Metoprolol

INSTRUKCJA dot. stosowania leku METOPROLOL (METOPROLOL)

Skład:

substancja czynna: metoprolol;

1 tabletka zawiera metoprololu tartratu, przeliczając na 100 % substancję – 25 mg lub 50 mg lub 0 mg;

substancje pomocnicze: laktoza jednowodna; celuloza mikrokryształowa; krospowidon; powidon; talk; stearynian wapnia.

Postać leku. Tabletki.

Główne właściwości fizykochemiczne: tabletki o kształcie okrągłym, z płaską powierzchnią, białe lub białe z kremowym odcieniem, z dwiema wzajemnie prostopadłymi żłobkami i fasetą.

Grupa farmakoterapeutyczna. Selektywne blokery receptorów β-adrenergicznych.

Kod ATC C07AB02.

Właściwości farmakologiczne.

Farmakodynamika.

Metoprolol – lek wykazujący kardioprotekcyjne działanie, będący selektywnym blokerem β1-adrenoreceptorów. Nie wykazuje działania stabilizującego błony i nie posiada wewnętrznej aktywności sympatykomimetycznej.

Hamuje działanie serca wywołane zwiększoną aktywnością układu sympatycznego, znacznie zmniejszając częstość skurczów serca, kurczliwość mięśnia sercowego, minutową objętość serca oraz ciśnienie tętnicze.

W nadciśnieniu tętniczym metoprolol obniża ciśnienie tętnicze u pacjentów zarówno w pozycji stojącej, jak i leżącej. Długotrwały efekt przeciwciśnieniowy leku jest związany z stopniowym zmniejszaniem ogólnego oporu naczyniowego obwodowego.

U pacjentów z nadciśnieniem tętniczym długotrwałe stosowanie leku sprzyja statystycznie istotnemu zmniejszeniu masy lewej komory oraz poprawie funkcji rozkurczowej lewej komory serca.

U mężczyzn z łagodnym i umiarkowanym nadciśnieniem tętniczym metoprolol zmniejsza śmiertelność z powodu chorób układu sercowo-naczyniowego (przede wszystkim częstość nagłej śmierci, zawałów mięśnia sercowego zakończonych zgonem oraz udarów mózgu).

Dzięki obniżeniu ogólnego ciśnienia tętniczego, zmniejszeniu częstości skurczów serca i kurczliwości mięśnia sercowego metoprolol zmniejsza zapotrzebowanie mięśnia sercowego na tlen. Poprzez zmniejszenie częstości skurczów serca i tym samym wydłużenie fazy rozkurczu, metoprolol poprawia perfuzję i natlenienie obszarów mięśnia sercowego z zaburzonym ukrwieniem.

Dodatkowo lek zmniejsza liczbę, czas trwania i nasilenie napadów dławicy piersiowej, jak również bezobjawowej ischemii oraz zwiększa tolerancję wysiłku fizycznego.

W zespole po zawale serca metoprolol zmniejsza śmiertelność poprzez zmniejszenie ryzyka nagłej śmierci. Ten efekt jest przede wszystkim związany z zapobieganiem wystąpieniu migotania komór. Zmniejszenie śmiertelności obserwuje się niezależnie od tego, czy metoprolol został podany we wczesnym czy późnym okresie choroby, a także u pacjentów z wysokim ryzykiem i u chorych z cukrzycą.

W przypadku stosowania metoprololu po zawale serca lek zmniejsza możliwość wystąpienia ponownego zawału.

W przypadku przewlekłej niewydolności serca rozwijającej się na podłożu kardiomiopatii rozstrzeniowej, metoprolol, początkowo podawany w niskiej dawce (2 × 5 mg dziennie), którą następnie stopniowo zwiększano, poprawiał czynność serca, jakość życia i sprawność fizyczną pacjentów; zmniejszał liczbę ponownych hospitalizacji z powodu niewydolności serca oraz potrzebę przeszczepienia serca.

W nadkomorowej tachykardii, migotaniu przedsionków i ekstrasystolii komorowej metoprolol zmniejsza częstość komorową i liczbę ekstrasystolii komorowych.

W dawkach terapeutycznych działanie naczynio- i oskrzeloskurczowe metoprololu jest mniej wyrażone niż przy nieselektywnych blokerach β-adrenergicznych.

W porównaniu z nieselektywnymi blokerami β-adrenergicznymi metoprolol znacznie słabiej wpływa na produkcję insuliny i metabolizm węglowodanów. Niewiele zmienia odpowiedzi sercowo-naczyniowej na hipoglikemię lub przedłuża jedynie nieznacznie trwanie napadu hipoglikemii.

W krótkotrwałych badaniach klinicznych metoprolol wywoływał nieznaczny wzrost stężenia trójglicerydów i nieznaczne obniżenie stężenia wolnych kwasów tłuszczowych we krwi. W niektórych przypadkach obserwowano również nieznaczne obniżenie stężenia HDL-C (cholesterolu lipoprotein o wysokiej gęstości), jednak było ono mniejsze niż przy stosowaniu nieselektywnych blokerów β-adrenergicznych. Jednak w długotrwałych badaniach klinicznych wykazano istotne obniżenie stężenia całkowitego cholesterolu we krwi po kilku latach leczenia metoprololem.

Farmakokinetyka.

Metoprolol szybko i niemal całkowicie wchłania się z przewodu pokarmowego. Parametry farmakokinetyczne metoprololu są liniowe w zakresie dawek terapeutycznych.

Maksymalne stężenie w osoczu osiągane jest po 1,5–2 godzinach od przyjęcia. Po wchłonięciu metoprolol ulega metabolizmowi pierwszego przejścia. Biologiczna dostępność metoprololu wynosi około 50% po pojedynczej dawce i prawie 70% po wielokrotnym stosowaniu.

Jednoczesne spożycie pokarmu może zwiększać biologiczną dostępność metoprololu o 30–40%.

Stopień wiązania z białkami osocza jest niski, około 5–10%.

Metoprolol szeroko rozprowadza się w tkankach i charakteryzuje się dużą objętością dystrybucji pozornej (5,6 l/kg).

Metoprolol metabolizuje się w wątrobie przy udziale enzymów cytochromu P450. Metabolity nie przyczyniają się do działania klinicznego.

Okres półtrwania (t1/2) wynosi średnio 3,5 godziny (waha się w granicach 1–9 godzin).

Całkowity klirens wynosi około 1 l/min.

Ponad 95% podanej dawki może być wykrywane w moczu, z czego 5% wydzielane jest w postaci niezmienionej. W niektórych przypadkach ta wartość może wzrosnąć do 30%.

U pacjentów w podeszłym wieku parametry farmakokinetyczne metoprololu istotnie się nie zmieniają.

Niewydolność nerek nie wpływa na ogólną biologiczną dostępność i eliminację metoprololu. Jednak w takich przypadkach zmniejsza się wydalanie metabolitów. Istotne nagromadzenie metabolitów obserwowano u ciężko chorych pacjentów z niewydolnością nerek (stopień filtracji kłębuszkowej – 5 ml/min). Jednakże nagromadzenie metabolitów nie zwiększa stopnia blokady β.

Niewydolność wątroby nieznacznie wpływa na parametry farmakokinetyczne metoprololu. Jednak przy ciężkim cyrozę wątroby i po operacji anastomozy wrotnej-żylnej ogólna biologiczna dostępność metoprololu może wzrosnąć, a całkowity klirens ulec obniżeniu. U pacjentów po operacji anastomozy wrotnej-żylnej całkowity klirens organizmu zmniejszał się do około 0,3 l/min, a pole pod krzywą „stężenie – czas” zwiększało się około 6-krotnie w porównaniu do osób zdrowych.

Charakterystyki kliniczne.

Wskazania.

• Nadciśnienie tętnicze.
• Choroba wieńcowa (w tym postaci po zawale serca).
• Arytmia (w tym nadkomorowe tachyarytmie).
• Zapobieganie śmierci sercowej i nawrotu zawału serca po ostrej fazie zawału mięśnia sercowego.
• W ramach terapii kompleksowej w nadczynności tarczycy.
• Profilaktyka napadów migreny.

Przeciwwskazania.

• Podwyższona wrażliwość na którykolwiek składnik leku lub na inne leki z grupy β-blokerów;
• blokada przedsionkowo-komorowa (blokada AV) II i III stopnia, blokada węzła zatokowego;
• zespół słabości węzła zatokowego;
• niewydolność serca w stadium dekompensacji (obrzęk płuc, hipoperfuzja lub hipotensja tętnicza); długotrwała lub okresowa terapia inotropowa agonistami receptorów β;
• wyrażona bradykardia (częstotliwość skurczów serca (FC) ≤ 45/min);
• szok kardiogenny;
• ciężkie zaburzenia krążenia obwodowego z bólem lub zmianami troficznymi;
• hipotensja tętnicza (ciśnienie skurczowe < 100 mmHg);
• kwasica metaboliczna;
• nieleczona fochromocytoma;
• długotrwała lub okresowa terapia inotropowa agonistami receptorów β;
• jednoczesna terapia inhibitorami monoaminooksydazy typu A (MAO-A);
• ciężka astma oskrzelowa, ciężka postać przewlekłych chorób obturacyjnych oskrzeli i płuc;
• stosowanie metoprololu jest przeciwwskazane u pacjentów, u których stosuje się dożylne podawanie antagonistów wapnia typu werapamil i diltiazem lub innych leków przeciwarytmicznych (np. dysopyramid).

Metoprololu nie należy stosować u pacjentów z podejrzeniem ostrego zawału mięśnia sercowego przy częstości skurczów serca mniejszej niż 45/min, odcinku P–Q > 0,24 s lub ciśnieniu tętniczym skurczowym < 100 mmHg.

Uwaga. U pacjentów z dekompensacją niewydolności serca dobrze tolerujących inne leki, stosowanie metoprololu jest możliwe przy indywidualnym doborze dawki.

Interakcje z innymi lekami i inne rodzaje interakcji.

Metoprolol jest substratem enzymu CYP 2D6. Na stężenie metoprololu w osoczu mogą wpływać leki hamujące CYP 2D6, np.: chinidyna, terbinafina, paroksetyna, fluoksetyna, sertalina, celekoksyb, propafenon i difenhydramina. Na początku leczenia tymi lekami może być konieczne zmniejszenie dawki metoprololu.

Pochodne kwasu barbiturowego: barbiturany (w tym pentobarbital) stymulują metabolizm metoprololu poprzez indukcję enzymu.

Należy unikać jednoczesnego przyjmowania leku Metoprolol z następującymi lekami

Pacjenci powinni być dokładnie monitorowani, jeśli jednocześnie z metoprololem przyjmują ganglioblokery, inne β-blokery (np. krople do oczu) lub inhibitory monoaminooksydazy (MAO-I).

Propafenon: należy unikać jednoczesnego stosowania z propafenonem. Wiadomo, że u 4 pacjentów leczonych metoprololem po podaniu propafenonu stężenie metoprololu w osoczu wzrosło 2–5-krotnie, a u 2 pacjentów wystąpiły działania niepożądane typowe dla metoprololu. Interakcja została potwierdzona u 8 zdrowych ochotników. Interakcja ta może wynikać z faktu, że propafenon, podobnie jak chinidyna, hamuje metabolizm metoprololu poprzez cytochrom P450 2D6. Rezultat tej kombinacji jest nieprzewidywalny, ponieważ propafenon ma również właściwości β-blokujące.

Jednoczesne stosowanie leku Metoprolol z następującymi lekami może wymagać dostosowania dawki

Klonidyna: przy nagłym odstawieniu klonidyny na tle leczenia β-blokerami może dojść do wzrostu ciśnienia tętniczego. Jeśli konieczne jest odstawienie wspomagającej terapii klonidyną, β-bloker należy odstawić kilka dni przed odstawieniem klonidyny.

U pacjentów, którzy jednocześnie z metoprololem przyjmują antagonistów wapnia typu werapamil lub diltiazem oraz/lub leki przeciwarytmiczne, możliwe są negatywne działanie inotropowe i chronotropowe. Pacjentom przyjmującym β-blokery nie należy podawać werapamilu dożylnej ze względu na zagrożenie zatrzymaniem akcji serca. β-blokery mogą nasilać negatywne działanie inotropowe i chronotropowe leków przeciwarytmicznym (analogi chinidyny lub amiodaron).

Amiodaron: doniesienia kliniczne potwierdzają, że u pacjentów przyjmujących amiodaron może rozwinąć się wyraźna bradykardia zatokowa w przypadku jednoczesnego stosowania metoprololu. Amiodaron ma niezwykle długi okres półtrwania (ok. 50 dni) – oznacza to, że interakcja może występować przez długi czas po odstawieniu tego leku.

Leki przeciwarytmiczne klasy I: leki przeciwarytmiczne klasy I i β-blokery mają addytywne negatywne działanie inotropowe, co może prowadzić do poważnych skutków ubocznych hemodynamicznych u pacjentów z zaburzoną funkcją lewej komory. Należy również unikać stosowania tej kombinacji w zespole słabości węzła zatokowego i zaburzeniach przewodnictwa przedsionkowo-komorowego. Interakcja ta jest najlepiej opisana przy stosowaniu dysopyramidu.

Nielsteroidowe leki przeciwzapalne/przeciwreumatyczne (NSAID): wykazano, że NSAID przeciwdziałają działaniu hipotensyjnemu β-blokerów. Głównie badano indometacynę. Prawdopodobnie interakcja ta nie występuje z sulindakiem. Badania negatywnej interakcji przeprowadzono z diklofenakiem.

U pacjentów leczonych β-blokerami wzmacnia się działanie kardiodepresyjne anestetyków wziewnych. Induktory lub inhibitory metabolizmu mogą wpływać na stężenie metoprololu w osoczu.

Stężenie metoprololu w osoczu zmniejsza się po przyjmowaniu ryfampicyny lub może wzrastać po przyjmowaniu cyklosporyny, fenytoiny, alkoholu, hydralazyny oraz inhibitorów zwrotnego wychwytu serotoniny (paroksetyna, fluoksetyna i sertalina).

W przypadku wspomagającej terapii indometacyną lub innymi lekami hamującymi syntazę prostaglandyn działanie hipotensyjne β-blokerów może być osłabione.

Kardioselktywne β-blokery wpływają w mniejszym stopniu na ciśnienie tętnicze po podaniu adrenaliny niż nieselektywne β-blokery.

Diltiazem: diltiazem i blokery receptorów β mają addytywne działanie hamujące na przewodnictwo AV i funkcję węzła zatokowego. Może to prowadzić do wyraźnej bradykardii.

Adrenalina: u pacjentów stosujących nieselektywne blokery receptorów β (w tym pindolol i propranolol) po podaniu adrenaliny występowała wyraźna hipertensja tętnicza i bradykardia (ok. 10 doniesień). Ponadto przypuszcza się, że adrenalina zawarta w anestetykach miejscowych może wywołać rozwój tych reakcji w przypadku wstrzyknięcia do naczynia. Ryzyko jest prawdopodobnie mniejsze przy stosowaniu kardioselktywnych blokerów receptorów β.

Fenylopropanolamina: fenylopropanolamina (norefedryna) w dawce pojedynczej 50 mg może powodować patologiczny wzrost ciśnienia tętniczego rozkurczowego u zdrowych ochotników. Propranolol ogólnie przeciwdziała wzrostowi ciśnienia tętniczego wywołanemu fenylopropanolaminą. Blokery receptorów β mogą wywoływać paradoksalne reakcje hipertensyjne u pacjentów stosujących wysokie dawki fenylopropanolaminy. W dwóch przypadkach opisano kryz hipertensyjny podczas leczenia wyłącznie fenylopropanolaminą.

Może wystąpić konieczność ponownego dostosowania dawki doustnych leków przeciwcukrzycowych u pacjentów stosujących β-blokery. W przypadku jednoczesnego stosowania β-blokerów z insuliną lub doustnymi lekami przeciwcukrzycowymi może nasilać się lub przedłużać ich działanie. W tym przypadku objawy hipoglikemii (szczególnie tachykardia i drżenie) mogą być maskowane lub zanikać. W takich przypadkach konieczne jest regularne monitorowanie poziomu glukozy we krwi.

Należy unikać jednoczesnego przyjmowania z barbituranami, ponieważ barbiturany (badane na pentobarbitalu) stymulują metabolizm metoprololu poprzez indukcję enzymu.

Na stężenie metoprololu w osoczu mogą wpływać leki hamujące CYP 2D6, np.: chinidyna, terbinafina, paroksetyna, fluoksetyna, sertalina, celekoksyb, propafenon i difenhydramina. Na początku leczenia tymi lekami może być konieczne zmniejszenie dawki metoprololu.

Glikozydy naparstnicy: jednoczesne stosowanie glikozydów naparstnicy i blokerów receptorów β może wydłużać czas przewodnictwa przedsionkowo-komorowego i powodować bradykardię.

Difenhydramina: difenhydramina zmniejsza (2,5-krotnie) klirens metoprololu do α-hydroksymetoprololu poprzez układ CYP 2D6 u osób o szybkiej hydroksylacji. Działania metoprololu są nasilane. Prawdopodobnie difenhydramina może hamować metabolizm innych substratów CYP 2D6.

Ryfampicyna: ryfampicyna może stymulować metabolizm metoprololu, co prowadzi do zmniejszenia jego stężenia w osoczu.

Należy zachować ostrożność przy łączeniu z nitratami ze względu na ryzyko hipotensji tętniczej i/lub bradykardii.

Pacjenci, którzy jednocześnie z metoprololem przyjmują blokery zwojów współczulnych, powinni być dokładnie monitorowani.

Metoprolol może zaburzać eliminację lidokainy.

Metoprolol należy stosować ostrożnie u pacjentów przyjmujących stymulatory receptorów β2 i β1 oraz dihydropirydyny.

Należy zachować ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu metoprololu z ergotaminą.

Należy ostrożnie łączyć metoprolol z innymi lekami o działaniu hipotensyjnym.

Особливости stosowania.

Podczas stosowania metoprololu tartratu, tak jak i innych β-blokatorów, należy kontrolować częstość skurczów serca (częstość rytmu serca) oraz ciśnienie tętnicze (początkowo codziennie, następnie raz na miesiąc).

Pacjentom stosującym β-blokatory nie należy podawać dożylnie antagonistów wapnia typu werapamil.

Zazwyczaj pacjentom z astmą, leczonym jednocześnie, przepisuje się β2-agonisty (w tabletkach lub w postaci aerozolu). W przypadkach, gdy ci pacjenci zaczynają przyjmować lek, może być konieczne zwiększenie dawki β2-agonistów. Ryzyko wpływu leku na receptory β2 jest niższe niż przy stosowaniu zwykłych nieselektywnych β1-blokatorów w tabletkach.

Szczególnie staranne lekarskie nadzorowanie jest konieczne u pacjentów z cukrzycą (kontrola poziomu glukozy we krwi), u pacjentów z niestabilnym poziomem cukru we krwi, przy stosowaniu surowej diety z okresami głodówki. W trakcie leczenia metoprololem istnieje minimalne ryzyko wpływu na metabolizm cukru lub maskowania hipoglikemii w porównaniu z leczeniem nieselektywnymi β-blokatorami.

Metoprolol może maskować niektóre objawy kliniczne tarczycy (np. tachykardię). Nagłe odstawienie leku pacjentom z tarczycą jest przeciwwskazane ze względu na możliwość nasilenia się objawów.

Pacjenci leczeni na niewydolność serca powinni być leczeni na tę chorobę przed rozpoczęciem stosowania metoprololu, a także w trakcie tego leczenia.

Bardzo rzadko już istniejące zaburzenia przewodnictwa przedsionkowo-komorowego mogą się nasilić do bloku przedsionkowo-komorowego wyższego stopnia. Pacjentów z blokiem przedsionkowo-komorowym I stopnia należy leczyć tym lekiem z dużą ostrożnością.

Nagłe odstawienie β-blokatorów jest niebezpieczne, szczególnie dla pacjentów z wysokim ryzykiem, i może nasilać przewlekłą niewydolność serca, a także zwiększać ryzyko rozwoju zawału mięśnia serca i nagłej śmierci. Dlatego przerwanie leczenia lekiem Metoprolol z jakiegokolwiek powodu należy, o ile to możliwe, przeprowadzać stopniowo, przez co najmniej 2 tygodnie, przy czym dawkę leku na każdym etapie zmniejsza się o połowę aż do ostatniej dawki 12,5 mg (połowa tabletki 25 mg). Ostatnią dawkę należy przyjmować przez co najmniej 4 dni przed całkowitym odstawieniem leku. W przypadku nawrotu objawów zaleca się spowolnienie zmniejszania dawki.

Metoprolol należy stosować z ostrożnością u pacjentów z miastenią.

Metoprolol może nasilić już istniejącą bradykardię. W przypadku rozwoju bradykardii (częstość rytmu serca poniżej 50–55 uderzeń/min) w trakcie leczenia metoprololem należy zmniejszyć dawkę i/lub stopniowo odstawić lek.

Dzięki swojemu działaniu hipotensyjnemu lek może nasilać objawy zaburzeń krążenia obwodowego, takie jak przemijające kulawienie.

Jeśli lek stosuje się pacjentom z feochromocytomą, równolegle należy stosować lek α-sympatolityczny.

Przed przeprowadzeniem znieczulenia ogólnego lekarz-anestezjolog powinien być poinformowany o tym, że pacjent stosuje Metoprolol. W przypadku interwencji chirurgicznej należy uprzedzić anestezjologa, że pacjent przyjmuje metoprolol. Pacjentom, u których ma być przeprowadzona interwencja chirurgiczna, nie zaleca się odstawiania leczenia β-blokatorami. Jeśli odstawienie metoprololu uznaje się za konieczne, powinno się to odbyć, o ile to możliwe, nie później niż 48 godzin przed znieczuleniem ogólnym. Należy unikać nagłego stosowania wysokich dawek metoprololu pacjentom, którzy przeszli operacje niekardiologiczne, ponieważ wiąże się to z rozwojem bradykardii, hipotensji tętniczej i udaru, w tym zakończonych śmiercią u pacjentów z czynnikami ryzyka kardiologicznego.

Z drugiej strony, u niektórych pacjentów korzystne może być stosowanie β-blokatorów jako leku przedmedykacji. W takich przypadkach należy wybrać znieczulenie o niewielkim negatywnym działaniu inotropowym w celu zminimalizowania ryzyka hamowania czynności mięśnia sercowego.

Metoprolol może spowodować niewielki wzrost poziomu trójglicerydów i zmniejszenie poziomu wolnych kwasów tłuszczowych we krwi. W niektórych przypadkach obserwowano niewielkie zmniejszenie poziomu lipoprotein o niskiej gęstości (LDL), które było znacznie mniejsze w porównaniu z przyjmowaniem nieselektywnych β2-blokatorów. Jednakże w jednym długoterminowym badaniu wykazano istotne obniżenie poziomu całkowitego cholesterolu po leczeniu metoprololem przez kilka lat.

Brak wystarczającej doświadczenia w stosowaniu metoprololu u pacjentów z niewydolnością serca i następującymi współistniejącymi czynnikami: niestabilna niewydolność serca (NYHA IV (według klasyfikacji New York Heart Association)); zawał mięśnia serca lub niestabilna dławica piersiowa w ciągu ostatnich 28 dni; zaburzenia funkcji nerek i wątroby; wiek pacjenta powyżej 80 lat i poniżej 40 lat; wyraźne hemodynamicznie choroby zastawkowe; przerostowa kardiomiopatia zwężająca; w trakcie lub w ciągu 4 miesięcy po operacji serca. Leczenie takich pacjentów powinno być prowadzone przez lekarzy z odpowiednimi umiejętnościami i doświadczeniem.

U pacjentów z dławicą Prinzmetala częstość i nasilenie napadów dławicy mogą wzrosnąć w wyniku pośredniego zwężenia naczyń wieńcowych przez receptory α. Dlatego nie należy przepisywać nieselektywnych β-blokatorów tym pacjentom, a selektywne β1-blokatory należy stosować z ostrożnością.

U pacjentów przyjmujących β-blokatory adrenalina może podnieść ciśnienie tętnicze i spowodować (refleksyjną) bradykardię; ta reakcja jest mniej prawdopodobna przy stosowaniu selektywnych β-blokatorów.

Bardzo rzadko może nasilić się już istniejące umiarkowane zaburzenie przewodnictwa przedsionkowo-komorowego, czasem z rozwojem bloku przedsionkowo-komorowego.

Anafilaktyczny wstrząs przebiega ciężko u pacjentów leczonych β-blokatorami.

Pacjenci, u których w wywiadzie stwierdzono ciężkie reakcje alergiczne, wymagają ostrożności podczas leczenia metoprololem. Szczególną uwagę należy również zwrócić na pacjentów z reakcjami alergicznymi, którzy są leczeni szczepionkami (terapia odwrażająca). Efekt podania zwykłych dawek adrenaliny może być niewystarczający.

Pacjenci korzystający z soczewek kontaktowych powinni wziąć pod uwagę, że lek może zmniejszać wydzielanie łez.

Leczenie metoprololem pacjentów z łuszczycą lub chorobami depresyjnymi w wywiadzie należy przepisać dopiero po dokładnym rozważeniu stosunku korzyści do ryzyka.

Biodostępność metoprololu może wzrastać przy cyrozę wątroby.

Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z ciężkimi zaburzeniami funkcji nerek, z poważnymi stanami ostrymi towarzyszącymi acidosis metabolicznej, oraz pacjentów otrzymujących leczenie kombinowane lekami nasercowymi.

Lek zawiera laktozę, dlatego nie należy go przepisywać pacjentom z dziedzicznym niedoborem laktozy, nietolerancją galaktozy lub zaburzeniem metabolizmu glukozy/galaktozy.

Stosowanie w okresie ciąży lub karmienia piersią.

Metoprolol, tak jak i inne leki, nie powinien być stosowany w okresie ciąży lub karmienia piersią bez konieczności. Jak i inne β-adrenoblokatory, metoprolol może powodować działania niepożądane, takie jak bradykardia i hipoglikemia, u płodu i noworodka lub u niemowlęcia w okresie karmienia piersią.

Zazwyczaj β-blokatory hamują przepływ krwi przez łożysko, co może prowadzić do opóźnienia wzrostu płodu. Metoprolol może spowodować rozwój bradykardii, hipotensji tętniczej, hipoglikemii i hamowania oddychania u noworodków, dlatego jego przyjmowanie należy przerwać 48–72 godziny przed oczekiwanym rozpoczęciem porodu. Jeśli to niemożliwe, należy dokładnie monitorować stan niemowlęcia przez 48–72 godziny po porodzie.

Z drugiej strony, ilość metoprololu, którą niemowlę otrzymuje z mlekiem matki, w celu realizacji potencjalnego efektu blokowania receptorów β-adrenergicznych, jest niewielka, pod warunkiem że dawki metoprololu przyjmowane przez matkę mieszczą się w granicach terapeutycznego zakresu dawkowania. Należy dokładnie monitorować stan niemowląt karmionych piersią w celu wykrycia potencjalnych efektów β-blokady.

Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwanie maszyn. Stosowanie metoprololu może wpływać na czynności wymagające wysokiej szybkości reakcji psychicznych i fizycznych, szybkiego podejmowania decyzji (np. prowadzenie pojazdów, obsługa maszyn i urządzeń, praca na wysokości), dlatego w okresie leczenia należy powstrzymać się od tego rodzaju czynności.

Sposób stosowania i dawki.

Metoprolol przeznaczony jest do codziennego przyjmowania, najlepiej rano. Tabletki należy przyjmować niezależnie od posiłków. Tabletkę należy przyjmować nie żując, wypić wraz z odpowiednią ilością wody pitnej. Dawkę należy ustalać indywidualnie, stopniowo zwiększając ją, aby uniknąć nadmiernej bradykardii. W okresie doboru dawki należy kontrolować częstość skurczów serca w celu zapobiegania bradykardii. Maksymalna dawka dzienna – 400 mg.

Hipertensja tętnicza. Zalecana dawka wynosi 100 mg (jednorazowo rano lub podzielona na dwa przyjęcia – rano i wieczorem). Jeśli przy tej dawce nie uzyskano efektu terapeutycznego, dawkę dzienną można zwiększyć do 200 mg (jednorazowo rano lub podzielona na dwa przyjęcia – rano i wieczorem) lub lek należy skombinować z innymi lekami przeciwhypertensyjnymi.

Choroba wieńcowa. Zalecana dawka leku wynosi 50–100 mg 2–3 razy na dobę. W razie potrzeby lek można skombinować z innymi lekami stosowanymi w leczeniu choroby wieńcowej.

Arhythmia. Zalecana dawka wynosi 50 mg 2–3 razy na dobę. W razie potrzeby dawkę dzienną można zwiększyć do 300 mg, podzieloną na 2–3 przyjęcia.

Przy zawałach mięśnia sercowego (leczenie należy rozpocząć w ciągu pierwszych 12 godzin od wystąpienia bólu w klatce piersiowej). Zalecana dawka wynosi 50 mg co 6 godzin przez 48 godzin, zalecana dawka utrzymania – 200 mg dziennie, podzielona na dwa przyjęcia. Leczenie trwa nie krócej niż 3 miesiące.

Hiperthyreoza (toksykoza tarczycy). Zalecana dawka wynosi 50 mg 4 razy na dobę. Po osiągnięciu efektu terapeutycznego dawkę należy stopniowo zmniejszać.

Profilaktyka napadów migreny. Zalecana dawka dzienna wynosi 100–200 mg na dobę, podzielona na 2 przyjęcia.

Pacjenci z zaburzeniem funkcji nerek. Nie ma potrzeby korygowania dawki.

Pacjenci z zaburzeniem funkcji wątroby. Korygowanie dawki (zmniejszenie dawki metoprololu) jest zazwyczaj konieczne u pacjentów z ograniczoną funkcją wątroby (np. u pacjentów z marskością wątroby).

Pacjenci w wieku starszym. Nie ma potrzeby korygowania dawki.

Hipertensja tętnicza: przy łagodnej i umiarkowanej hipertensji dawka początkowa wynosi 25 mg.

Dzieci. Stosowanie leku jest przeciwwskazane u dzieci.

Przedawkowanie.

Toksykologia. U dorosłej osoby przyjęcie dawki 7,5 g powodowało zgon z powodu zatrucia. Przyjęcie 100 mg leku przez 5-letnie dziecko nie było towarzyszone objawami zatrucia po przepłukaniu żołądka. Umiarkowane zatrucie spowodowała dawka 450 mg u 12-letniego dziecka oraz dawka 1,4 g u dorosłej osoby, poważne zatrucie u dorosłej osoby spowodowała dawka 2,5 g, a dawka 7,5 g – bardzo poważne zatrucie.

Objawy. Najcięższe są objawy ze strony układu sercowo-naczyniowego, jednak w niektórych przypadkach, szczególnie u dzieci i młodych osób, mogą dominować objawy ze strony ośrodkowego układu nerwowego i osłabienie oddychania. Hipotensja tętnicza, bradykardia zatokowa, blok AV I–III stopnia, wydłużenie odcinka QT (przypadek wyjątkowy), niewydolność serca, szok kardiogenny, asystolia, nudności, wymioty, skurcz oskrzeli, sinica, hipoglikemia, utrata przytomności, śpiączka, w niektórych przypadkach – hipokaliemia. Osłabienie oddychania, zatrzymanie oddychania.

Inne: osłabienie, dezorientacja, drobny drżenie, drgawki, potliwość, mrowienie, skurcz oskrzeli, nudności, wymioty, możliwe skurcze przełyku, hipoglikemia (szczególnie u dzieci) lub hiperglikemia, hiperkaliemia. Wpływ na nerki. Tymczasowy zespół miasteniczny. Pierwsze objawy przedawkowania mogą pojawić się 20 minut – 2 godziny po przyjęciu nadmiernego dawkowania.

Jednoczesne spożycie alkoholu, przyjmowanie leków przeciwhypertensyjnych, chinidyny lub barbituranów może pogorszyć stan pacjenta.

Leczenie. Wymagana jest intensywna terapia i ścisła obserwacja pacjenta (parametry krążenia i oddychania, funkcja nerek, poziom glukozy we krwi, elektrolity osocza). Jeśli lek został przyjęty niedawno, dalsze wchłanianie można zmniejszyć przepłukując żołądek, stymulując wymioty i podając węgiel aktywny.

NB! Atropinę (0,25–0,5 mg dożylnie dorosłym, 10–20 μg/kg masy ciała – dzieciom) należy podać przed przepłukaniem żołądka (z powodu ryzyka stymulacji nerwu błędnego). Może być konieczna intubacja i zastosowanie respiratora; odpowiednie uzupełnienie objętości; infuzja glukozy; monitorowanie EKG; powtarzane wstrzykiwania dożylnego atropiny 1–2 mg (głównie przy objawach z udziałem nerwu błędnego). W przypadku osłabienia funkcji mięśnia sercowego: infuzja dobutaminy lub dopaminy oraz glubionianu wapnia 9 mg/ml, 10–20 ml.

Można podać glukagon 50–150 μg/kg masy ciała dożylnie w ciągu 1 minuty, a także amrynon. W niektórych przypadkach skuteczne było dodanie adrenaliny (epinefryny).

Infuzja sodu (chlorek lub węglan sodu) w przypadku wydłużenia zespołu QRS i arytmii. Można zastosować stymulator serca. W przypadku zatrzymania krążenia mogą być potrzebne działania resuscytacyjne przez kilka godzin. Przy skurczu oskrzeli przepisuje się terbutalina (wstrzyknięcie lub inhalacja). Terapia objawowa.

Efekty uboczne

Metoprolol jest dobrze tolerowany przez pacjentów, a występujące działania niepożądane są zazwyczaj niewielkie i przemijające.

W poniższej tabeli działania niepożądane związane z metoprololem zostały przedstawione zgodnie z klasyfikacją narządów MedDRA:

Tabela

*Częstotliwość występowania takich niepożądanych skutków, jak reakcje skórne lub podrażnienie oczu, jest niska, a objawy zwykle ustępują po zakończeniu leczenia.

Okres ważności. 5 lat.

Warunki przechowywania. Przechowywać w opakowaniu oryginalnym w temperaturze nie wyższej niż 25 °C. Przechowywać w miejscu niedostępnym dla dzieci.

Opakowanie. Po 10 tabletek w blistrze. 3 blistery w puszce.

Kategoria wydawania. Na receptę.

Producent. SPÓŁKA AKCYJNA „Kijowski Zawód Medyczny”.

Lokalizacja producenta oraz adres miejsca wykonywania działalności. Ukraina, 01032, miasto Kijów, ul. Saksaganskiego 139.