ULOTKA DO ZASTOSOWANIA LĘKU Topex (TOPEX)

Skład:

substancja czynna: escytalopram (escitalopram);

1 tabletka zawiera 12,77 mg escytalopramu szczawianu, co odpowiada 10 mg escytalopramu,

lub 25,54 mg escytalopramu szczawianu, co odpowiada 20 mg escytalopramu;

substancje pomocnicze: celuloza mikrokryształowa; talk; sodowa sól kroskarbokymetylowej celulozy; dwutlenek krzemu, koloidalny bezwodny; stearynian magnezu; hipromeloza; dwutlenek tytanu (E 171); polietylenoglikol 6000 (makrogol 6000).

Postać leku. Tabletki powlekane.

Główne właściwości fizyko-chemiczne: dwuwypukłe tabletki o kształcie okrągłym, białe lub prawie białe, powlekane powłoką filmową.

Grupa farmakoterapeutyczna.

Psychostymulanty. Leki przeciwdziałające depresji. Selektywne inhibitory zwrotnego wychwytu serotoniny (SSRI). Escytalopram. Kod ATC N06AB10.

Właściwości farmakologiczne.

Farmakodynamika.

Escytalopram jest lekiem przeciwdepresyjnym, selektywnym inhibitorem zwrotnego wychwytu serotoniny (SSRI), co warunkuje efekty kliniczne i farmakologiczne leku. Wykazuje wysoką powinowactwo do głównego miejsca wiązania oraz przyległego miejsca allosterycznego transportera serotoniny i nie wykazuje lub wykazuje bardzo słabe powinowactwo do szeregu receptorów, w tym do receptorów serotonergicznych 5-HT1A, 5-HT2, dopaminergicznych D1 i D2, α1-, α2-, β-adrenergicznych, histaminowych H1, muszynowych cholinergicznych, receptora benzodiazepinowego oraz receptorów opioidowych.

Escytalopram jest S-enancjomerem racemicznego citalopramu i posiada samodzielną aktywność terapeutyczną. Udowodniono, że R-enancjomer nie jest obojętny, lecz przeciwdziała działaniom serotonergicznym oraz odpowiednim efektom farmakologicznym S-enancjomeru.

Farmakokinetyka.

Wchłanianie jest praktycznie całkowite i nie zależy od przyjmowania pokarmu. Maksymalne stężenie w osoczu osiągane jest po 4 godzinach od podania. Bio dostępność escytalopramu wynosi około 80%. Wiązanie escytalopramu oraz jego głównych metabolitów z białkami osocza jest niższe niż 80%. Metabolizm zachodzi w wątrobie do metabolitów demetylowanych i didemetylowanych. Oba są farmakologicznie aktywne. Biotransformacja escytalopramu do demetylowanego metabolitu zachodzi za pomocą cytochromu CYP2C19. Możliwy jest niewielki udział izoenzymów CYP3A4 oraz CYP2D6 w tym procesie. Okres półtrwania (t½) leku wynosi około 30 godzin. Klirens (Cloral) po doustnym podaniu wynosi około 0,6 l/min. Okres półtrwania głównych metabolitów jest dłuższy. Escytalopram oraz jego główne metabolity wydalane są przez wątrobę (drogą metaboliczną) i nerki. Większość dawki wydalana jest z moczem w postaci metabolitów. Kinetika escytalopramu jest liniowa. Stężenie stacjonarne osiągane jest po około 1 tygodniu.

U pacjentów w wieku powyżej 65 lat escytalopram wydzielany jest wolniej niż u młodszych pacjentów.

U pacjentów z zaburzeniami funkcji wątroby o łagodnym lub umiarkowanym nasileniu (klasy A i B wg klasyfikacji Childa–Pugha) czas półtrwania był dwa razy dłuższy, a ekspozycja o 60% wyższa niż u osób z prawidłową funkcją wątroby.

U pacjentów z obniżoną funkcją nerek po podaniu racemicznego citalopramu obserwowano dłuższy czas półtrwania oraz nieco wyższą ekspozycję. Stężenie metabolitów w osoczu nie było badane, ale może być podwyższone.

Pacjenci z obniżoną funkcją metaboliczną CYP2C19 mieli dwukrotnie wyższe stężenie escytalopramu w osoczu niż pacjenci z prawidłową funkcją CYP2C19. Nie zaobserwowano istotnych zmian ekspozycji przy obniżonej funkcji CYP2D6.

Charakterystyki kliniczne.

Wskazania.

Leczenie dużych epizodów depresyjnych, zaburzeń lękowych w formie ataków paniki z lub bez agorafobii, zaburzeń lękowych społecznych (fobia społeczna), uogólnionych zaburzeń lękowych, zaburzeń obsesyjno-kompulsyjnych.

Przeciwwskazania.

Nadwrażliwość na escytralopram lub na któryś z pozostałych składników leku;
jednoczesne leczenie niezwyrodniałymi, niereversyjnymi inhibitorami monoaminooksydazy (I MAO) lub pimozydem;
jednoczesne leczenie odwracalnymi inhibitorami MAO typu A (np. moklobemidem) lub odwracalnym, niezwyrodniałym inhibitorem MAO (np. linezolidem) ze względu na ryzyko rozwoju zespołu serotonergowego (patrz sekcja „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności”);
u pacjentów z znanym wydłużeniem odstępu QT lub wrodzonym zespołem wydłużonego odstępu QT;
jednoczesne leczenie lekami wydłużającymi odstęp QT.

Interakcje z innymi lekami i inne rodzaje interakcji.

Interakcje farmakodynamiczne

Kombinacje przeciwwskazane

Niezwyrodniałe, niereversyjne I MAO

Opisywano przypadki poważnych reakcji u pacjentów przyjmujących inhibitory zwrotnego wychwytu serotoniny (SSRI) w połączeniu z niezwyrodniałymi, niereversyjnymi I MAO oraz u pacjentów, którzy niedawno zakończyli leczenie SSRI i rozpoczęli przyjmowanie I MAO. W niektórych przypadkach rozwijał się zespół serotonergowy. Kombinacja escytralopramu z niezwyrodniałymi, niereversyjnymi I MAO jest przeciwwskazana. Leczenie escytralopramem należy rozpoczynać 14 dni po odstawieniu niereversyjnego I MAO. Leczenie niezwyrodniałymi, niereversyjnymi I MAO należy rozpoczynać nie wcześniej niż 7 dni po zakończeniu przyjmowania escytralopramu.

Odwracalny, selektywny I MAO typu A (moklobemid)

Ze względu na ryzyko rozwoju zespołu serotonergowego, kombinacja escytralopramu z I MAO typu A – moklobemidem – nie jest zalecana. Jeśli konieczność tej kombinacji zostanie potwierdzona, należy początkowo zastosować minimalne dawki zalecane z dokładnym monitorowaniem klinicznym.

Leczenie escytralopramem można rozpocząć nie wcześniej niż 1 dobę po zakończeniu przyjmowania odwracalnego I MAO – moklobemidu.

Odwracalny, niezwyrodniały inhibitor MAO (linezolid)

Antybiotyk linezolid jest odwracalnym, niezwyrodniałym inhibitorem MAO i nie powinien być przepisywany pacjentom przyjmującym escytralopram. Jeśli kombinacja okaże się konieczna, należy ją zastosować w minimalnych dawkach i pod ścisłym kontrolą kliniczną.

Niereversyjny, selektywny inhibitor MAO-B (selegilina)

Kombinacja z selegiliną (niewywracalny I MAO typu B) wymaga ostrożności ze względu na ryzyko rozwoju zespołu serotonergowego. Selegilinę w dawkach do 10 mg/dobę podawano bezpiecznie jednocześnie z racemicznym cytalopramem.

Wydłużenie odstępu QT

Nie przeprowadzono badań farmakokinetycznych i farmakodynamicznych escytralopramu w połączeniu z innymi lekami wydłużającymi odstęp QT. Nie można wykluczyć efektu addytywnego escytralopramu i tych leków. W związku z tym jednoczesne przyjmowanie escytralopramu z lekami wydłużającymi odstęp QT, takimi jak leki przeciwarytmiczne klasy IA i III, neuroleptyki (np. pochodne fenylotiazyny, pimozyd, haloperidol), trójpierścieniowe antydepresanty, niektóre środki przeciwinfekcyjne (np. sparfloksacyna, moxifloksacyna, erytromycyna IV, pentamidyna, leki przeciwmalaryczne, szczególnie halofantryna), niektóre leki przeciwhistaminowe (np. astemizol, hydroksyzyna, mizolastyna) jest przeciwwskazane.

Kombinacje wymagające ostrożności

Leki serotonergiczne

Jednoczesne stosowanie z lekami serotonergicznymi (np. tramadolem, sumatryptanem i innymi tryptanami) może prowadzić do zespołu serotonergowego.

Leki obniżające próg padaczkowy

SSRI mogą obniżać próg padaczkowy. Zaleca się ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu leków, które mogą obniżać próg padaczkowy (np. antydepresanty (trójpierścieniowe, SSRI), neuroleptyki (fenozytazyny, tioksantheny, butyrofenony), meflokwinę, bupropion i tramadol).

Lit, tryptofan

Ponieważ odnotowano przypadki nasilenia działania przy jednoczesnym stosowaniu SSRI i litu lub tryptofanu, zaleca się ostrożne przepisywanie tych leków jednocześnie.

Hypericum perforatum (dziurawiec)

Jednoczesne stosowanie SSRI i ziół zawierających dziurawiec może prowadzić do zwiększenia częstości występowania działań niepożądanych.

Antykoagulants

Możliwa zmiana działania antykoagulantów w wyniku jednoczesnego stosowania z escytralopramem. Jeśli pacjenci przyjmują doustne antykoagulanty, należy dokładnie monitorować układ krzepnięcia krwi przed i po zastosowaniu escytralopramu.

Jednoczesne stosowanie niesteroidowych leków przeciwzapalnych może nasilać skłonność do krwawień.

Alkohol

Escytralopram nie wchodzi w interakcję farmakodynamiczną ani farmakokinetyczną z alkoholem. Jednakże kombinacja z alkoholem jest niepożądana.

Leki powodujące hipokaliemię/hipomagnezemię

Należy zachować ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu leków powodujących hipokaliemię/hipomagnezemię, ponieważ te stany zwiększają ryzyko rozwoju groźnych arytmii.

Interakcje farmakokinetyczne

Wpływ innych leków na farmakokinetykę escytralopramu

Metabolizm escytralopramu jest głównie pośredniczony przez CYP2C19.

Wspólne przepisywanie escytralopramu i omeprazolu (inhibitor CYP2C19) prowadzi do umiarkowanego (około 50%) wzrostu stężenia escytralopramu w osoczu.

Wspólne przepisywanie escytralopramu i cytydyny (umiarkowanie silny inhibitor enzymów) prowadzi do umiarkowanego (około 70%) wzrostu stężenia escytralopramu w osoczu.

W związku z tym przy jednoczesnym stosowaniu escytralopramu z inhibitorami CYP2C19 (np. omeprazolem, fluoksetyną, fluokonazolem, fluwoksaminem, lansoprazolem, tiklopidyną) oraz z cytydyną należy zachować ostrożność przy przepisywaniu maksymalnych dawek escytralopramu. Zmniejszenie dawki escytralopramu może być konieczne w zależności od oceny klinicznej.

Wpływ escytralopramu na farmakokinetykę innych leków

Escytralopram jest inhibitorem enzymu CYP2D6. Zaleca się ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu escytralopramu z lekami, które są głównie metabolizowane przez ten enzym i mają wąski zakres terapeutyczny, np. flekainidem, propafenonem i metoprololem (w niewydolności serca), lub z niektórymi lekami oddziałującymi na ośrodkowy układ nerwowy i metabolizowanymi głównie przez CYP2D6, np. takimi antydepresantami jak desypramina, klozaprymina i nortryptylina, takimi lekami przeciwwstrętowymi jak rysperydon, tiorydazyna i haloperidol. Możliwa korekta dawki.

Kombinacja z desypraminą lub metoprololem prowadziła do podwojenia stężenia tych dwóch leków w osoczu.

Badania in vitro wykazały, że escytralopram może powodować słabe hamowanie CYP2C19. Zaleca się ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu z lekami metabolizowanymi przez CYP2C19.

Szczególne ostrzeżenia dotyczące stosowania.

Poniższe ostrzeżenia dotyczą klasy terapeutycznej SSRI.

Populacja dziecięca

Topex nie należy stosować w leczeniu dzieci. W badaniach klinicznych u dzieci otrzymujących antydepresanty obserwowano częściej zachowania związane z samobójstwami (próby samobójcze i myśli samobójcze) oraz wrogość (głównie agresja, zachowanie opozycyjne i gniew) niż u dzieci otrzymujących placebo. Jeżeli z konieczności klinicznej podjęto decyzję o leczeniu, należy dokładnie obserwować pacjenta pod kątem pojawienia się objawów samobójczych. Ponadto brakuje długoterminowych danych dotyczących bezpieczeństwa u dzieci, co do wzrostu, dojrzewania, rozwoju poznawczego i behawioralnego.

Paradoksalne nasilenie lęku

Niektórzy pacjenci z zaburzeniami lękowymi mogą odczuwać nasilenie lęku na początku leczenia antydepresantami. Ta paradoksalna reakcja zazwyczaj ustępuje w ciągu dwóch tygodni leczenia. Aby zmniejszyć ryzyko efektu anksjogennego, zaleca się niską dawkę początkową.

Przyzępy padaczkowe

Esцитalopram należy odstawić, jeśli u pacjenta wystąpi pierwszy napad padaczkowy lub częstsze napady (u pacjentów z rozpoznaną padaczką). Należy unikać stosowania SSRI u pacjentów z niestabilną padaczką, a u pacjentów z kontrolowaną padaczką należy zapewnić ścisłą obserwację.

Mania

SSRI należy stosować z ostrożnością u pacjentów z wywiadem manii/hipomanii. W przypadku wystąpienia stanu maniakalnego SSRI należy odstawić.

Cukrzyca

U pacjentów z cukrzycą leczenie SSRI może wpływać na kontrolę glikemii. Dawkę insuliny i/lub doustnych leków hipoglikemizujących może być konieczne skorygować.

Samobójstwo, myśli samobójcze lub pogorszenie stanu klinicznego

Depresja wiąże się z ryzykiem myśli samobójczych, samookaleczeń i samobójstw. Ryzyko to istnieje aż do osiągnięcia trwałej remisji. Ponieważ poprawa stanu może nie nastąpić przez pierwsze tygodnie lub dłużej, pacjentów należy dokładnie obserwować do czasu poprawy ich stanu. Wiadomo, że ryzyko samobójstwa może wzrosnąć w wczesnych stadiach uzdrowienia.

Inne stany, w których stosuje się escytalopram, mogą również wiązać się z ryzykiem zachowań samobójczych. Ponadto mogą one występować współistotnie z dużym zaburzeniem depresyjnym. Te ostrzeżenia dotyczą również leczenia pacjentów z innymi zaburzeniami psychicznymi.

Pacjenci z wywiadem zachowań samobójczych przed rozpoczęciem leczenia mają najwyższe ryzyko myśli lub prób samobójczych i wymagają ścisłej obserwacji w trakcie leczenia. Metaanaliza badań wykazała zwiększone ryzyko zachowań samobójczych u pacjentów w wieku do 25 lat przyjmujących antydepresanty w porównaniu z placebo. Szczególnie konieczna jest ścisła obserwacja pacjentów z wysokim ryzykiem na początku leczenia i przy zmianie dawki.

Pacjentów i ich otoczenie należy poinformować o konieczności obserwowania pogorszenia stanu, zachowań lub myśli samobójczych oraz nietypowych zmian w zachowaniu i o potrzebie natychmiastowej konsultacji medycznej w przypadku wystąpienia tych objawów.

Akatyzja

Stosowanie SSRI/SSNRI wiąże się z rozwojem akatyzji – stanu charakteryzującego się przykrym, wyczerpującym uczuciem niepokoju i potrzebą poruszania się, często towarzyszy mu niemożność siedzenia lub stania w miejscu. Stan ten jest najbardziej prawdopodobny w pierwszych kilku tygodniach leczenia. Zwiększenie dawki może zaszkodzić pacjentom, u których wystąpiły takie objawy.

Hiponatremia

Hiponatremia, prawdopodobnie związana z zaburzeniem wydzielania hormonu antydiuretycznego, rzadko występuje podczas stosowania SSRI i zazwyczaj ustępuje po odstawieniu leku. SSRI należy przepisywać z ostrożnością pacjentom z grupy ryzyka (osoby starsze, obecność marskości wątroby lub jednoczesne leczenie lekami powodującymi hiponatremię).

Krwawienia

Podczas stosowania SSRI możliwe są krwawienia skórne, siniaki i purpura. SSRI należy stosować z ostrożnością u pacjentów leczonych jednocześnie lekami przeciwkrzepliwymi, lekami wpływającymi na funkcję płytek krwi (np. atypowe leki przeciwpsychotyczne, fenytozyny, trójpierścieniowe antydepresanty, kwas acetylosalicylowy i niesteroidowe leki przeciwzapalne, dipyrydamol i tyklopidyna) oraz u pacjentów skłonnych do krwawień.

SSRI/SSNRI mogą zwiększać ryzyko krwawienia poporodowego (patrz sekcje „Stosowanie w czasie ciąży lub karmienia piersią”, „Działania niepożądane”).

Elektrowstrząsowa terapia (EWT)

Doświadczenie kliniczne jednoczesnego stosowania SSRI i EWT jest ograniczone, dlatego zaleca się ostrożność.

Zespół serotonergiczny

Zaleca się ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu escytalopramu z lekami serotonergicznymi, takimi jak sumatryptan lub inne tryptany, tramadol i tryptofan.

Zgłaszano przypadki zespołu serotonergicznego u pojedynczych pacjentów przyjmujących SSRI jednocześnie z lekami serotonergicznymi. Należy ostrożnie stosować escytalopram jednoczesnie z lekami działającymi serotonergicznie. Pojawienie się objawów takich jak pobudzenie, drżenie, mioklonus, hipertermia może wskazywać na rozwój tego stanu. W takim przypadku SSRI i lek serotonergiczny należy natychmiast odstawić i rozpocząć leczenie objawowe.

Zwierzobój

Jednoczesne stosowanie SSRI i ziół zawierających zwierzobój może prowadzić do zwiększenia częstości działań niepożądanych.

Objawy odstawienia

Objawy odstawienia po zakończeniu leczenia, szczególnie nagłego, są powszechne. W badaniach negatywne reakcje podczas kończenia terapii występowały u około 25% pacjentów przyjmujących escytalopram i u 15% pacjentów przyjmujących placebo.

Ryzyko objawów odstawienia może zależeć od kilku czynników, w tym długości i dawki terapii oraz tempa zmniejszania dawki. Zawroty głowy, zaburzenia czuciowe (w tym parestezje, uczucie uderzenia prądem), zaburzenia snu (w tym bezsenność, intensywne sny), pobudzenie lub lęk, nudności i/lub wymioty, drżenie, dezorientacja, nadmierne pocenie się, ból głowy, biegunka, przyspieszone bicie serca, niestabilność emocjonalna, drażliwość i zaburzenia wzroku są najczęściej występującymi reakcjami. Zazwyczaj objawy te są łagodne lub umiarkowane i ustępują w ciągu 2 tygodni, ale mogą trwać dłużej (2–3 miesiące lub dłużej) u niektórych pacjentów. Dlatego zaleca się stopniowe zakończenie leczenia escytalopramem poprzez zmniejszanie dawki w ciągu kilku tygodni lub miesięcy, w zależności od stanu pacjenta.

Dysfunkcja seksualna

SSRI/inhibitory zwrotnego wychwytu serotoniny i noradrenaliny (SSNRI) mogą powodować objawy dysfunkcji seksualnej (patrz sekcja „Działania niepożądane”). Zgłaszano przypadki trwałych dysfunkcji seksualnych, w których objawy utrzymywały się pomimo odstawienia SSRI/SSNRI.

Choroba wieńcowa

Z uwagi na ograniczone doświadczenie kliniczne zaleca się ostrożność u pacjentów z chorobą wieńcową.

Wydlęganie interwału QT

Stwierdzono, że escytalopram powoduje dawkozależne wydłużenie interwału QT. W okresie postmarketingowym zgłaszano przypadki wydłużenia interwału QT i arytmii komorowej, głównie u pacjentek płci żeńskiej, z hipokaliemią lub wcześniejszym wydłużeniem interwału QT lub innymi chorobami serca (patrz sekcje „Przeciwwskazania”, „Interakcje z innymi lekami i inne formy interakcji”).

Należy zachować ostrożność u pacjentów z znaczną bradykardią, niedawno przebytym ostrym zawałem mięśnia sercowego lub nieskompensowaną niewydolnością serca. Zaburzenia elektrolitowe, takie jak hipokaliemia i hipomagnezemia, zwiększają ryzyko arytmii złośliwych i powinny być skorygowane przed rozpoczęciem leczenia escytalopramem.

U pacjentów z ustabilizowaną chorobą serca przed rozpoczęciem leczenia należy rozważyć wykonanie EKG.

Jeśli podczas leczenia escytalopramem wystąpią objawy arytmii serca, leczenie należy odstawić i wykonać EKG.

Zamkniętokołowata jaskra

SSRI, w tym escytalopram, mogą wpływać na rozmiar źrenicy, prowadząc do midriazy. Ten midriatyczny efekt może spowodować zwężenie kąta oka, co prowadzi do podwyższenia ciśnienia wewnątrzgałkowego i zamkniętokołowej jaskry, szczególnie u predysponowanych pacjentów. Dlatego escytalopram należy stosować z ostrożnością u pacjentów z zamkniętokołową jaskrą lub wywiadem jaskry.

Substancje pomocnicze

Leki te zawierają mniej niż 1 mmol sodu (23 mg) na tabletkę, co oznacza praktycznie brak sodu.

Stosowanie w czasie ciąży lub karmienia piersią.

Ciąża

Dane kliniczne dotyczące stosowania escytalopramu w leczeniu ciężarnych są ograniczone.

Escytalopram jest przeciwwskazany w ciąży, z wyjątkiem przypadków, gdy po dokładnym rozważeniu wszystkich wad i zalet wyraźnie udowodniono konieczność przepisania leku. Zaleca się dokładne badanie noworodków matek, które przyjmowały escytalopram w czasie ciąży, szczególnie w III trymestrze.

U noworodków matek przyjmujących SSRI/SSNRI w późnych stadiach ciąży możliwe są objawy takie jak: duszność, sinica, apnea, drgawki, niestabilność temperatury, trudności z karmieniem, wymioty, hipoglikemia, nadciśnienie, niedociśnienie, nadwrażliwość odruchowa, drżenie, pobudzenie nerwowe, drażliwość, apatia, ciągłe płaczenie, senność i trudności ze snem. Takie powikłania mogą wynikać zarówno z nadmiernej aktywności serotonergicznej, jak i objawów odstawienia. W większości przypadków takie powikłania pojawiają się natychmiast lub wkrótce (do 24 godzin) po porodzie.

Dane epidemiologiczne wskazują, że stosowanie SSRI w ciąży może zwiększać ryzyko trwałej nadciśnienia płucnej u noworodków (do 5 przypadków na 1000 ciąż, według danych obserwacyjnych). W populacji ogólnej występuje od 1 do 2 przypadków na 1000 ciąż.

Dane obserwacyjne wskazują na zwiększone ryzyko (mniej niż dwukrotne) krwawienia poporodowego po stosowaniu SSRI/SSNRI w ciągu miesiąca przed porodem.

Karmienie piersią

Ponieważ escytalopram przenika do mleka matki, karmienie piersią nie jest zalecane w trakcie leczenia.

Niepłodność

Dane badań na zwierzętach wskazują, że niektóre SSRI mogą wpływać na jakość nasienia. Doniesienia o stosowaniu niektórych SSRI u ludzi wskazują, że wpływ na jakość nasienia jest odwracalny. Wpływ na płodność człowieka nie został dotąd zaobserwowany.

Możliwość wpływu na szybkość reakcji przy prowadzeniu pojazdów lub innych urządzeń.

Chociaż escytalopram nie wpływa na funkcjonowanie intelektualne ani psychomotoryczne, każdy środek psychoaktywny może zaburzać umiejętności lub zdolność do rozsądnego myślenia. Pacjentów należy uprzedzić o potencjalnym ryzyku wpływu na prowadzenie pojazdów lub innych urządzeń.

Sposób stosowania i dawki

Bezpieczeństwo stosowania dawek przekraczających 20 mg na dobę nie zostało ustalone.

Lek Topex stosuje się u dorosłych doustnie, 1 raz na dobę niezależnie od posiłku.

Ostry epizod depresyjny

Zwykle należy podać 10 mg 1 raz na dobę. W zależności od indywidualnej wrażliwości pacjenta dawkę dobową można zwiększyć do maksymalnej – 20 mg.

Efekt antydepresyjny zwykle pojawia się po 2–4 tygodniach. Po ustąpieniu objawów leczenie należy kontynuować przez co najmniej 6 miesięcy w celu umocnienia efektu.

Zaburzenia lękowe paniki z agorafobią lub bez niej

W pierwszym tygodniu zaleca się dawkę początkową 5 mg na dobę, zanim dawkę zwiększy się do 10 mg na dobę. Dawka może być następnie zwiększona do maksymalnej – 20 mg na dobę, w zależności od indywidualnej wrażliwości pacjenta.

Maksymalny efekt w leczeniu zaburzeń lękowych paniki osiąga się po 3 miesiącach. Czas trwania leczenia wynosi kilka miesięcy i zależy od ciężkości choroby.

Zaburzenia lękowe społeczne (fobia społeczna)

Zwykle należy podać 10 mg 1 raz na dobę. W zależności od indywidualnej wrażliwości pacjenta zaleca się zwiększenie dawki dobowej do maksymalnej – 20 mg na dobę.

Utrata objawów zwykle następuje po 2–4 tygodniach leczenia. Zaleca się kontynuowanie leczenia przez 3 miesiące w celu umocnienia efektu. Udowodniono, że długotrwałe leczenie przez 6 miesięcy zapobiega nawrotom i może być stosowane indywidualnie; należy regularnie oceniać korzyści z leczenia.

Uogólnione zaburzenia lękowe

Zwykle należy podać 10 mg 1 raz na dobę. W zależności od indywidualnej wrażliwości dawkę można zwiększyć maksymalnie do 20 mg na dobę.

Zaleca się kontynuowanie leczenia przez 3 miesiące w celu umocnienia efektu. Udowodniono, że długotrwałe leczenie przez 6 miesięcy zapobiega nawrotom i może być stosowane indywidualnie; należy regularnie oceniać korzyści z leczenia.

Zaburzenia obsesyjno-kompulsywne (OCD)

Zwykle należy podać 10 mg 1 raz na dobę. W zależności od indywidualnej wrażliwości dawkę można zwiększyć do 20 mg na dobę. OCD to choroba przewlekła, której leczenie musi trwać odpowiedni okres czasu, aby zapewnić pełne ustąpienie objawów, co może trwać kilka miesięcy lub nawet dłużej.

Pacjenci w wieku podeszłym (od 65 roku życia)

Dawka początkowa powinna wynosić połowę zwykłej zalecanej dawki. Zalecana dawka dobową dla pacjentów w wieku podeszłym wynosi 5 mg (stosować w odpowiednim dozowaniu). W zależności od indywidualnej wrażliwości i nasilenia depresji dawkę dobową można zwiększyć do maksymalnej – 10 mg na dobę.

Niewydolność nerek

W przypadku niewydolności nerek o lekkim i średnim nasileniu nie ma ograniczeń. Lek należy stosować z ostrożnością u pacjentów z ciężką niewydolnością nerek (klirens kreatyniny < 30 ml/min).

Obniżona funkcja wątroby

Zalecana dawka początkowa w pierwszych dwóch tygodniach leczenia wynosi 5 mg na dobę. W zależności od indywidualnej reakcji pacjenta dawkę można zwiększyć do 10 mg na dobę.

Obniżona aktywność izoenzymu CYP2C19

U pacjentów z niską aktywnością izoenzymu CYP2C19 zalecana dawka początkowa w pierwszych dwóch tygodniach leczenia wynosi 5 mg na dobę. W zależności od indywidualnej reakcji pacjenta dawkę można zwiększyć do 10 mg na dobę.

Przerywanie leczenia

W przypadku przerywania leczenia lekiem Topex dawkę należy stopniowo zmniejszać w ciągu 1–2 tygodni, aby uniknąć możliwych objawów odstawienia.

Dzieci

Topex nie powinien być stosowany w leczeniu dzieci i młodzieży do 18 roku życia (patrz sekcja „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności stosowania”).

Przedawkowanie

Toksykologia

Dane kliniczne dotyczące przedawkowania escytalopramu są ograniczone. Wiele przypadków wiąże się z jednoczesnym przedawkowaniem innych leków. W większości przypadków zgłaszano łagodne objawy lub brak objawów przedawkowania. Doniesienia o śmiertelnych skutkach przedawkowania escytalopramu są rzadkie, a większość z nich obejmuje jednoczesne przedawkowanie innych leków. Dawkowanie escytalopramu w ilości 400–800 mg nie powodowało żadnych ciężkich objawów.

Objawy

Objawy przedawkowania escytalopramu: głównie objawy ze strony ośrodkowego układu nerwowego (od zawrotów głowy, drżenia i pobudzenia po rzadkie przypadki zespołu serotoniny, drgawek i śpiączki), układu pokarmowego (nudności, wymioty), układu sercowo-naczyniowego (hipotensja, tachykardia, wydłużenie odcinka QT, arytmia) oraz zaburzenia równowagi elektrolitów/płynów (hipokaliemia, hipozjemia).

Leczenie

Nie istnieje specyficzny antydot. Należy zapewnić prawidłowe funkcjonowanie układu oddechowego i odpowiednie natlenienie. Możliwe jest stosowanie przemywania żołądka i węgla aktywnego. Przemywanie żołądka należy przeprowadzić jak najszybciej po doustnym przyjęciu. Oprócz ogólnych środków wspomagających i objawowych zaleca się monitorowanie układu sercowo-naczyniowego i podstawowych parametrów życiowych.

Monitorowanie EKG jest zalecane w przypadku przedawkowania u pacjentów z niewydolnością serca/bradyarytmią, u pacjentów przyjmujących leki współistniejące wydłużające odcinek QT lub u pacjentów z zaburzonym metabolizmem, np. z uszkodzeniem funkcji wątroby.

Efekty uboczne.

Efekty uboczne najczęściej występują w pierwszym lub drugim tygodniu leczenia i zazwyczaj ich częstość oraz nasilenie stopniowo zmniejszają się w trakcie dalszego leczenia.

Efekty uboczne znane dla leków z grupy SSRI oraz escytalopramu, obserwowane podczas badań placebo-kontrolowanych i w trakcie stosowania klinicznego, przedstawiono poniżej według układów narządów i częstości występowania. Częstość określa się jako: bardzo często (≥ 1/10), często (≥ 1/100 do < 1/10), rzadko (≥ 1/1000 do < 1/100), niezbyt często (≥ 1/10000 do < 1/1000), bardzo rzadko (< 1/10000) lub częstość nieznana (nie można ustalić na podstawie dostępnych danych).

Z boku układu krwiotwórczego i chłonnego: częstość nieznana – trombocytopenia.

Z boku układu odpornościowego: rzadko – reakcje anafilaktyczne.

Z boku układu endokrynnego: częstość nieznana – zaburzenia wydzielania hormonu antydiuretycznego.

Z boku metabolizmu i zaburzeń odżywiania: często – zmniejszenie lub zwiększenie apetytu, przyrost masy ciała; rzadko – utrata masy ciała; częstość nieznana – hiponatremia, anoreksja**.

Z boku psychiki: często – niepokój, bezsenność, niepokój psychiczny, niepokój, zaburzone sny, zmniejszone libido u mężczyzn i kobiet, anorgazmia u kobiet; rzadko – zgrzytanie zębami, pobudzenie, niepokój, napady paniki, dezorientacja; niezbyt często – agresja, depersonalizacja, halucynacje; częstość nieznana – mania, myśli samobójcze, zachowanie samobójcze*.

Z boku układu nerwowego: bardzo często – ból głowy; często – bezsenność, senność, zawroty głowy, parestezje, drżenie; rzadko – zaburzenia smaku, zaburzenia snu, omdlenia; niezbyt często – zespół serotoniny; częstość nieznana – dyskineza, zaburzenia ruchowe, drgawki, niepokój psychomotoryczny/akatyzja**.

Z boku oka: rzadko – rozszerzenie źrenic, zamazane widzenie.

Z boku narządu słuchu: rzadko – szumy w uszach.

Z boku serca: rzadko – tachykardia; niezbyt często – bradykardia; częstość nieznana – wydłużenie odcinka QT w zapisie EKG, arytmia komorowa, w tym torsade de pointes.

Z boku układu naczyniowego: częstość nieznana – hipotensja ortostatyczna.

Z boku układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia: często – zapalenie zatok, ziewanie; rzadko – krwawienie z nosa.

Z boku przewodu pokarmowego: bardzo często – nudności; często – biegunka, zaparcia, wymioty, suchość w ustach; rzadko – krwawienia przewodu pokarmowego (w tym rektalne).

Z boku układu wątrobowo-żółciowego: częstość nieznana – zapalenie wątroby, zmiany wyników funkcji wątroby.

Z boku skóry i tkanek podskórnych: często – nadmierne pocenie się; rzadko – wysypka, wypadanie włosów, pokrzywka, swędzenie; częstość nieznana – siniaki, obrzęki.

Z boku układu mięśniowo-szkieletowego i tkanki łącznej: często – bóle stawów, bóle mięśni.

Z boku nerek i układu moczowego: częstość nieznana – zatrzymanie oddawania moczu.

Z boku układu rozrodczego i gruczołów mlekowych: często – mężczyźni: zaburzenia ejakulacji, impotencja; rzadko – kobiety: metroragia, menorygia; częstość nieznana – galaktoreja, zacny stan (mężczyźni), krwawienie poporodowe (kobiety)***.

Zaburzenia ogólne: często – zmęczenie, gorączka; rzadko – obrzęk.

*O przypadkach myśli i zachowań samobójczych donoszono podczas leczenia escytalopramem lub krótko po jego zakończeniu.

**Takie przypadki są znane dla leków całej grupy SSRI.

***O tym zjawisku donoszono w ramach terapeutycznej klasy SSRI/SSRI-N.

Wydłużenie odcinka QT

O przypadkach wydłużenia odcinka QT i arytmii komorowej, w tym torsade de pointes, donoszono głównie u pacjentek, u których występowała hipokaliemia, istniejące wcześniej wydłużenie odcinka QT lub inne istniejące choroby serca. W jednym z badań u zdrowych ochotników średnie odchylenie odcinka QTc (według wzoru Fridericia) od wartości wyjściowej wynosiło 4,3 ms przy dawce 10 mg/dobę i 10,7 ms przy dawce 30 mg/dobę.

Efekty klasowe

Badania epidemiologiczne przeprowadzone głównie u pacjentów w wieku powyżej 50 lat wykazały zwiększone ryzyko złamań kości podczas stosowania SSRI i trójcyklicznych leków przeciwdepresyjnych. Mechanizm tego zjawiska jest nieznany.

Objawy odstawienia

Przerywanie leczenia SSRI (szczególnie nagłe) zwykle prowadzi do wystąpienia objawów odstawienia. Zawroty głowy, zaburzenia czuciowe (w tym parestezje i uczucie uderzenia prądem), zaburzenia snu (w tym bezsenność i intensywne sny), pobudzenie lub niepokój, nudności i/lub wymioty, drżenie, dezorientacja, nadmierne pocenie się, ból głowy, biegunka, kołatanie serca, niestabilność emocjonalna, drażliwość i zaburzenia widzenia są najczęściej występującymi objawami. Zazwyczaj są one łagodne lub umiarkowane pod względem ciężkości i są przejściowe, ale u niektórych pacjentów mogą być ciężkie i/lub trwać długo. Dlatego zaleca się stopniowe przerywanie leczenia escytalopramem poprzez zmniejszanie dawki.

Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych

Bardzo ważne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych po rejestracji leku. Pozwala to na ciągłe monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka związanego z lekiem.

Okres ważności.

2 lata.

Warunki przechowywania.

Przechowywać w temperaturze nie wyższej niż 25 °C w oryginalnym opakowaniu.

Przechowywać w miejscu niedostępnym dla dzieci.

Opakowanie.

Po 10 tabletek w blistrze, po 3 blistry lub po 6 blisterów w pudełku z tektury.

Kategoria wydania.

Na receptę.

Producent.

TOV NVF „MIKROCHIM”

(odpowiedzialny za wydanie serii, bez kontroli/testów serii)

Adres producenta i miejsce prowadzenia działalności.

Ukraina, 01013, miasto Kijów, ul. Budindustrii, 5

INSTRUKCJA

do stosowania leku

Topex

(TOPEX)

Skład:

substancja czynna: escytalopram (escitalopram);

1 tabletka zawiera 12,77 mg escytalopramu szczawianu, co odpowiada 10 mg escytalopramu,

lub 25,54 mg escytalopramu szczawianu, co odpowiada 20 mg escytalopramu;

substancje pomocnicze: celuloza mikrokryształowa; talk; sodowa croscarmeloza; dwutlenek krzemu koloidalny bezwodny; stearynian magnezu; hipromeloza; dwutlenek tytanu (E 171); polietylenoglikol 6000 (makrogol 6000).

Postać farmaceutyczna. Tabletka powlekana.

Główne właściwości fizyko-chemiczne: dwuwypukłe, okrągłe tabletki białego lub prawie białego koloru, powlekane.

Grupa farmakoterapeutyczna.

Psychostymulanty. Leki przeciwdepresyjne. Selektywne inhibitory zwrotnego wychwytu serotoniny (SSRI). Escytalopram. Kod ATX N06A B10.

Właściwości farmakologiczne.

Farmakodynamika.

Escytalopram jest lekiem przeciwdepresyjnym, selektywnym inhibitorem zwrotnego wychwytu serotoniny (SRISS), co warunkuje efekty kliniczne i farmakologiczne leku. Wykazuje wysoką powinność do głównego miejsca wiązania oraz przyległego miejsca alosterycznego transportera serotoniny i nie wiąże się w ogóle lub ma bardzo słabe powinności wiązania do szeregu receptorów, w tym do receptorów serotonergicznych 5-HT1A, 5-HT2, dopaminergicznych D1 i D2, α1-, α2-, β-adrenergicznych, histaminowych H1, muszynowych cholinergicznych, receptora benzodiazepinowego oraz receptora opioidowego.

Escytalopram jest S-enancjomerem racemicznego citalopramu o własnej aktywności terapeutycznej. Wykazano, że R-enancjomer nie jest obojętny, lecz przeciwdziała właściwościom serotonergicznym oraz odpowiednim efektom farmakologicznym S-enancjomeru.

Farmakokinetyka.

Wchłanianie jest praktycznie całkowite i nie zależy od przyjęcia pokarmu. Maksymalne stężenie w osoczu osiągane jest po 4 godzinach od zażycia. Bio dostępność escytalopramu wynosi około 80%. Wiązanie escytalopramu oraz jego głównych metabolitów z białkami osocza jest mniejsze niż 80%. Metabolizm zachodzi w wątrobie do metabolitów demetylowanych i didemetylowanych. Oba są farmakologicznie aktywne. Biotransformacja escytalopramu do metabolitu demetylowanego odbywa się za pomocą cytochromu CYP2C19. Możliwy niewielki udział izoenzymów CYP3A4 i CYP2D6 w tym procesie. Okres półtrwania (t½) leku wynosi około 30 godzin. Klirens (Cloral) po podaniu doustnym wynosi około 0,6 l/min. Okres półtrwania głównych metabolitów jest dłuższy. Escytalopram i jego główne metabolity są wydalane przez wątrobę (drogą metaboliczną) i nerki. Większość dawki wydalana jest w postaci metabolitów z moczem. Kinetika escytalopramu jest liniowa. Stężenie stacjonarne osiągane jest po około 1 tygodniu.

U pacjentów w wieku powyżej 65 lat escytalopram jest wydalany wolniej niż u młodszych pacjentów.

U pacjentów z zaburzeniem funkcji wątroby o lekkim lub średnim nasileniu (klasy A i B wg klasyfikacji Childa–Pugh) czas półtrwania był dwa razy dłuższy, a ekspozycja o 60% wyższa niż u osób z prawidłową funkcją wątroby.

U pacjentów z obniżoną funkcją nerek po zastosowaniu racemicznego citalopramu obserwowano dłuższy czas półtrwania oraz nieco wyższą ekspozycję. Stężenie metabolitów w osoczu nie było badane, ale może być podwyższone.

Pacjenci z obniżoną funkcją metaboliczną CYP2C19 mieli dwa razy wyższe stężenie escytalopramu w osoczu niż pacjenci z prawidłową funkcją CYP2C19. Nie zaobserwowano istotnych zmian ekspozycji przy obniżonej funkcji CYP2D6.

Charakterystyki kliniczne.

Wskazania.

Leczenie napadów depresyjnych większych, zaburzeń lękowych uogólnionych, zaburzeń lękowych społecznych (fobia społeczna), zaburzeń obsesyjno-kompulsyjnych, zaburzeń paniki z lub bez agorafobii.

Przeciwwskazania.

Nadwrażliwość na escytalopram lub na inne składniki preparatu;
jednoczesne leczenie niezwyrodnymi nieodwracalnymi inhibitorem monoaminooksydazy (iMAO) lub pimazydem;
jednoczesne leczenie odwracalnymi inhibitorami MAO-A (np. moklobemidem) lub odwracalnym niezwyrodnym inhibitorem MAO (np. linezolidem) ze względu na ryzyko wystąpienia zespołu serotonergowego (patrz sekcja „Szczególne wskazania dotyczące stosowania”);
pacjentom z znanym wydłużeniem odcinka QT lub wrodzonym zespołem wydłużonego odcinka QT;
jednoczesne leczenie lekami, które wydłużają odcinek QT.

Interakcje z innymi lekami i inne rodzaje interakcji.

Interakcje farmakodynamiczne

Przeciwwskazane kombinacje

Niezwyrotne nieodwracalne iMAO

Zgłaszano przypadki poważnych reakcji u pacjentów przyjmujących SSRI w połączeniu z niezwyrodnymi nieodwracalnymi iMAO oraz u pacjentów, którzy niedawno zakończyli leczenie SSRI i rozpoczęli przyjmowanie iMAO. W niektórych przypadkach rozwinął się zespół serotonergowy. Kombinacja escytalopramu z niezwyrodnymi nieodwracalnymi iMAO jest przeciwwskazana. Leczenie escytalopramem należy rozpoczynać dopiero po upływie 14 dni od odstawienia nieodwracalnego iMAO. Leczenie niezwyrodnymi nieodwracalnymi iMAO należy rozpoczynać nie wcześniej niż po 7 dniach od przerwania przyjmowania escytalopramu.

Odwracalny selektywny iMAO typu A (moklobemid)

Ze względu na ryzyko wystąpienia zespołu serotonergowego nie zaleca się łączenia escytalopramu z iMAO typu A – moklobemidem. Jeśli konieczność tej kombinacji zostanie potwierdzona, należy początkowo zastosować minimalne dawki zalecane z dokładnym monitorowaniem klinicznym.

Leczenie escytalopramem można rozpocząć nie wcześniej niż po 1 dobie od przerwania przyjmowania odwracalnego iMAO – moklobemidu.

Odwracalny niezwyrotny inhibitor MAO (linezolid)

Antybiotyk linezolid jest odwracalnym niezwyrotnym inhibitorem MAO i nie powinien być przepisywany pacjentom przyjmującym escytalopram. Jeśli kombinacja okaże się konieczna, należy ją stosować w minimalnych dawkach i pod dokładnym nadzorem klinicznym.

Nieodwracalny selektywny inhibitor MAO-B (selegilina)

Kombinacja z selegiliną (nieodwracalny iMAO typu B) wymaga ostrożności ze względu na ryzyko wystąpienia zespołu serotonergowego. Selegilinę w dawkach do 10 mg/dobę stosowano bezpiecznie jednocześnie z racemicznym citalopramem.

Wydłużenie odcinka QT

Nie przeprowadzono badań farmakokinetycznych i farmakodynamicznych escytalopramu w połączeniu z innymi lekami wydłużającymi odcinek QT. Nie można wykluczyć efektu addytywnego escytalopramu i tych leków. W związku z tym jednoczesne stosowanie escytalopramu z lekami wydłużającymi odcinek QT, takimi jak leki przeciwarytmiczne klasy IA i III, neuroleptyki (np. pochodne fenylotiazyny, pimazyd, haloperidol), trójcykliczne leki przeciwdepresyjne, niektóre środki przeciwbakteryjne (np. sparfloksacyna, moxifloksacyna, erytromycyna IV, pentamidyna, leki przeciwmalaryczne, szczególnie halofantryna), niektóre leki przeciwhistaminowe (np. astemizol, hydroksyzyna, mizolastyna) jest przeciwwskazane.

Kombinacje wymagające ostrożności

Leki serotonergiczne

Jednoczesne stosowanie z lekami serotonergicznymi (np. tramadolem, sumatryptanem i innymi tryptanami) może prowadzić do zespołu serotonergowego.

Leki obniżające próg padaczkowy

SSRI mogą obniżać próg padaczkowy. Zaleca się ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu leków, które mogą obniżać próg padaczkowy (np. leki przeciwdepresyjne (trójcykliczne, SSRI), neuroleptyki (fenotiazyny, tioksantheny, butyrofenony), meflochina, bupropion i tramadol).

Lity, tryptofan

Ponieważ odnotowano przypadki nasilenia działania przy jednoczesnym stosowaniu SSRI i litu lub tryptofanu, zaleca się ostrożne przepisywanie tych leków jednocześnie.

Hypericum perforatum (dziurawiec)

Jednoczesne stosowanie SSRI i leków roślinnych zawierających dziurawiec może prowadzić do zwiększenia częstości występowania działań niepożądanych.

Antykoagulancy

Możliwa jest zmiana działania antykoagulantów w wyniku jednoczesnego stosowania z escytalopramem. Jeśli pacjenci przyjmują doustne antykoagulanty, należy dokładnie monitorować układ krzepnięcia krwi przed i po zastosowaniu escytalopramu.

Jednoczesne stosowanie niesteroidowych leków przeciwzapalnych może nasilać skłonność do krwawień.

Alkohol

Escytalopram nie wchodzi we wzajemne oddziaływanie farmakodynamiczne lub farmakokinetyczne z alkoholem. Jednakże kombinacja z alkoholem jest niepożądana.

Leki powodujące hipokaliemię/hipomagnezemię

Należy zachować ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu leków powodujących hipokaliemię/hipomagnezemię, ponieważ te stany zwiększają ryzyko wystąpienia groźnych dla życia arytmii.

Interakcje farmakokinetyczne

Wpływ innych leków na farmakokinetykę escytalopramu

Metabolizm escytalopramu jest głównie pośrednictwem CYP2C19.

Wspólne przepisywanie escytalopramu i omeprazolu (inhibitor CYP2C19) prowadzi do umiarkowanego (około 50 %) wzrostu stężenia escytalopramu w osoczu krwi.

Wspólne przepisywanie escytalopramu i cytydyny (umiarkowanie silny inhibitor enzymów) prowadzi do umiarkowanego (około 70 %) wzrostu stężenia escytalopramu w osoczu krwi.

W związku z tym przy jednoczesnym stosowaniu escytalopramu z inhibitorami CYP2C19 (np. omeprazolem, fluoksetyną, fluokonazolem, fluwoksymyną, lansoprazolem, tiklopidyną) oraz z cytydyną należy zachować ostrożność przy przepisywaniu maksymalnych dawek escytalopramu. Zmniejszenie dawki escytalopramu może być konieczne w zależności od oceny klinicznej.

Wpływ escytalopramu na farmakokinetykę innych leków

Escytalopram jest inhibitorem enzymu CYP2D6. Zaleca się ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu escytalopramu z lekami, które są głównie metabolizowane przez ten enzym i mają wąski zakres terapeutyczny, np. flekainidem, propafenonem i metoprololem (w niewydolności serca), lub z niektórymi lekami oddziałującymi na ośrodkowy układ nerwowy i metabolizowanymi głównie przez CYP2D6, np. takimi lekami przeciwdepresyjnymi jak desipramina, klozapramina i nortryptylina, takimi lekami przeciwwąchowymi jak rysperydon, tiorydazyna i haloperidol. Może być konieczna korekta dawki.

Kombinacja z desipraminą lub metoprololem prowadziła do podwojenia stężenia tych dwóch leków w osoczu krwi.

Badania in vitro wykazały, że escytalopram może powodować słabe hamowanie CYP2C19. Zaleca się ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu z lekami, które są metabolizowane przez CYP2C19.

Szczególne ostrzeżenia dotyczące stosowania.

Niniejsze ostrzeżenia dotyczą klasy terapeutycznej SSRI.

Populacja dziecięca

Topex nie powinien być stosowany w leczeniu dzieci. Zachowania związane z samobójstwem (próby samobójcze i myśli samobójcze) oraz wrogość (głównie agresja, zachowanie opozycyjne i gniew) występowały częściej w badaniach klinicznych u dzieci otrzymujących antydepresanty w porównaniu z tymi, którzy otrzymywali placebo. Jeśli z konieczności klinicznej podjęto decyzję o leczeniu, należy dokładnie obserwować pacjenta pod kątem pojawienia się objawów samobójczych. Ponadto brakuje długoterminowych danych dotyczących bezpieczeństwa u populacji pediatrycznej, co do wzrostu, dojrzewania, rozwoju poznawczego i behawioralnego.

Paradoksalny lęk

Niektórzy pacjenci z zaburzeniami lękowymi mogą odczuwać nasilenie lęku na początku leczenia antydepresantami. Ta paradoksalna reakcja zwykle ustępuje w ciągu dwóch tygodni leczenia. Aby zmniejszyć ryzyko efektu anksjogennego, zaleca się niską dawkę początkową.

Uczucia drgawkowe

Należy przerwać stosowanie escytalopramu, jeśli u pacjenta wystąpi pierwszy napad drgawkowy lub częstsze napady (u pacjentów z rozpoznaną epilepsją). Należy unikać stosowania SSRI u pacjentów z niestabilną epilepsją, a u pacjentów z kontrolowaną epilepsją należy zapewnić ścisłą opiekę medyczną.

Mania

SSRI należy stosować z ostrożnością u pacjentów z wywiadem manii/hipomanii. W przypadku wystąpienia stanu maniakalnego należy przerwać leczenie SSRI.

Cukrzyca

U pacjentów z cukrzycą leczenie SSRI może wpływać na kontrolę glikemii. Dawkę insuliny i/lub doustnych leków hipoglikemizujących może być konieczne dostosować.

Samobójstwo, myśli samobójcze lub pogorszenie stanu klinicznego

Depresja wiąże się z ryzykiem myśli samobójczych, samookaleczeń i samobójstw. Ryzyko to istnieje aż do osiągnięcia trwałej remisji. Ponieważ poprawa stanu może nie wystąpić przez pierwsze tygodnie lub dłużej, pacjentów należy dokładnie obserwować do czasu poprawy ich stanu. Wiadomo, że ryzyko samobójstwa może wzrastać w wczesnych stadiach poprawy.

Inne stany, w których stosuje się escytalopram, mogą również wiązać się z ryzykiem zachowań samobójczych. Ponadto mogą one występować współistniejąco z zaburzeniem depresyjnym. Te ostrzeżenia dotyczą również leczenia pacjentów z innymi zaburzeniami psychicznymi.

Pacjenci z wywiadem zachowań samobójczych przed rozpoczęciem leczenia mają najwyższe ryzyko myśli lub prób samobójczych i wymagają ścisłej opieki w trakcie leczenia. Metaanaliza badań wykazała zwiększone ryzyko zachowań samobójczych u pacjentów w wieku do 25 lat przyjmujących antydepresanty w porównaniu z tymi, którzy przyjmowali placebo. Szczególnie konieczna jest ścisła opieka nad pacjentami z wysokim ryzykiem na początku leczenia i przy zmianie dawki.

Pacjentów i ich otoczenie należy uprzedzić o konieczności obserwowania pogorszenia stanu, zachowań lub myśli samobójczych oraz nietypowych zmian w zachowaniu i o konieczności natychmiastowej konsultacji medycznej w przypadku pojawienia się tych objawów.

Akatyzja

Stosowanie SSRI/SSRI-NRI wiąże się z rozwojem akatyzji – stanu charakteryzującego się przykrym, męczącym uczuciem niepokoju i potrzebą poruszania się, często towarzyszy mu niemożność siedzenia lub stania w miejscu. Stan ten jest najbardziej prawdopodobny w pierwszych kilku tygodniach leczenia. Zwiększenie dawki może zaszkodzić pacjentom, u których wystąpiły takie objawy.

Hiponatremia

Hiponatremia, która może być związana z zaburzeniem wydzielania hormonu antydiuretycznego, rzadko występuje podczas stosowania SSRI i zazwyczaj ustępuje po odstawieniu leku. SSRI należy stosować z ostrożnością u pacjentów z grupy ryzyka (wiek starszy, obecność marskości wątroby lub jednoczesne leczenie lekami powodującymi hiponatremię).

Krwawienia

Podczas stosowania SSRI możliwe są krwawienia skórne, siniaki i purpura. SSRI należy stosować z ostrożnością u pacjentów leczonych jednocześnie lekami przeciwkrzepliwymi, lekami wpływającymi na funkcję płytek krwi (np. atypowe leki przeciwwąchowe, fenotiazyne, trójcykliczne antydepresanty, kwas acetylosalicylowy i niesteroidowe leki przeciwzapalne, dipyrydamol i tyklopidyna) oraz u pacjentów z tendencją do krwawień.

SSRI/SSRI-NRI mogą zwiększać ryzyko krwawienia poporodowego (patrz sekcje „Stosowanie w czasie ciąży lub karmienia piersią”, „Działania niepożądane”).

Elektrozabieg wstrząsowy (EZW)

Doświadczenie kliniczne jednoczesnego stosowania SSRI i EZW jest ograniczone, dlatego zaleca się ostrożność.

Zespół serotonergiczny

Zaleca się ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu escytalopramu z lekami o działaniu serotonergicznym, takimi jak sumatriptan lub inne tryptany, tramadol i tryptofan.

W pojedynczych przypadkach u pacjentów przyjmujących SSRI jednocześnie z lekami serotonergicznymi donoszono o rozwoju zespołu serotonergicznego. Należy ostrożnie stosować escytalopram jednoczesnie z lekami działającymi serotonergicznie. Pojawienie się takich objawów jak niepokój, drżenie, mioklonus, hipertermia może wskazywać na rozwój tego stanu. W takim przypadku SSRI i lek serotonergiczny należy natychmiast odstawić i rozpocząć leczenie objawowe.

Ziele świętojańskie

Jednoczesne stosowanie SSRI i ziół zawierających ziele świętojańskie może prowadzić do zwiększenia częstości działań niepożądanych.

Objawy odstawienia

Ryzyko objawów odstawienia może zależeć od kilku czynników, w tym długości i dawki leczenia, tempa zmniejszania dawki. Omdlenia, zaburzenia czucia (w tym parestezje, uczucie uderzenia prądem), zaburzenia snu (w tym bezsenność, intensywne sny), pobudzenie lub lęk, nudności i/lub wymioty, drżenie, dezorientacja, nadmierne pocenie się, ból głowy, biegunka, kołatanie serca, niestabilność emocjonalna, drażliwość i zaburzenia wzroku są najczęściej występującymi reakcjami. Zazwyczaj objawy te są łagodne lub umiarkowane i ustępują w ciągu 2 tygodni, ale mogą trwać dłużej (2–3 miesiące lub dłużej) u niektórych pacjentów. Dlatego zaleca się stopniowe kończenie leczenia escytalopramem poprzez zmniejszanie dawki w ciągu kilku tygodni lub miesięcy, w zależności od stanu pacjenta.

Dysfunkcja seksualna

SSRI/inhibitory zwrotnego wychwytu serotoniny i noradrenaliny (SSRI-NRI) mogą powodować objawy dysfunkcji seksualnej (patrz sekcja „Działania niepożądane”). Donoszono o trwałych zaburzeniach seksualnych, w których objawy utrzymywały się pomimo odstawienia SSRI/SSRI-NRI.

Choroba niedokrwienna serca

Z uwagi na ograniczone doświadczenie kliniczne zaleca się ostrożność u pacjentów z chorobą niedokrwienną serca.

Wydlęganie interwału QT

Stwierdzono, że escytalopram powoduje dawkozależne wydłużenie interwału QT. W okresie postmarketingowym donoszono o przypadkach wydłużenia interwału QT i arytmii komorowej, głównie u pacjentek płci żeńskiej, z hipokaliemią lub wcześniejszym wydłużeniem interwału QT lub innymi chorobami serca (patrz sekcje „Przeciwwskazania”, „Interakcje z innymi lekami i inne formy interakcji”).

Należy zachować ostrożność u pacjentów z wyraźną bradykardią lub niedawno wystąpiłym ostrym zawałem mięśnia sercowego lub niewyrównaną niewydolnością serca. Zaburzenia elektrolitowe, takie jak hipokaliemia i hipomagnezemia, zwiększają ryzyko arytmii złośliwych i powinny być korygowane przed rozpoczęciem leczenia escytalopramem.

Jeśli pacjenci z ustabilizowaną chorobą serca poddawani są leczeniu, przed rozpoczęciem terapii należy rozważyć wykonanie EKG.

Jeśli podczas leczenia escytalopramem wystąpią objawy arytmii serca, leczenie należy odstawić i wykonać EKG.

Zamkniętociśnieniowa jaskra

SSRI, w tym escytalopram, mogą wpływać na rozmiar źrenicy, prowadząc do midriazy. Ten efekt midriatyczny może prowadzić do zwężenia kąta oka, co spowoduje wzrost ciśnienia wewnątrzgałkowego i zamkniętociśnieniową jaskrę, szczególnie u predysponowanych pacjentów. Dlatego escytalopram należy stosować z ostrożnością u pacjentów z zamkniętociśnieniową jaskrą lub jaskrą w wywiadzie.

Składniki pomocnicze

Leki te zawierają mniej niż 1 mmol sodu (23 mg) na tabletkę, co oznacza praktycznie brak sodu.

Stosowanie w czasie ciąży lub karmienia piersią.

Ciąża

Dane kliniczne dotyczące stosowania escytalopramu w leczeniu kobiet w ciąży są ograniczone.

Escytalopram jest przeciwwskazany w ciąży, z wyjątkiem przypadków, gdy po dokładnym rozważeniu wszystkich wad i zalet wyraźnie wykazano konieczność stosowania leku. Zaleca się dokładne badanie noworodków matek, które przyjmowały escytalopram w czasie ciąży, szczególnie w III trymestrze.

U noworodków matek, które w późnych stadiach ciąży przyjmowały SSRI/SSRI-NRI, możliwe jest wystąpienie następujących objawów: niewydolność oddechowa, sinica, apnea, drgawki, niestabilność temperatury, trudności z karmieniem, wymioty, hipoglikemia, nadciśnienie, niedociśnienie, nadwrażliwość odruchowa, drżenie, pobudzenie nerwowe, drażliwość, apatia, ciągły płacz, senność i trudności ze snem. Takie powikłania mogą wynikać zarówno z nadmiernego działania serotonergicznego, jak i objawów odstawienia. W większości przypadków takie powikłania pojawiają się bezpośrednio lub wkrótce (do 24 godzin) po porodzie.

Dane epidemiologiczne wskazują, że stosowanie SSRI w ciąży może zwiększać ryzyko trwałej nadciśnienia płucnego u noworodków (do 5 przypadków na 1000 ciąż, według danych obserwacyjnych). W populacji ogólnej występuje od 1 do 2 przypadków na 1000 ciąż.

Dane obserwacyjne wskazują na zwiększone ryzyko (mniej niż dwukrotne) krwawienia poporodowego po stosowaniu SSRI/SSRI-NRI w ciągu miesiąca przed porodem.

Karmienie piersią

Ponieważ escytalopram przenika do mleka matki, karmienie piersią nie jest zalecane w czasie leczenia.

Plodność

Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów lub obsługi mechanizmów.

Chociaż escytalopram nie wpływa na funkcjonowanie intelektualne ani psychomotoryczne, każdy środek psychoaktywny może zaburzać umiejętności lub zdolność rozsądnego myślenia. Pacjentów należy uprzedzić o potencjalnym ryzyku wpływu na prowadzenie pojazdów lub obsługi mechanizmów.

Sposób stosowania i dawki.

Bezpieczeństwo stosowania dawek przekraczających 20 mg dziennie nie zostało ustalone.

Lek Topex stosuje się dorosłym doustnie 1 raz dziennie niezależnie od przyjmowania posiłków.

Ciężki epizod depresyjny

Zwykle należy przepisać 10 mg 1 raz dziennie. W zależności od indywidualnej wrażliwości pacjenta dawkę dzienną można zwiększyć do maksymalnej – 20 mg.

Efekt przeciwdepresyjny zwykle pojawia się po 2–4 tygodniach. Po zniknięciu objawów leczenie należy kontynuować przez co najmniej 6 miesięcy w celu umocnienia efektu.

Zaburzenia lękowe z agorafobią lub bez niej

W pierwszym tygodniu zaleca się dawkę początkową 5 mg dziennie, zanim dawkę zwiększy się do 10 mg dziennie. Dawkę można następnie zwiększyć do maksymalnej –
20 mg dziennie, w zależności od indywidualnej wrażliwości pacjenta.

Maksymalny efekt w leczeniu zaburzeń lękowych osiąga się po 3 miesiącach. Czas trwania leczenia wynosi kilka miesięcy i zależy od ciężkości choroby.

Zaburzenia lękowe społeczne (fobia społeczna)

Zwykle należy przepisać 10 mg 1 raz dziennie. W zależności od indywidualnej wrażliwości pacjenta zaleca się zwiększenie dawki do maksymalnej – 20 mg dziennie.

Utrata objawów zwykle następuje po 2–4 tygodniach leczenia. Zaleca się kontynuację leczenia przez 3 miesiące w celu umocnienia efektu. Udowodniono, że długotrwałe leczenie przez 6 miesięcy zapobiega nawrotom i może być przepisywane indywidualnie; należy regularnie oceniać korzyści z leczenia.

Zaburzenia lękowe uogólnione

Zwykle należy przepisać 10 mg 1 raz dziennie. W zależności od indywidualnej wrażliwości dawkę można zwiększyć maksymalnie do 20 mg dziennie.

Zaleca się kontynuację leczenia przez 3 miesiące w celu umocnienia efektu. Udowodniono, że długotrwałe leczenie przez 6 miesięcy zapobiega nawrotom i może być przepisywane indywidualnie; należy regularnie oceniać korzyści z leczenia.

Zaburzenia obsesyjno-kompulsyjne (OCD)

Zwykle należy przepisać 10 mg 1 raz dziennie. W zależności od indywidualnej wrażliwości dawkę można zwiększyć do 20 mg dziennie. OCD to choroba przewlekła, której leczenie musi trwać wystarczająco długo, aby zapewnić całkowite zniknięcie objawów, co może trwać kilka miesięcy lub nawet dłużej.

Pacjenci w wieku podeszłym (65 lat i więcej)

Dawka początkowa powinna wynosić połowę standardowej zalecanej dawki. Zalecana dawka dzienna dla pacjentów w wieku podeszłym wynosi 5 mg (stosować w odpowiedniej dawce). W zależności od indywidualnej wrażliwości i nasilenia depresji dawkę dzienną można zwiększyć do maksymalnej – 10 mg dziennie.

Niewydolność nerek

W przypadku niewydolności nerek o lekkim i średnim nasileniu nie ma ograniczeń. Lek należy stosować ostrożnie u pacjentów z ciężką niewydolnością nerek (klirens kreatyniny < 30 ml/min).

Obniżona funkcja wątroby

Zalecana dawka początkowa w pierwszych dwóch tygodniach leczenia wynosi 5 mg dziennie. W zależności od indywidualnej reakcji pacjenta dawkę można zwiększyć do 10 mg dziennie.

Obniżona aktywność izoenzymu CYP2C19

Dla pacjentów o słabej aktywności izoenzymu CYP2C19 zalecana dawka początkowa w pierwszych dwóch tygodniach leczenia wynosi 5 mg dziennie. W zależności od indywidualnej reakcji pacjenta dawkę można zwiększyć do 10 mg dziennie.

Przerywanie leczenia

Podczas przerywania leczenia lekiem Topex dawkę należy stopniowo zmniejszać przez 1–2 tygodnie, aby uniknąć możliwych objawów odstawienia.

Dzieci.

Topex nie powinien być stosowany w leczeniu dzieci i nastolatków do 18 roku życia (patrz sekcja „Szczególne wskazania”).

Przedawkowanie.

Toksykologia

Objawy

Objawy przedawkowania escytalopramu: głównie objawy ze strony ośrodkowego układu nerwowego (od zawrotów głowy, drżenia i niepokoju po rzadkie przypadki zespołu serotonergowego, drgawek i śpiączki), układu pokarmowego (nudności, wymioty), układu sercowo-naczyniowego (hipotensja, tachykardia, wydłużenie odcinka QT, arytmia) oraz zaburzenia równowagi elektrolitowej/płynów (hipokaliemia, hiponatremia).

Leczenie

Nie istnieje specyficzny antydot. Należy utrzymać odpowiednie funkcjonowanie układu oddechowego i zapewnić odpowiednie natlenienie. Możliwe jest stosowanie przemywania żołądka i węgla aktywnego. Przemywanie żołądka należy przeprowadzać jak najszybciej po doustnym przyjęciu. Oprócz ogólnych środków wspomagających i objawowych zaleca się monitorowanie układu sercowo-naczyniowego i podstawowych parametrów życiowych.

Monitorowanie EKG zaleca się w przypadku przedawkowania u pacjentów z niewydolnością serca/bradyarytmią, u pacjentów przyjmujących leki współistniejące wydłużające odcinek QT, lub u pacjentów z zaburzonym metabolizmem, np. z uszkodzeniem funkcji wątroby.

Efekty uboczne.

Efekty uboczne najczęściej występują w pierwszym lub drugim tygodniu leczenia, a ich częstość oraz nasilenie zazwyczaj stopniowo zmniejszają się w trakcie dalszego leczenia.

Efekty uboczne znane dla leków z grupy SSRI i escytalopramu, obserwowane podczas badań z randomizacją i placebo oraz w trakcie stosowania klinicznego, przedstawiono według układów narządów i częstości poniżej. Częstość określa się jako: bardzo często (≥ 1/10), często (≥ 1/100 do < 1/10), rzadko (≥ 1/1000 do < 1/100), bardzo rzadko (≥ 1/10000 do < 1/1000), bardzo rzadko (< 1/10000) lub nieznana (nie można ustalić na podstawie dostępnych informacji).

Ze strony krwi i układu limfatycznego: częstość nieznana – trombocytopenia.

Ze strony układu immunologicznego: rzadko – reakcje anafilaktyczne.

Ze strony układu endokrynologicznego: częstość nieznana – zaburzenia wydzielania hormonu antydiuretycznego.

Ze strony metabolizmu i zaburzeń odżywiania: często – zmniejszenie lub zwiększenie apetytu, przyrost masy ciała; rzadko – utrata masy ciała; częstość nieznana – hiponatremia, anoreksja**.

Ze strony psychiki: często – niepokój, bezsenność, niepokój psychiczny, niepokojące sny, zmniejszenie libidum u mężczyzn i kobiet, brak orgazmu u kobiet; rzadko – zgrzytanie zębami, pobudzenie, nerwowość, napady paniki, dezorientacja; bardzo rzadko – agresja, depersonalizacja, halucynacje; częstość nieznana – mania, myśli samobójcze, zachowania samobójcze*.

Ze strony układu nerwowego: bardzo często – ból głowy; często – bezsenność, senność, zawroty głowy, parestezje, drżenie; rzadko – zaburzenia smaku, zaburzenia snu, omdlenia; bardzo rzadko – zespół serotonergiczny; częstość nieznana – dyskineza, zaburzenia ruchowe, drgawki, niepokój psychomotoryczny/akatyzja**.

Ze strony narządu wzroku: rzadko – rozszerzenie źrenic, zamazanie widzenia.

Ze strony narządu słuchu: rzadko – szumy w uszach.

Ze strony serca: rzadko – tachykardia; bardzo rzadko – bradykardia; częstość nieznana – wydłużenie odcinka QT w EKG, arytmia komorowa, w tym torsade de pointes.

Ze strony układu naczyniowego: częstość nieznana – nadciśnienie ortostatyczne.

Ze strony układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia: często – zapalenie zatok, ziewanie; rzadko – krwawienie z nosa.

Ze strony przewodu pokarmowego: bardzo często – nudności; często – biegunka, zaparcia, wymioty, suchość w ustach; rzadko – krwawienia przewodu pokarmowego (w tym rektalne).

Ze strony układu wątrobowo-żółciowego: częstość nieznana – zapalenie wątroby, zmiany w funkcjonalnych testach wątrobowych.

Ze strony skóry i tkanki podskórnej: często – nadmierne pocenie się; rzadko – wysypka, wypadanie włosów, pokrzywka, swędzenie; częstość nieznana – siniaki, obrzęki.

Ze strony układu mięśniowo-szkieletowego i tkanki łącznej: często – ból stawów, ból mięśni.

Ze strony nerek i układu moczowego: częstość nieznana – zatrzymanie oddawania moczu.

Ze strony układu rozrodczego i gruczołów mlekowych: często – mężczyźni: zaburzenia ejakulacji, impotencja; rzadko – kobiety: metroragia, menorrhagia; częstość nieznana – galaktoreja, stany priapizmu (mężczyźni), krwawienie poporodowe (kobiety)***.

Zaburzenia ogólne: często – zmęczenie, gorączka; rzadko – obrzęk.

*O przypadkach myśli i zachowań samobójczych zgłaszano podczas leczenia escytalopramem lub wkrótce po jego zakończeniu.

**Takie przypadki są znane dla leków całej klasy SSRI.

***O tym zjawisku zgłaszano dla leków z grupy SSRI/SSRI-N.

Wydłużenie odcinka QT

O przypadkach wydłużenia odcinka QT i arytmii komorowej, w tym torsade de pointes, zgłaszano głównie u pacjentek płci żeńskiej, u osób z hipokaliemią lub wcześniejszym wydłużeniem odcinka QT lub z istniejącą chorobą serca. W jednym z badań u zdrowych ochotników średnie odchylenie odcinka QTc (według wzoru Fridericia) od wartości wyjściowej wynosiło 4,3 ms przy dawce 10 mg/dobę i 10,7 ms przy dawce 30 mg/dobę.

Efekty klasowe

Badania epidemiologiczne przeprowadzone głównie u pacjentów w wieku powyżej 50 lat wykazały zwiększone ryzyko złamań kości podczas stosowania SSRI i trójpierścieniowych leków przeciwdrgawkowych. Mechanizm tego zjawiska jest nieznany.

Objawy odstawienia

Przerywanie leczenia SSRI (szczególnie nagłe) zwykle prowadzi do wystąpienia objawów odstawienia. Zawroty głowy, zaburzenia czucia (w tym parestezje i uczucie uderzenia prądem), zaburzenia snu (w tym bezsenność i intensywne sny), pobudzenie lub niepokój, nudności i/lub wymioty, drżenie, dezorientacja, nadmierne pocenie się, ból głowy, biegunka, kołatanie serca, niestabilność emocjonalna, drażliwość i zaburzenia widzenia są najczęstszymi reakcjami. Zazwyczaj objawy te są łagodne lub umiarkowane i przemijające, jednak mogą być ciężkie i/lub trwałe u niektórych pacjentów. Dlatego zaleca się stopniowe przerywanie leczenia escytalopramem poprzez zmniejszanie dawki.

Zgłaszanie podejrzewanych efektów ubocznych

Istotne jest zgłaszanie podejrzewanych niepożądanych działań po rejestracji leku. Umożliwia to ciągłe monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka związanego z lekiem.

Okres ważności.

2 lata.

Warunki przechowywania.

Przechowywać w temperaturze nie wyższej niż 25 °C w oryginalnym opakowaniu.

Przechowywać w miejscu niedostępnym dla dzieci.

Opakowanie.

Po 10 tabletów w blisterze, po 3 blistery lub po 6 blisterów w pudełku z tektury.

Kategoria wydawania.

Na receptę.

Producent.

TOV NVF „MIKROCHIM”

(operacje produkcyjne)

Adres producenta i miejsce prowadzenia działalności.

Ukraina, 93400, obwód ługański, miasto Siewierodonieck, ul. Promysłowa 24-w.