Paracetamol

INSTRUKCJA dot. stosowania leczniczego leku PARACETAMOL (PARACETAMOL)

Skład:

substancja czynna: paracetamol;

1 donaszka doodbytnicza zawiera 80 mg lub 150 mg paracetamolu;

substancja pomocnicza: tłuszcz stały.

Postać leku. Donaszki doodbytnicze.

Główne właściwości fizykochemiczne: gładkie donaszki białe lub prawie białe. W przekroju podłużnym brak wtrąceń, dopuszczalne jest zagłębienie w kształcie lejka oraz rdzeń powietrzny.

Grupa farmakoterapeutyczna. Leki przeciwbólowe i przeciwgorączkowe. Kod ATC N02BE01.

Właściwości farmakodynamiczne.

Farmakodynamika.

Wywiera działanie przeciwbólowe, przeciwgorączkowe oraz słabe działanie przeciwzapalne. Mechanizm działania wynika z hamowania syntezy prostaglandyn oraz przeważającego wpływu na ośrodek termoregulacji w podwzgórzu.

Farmakokinetyka.

Wchłanianie paracetamolu po podaniu doodbytniczym jest wolniejsze niż po doustnym, jednak jest bardziej kompletne. Szczytowe stężenia we krwi osiągane są w ciągu 2–3 godzin po podaniu.

Paracetamol szybko rozkłada się we wszystkich tkankach. Stężenia we krwi, ślinie i osoczu są porównywalne między sobą. Wiązanie z białkami osocza jest słabe.

Paracetamol metabolizuje się głównie w wątrobie, tworząc nieaktywne związki z kwasem glukuronowym oraz siarczanami.

Minimalna droga metabolizmu, katalizowana przez cytochrom P450, prowadzi do powstawania pośredniego reagenta (N-acetylobenzochinoniminu), który przy normalnym zastosowaniu szybko ulega detoksykacji przez odtworzony glutation i wydalany jest z moczem po koniugacji z cysteina i kwasem merkaptopurynowym. Jednak przy ciężkim zatruciu ilość tego toksycznego metabolitu wzrasta.

Wydalanie następuje głównie z moczem. 90 % podanej dawki paracetamolu wydalane jest przez nerki w ciągu 24 godzin, głównie w formie koniugatów glukuronidowych (od 60 do 80 %) i koniugatów siarczanowych (od 20 do 00 %).

Mniej niż 5 % substancji wydala się w niezmienionej formie.

Okres półtrwania wynosi od 4 do 5 godzin.

Przy poważnej niewydolności nerek (klirens kreatyniny poniżej 10 ml/min) wydalanie paracetamolu oraz jego metabolitów jest opóźnione.

Właściwości kliniczne.

Wskazania.

Leczenie objawowe chorób towarzyszących bólem słabej i umiarkowanej intensywności oraz/lub podwyższeniem temperatury ciała.

Przeciwwskazania.

Podwyższona wrażliwość na paracetamol lub na inne składniki leku.

Wiek dziecięcy do 1 miesiąca (masa ciała dziecka do 4 kg).

Ciężkie zaburzenia funkcji nerek i/lub wątroby, wrodzona hiperbilirubinemia, niedobór glukozo-6-fosfodehydrogenazy, alkoholizm, choroby krwi, nasilona anemia, leukopenia.

Zapalenie błony śluzowej odbytu oraz zaburzenia funkcji odbytu.

Nie stosować leku przy biegunkach.

Interakcje z innymi lekami i inne rodzaje interakcji.

Przy przyjmowaniu maksymalnych dawek paracetamolu (4 g/doba) przez co najmniej 4 dni istnieje ryzyko nasilenia działania doustnych leków przeciwkrzepliwych i podwyższonego ryzyka krwawień. Należy kontrolować INR (międzynarodowe znormalizowane stosunki) w regularnych odstępach czasu. W razie potrzeby dawkę doustnego leku przeciwkrzepliwego należy skorygować podczas leczenia paracetamolem.

Szybkość wchłaniania paracetamolu może być zwiększana przez metoklopramid i domperydon, a zmniejszana przez cholestryminę. Barbiturany zmniejszają działanie przeciwgorączkowe paracetamolu. Leki przeciwpadaczkowe (w tym fenytoina, barbiturany, karbamazepina), które stymulują aktywność mikrosomalnych enzymów wątroby, mogą nasilać toksyczne działanie paracetamolu na wątrobę poprzez zwiększenie stopnia przekształcania leku w metabolity hepatotoksyczne. Jednoczesne stosowanie paracetamolu z lekami hepatotoksycznymi zwiększa hepatotoksyczne działanie leku na wątrobę. Jednoczesne stosowanie wysokich dawek paracetamolu z izoniazydem, ryfampycyną zwiększa ryzyko rozwoju zespołu hepatotoksycznego. Paracetamol zmniejsza skuteczność moczopędnych. Nie stosować jednocześnie z alkoholem.

Wysokie stężenia paracetamolu mogą wpływać na wyniki badań laboratoryjnych oznaczania glukozy we krwi metodą oksydazo-peroksydazy, kwasu moczowego przy użyciu metody z kwasem fosforanowo-wolframowym.

Należy zachować ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu paracetamolu z flukloksacyliną, ponieważ jednoczesne przyjmowanie jest związane z kwasością metaboliczną z wysokim przerwą anionową jako skutkiem kwasicy pirzglutaminowej, szczególnie u pacjentów z czynnikami ryzyka (patrz sekcja „Szczególne środki ostrożności” ).

Szczególne środki ostrożności.

Nie stosować leku u dzieci w połączeniu z innymi lekami zawierającymi paracetamol.

W przypadku leczenia paracetamolem w dawce 60 mg/kg/dobę jednoczesne stosowanie innego leku przeciwgorączkowego uzasadnione jest jedynie w przypadku niewystarczającej skuteczności paracetamolu. Nie należy przekraczać zalecanych dawek.

Nie stosować leku podczas biegunki.

W przypadku, gdy hipertermia utrzymuje się ponad 3 doby od rozpoczęcia leczenia lekiem lub stan zdrowia się pogorszy, należy skonsultować się z lekarzem.

Opisywano przypadki kwasicy metabolicznej z dużą luką anionową (high anion gap metabolic acidosis (HAGMA)) jako następstwo kwasicy piroglutaminowej u pacjentów z ciężkimi chorobami, takimi jak ciężka niewydolność nerek i sepsa, lub u pacjentów z niedożywieniem czy innymi przyczynami niedoboru glutationu (np. przewlekłe alkoholizm), którzy byli leczeni paracetamolem w dawce terapeutycznej przez dłuższy okres lub kombinacją paracetamolu i flukloksacyliny. W przypadku podejrzenia HAGMA jako następstwa kwasicy piroglutaminowej zaleca się natychmiastowe przerwanie stosowania paracetamolu i staranne monitorowanie stanu pacjenta. Pomiar stężenia 5-oksyproliny w moczu może być pomocny w identyfikacji kwasicy piroglutaminowej jako głównej przyczyny HAGMA u pacjentów z wieloma czynnikami ryzyka.

Stosowanie w okresie ciąży lub karmienia piersią.

Lek w tej postaci farmaceutycznej stosować wyłącznie u dzieci.

Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów lub obsługiwanie maszyn.

Lek w tej postaci farmaceutycznej stosować wyłącznie u dzieci.

Sposób stosowania i dawki.

Lek należy stosować pod ścisłą kontrolą lekarza, z szczególną ostrożnością u dzieci poniżej 1 roku życia.

Stosować doodbytniczo. Czopki nie powinny być dzielone w celu uzyskania wymaganej dawki. Jeżeli wymagana dawka pojedyncza jest mniejsza niż zawartość jednego czopka, po konsultacji z lekarzem zaleca się stosowanie innych postaci lekarskich paracetamolu (np. roztworu doustnego).

Podczas leczenia dzieci dawkę należy obliczać zgodnie z masą ciała dziecka i dobierać odpowiednią postać lekarską. Przybliżony wiek dziecka na podstawie masy ciała podano wyłącznie jako rekomendację.

Paracetamol, czopki doodbytnicze, 80 mg przeznaczone są dla dzieci o masie ciała od 4 do 6 kg (przybliżony wiek od 1 do 4 miesięcy). Stosować od 3 do 4 czopków na dobę, z odstępem 6 godzin między dawkami, w zależności od masy ciała dziecka, według dawki 60 mg/kg/dobę.

Przykład obliczenia dawki dla dziecka o masie ciała 4 kg:

gdzie:

60 mg – dobowe dawki paracetamolu na 1 kg masy ciała na dobę,

80 mg – ilość paracetamolu w jednym supozycie.

Paracetamol, świeczki doodbytnicze, po 150 mg przeznaczone są dla dzieci o masie ciała od 8 do 12 kg (mniej więcej od 6 miesięcy do 2 lat). Stosować od 3 do 4 świeczek na dobę w odstępach 6 godzin, w zależności od masy ciała dziecka, według dawki 60 mg/kg/dobę.

Przykład obliczeń, gdy masa ciała dziecka wynosi 10 kg:

gdzie:

60 mg – dobowe dawki paracetamolu na 1 kg masy ciała na dobę,

150 mg – ilość paracetamolu w jednej dawce doodbytowej.

Zalecana dobową dawkę paracetamolu wynosi około 60 mg/kg masy ciała/ dobę, którą należy podzielić na 4 dawki, czyli 15 mg/kg masy ciała co 6 godzin. W przypadku nasilonej niewydolności nerek (klirens kreatyniny mniejszy niż 10 ml/min) odstęp między dawkami powinien wynosić co najmniej 8 godzin.

Zaleca się stosowanie doodbytowe jednej dawki 80 mg lub 150 mg, które można powtarzać w razie potrzeby z odstępem nie mniejszym niż 6 godzin, ale nie przekraczając dobowej dawki i liczby 4 dawek na dobę.

Z powodu ryzyka miejscowej toksyczności nie zaleca się stosowania dawek doodbytowych więcej niż 4 razy na dobę, a czas trwania stosowania przy doodbytowym sposobie podania powinien być minimalny.

Dzieci.

Podczas leczenia dzieci należy przestrzegać reżimu dawkowania zgodnie z masą ciała dziecka i w zależności od tego należy dobierać odpowiednią formę leku.

Paracetamol, dawki doodbytowe 80 mg, przeznaczone są dla dzieci o masie ciała od 4 do 6 kg (od około 1 miesiąca do 4 miesięcy).

Paracetamol, dawki doodbytowe 150 mg, przeznaczone są dla dzieci o masie ciała od 8 do 12 kg (od około 6 miesięcy do 2 lat).

Przedawkowanie.

Aby uniknąć przedawkowania, nie należy stosować innych leków zawierających paracetamol.

Istnieje ryzyko przedawkowania u małych dzieci (częste przedawkowanie lekami i zatrucia przypadkowe). Może to prowadzić do skutku śmiertelnego.

Dla dzieci o masie ciała mniejszej niż 37 kg maksymalna dobową dawkę paracetamolu nie powinna przekraczać 80 mg/kg masy ciała/ dobę.

Dla dzieci o masie ciała od 38 kg do 50 kg maksymalna dobową dawkę paracetamolu nie powinna przekraczać 3 g/ dobę.

Dla dzieci o masie ciała powyżej 50 kg maksymalna dobową dawkę paracetamolu nie powinna przekraczać 4 g/ dobę.

Przy jednorazowym przyjęciu w dawce 150 mg/kg masy ciała dziecka lek może powodować niewydolność hepatocelularną, zaburzenia metabolizmu glukozy, kwasycę metaboliczną, krwawienia, hipoglikemię, encefalopatię, śpiączkę i prowadzić do skutku śmiertelnego. W tym czasie wzrasta poziom transaminaz wątrobowych, dehydrogenazy mleczanowej i bilirubiny, w ciągu 12–48 godzin obniża się poziom protrombiny. Ostra niewydolność nerek z ostrym martwicą kanalików może objawiać się silnym bólem w okolicy lędźwiowej, hematurią, białkomoczem i może się rozwinąć nawet w przypadku braku ciężkiego uszkodzenia wątroby. Stwierdzano również arytmie i zapalenie trzustki. Przy długotrwałym stosowaniu leku w dużych dawkach ze strony układu krwiotwórczego może się rozwinąć anemia aplastyczna, pancytopenia, agranulocytoza, neutropenia, leukopenia, trombocytopenia. Przy przyjmowaniu dużych dawek ze strony OUN (układu nerwowego środkowego) – zawroty głowy, pobudzenie psychoruchowe i zaburzenia orientacji; ze strony układu moczowego – nerkowa toksyczność (kolka nerkowa, nefryt śródmiąższowy, martwica brodawek); ze strony układu trawiennego – martwica wątroby. U pacjentów z czynnikami ryzyka (długotrwałe stosowanie karbamazepiny, fenytoiny, fenobarbitalu, primidona, ryfampicyny, ziół hiperycznika lub innych leków indukujących enzymy wątrobowe; nadużywanie alkoholu; niedostateczność układu glutationowego, np. nieprawidłowe odżywianie, AIDS, głodówka, mukowiscydoza, kaheksja) stosowanie 5 g lub więcej paracetamolu może prowadzić do uszkodzenia wątroby. Uszkodzenie wątroby może stać się widoczne w ciągu 12–48 godzin po przedawkowaniu. W przypadku przedawkowania pacjenta należy natychmiast przewieźć do szpitala, nawet jeśli nie występują wczesne objawy przedawkowania. Objawy przedawkowania pojawiają się w ciągu pierwszych 24 godzin: nudności, wymioty, obniżenie apetytu, bladość, ból brzucha. Objawy mogą nie odzwierciedlać ciężkości przedawkowania lub ryzyka uszkodzenia.

Środki zaradcze:

• natychmiastowa hospitalizacja;
• oznaczenie poziomu paracetamolu w osoczu krwi;
• przemywanie żołądka;
• podanie antydoty N-acetylocysteiny dożylnie lub metioniny doustnie w ciągu pierwszych 10 godzin;
• terapia objawowa.

Działania niepożądane.

Reakcje alergiczne: anafilaksja, szok anafilaktyczny, obrzęk naczynioruchowy (Quinckego), rumień, pokrzywka, swędzenie skóry, wysypka na skórze i błonach śluzowych, wielopostaciowa wypryskowica, toksyczne martwica nabłonka.

Ze strony układu krwiotwórczego: anemia, siarkohemoglobinemia i metemoglobinemia (cyanosis, duszność, bóle serca), anemia hemolityczna, trombocytopenia, leukopenia i neutropenia.

Ze strony układu oddechowego: skurcz oskrzeli u pacjentów wrażliwych na aspirynę i inne NSAID (niesteroidowe leki przeciwzapalne).

Ze strony układu trawiennego: nudności, ból w nadbrzuszu, zaburzenia funkcji wątroby, podwyższenie aktywności enzymów wątrobowych, zazwyczaj bez rozwoju żółtaczki, martwica wątroby (efekt zależny od dawki).

Ze strony układu endokrynnego: hipoglikemia, aż do śpiączki hipoglikemicznej.

Związane z postacią leku: podrażnienie odbytu i odbytnicy.

Zaburzenia przemiany materii i odżywiania: kwasica metaboliczna z wysokim odstępem anionowym o częstości „nieznana” (nie można oszacować na podstawie dostępnych danych).

Opis poszczególnych działań niepożądanych

Kwasica metaboliczna z wysokim odstępem anionowym

Przypadki kwasicy metabolicznej z wysokim odstępem anionowym jako następstwa kwasicy piraglutaminowej obserwowano po stosowaniu paracetamolu u pacjentów z czynnikami ryzyka (patrz sekcja „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności”).

Kwasica piraglutaminowa może wystąpić w wyniku niskiego poziomu glutationu u tych pacjentów.

W przypadku wystąpienia jakichkolwiek niepożądanych reakcji należy przerwać stosowanie leku i niezwłocznie skonsultować się z lekarzem.

Okres ważności.

4 lata.

Warunki przechowywania.

Przechowywać w oryginalnym opakowaniu w temperaturze nie wyższej niż 25 °C. Przechowywać w miejscu niedostępnym dla dzieci.

Opakowanie.

Po 5 tabletów dopochwowych w blaszance, 2 blaszanki w tekturowym pudełku.

Kategoria dystrybucji. Bez recepty.

Producent.

Sp. z o.o. „FARMEKS GRUP”.

Adres producenta i miejsce prowadzenia działalności.

Ukraina, 08301, obwód kijowski, miasto Boryspol, ul. Szewczenki 100.