Lipojka

INSTRUKCJA DOTYCZĄCA STOSOWANIA LECZNICZEGO ŚRODKU LECZNEGO Lipojka (Lipoica)

Skład:

substancja czynna: kwas tioktowy (α-lipoiowy);

1 ampułka o pojemności 10 ml roztworu zawiera 300 mg kwasu tioktowego (α-lipoiowego);

1 ampułka o pojemności 20 ml roztworu zawiera 600 mg kwasu tioktowego (α-lipoiowego);

substancje pomocnicze: trometamol, woda do wstrzykiwań.

Postać leku. Stężony roztwór do wlewu.

Główne właściwości fizyko-chemiczne: przezroczysty roztwór o barwie żółtawej.

Grupa farmakoterapeutyczna.

Środki wpływające na układ trawienny i procesy metaboliczne. Kwas tioktowy.

Kod ATX A16AX01.

Właściwości farmakodynamiczne.

Farmakodynamika.

Kwas tioktowy (α-liponowy) to substancja podobna do witaminy o pochodzeniu endogennym, pełniąca funkcję koenzymu w procesie oksydacyjnego dekarboksylowania α-kwasów ketonowych.

Hiperglikemia spowodowana cukrzycą prowadzi do gromadzenia się tzw. zaawansowanych produktów glikacji (AGE – ang. Advanced Glycation End-products). Ten proces powoduje zmniejszenie przepływu krwi w endoneurium oraz hipoksję i niedokrwienie endoneurium, co wiąże się ze zwiększonym powstawaniem wolnych rodników tlenowych, które z kolei uszkadzają nerwy obwodowe. Ponadto w nerwach obwodowych obserwuje się obniżony poziom antyoksydantów (takich jak glutation).

Wpływ kwasu tioktowego (α-liponowego) na te procesy prowadzi do zmniejszenia powstawania zaawansowanych produktów glikacji, poprawy przepływu krwi w endoneurium, wzrostu fizjologicznego poziomu antyoksydantów, takich jak glutation, który pełni funkcję antyoksydacyjną wobec wolnych rodników tlenowych w włóknach nerwowych w przebiegu cukrzycy.

Efekty te, zaobserwowane w badaniach doświadczalnych, potwierdzają teorię, że funkcjonalność nerwów obwodowych może poprawić się dzięki kwasowi tioktowemu (α-liponowemu). Dotyczy to zaburzeń czuciowych w polineuropatii cukrzycowej, objawiających się dysestezjami i parestezjami, takimi jak uczucie pieczenia, bólu, drętwienia i „współzawodnictwa mrówek”.

Farmakokinetyka.

Pierwotna biotransformacja kwasu α-liponowego zachodzi w wątrobie. W odniesieniu do ogólnodostępności systemowej kwasu tioktowego (α-liponowego) nie stwierdza się istotnych różnic u różnych pacjentów.

Kwas tioktowy (α-liponowy) ulega biotransformacji poprzez utlenianie łańcuchów bocznych i koniugację, a następnie jest wydalany głównie z moczem.

Okres półwydalenia kwasu tioktowego (α-liponowego) z osocza krwi u ludzi wynosi około 25 minut, a całkowity klirens osocza krwi to 10–15 ml/min/kg. Na końcu infuzji kwasu tioktowego (α-liponowego) w dawce 600 mg trwającej 12 minut stężenie w osoczu krwi wynosi około 47 μg/ml. Badania na zwierzętach (szczury, psy) z wykorzystaniem znacznika radioaktywnego wykazały, że wydalanie następuje głównie drogą nerkową w postaci metabolitów w części 80–90%. U ludzi również tylko niewielka część substancji w postaci niezmienionej pojawia się w moczu. Biotransformacja zachodzi głównie poprzez utlenianie łańcuchów bocznych (β-utlenianie) i/lub S-metylowanie odpowiednich grup tiolowych.

Dane kliniczne.

Wskazania.

Leczenie objawów obwodowej (czuciowo-ruchowej) neuropatii cukrzycowej.

Przeciwwskazania.

Podwyższona wrażliwość na kwas tioktowy oraz inne składniki leku.

Niewydolność serca i oddechowa.

Ostra faza zawału mięśnia sercowego.

Ostre zaburzenia krążenia mózgowego.

Przewlekły alkoholizm oraz inne stany, które mogą prowadzić do kwasicy mleczanowej.

Interakcje z innymi lekami i inne rodzaje interakcji.

Kwas tioktowy in vitro oddziałuje z jonowymi kompleksami metali (np. z cisplatyną), dlatego przy jednoczesnym leczeniu lekiem Lipojka i cisplatyną skuteczność ostatniego jest obniżona.

Kwas tioktowy jest chelatorem metali, dlatego nie można go stosować razem z metalami (preparatami żelaza, magnezu).

Z cząsteczkami cukru (roztworem lewulozy, fruktozy) kwas tioktowy tworzy trudno rozpuszczalne związki kompleksowe.

Przy jednoczesnym stosowaniu leku Lipojka może nasilać się działanie obniżające poziom glukozy insuliny i/lub innych środków przeciwcukrzycowych. W związku z tym, szczególnie na początku leczenia kwasem tioktowym (kwasem α-lipowym), zalecana jest regularna kontrola poziomu cukru we krwi.

W celu zapobiegania wystąpieniu objawów hipoglikemii w poszczególnych przypadkach może być konieczne obniżenie dawki insuliny i/lub doustnego środka przeciwcukrzycowego.

Uwaga

Regularne spożywanie alkoholu jest istotnym czynnikiem ryzyka rozwoju i postępu objawów klinicznych neuropatii i może negatywnie wpływać na terapię lekiem Lipojka. Dlatego pacjentom z neuropatią cukrzycową zazwyczaj zaleca się, jeśli to możliwe, powstrzymywanie się od spożywania alkoholu. Ograniczenie to dotyczy również okresów przerw między cyklami leczenia.

Szczególne ostrzeżenia dotyczące stosowania.

Podczas stosowania kwasu tioktowego drogą dożylną obserwowano reakcje nadwrażliwości o różnym stopniu nasilenia, aż po wstrząs anafilaktyczny (patrz sekcja „Działania niepożądane”). Pacjenci powinni być pod ścisłym nadzorem lekarza podczas podawania leku. W przypadku pojawienia się pierwszych objawów (świąd, nudności, osłabienie) należy natychmiast przerwać leczenie i w razie potrzeby podjąć odpowiednie działania.

U chorych na cukrzycę, szczególnie na początku leczenia, konieczne jest częste monitorowanie poziomu glukozy we krwi, ponieważ może dojść do hipoglikemii w wyniku poprawy wykorzystania glukozy. W niektórych przypadkach może być konieczna korekta dawek leków przeciwcukrzycowych w celu zapobiegania hipoglikemii.

Spożycie alkoholu może zmniejszyć skuteczność leku. Dlatego zaleca się unikanie alkoholu podczas terapii preparatem Lipojka. W trakcie leczenia neuropatii wielonercowej możliwe jest krótkotrwałe nasilenie uczucia czułości towarzyszące procesom regeneracyjnym, objawiające się parestezjami i uczuciem „pełzania mrówek”.

Podczas leczenia kwasem tioktowym (α-lipowym) odnotowano przypadki rozwoju autoimmunologicznego zespołu insulinowego (AIS). Pacjenci z określonym genotypem antygenu ludzkich leukocytów HLA (antygeny białe krwi ludzkiej), takim jak HLA-DRB1*04:06 i HLA-DRB1*04:03, są bardziej narażeni na rozwój autoimmunologicznego zespołu insulinowego (zaburzenie hormonów regulujących poziom glukozy we krwi, z wyraźnym obniżeniem stężenia cukru we krwi) podczas leczenia kwasem tioktowym (α-lipowym). Allel HLA-DRB1 * 04: 03 (predispozycja do AIS, stosunek szans: 1,6) występuje częściej u osób rasy europejskiej (częściej w Europie Południowej niż Północnej); allel HLA-DRB1 * 04:06 (predispozycja do AIS, stosunek szans: 56,6) występuje głównie u pacjentów z Japonii i Korei.

W przypadku rozpoznania hipoglikemii spontanicznej u pacjentów leczonych kwasem tioktowym (α-lipowym) należy wziąć pod uwagę możliwość rozwoju autoimmunologicznego zespołu insulinowego.

Po zastosowaniu leku Lipojka może pojawić się nietypowy zapach moczu.

Lek jest wrażliwy na światło, dlatego fiolki należy wyjmować z opakowania bezpośrednio przed zastosowaniem.

Ograniczeniem dla dożylnego podawania kwasu tioktowego jest wiek pacjenta (powyżej 75 roku życia).

Stosowanie w okresie ciąży lub karmienia piersią.

Stosowanie kwasu tioktowego w czasie ciąży nie jest zalecane ze względu na brak odpowiednich danych klinicznych.

Brak danych dotyczących przenikania kwasu tioktowego do mleka matki, dlatego nie zaleca się jego stosowania w okresie karmienia piersią.

Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwanie maszyn.

Podczas stosowania leku należy powstrzymać się od prowadzenia pojazdów oraz pracy z potencjalnie niebezpiecznymi maszynami.

Sposób stosowania i dawki.

Podstawą leczenia polineuropatii cukrzycowej jest optymalna kontrola cukrzycy.

Dawkowanie

Dawkowanie i długość leczenia należy ustalić indywidualnie.

W przypadku występowania objawów obwodowej (czuciowo-ruchowej) polineuropatii cukrzycowej zalecana dawka dobową dla dorosłych wynosi 600 mg kwasu tioktowego do wstrzykiwania dożylnego, podawanych powoli — czas infuzji powinien trwać nie krócej niż 30 minut.

W okresie początkowym leczenia gotowy roztwór należy stosować dożylnie przez 2–4 tygodnie.

Sposób stosowania.

Roztwór podaje się w postaci dożylnej infuzji kroplowej dorosłym przez 30 minut; przed wstrzyknięciem lek z ampułki należy rozcieńczyć w 250 ml 0,9 % roztworu chlorku sodu.

Do przygotowania roztworu do infuzji należy stosować wyłącznie 0,9 % roztwór chlorku sodu.

Zasady przeprowadzania infuzji

Ze względu na wrażliwość substancji czynnej na działanie światła, roztwór do krótkotrwałej infuzji należy przygotować bezpośrednio przed zastosowaniem.

Roztwór do infuzji należy chronić przed działaniem światła (np. za pomocą folii aluminiowej). Chroniony przed światłem roztwór do infuzji nadaje się do stosowania przez około 6 godzin.

Zaleca się kontynuowanie terapii kwasem tioktowym (α-lipojka) w postaci doustnej w dawce 600 mg na dobę.

Dzieci.

Nie stosować u dzieci.

Przedawkowanie.

Objawy: ból głowy, nudności, wymioty. W przypadku przedawkowania lub podejrzenia wystąpienia działań niepożądanych należy natychmiast przerwać podawanie leku i, nie usuwając igły wstrzykowej, powoli podać przez nią 0,9 % roztwór chlorku sodu.

Istnieją doniesienia, że przypadkowe lub celowe zastosowanie kwasu tioktowego w dawce 10–40 g podczas intoksykacji alkoholowej prowadziło do pojedynczych przypadków ciężkiej intoksykacji, w tym śmiertelnych. Objawami klinicznymi intoksykacji były zaburzenia psychomotoryczne lub zawroty głowy, a następnie napady padaczkowe i rozwój kwasicy mleczanowej. Skutkami intoksykacji kwasem tioktowym są hipoglikemia, wstrząs, rabdomioliza, hemoliza, rozproszone wewnątrznaczyniowe krzepnięcie krwi (DIC), supresja szpiku kostnego i niewydolność wielonarządowa.

Leczenie.
W przypadku ostrej zatrucia kwasem tioktowym (np. > 80 mg/kg masy ciała u dorosłych i > 50 mg/kg masy ciała u dzieci) wskazana jest natychmiastowa hospitalizacja i podjęcie ogólnych środków terapeutycznych mających na celu detoksykację organizmu (sztuczne oddychanie, wywołanie wymiotów, przemywanie żołądka, podanie węgla aktywnego). Leczenie napadów padaczkowych, kwasicy mleczanowej i innych skutków zatrucia powinno opierać się na zasadach intensywnej terapii i leczenia objawowego w celu przyspieszenia eliminacji kwasu tioktowego. Nie istnieje specyficzny antydotum. Dotychczas nie stwierdzono danych potwierdzających celowość stosowania hemodializy, metod hemoperfuzji lub hemofiltraции w ramach wymuszonego wydalania kwasu tioktowego.

Efekty uboczne.

Klasyfikacja częstości występowania działań niepożądanych, które mogą pojawić się podczas stosowania tego leku: bardzo często (≥ 1/10), często (≥ 1/100 – < 1/10), rzadziej (≥ 1/1000 – <1/100), rzadko (≥ 1/10 000 – < 1/1000), bardzo rzadko (< 1/10 000), częstość nieznana (nie można ustalić na podstawie dostępnych danych).

Ze strony narządów wzroku: bardzo rzadko – podwójne widzenie, zaburzenia widzenia.

Ze strony przewodu pokarmowego: w pojedynczych przypadkach nudności i wymioty, biegunka, ból brzucha, które ustępują samoistnie.

Ze strony układu wątrobowo-żółciowego: częstość nieznana – cholesteryczny zapalenie wątroby.

Ze strony przemiany materii, metabolizmu: możliwa hipoglikemia*.

Ze strony układu nerwowego: rzadziej – dysgezja; bardzo rzadko – udar mózgu, ból głowy*, zawroty głowy*, nadmierna potliwość*.

Bardzo rzadko po wstrzyknięciu dożylnym kwasu α-lipoiowego obserwowano uczucie ciężkości w głowie, ból głowy, naparzanie, zwiększoną potliwość, duszność, podwyższone ciśnienie śródczaszkowe, zawroty głowy, drgawki, zaburzenia widzenia i podwójne widzenie. W większości przypadków wszystkie te objawy ustępują samoistnie.

Częstość nieznana – utrata przytomności, napady.

Ze strony układu sercowo-naczyniowego: ból w okolicy serca, tachykardia.

Ze strony krwi i układu chłonnego: bardzo rzadko po wstrzyknięciu dożylnym rozwijała się purpura, obserwowano krwawienia pęcherzykowe na błonach śluzowych i skórę, zaburzenia funkcji płytek krwi, hipokoagulację, zakrzepowe zapalenie żył, trombocytopatię, trombopatię.

Ze strony układu odpornościowego: częstość nieznana – wysypka skórna, pokrzywka, świąd, egzema, a także reakcje systemowe, w tym wstrząs anafilaktyczny, autoimmunologiczny zespół insulinowy.

Ze strony skóry i tkanki podskórnej: bardzo rzadko – purpura.

Zaburzenia ogólne: po szybkim wstrzyknięciu dożylnym może pojawić się uczucie ucisku w głowie i duszności, które ustępują samoistnie.

W wyniku poprawionego wchłaniania glukozy w niektórych przypadkach może obniżyć się poziom cukru we krwi. Z tego powodu obserwowano występowanie objawów hipoglikemii, takich jak zawroty głowy, zwiększona potliwość, ból głowy i zamazanie widzenia.

Reakcje w miejscu podania: bardzo rzadko – pieczeniowy ból w miejscu wstrzyknięcia.

* W wyniku poprawy wydalania glukozy bardzo rzadko może obserwować się obniżenie poziomu glukozy we krwi. Z tego powodu obserwowano występowanie objawów hipoglikemii, takich jak zawroty głowy, zwiększona potliwość, ból głowy i zamazanie widzenia.

Przekazywanie podejrzanych działań niepożądanych.

Przekazywanie informacji o podejrzanych działaniach niepożądanych po rejestracji leku ma istotne znaczenie. Pozwala to na monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka w trakcie stosowania tego leku. Pracownicy medyczni i farmaceutyczni, a także pacjenci lub ich prawni przedstawiciele, powinni zgłaszać wszystkie przypadki podejrzanych działań niepożądanych i/lub braku skuteczności leku poprzez Automatyczny System Informacyjny Nadzoru Farmakologicznego pod adresem: https://aisf.dec.gov.ua.

Okres ważności. 2 lata.

Warunki przechowywania.

Przechowywać w oryginalnym opakowaniu, w miejscu zabezpieczonym przed światłem, w temperaturze nie wyższej niż 25 °C. Nie zamrażać. Przechowywać w miejscu niedostępnym dla dzieci.

Niezgodność.

Kwas tioktowy in vitro reaguje z kompleksami jonów metali (np. z cisplatyną). Kwas tioktowy tworzy związki kompleksowe z cząsteczkami cukrów (np. roztwór lewulozy). Lipojka jest niezgodna z roztworem glukozy, roztworem Ringera, a także z roztworami, które reagują z grupami SH lub z wiązaniami disiarczkowymi. Jako roztwór nośnik do infuzji Lipojki należy stosować wyłącznie 0,9 % roztwór chlorku sodu.

Opakowanie.

Po 10 ml w ampułce lub po 20 ml w ampułce; po 5 ampułek w opakowaniu konturowym blisterowym; 1 opakowanie konturowe blisterowe w opakowaniu kartonowym.

Kategoria wydawania.

Na receptę.

Producent.

Spółka Akcyjna „Fabryka Farmaceutyczna Darница”.

Adres producenta i miejsce prowadzenia działalności.

Ukraina, 02093, miasto Kijów, ul. Boryspolska 13.