specjalnych badań wpływu na płodność.

Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów lub obsługi mechanizmów. Brak danych.

Sposób stosowania i dawki

Niepożądane zjawiska związane z infuzją związane są zarówno z koncentracją, jak i szybkością podawania wancomycyny. U dorosłych zaleca się podawanie leku w stężeniu nie większym niż 5 mg/ml i z szybkością nie przekraczającą 10 mg/min (zob. także zalecenia dotyczące wieku poniżej). U niektórych pacjentów wymagających ograniczenia płynów można stosować stężenie do 10 mg/ml; zastosowanie takich wyższych stężeń wiąże się odpowiednio z wyższym ryzykiem niepożądanych zjawisk związanych z infuzją. Szybkość infuzji 10 mg/min lub mniejsza wiąże się z niższą częstością niepożądanych zjawisk związanych z infuzją (zob. sekcję „Działania niepożądane”). Jednak te niepożądane reakcje mogą występować przy każdej szybkości infuzji lub stężeniu.

Pacjenci z prawidłową funkcją nerek

Dorośli. Zwykła dawka dożylna wynosi 2 g: podawać 500 mg co 6 godzin lub 1 g co 12 godzin. Każdą dawkę należy podawać z szybkością nie większą niż 10 mg/min lub w czasie nie krótszym niż 60 minut, w zależności od tego, co trwa dłużej. Takie czynniki, jak wiek pacjenta lub otyłość, mogą wymagać modyfikacji zwykłej dobowej dawki dożywnej.

Dzieci. Zwykła dawka wancomycyny do podania dożylnie wynosi 10 mg/kg co 6 godzin. Jedną dawkę należy podawać w czasie nie krótszym niż 60 minut. Pacjenci ci mogą wymagać starannego monitorowania stężeń wancomycyny w surowicy.

Noworodki. U dzieci w wieku do 1 miesiąca całkowita dobowe dawkowanie wancomycyny do podania dożylnie może być niższe. U noworodków zaleca się dawkę początkową 15 mg/kg, a następnie 10 mg/kg co 12 godzin u noworodków w pierwszym tygodniu życia i co 8 godzin później aż do osiągnięcia przez nich wieku 1 miesiąca. Jedną dawkę należy podawać w czasie 60 minut.

Dzieci przedwczesne. U przedwcześnie urodzonych noworodków klirens wancomycyny jest tym niższy, im mniejszy jest wiek po poczęciu. Dlatego u przedwcześnie urodzonych noworodków mogą być wymagane dłuższe odstępy między dawkami leku. U takich pacjentów zaleca się staranne monitorowanie stężeń wancomycyny w surowicy.

Pacjenci z zaburzeniami funkcji nerek i pacjenci w podeszłym wieku

U pacjentów z zaburzeniami funkcji nerek konieczna jest korekta dawkowania. U przedwcześnie urodzonych noworodków i u osób starszych może być wymagane większe zmniejszenie dawki niż przewidywano, z powodu gorszej funkcji nerek.

Oznaczanie stężeń wancomycyny w surowicy pomaga zoptymalizować terapię, szczególnie u ciężko chorych pacjentów z zaburzeniem funkcji nerek. Stężenia wancomycyny w surowicy można oznaczać metodą mikrobiologiczną, radioimmunologiczną, fluorescencyjno-polaryzacyjną, fluorescencyjną lub metodą cieczowej chromatografii wysokosprawnej.

Jeśli możliwe jest dokładne zmierzenie lub obliczenie klirensu kreatyniny, dawkowanie u większości pacjentów z zaburzeniami funkcji nerek można obliczyć na podstawie poniższej tabeli. Wielkość dobowej dawki wancomycyny w mg jest około 15 razy większa niż wartość szybkości filtracji kłębuszkowej w ml/min (zob. tabela 1).

Tabela 1

Dawkowanie wancomycyny u pacjentów z zaburzeniami funkcji nerek

Początkowa dawka powinna wynosić co najmniej 15 mg/kg, nawet u pacjentów z łagodnym lub umiarkowanym zaburzeniem funkcji nerek.

Tabela 1 nie dotyczy pacjentów z jednym funkcjonującym nerkiem. Takim pacjentom należy podać dawkę początkową 15 mg/kg masy ciała w celu szybkiego osiągnięcia terapeutycznego stężenia w surowicy. Dawkę niezbędną do utrzymania stężenia stacjonarnego wynosi 1,9 mg/kg/dobę. U pacjentów z ciężkim zaburzeniem funkcji nerek może być bardziej wygodne stosowanie dawek uzupełniających w zakresie od 250 do 1000 mg raz na dobę z przerwą co kilka dni, niż codzienna dawka leku. W przypadku anurii zaleca się dawkę 1000 mg co 7–10 dni.

Jeśli znany jest jedynie poziom kreatyniny w surowicy, można skorzystać z poniższego wzoru (z uwzględnieniem płci, masy ciała i wieku pacjenta), aby obliczyć klirens kreatyniny. Obliczony klirens kreatyniny (ml/min) jest jedynie przybliżoną wartością. Należy dokładnie zmierzyć klirens kreatyniny.

Poziom kreatyniny w surowicy powinien być oznaczany w warunkach stabilnej funkcji nerek. W przeciwnym razie obliczona wartość klirensu kreatyniny może być nieprecyzyjna. Obliczony klirens kreatyniny jest wyższy niż rzeczywisty klirens u pacjentów w stanach: (1) charakteryzujących się obniżeniem funkcji nerek, np. wstrząs, ciężka niewydolność serca lub oliguria; (2) w których normalne stosunki między masą mięśniową a całkowitą masą ciała są zaburzone, np. u pacjentów z otyłością, chorobą wątroby, obrzękami lub wodobrzuszem; (3) towarzyszących wyczerpaniu, niedożywieniu lub bezruchowi.

Bezpieczeństwo i skuteczność stosowania wancomycyny w drodze dośpinalnej (intracefalomalnej lub do komór mózgu) nie zostały ustalone.

Zalecaną metodą podania wancomycyny jest infuzja okresowa.

Stosowanie dożylne

Zgodność z innymi lekami oraz płynami do wstrzykiwań dożylnych

Roztwory fizycznie i chemicznie zgodne (z 4 g/l chlorku wancomycyny):

• 5 % roztwór dekstrozy do wstrzykiwań;
• 5 % roztwór dekstrozy do wstrzykiwań oraz 0,9 % roztwór chlorku sodu do wstrzykiwań;
• roztwór Ringer-Park-Davidsona do wstrzykiwań;
• 5 % roztwór dekstrozy oraz roztwór Ringer-Park-Davidsona do wstrzykiwań;
• 0,9 % roztwór chlorku sodu do wstrzykiwań.

Zgodnie z właściwą praktyką zawodową, przygotowane mieszaniny powinny być podawane natychmiast po przygotowaniu, o ile to możliwe.

Roztwór wancomycyny ma niskie pH i może powodować niestabilność fizyczną innych związków.

Przygotowanie roztworu i stabilność

Przed zastosowaniem zawartość fiolki z chlorkiem wancomycyny do infuzji należy rozpuścić w wodzie do wstrzykiwań w celu uzyskania stężenia wancomycyny 50 mg/ml (patrz tabela 2).

Tabela 2

Po rozcieńczeniu fiolkę można przechowywać w lodówce przez 14 dni bez istotnego zmniejszenia aktywności leku.

Odtworzony roztwór wancomycyny (500 mg / 10 ml) należy dodatkowo rozcieńczyć w co najmniej 100 ml odpowiedniego roztworu do wlewu. Dla dawki 1000 mg (20 ml) należy użyć co najmniej 200 ml odpowiedniego roztworu do wlewu. Odpowiednią dawkę, rozcieńczoną w ten sposób, należy podawać w formie okresowej infuzji dożylnej przez co najmniej 60 minut.

Zgodność z płynami do wlewu dożylnego

Roztwory rozcieńczone 5 % roztworem dekstrozy do wstrzykiwań lub 0,9 % roztworem chlorku sodu do wstrzykiwań można przechowywać w lodówce przez 14 dni bez istotnego zmniejszenia aktywności leku. Roztwory rozcieńczone poniższymi płynami do infuzji można przechowywać w lodówce przez 96 godzin:

• 5 % roztwór dekstrozy do wstrzykiwań i 0,9 % roztwór chlorku sodu do wstrzykiwań;
• roztwór Ringera z laktem do wstrzykiwań;
• roztwór Ringera z laktem i 5 % roztwór dekstrozy do wstrzykiwań.

Roztwór wancomycyny ma niskie pH i może powodować niestabilność chemiczną lub fizyczną w przypadku mieszania z innymi związkami.

Wykazano, że roztwory wancomycyny i antybiotyków beta-laktamowych są fizycznie niezgodne. Prawdopodobieństwo wytrącenia osadu wzrasta wraz ze wzrostem stężenia wancomycyny. Zaleca się dokładne przemywanie zestawów do wlewu dożylnego pomiędzy podawaniem tych antybiotyków. Zaleca się również rozcieńczanie roztworów wancomycyny do stężenia 5 mg/ml lub niższego.

Chociaż wstrzyknięcie do ciała szklistego nie jest zatwierdzoną metodą podawania wancomycyny, zgłaszano przypadki wytrącania osadu po wewnątrzgałkowym podaniu wancomycyny i ceftazydimu w leczeniu endoftalmii, przy użyciu różnych strzykawek i igieł. Osady stopniowo się rozpuszczały, z pełnym oczyszczeniem ciała szklistego w ciągu dwóch miesięcy i poprawą ostrości wzroku.

Przed zastosowaniem leki do podania parenteralnego należy sprawdzić wizualnie pod kątem obecności cząstek stałych i zmiany koloru, o ile pozwala na to roztwór i pojemnik.

Stosowanie doustne

Wancomycynę stosuje się doustnie w leczeniu uwarunkowanego antybiotykiem kolitu pseudomembranaceus spowodowanego C. difficile. W innych typach infekcji stosowanie wancomycyny doustnie nie jest skuteczne.

Dorośli. Zwykła dawka dzienna dla dorosłych wynosi od 500 mg do 2 g w 3 lub 4 dawkach przez 7–10 dni. Całkowita dzienna dawka nie powinna przekraczać 2 g.

Dzieci. Całkowita dzienna dawka dla dzieci wynosi 40 mg/kg masy ciała w 3 lub 4 dawkach przez 7–10 dni. Całkowita dzienna dawka nie powinna przekraczać 2 g.

Odpowiednią dawkę można rozpuścić w 30 ml wody i podać do wypicia pacjentowi. Aby poprawić smak przy doustnym przyjmowaniu, do roztworu można dodawać zwykłe aromatyzowane syropy. Rozcieńczony roztwór można podawać przez sondę nosowo-żołądkową.

Dzieci. Lek można stosować dzieciom od momentu urodzenia.

Przedawkowanie

Zaleca się leczenie wspierające, w tym wspieranie filtracji kłębuszkowej. Wancomycyna słabo usuwana jest metodą dializy. Stwierdzono, że hemofiltraция i hemoperfuzja z zastosowaniem żywicy poli sulfonowej pozwalają na zwiększenie klirensu wancomycyny. Średnia dawka śmiertelna podana dożylne u zwierząt wynosiła 319 mg/kg u szczurów i 400 mg/kg u myszy.

Podczas leczenia przedawkowania należy wziąć pod uwagę możliwość przedawkowania kilku leków, ich wzajemne oddziaływania oraz specyficzną kinetykę leków u danego pacjenta.

Niepożądane reakcje

Niepożądane reakcje związane z infuzją

Podczas lub wkrótce po szybkiej infuzji chlorowodorku wancomycyny u pacjentów mogą występować reakcje anafilaktyczne, w tym hipotensja tętnicza, świsty, duszność, pokrzywka lub swędzenie. Szybka infuzja może również powodować rumień górnej części ciała („czerwony kark”) lub ból i skurcze mięśni klatki piersiowej i pleców. Zazwyczaj objawy te ustępują w ciągu 20 minut, ale mogą trwać kilka godzin. Zjawiska te występują rzadziej, gdy chlorowodorek wancomycyny do wstrzykiwania dożylnego podaje się powoli w ciągu 60 minut. W badaniach z udziałem zdrowych ochotników nie obserwowano niepożądanych zjawisk związanych z infuzją, gdy chlorowodorek wancomycyny do wstrzykiwania dożylnego podawano z prędkością 10 mg/min lub mniejszą.

Nefrotoxiczność

Systemowe narażenie na wancomycynę może prowadzić do rozwoju uszkodzenia nerek (ANG). Ryzyko ANG wzrasta wraz ze zwiększonym narażeniem systemowym / stężeniem surowiczym leku. Dodatkowymi czynnikami ryzyka ANG u pacjentów leczonych wancomycyną są jednoczesne stosowanie leków nefrotoksycznych, istniejące zaburzenia funkcji nerek oraz współistniejące choroby zwiększające podatność na zaburzenia funkcji nerek. Opisano również przypadki nefrytu śródmiąższowego u pacjentów leczonych wancomycyną.

Układ pokarmowy

Podczas leczenia antybiotykami lub po jego zakończeniu mogą wystąpić objawy kolitu pseudobłoniastego (patrz sekcja „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności”).

Ototoxiczność

Opisano kilkadziesiąt przypadków utraty słuchu u pacjentów leczonych wancomycyną. Większość z tych pacjentów cierpiała na zaburzenia funkcji nerek lub wcześniej miała problemy ze słuchem, albo otrzymywała jednocześnie leczenie lekiem ototoksycznym. Rzadko opisywano zawroty głowy, zawroty i szumy w uszach.

Hematopoeza

U wielu pacjentów obserwowano odwracalną neutropenię, która zazwyczaj pojawiała się po tygodniu lub dłużej od rozpoczęcia terapii wancomycyną lub po podaniu całkowitej dawki przekraczającej 25 g leku. Neutropenia szybko ustępuje po przerwaniu leczenia wancomycyną. Czasem obserwowano trombocytopenię. Rzadko opisywano odwracalny agranulocytozę (liczba granulocytów <500/mm³), choć związek przyczynowo-skutkowy z zastosowaniem wancomycyny nie został potwierdzony.

Flebita

Opisywano zapalenie w miejscu wstrzyknięcia.

Inne

Opisywano przypadki anafilaksji, gorączki lekowej, nudności, dreszczy, eozynofilii, wysypek, w tym egzfoliatywnego zapalenia skóry, zespół Stevensa-Johnsona (patrz sekcja „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności”) oraz zapalenia naczyń związane z zastosowaniem wancomycyny.

Zarejestrowano przypadki zapalenia otrzewnej po podaniu leku do otrzewnej (patrz sekcja „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności”).

Stosowanie po rejestracji

Podczas stosowania wancomycyny zaobserwowano poniższe niepożądane reakcje. Nie można dokładnie oszacować ich częstości ani ustalić związku przyczynowo-skutkowego z zastosowaniem leku.

Zaburzenia ze strony skóry i tkanki podskórnej: ciężkie reakcje skórne, takie jak toksyczny epidermalny nekrolioza (TEN), reakcja lekowa z eozynofilią i objawami systemowymi (DRESS), ostra ogólnoustrojowa egzantematyczna pustulacja (AGEP) oraz liniowy bąblowy zapalenie skóry IgA (LABD) (patrz sekcja „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności”).

Zgłaszanie podejrzewanych niepożądanych reakcji

Zgłaszanie podejrzewanych niepożądanych reakcji po rejestracji leku ma istotne znaczenie. Pozwala to na ciągłe monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka związanego z zastosowaniem tego leku. Pracownicy medyczni i farmaceutyczni, a także pacjenci lub ich ustawieni reprezentanci powinni zgłaszać wszystkie przypadki podejrzewanych niepożądanych reakcji oraz braku skuteczności leku poprzez zautomatyzowany system informacyjny nadzoru farmakologicznego pod adresem: https://aisf.dec.gov.ua

Okres ważności. 2 lata.

Warunki przechowywania

Przechowywać w oryginalnym opakowaniu w temperaturze nie wyższej niż 25 °C.

Przechowywać w miejscu niedostępnym dla dzieci.

Niezgodność

Roztwory wancomycyny i antybiotyków beta-laktamowych są fizycznie niezgodne. Prawdopodobieństwo wytrącania osadu wzrasta wraz ze zwiększaniem stężenia wancomycyny. Zaleca się dokładne przemywanie układów do wstrzykiwania dożylnego pomiędzy podawaniem tych antybiotyków. Zaleca się również rozcieńczać roztwory wancomycyny do stężenia 5 mg/ml lub niższego.

Roztwór wancomycyny ma niskie pH i może powodować niestabilność chemiczną lub fizyczną w przypadku mieszania z innymi związkami.

Niniejszy lek nie powinien być mieszany z innymi lekami, z wyjątkiem tych wskazanych w sekcji „Sposób stosowania i dawki”.

Opakowanie. Proszek do roztworu do infuzji po 500 mg lub po 1000 mg w fiolce; po 10 fiolach w blistrze, po 1 blistrze w pudełku.

Kategoria wydania. Na receptę.

Producent. Spółka Akcyjna „Kijewmedpreparat”.

Miejsce położenia producenta i adres miejsca prowadzenia działalności. Ukraina, 01032, miasto Kijów, ul. Saksaganskiego 139.