Candesartan

INSTRUKCJA dot. stosowania leku Candesartan (CANDESAR)

Skład:

substancja czynna: candesartan;

1 tabletka zawiera 4 mg, 8 mg lub 16 mg candesartanu cilexetylu;

substancje pomocnicze:

laktoza jednowodna; skrobia kukurydziana, karboksymetyloceluloza wapniowa, hydroksypropyloceluloza, makrogol 6000, stearynian magnezu, tlenek żelaza czerwony (E 172).

Postać leku. Tabletki.

Główne właściwości fizykochemiczne:

tabletki 4 mg: tabletki plamiste, różowe, w kształcie kapsułki, z oznaczeniem tłoczonym „С9” po jednej stronie i głęboką bruzdą podziałową po drugiej stronie;

tabletki 8 mg: tabletki plamiste, różowe, w kształcie kapsułki, z oznaczeniem tłoczonym „С” i „10” po obu stronach bruzdy podziałowej po jednej stronie i bruzdą podziałową po drugiej stronie;

tabletki 16 mg: tabletki plamiste, różowe, w kształcie kapsułki, z oznaczeniem tłoczonym „С” i „11” po obu stronach bruzdy podziałowej po jednej stronie i bruzdą podziałową po drugiej stronie;

Grupa farmakoterapeutyczna. Antagoniści receptorów angiotensyny II. Kod ATC C09CA06.

Właściwości farmakologiczne.

Farmakodynamika.

Mechanizm działania

Angiotensyna II to główny hormon układu renina-angiotensyna-aldosteron (RAAS), odgrywający rolę w patofizjologii nadciśnienia tętniczego, niewydolności serca i innych chorób układu sercowo-naczyniowego. Odgrywa również rolę w patogenezie hipertrofii i uszkodzenia narządów docelowych. Główne efekty fizjologiczne angiotensyny II, takie jak wazokonstrykcja, stymulacja aldosteronu, regulacja gospodarki wodno-solnej i stymulacja wzrostu komórek, zachodzą za pośrednictwem receptorów typu 1 (AT1).

Efekty farmakodynamiczne

Kandesartan cilexetil to lek prolek, przeznaczony do doustnego stosowania. Szybko przekształca się do aktywnej substancji czynnej – kandesartanu – poprzez hydrolizę estrów w trakcie wchłaniania z przewodu pokarmowego. Kandesartan jest antagonistą receptorów angiotensyny II (ARA II), selektywnym wobec receptorów AT1, z silnym wiązaniem i powolnym oderwaniem się od receptora. Nie wykazuje aktywności agonistycznej.

Kandesartan nie hamuje enzymu konwertującego angiotensynę (ACE), który przekształca angiotensynę I w angiotensynę II i niszczy bradykininę. Nie stwierdzono wpływu na ACE ani wzmożonego działania bradykininy lub substancji P. W kontrolowanych badaniach klinicznych, w których porównywano kandesartan z inhibitorem ACE, częstość występowania kaszlu była niższa u pacjentów przyjmujących kandesartan cilexetil. Kandesartan nie wiąże się i nie blokuje receptorów innych hormonów ani kanałów jonowych istotnych w regulacji układu sercowo-naczyniowego. Blokada receptorów angiotensyny II (AT1) prowadzi do zależnego od dawki wzrostu stężenia reniny, angiotensyny I i angiotensyny II we krwi oraz do obniżenia stężenia aldosteronu we krwi.

Kliniczna skuteczność i bezpieczeństwo

Nadciśnienie tętnicze

W nadciśnieniu tętniczym kandesartan powoduje zależne od dawki, długotrwałe obniżenie ciśnienia tętniczego. Działanie przeciwhipertensyjne wynika ze zmniejszenia ogólnoustrojowego oporu naczyniowego bez odruchowego zwiększania częstości skurczów serca. Nie obserwowano przypadków ciężkiej lub nasilonej hipotensji po przyjęciu pierwszej dawki ani zespołu odstawienia po zakończeniu leczenia.

Po podaniu pojedynczej dawki kandesartanu cilexetil początek działania przeciwhipertensyjnego zwykle obserwuje się w ciągu 2 godzin. W leczeniu długotrwałym główne obniżenie ciśnienia tętniczego przy każdej dawce osiąga się zwykle w ciągu 4 tygodni i utrzymuje się podczas leczenia długoterminowego. Zgodnie z danymi analizy meta, średni dodatkowy efekt przy zwiększeniu dawki z 16 mg do 32 mg raz dziennie był niewielki. Biorąc pod uwagę indywidualne różnice, u niektórych pacjentów można oczekiwać większego efektu niż średni. Kandesartan cilexetil stosowany raz dziennie zapewnia skuteczne i stopniowe obniżenie ciśnienia tętniczego przez 24 godziny z niewielką różnicą między efektem maksymalnym a minimalnym w ciągu przedziału dawkowania. Działanie przeciwhipertensyjne i skuteczność kandesartanu i losartanu porównywano w dwóch randomizowanych, podwójnie ślepych badaniach z udziałem łącznie 1268 pacjentów z łagodnym lub umiarkowanym nadciśnieniem tętniczym. Średnie obniżenie ciśnienia tętniczego (skurczowego/rozkurczowego) wynosiło 13,1/10,5 mm Hg przy stosowaniu 32 mg kandesartanu cilexetilu raz dziennie i 10,0/8,7 mm Hg przy stosowaniu 100 mg losartanu potasu raz dziennie (różnica w obniżeniu ciśnienia tętniczego 3,1/1,8 mm Hg, p<0,0001/p<0,0001).

Stosowanie kandesartanu cilexetilu w połączeniu z hydrochlorotiazydem powoduje dodatkowe obniżenie ciśnienia tętniczego. Wzmocniony efekt przeciwhipertensyjny obserwuje się również przy łączeniu kandesartanu cilexetilu z amlodypiną lub felodypinem.

Leki blokujące RAAS wykazują słabsze działanie przeciwhipertensyjne u pacjentów rasy czarnej (zazwyczaj pacjenci o niskim stężeniu reniny) niż u pacjentów innych ras. Dotyczy to również kandesartanu.

Kandesartan zwiększa przepływ krwi przez nerki i nie wpływa lub zwiększa szybkość filtracji kłębuszkowej poprzez zmniejszenie oporu naczyniowego nerek i frakcji filtracji. W trzymiesięcznym badaniu klinicznym z udziałem pacjentów z nadciśnieniem tętniczym, cukrzycą typu II i mikroalbuminurią leczenie przeciwhipertensyjne kandesartanem cilexetilem zmniejszało wydalanie albumin z moczem. Obecnie brak danych dotyczących wpływu kandesartanu na postęp cukrzycowej choroby nerek.

Wpływ kandesartanu cilexetilu w dawkach 8–16 mg (średnia dawka – 12 mg) raz dziennie na chorobę i śmiertelność układu sercowo-naczyniowego oceniano w ramach randomizowanego badania klinicznego z udziałem 4937 pacjentów starszych (wiek 70–89 lat; 21 % w wieku powyżej 80 lat) z łagodnym i umiarkowanym nadciśnieniem tętniczym i średnią długością trwania 3,7 roku (Study on COgnition and Prognosis in the Elderly – Badanie poznawcze i rokowanie u pacjentów starszych). Pacjenci otrzymywali kandesartan cilexetil lub placebo w połączeniu z inną terapią przeciwhipertensyjną, którą dodawano w razie potrzeby. Ciśnienie tętnicze zmniejszyło się ze 166/90 do 145/80 mm Hg w grupie leczonej kandesartanem i ze 167/90 do 149/82 mm Hg w grupie kontrolnej. Nie stwierdzono istotnej statystycznie różnicy w liczbie zdarzeń sercowo-naczyniowych w punkcie końcowym pierwotnym. Zarejestrowano 26,7 zdarzeń na 1000 pacjentów-roku w grupie leczonej kandesartanem i 30 zdarzeń na 1000 pacjentów-roku w grupie kontrolnej.

Niewydolność serca

Leczenie kandesartanem cilexetilem zmniejsza śmiertelność, zmniejsza liczbę hospitalizacji z powodu niewydolności serca i łagodzi objawy u pacjentów z dysfunkcją skurczową lewej komory, co zaobserwowano w programie „Candesartan in Heart failure – Assessment of Reduction in Mortality and Morbidity” (CHARM).

Ten placebo-kontrolowany, podwójnie ślepy program badawczy z udziałem pacjentów z przewlekłą niewydolnością serca (PNS) w klasach czynnościowych II–IV według klasyfikacji New York Heart Association (NYHA) składał się z trzech oddzielnych badań: CHARM-Alternative (n=2028) z udziałem pacjentów z frakcją wyrzutu lewej komory (FWLK) ≤ 40 %, którzy nie byli leczeni inhibitorami ACE z powodu nietolerancji (głównie z powodu kaszlu, 72 %), CHARM-Added (n=2548) z udziałem pacjentów z FWLK ≤ 40 %, którzy otrzymywali inhibitory ACE, oraz CHARM-Preserved (n=3023) z udziałem pacjentów z FWLK ≥ 40 %.

W badaniu CHARM-Alternative złożony punkt końcowy śmiertelności sercowo-naczyniowej lub pierwszej hospitalizacji z powodu PNS był istotnie niższy w grupie leczonej kandesartanem w porównaniu z placebo (względne ryzyko zmniejszyło się o 23 %). Złożony punkt końcowy śmiertelności z dowolnej przyczyny lub pierwszej hospitalizacji z powodu PNS był również istotnie obniżony w grupie kandesartanu z bezwzględną różnicą 6 %. Obie składowe tych złożonych punktów końcowych – śmiertelność i zachorowanie (hospitalizacja z powodu PNS) – wskazują na korzystny efekt kandesartanu. Leczenie kandesartanem cilexetilem prowadziło do poprawy klasy czynnościowej według NYHA (p=0,008).

W badaniu CHARM-Added złożony punkt końcowy śmiertelności sercowo-naczyniowej lub pierwszej hospitalizacji z powodu PNS był istotnie obniżony w grupie kandesartanu w porównaniu z placebo (względne ryzyko zmniejszyło się o 15 %). Złożony punkt końcowy śmiertelności z dowolnej przyczyny lub pierwszej hospitalizacji z powodu PNS był również istotnie obniżony w grupie kandesartanu z bezwzględną różnicą 3,9 %. Obie składowe tych złożonych punktów końcowych – śmiertelność i zachorowanie – wskazują na korzystny efekt kandesartanu. Leczenie kandesartanem cilexetilem prowadziło do poprawy klasy czynnościowej według NYHA (p=0,020).

W badaniu CHARM-Preserved nie osiągnięto istotnej statystycznie redukcji złożonych punktów końcowych śmiertelności sercowo-naczyniowej lub pierwszej hospitalizacji z powodu PNS.

Śmiertelność z dowolnej przyczyny nie była istotna statystycznie w analizie przeprowadzonej osobno dla każdego z trzech badań CHARM. Jednak śmiertelność z dowolnej przyczyny została również oceniona w populacji łącznej badań CHARM-Alternative i CHARM-Added, HR 0,88 (95 % CI: 0,79–0,98; p=0,018) oraz we wszystkich trzech badaniach, HR 0,91 (95 % CI: 0,83–1,00; p=0,055).

Pozytywne efekty kandesartanu były stałe niezależnie od wieku, płci i współistniejącej terapii lekowej. Kandesartan był również skuteczny u pacjentów jednoczesnie przyjmujących beta-blokery i inhibitory ACE, przy czym pozytywny efekt uzyskano niezależnie od tego, czy pacjent przyjmował inhibitory ACE w dawce docelowej zalecanej w instrukcji do stosowania medycznego.

U pacjentów z PNS i obniżoną funkcją skurczową lewej komory (FWLK ≤40) kandesartan zmniejsza ogólnoustrojowy opór naczyniowy i ciśnienie wstępnego napełnienia kapilar płucnych, zwiększa aktywność reniny we krwi i stężenie angiotensyny II oraz obniża poziom aldosteronu.

Farmakokinetyka.

Wchłanianie i rozkład

Po doustnym podaniu kandesartan cilexetil przekształca się w aktywną substancję czynną – kandesartan. Absolutna biodostępność kandesartanu wynosi około 40 % po podaniu doustnym roztworu kandesartanu cilexetilu. Względna biodostępność postaci leku w postaci tabletek w porównaniu z tym samym roztworem doustnym wynosi około 34 % z bardzo małą zmiennością. Obliczona absolutna biodostępność tabletki wynosi zatem 14 %. Średnie maksymalne stężenie surowicy (Cmax) osiąga się 3–4 godziny po przyjęciu tabletki. Stężenia surowicy kandesartanu rosną liniowo wraz ze wzrostem dawek w zakresie terapeutycznym. Różnic w farmakokinetyce kandesartanu związanych z płcią nie zaobserwowano. Spożycie pokarmu nie wpływa na pole pod krzywą „stężenie-surowica-czas” (AUC) kandesartanu.

Kandesartan w znacznym stopniu wiąże się z białkami osocza (powyżej 99 %). Ustępną objętość rozkładu kandesartanu wynosi 0,1 l/kg.

Spożycie pokarmu nie wpływa na biodostępność kandesartanu.

Metabolizm i wydalanie

Kandesartan wydzielany jest głównie w postaci niezmienionej z moczem i żółcią, a jedynie w niewielkim stopniu – poprzez wątrobowy metabolizm (CYP2C9). Zgodnie z danymi badań in vitro, nie oczekuje się interakcji in vivo z lekami, których metabolizm zależy od izoenzymów CYP1A2, CYP2A6, CYP2C9, CYP2C19, CYP2D6, CYP2E1 lub CYP3A4 cytochromu P450. Ostateczny okres półwylęgu kandesartanu wynosi około 9 godzin. Nie obserwuje się akumulacji po wielokrotnym podawaniu.

Ogólny klirens osoczowy kandesartanu wynosi około 0,37 ml/min/kg, z klirensem nerkowym około 0,19 ml/min/kg. Wydalanie kandesartanu przez nerki odbywa się zarówno poprzez filtrację kłębuszkową, jak i aktywną sekrecję kanalikową. Po doustnym podaniu dawki znacznika radioizotopowego 14C kandesartanu cilexetilu około 26 % dawki wydala się z moczem w postaci kandesartanu i 7 % – w postaci nieaktywnego metabolitu, podczas gdy około 56 % dawki odzyskuje się w kale w postaci kandesartanu i 10 % – w postaci nieaktywnego metabolitu.

Farmakokinetyka w specjalnych grupach pacjentów

U pacjentów starszych (65 lat i więcej) Cmax i AUC kandesartanu są podwyższone o około 50 % i 80 % odpowiednio w porównaniu z pacjentami młodymi. Jednak odpowiedź ciśnieniowa i częstość działań niepożądanych po przyjęciu dawki leku KANDESAR są podobne u pacjentów młodych i starszych (patrz sekcja „Sposób stosowania i dawki”).

U pacjentów z łagodnym i umiarkowanym zaburzeniem funkcji nerek Cmax i AUC kandesartanu wzrastają przy wielokrotnym podawaniu o około 50 % i 70 % odpowiednio w porównaniu z pacjentami z prawidłową funkcją nerek, ale t1/2 pozostaje niezmienione. Odpowiednie zmiany u pacjentów z ciężkim zaburzeniem funkcji nerek wynoszą odpowiednio około 50 % i 110 %. Ostateczny t1/2 kandesartanu był podwojony u pacjentów z ciężkim zaburzeniem funkcji nerek. AUC kandesartanu u pacjentów poddawanych hemodializie była zbliżona do wartości u pacjentów z ciężkim zaburzeniem funkcji nerek.

W dwóch badaniach obejmujących pacjentów z umiarkowanym zaburzeniem funkcji wątroby zaobserwowano wzrost średniej AUC kandesartanu o około 20 % w jednym badaniu i o 80 % – w drugim (patrz sekcja „Sposób stosowania i dawki”). Doświadczenie stosowania leku u pacjentów z ciężkim zaburzeniem funkcji wątroby jest nieistniejące.

Charakterystyki kliniczne.

Wskazania.

Leczenie nadciśnienia tętniczego esencjalnego u dorosłych.

Leczenie dorosłych pacjentów z niewydolnością serca i zaburzoną czynnością skurczową lewej komory (frakcja wyrzutowa lewej komory ≤ 40 %) jako terapia uzupełniająca do inhibitorów ACE lub w przypadkach nietolerancji inhibitorów ACE.

Przeciwwskazania.

Nadwrażliwość na candesartan cilexetil lub którykolwiek z substancji pomocniczych.

Ciężkie zaburzenia czynności wątroby i/lub cholestaza.

Jednoczesne stosowanie leku Candesar i leków zawierających aliskiren jest przeciwwskazane u pacjentów z cukrzycą lub zaburzeniami czynności nerek (GFR <60 ml/min/1,73 m²).

Interakcje z innymi lekami i inne rodzaje interakcji.

Leki badane w trakcie klinicznych badań farmakokinetycznych obejmowały hydrochlorotiazyd, warfarynę, doustne środki antykoncepcyjne (czyli etynilostradiol/lewonorgestrel), glimepidyd, nifedypinę i enalapryl. Nie zaobserwowano klinicznie istotnych interakcji farmakokinetycznych z tymi lekami.

Jednoczesne stosowanie moczogonnych zatrzymujących potas, leków zawierających potas, zastępców soli zawierających potas lub innych leków (np. heparyny) może zwiększać stężenie potasu. Należy odpowiednio monitorować poziom potasu (patrz sekcja „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania”).

Donoszono o odwracalnym wzroście stężeń litu w surowicy i toksyczności przy jednoczesnym stosowaniu litu z inhibitorami ACE. Podobny efekt może występować przy stosowaniu antagonistów receptora angiotensyny II (ARA II). Stosowanie candesartanu z litem nie jest zalecane. Jeśli konieczne jest zastosowanie tej kombinacji, zaleca się staranne monitorowanie stężenia litu w surowicy.

Przy jednoczesnym stosowaniu ARA II z niesteroidowymi lekami przeciwzapalnymi (NLPZ) (czyli selektywnymi inhibitorem COX-2, kwasem acetylosalicylowym (>3 g/dobę) i nieselektywnymi NLPZ) może występować osłabienie efektu przeciwciśnieniowego.

Tak jak przy stosowaniu inhibitorów ACE, jednoczesne stosowanie ARA II i NLPZ może prowadzić do zwiększenia ryzyka pogorszenia czynności nerek, w tym możliwej ostrej niewydolności nerek, oraz zwiększenia stężenia potasu, szczególnie u pacjentów z już istniejącym osłabieniem czynności nerek. Kombinację należy stosować z ostrożnością, szczególnie u pacjentów starszych. Pacjentowi należy zapewnić odpowiednie nawodnienie oraz zwrócić uwagę na monitorowanie czynności nerek po rozpoczęciu terapii towarzyszącej i okresowo w dalszym czasie.

Dane badania klinicznego wskazują, że podwójna blokada układu renina-angiotensyna-aldosteron (RAAS) za pomocą skojarzonego stosowania inhibitorów ACE, blokerów receptora angiotensyny II lub aliskiren jest związana z wyższą częstością działań niepożądanych, takich jak hipotensja tętnicza, hiperkaliemia i pogorszenie czynności nerek (w tym ostra niewydolność nerek), w porównaniu ze stosowaniem tylko jednego leku oddziałującego na RAAS.

Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania.

Podwójna blokada układu renina-angiotensyna-aldesteron (RAAS)

Istnieją dowody, że jednoczesne stosowanie inhibitorów ACE, blokerów receptora angiotensyny II lub aliskirenem zwiększa ryzyko wystąpienia hipotensji tętniczej, hiperkaliemii oraz pogorszenia funkcji nerek (w tym ostrej niewydolności nerek). Dlatego podwójna blokada RAAS za pomocą jednoczesnego stosowania inhibitorów ACE, blokerów receptora angiotensyny II lub aliskirenem nie jest zalecana. Jeżeli terapia podwójną blokadą jest uznawana za absolutnie niezbędną, należy ją prowadzić wyłącznie pod nadzorem specjalisty i przy częstym, dokładnym monitorowaniu czynności nerek, elektrolitów oraz ciśnienia tętniczego.

Nie należy stosować inhibitorów ACE i blokerów receptora angiotensyny II jednocześnie u pacjentów z naczyniopatią cukrzycową.

Zaburzenia czynności nerek

Tak jak w przypadku innych leków działających na RAAS, u wrażliwych pacjentów przyjmujących Candesartan można oczekiwać zmian czynności nerek.

U pacjentów z nadciśnieniem tętniczym i zaburzeniami czynności nerek stosowanie leku Candesartan wymaga okresowego monitorowania stężenia potasu i kreatyniny w surowicy krwi. Doświadczenie w stosowaniu leku Candesartan u pacjentów z bardzo ciężkim zaburzeniem czynności nerek lub w stadium końcowym (klirens kreatyniny <15 ml/min) jest ograniczone. Takim pacjentom dawkę leku Candesartan należy dobrać ostrożnie, monitorując ciśnienie tętnicze.

U pacjentów z niewydolnością serca badania powinny obejmować okresową ocenę czynności nerek, szczególnie u osób starszych (powyżej 75. roku życia) oraz u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek. Podczas dobierania dawki leku Candesartan zaleca się monitorowanie stężenia kreatyniny i potasu w surowicy krwi. Badania kliniczne dotyczące niewydolności serca nie obejmowały pacjentów ze stężeniem kreatyniny w surowicy krwi > 265 µmol/l (> 3 mg/dl).

Stosowanie łącznie z inhibitorami ACE w niewydolności serca

Ryzyko wystąpienia działań niepożądanych, szczególnie hipotensji tętniczej, hiperkaliemii i pogorszenia czynności nerek (w tym ostrej niewydolności nerek), może wzrosnąć przy jednoczesnym stosowaniu leku Candesartan z inhibitorami ACE. Potrójna kombinacja inhibitora ACE, antagonisty receptora mineralokortykoidowego i kandesartanu również nie jest zalecana. Stosowanie tych kombinacji powinno odbywać się wyłącznie pod nadzorem specjalisty i przy częstym, dokładnym monitorowaniu czynności nerek, elektrolitów i ciśnienia tętniczego.

Nie należy jednoczesnie stosować inhibitorów ACE i blokerów receptora angiotensyny II u pacjentów z naczyniopatią cukrzycową.

Hemodializa

Podczas dializy ciśnienie tętnicze może być szczególnie wrażliwe na blokadę receptorów AT1 z powodu zmniejszenia objętości osocza krwi i aktywacji RAAS. Dlatego pacjentom poddawanym hemodializie dawkę leku Candesartan należy dobrać ostrożnie, monitorując ciśnienie tętnicze.

Stenoza tętnicy nerkowej

Leki wpływające na RAAS, w tym ARBII, mogą podnosić stężenie kwasu moczowego i kreatyniny w surowicy krwi u pacjentów z dwustronną stenozą tętnic nerkowych lub stenozą tętnicy jedynego nerki.

Przeszczepienie nerki

Doświadczenie w stosowaniu leku Candesartan u pacjentów niedawno przeszczepionych nerki jest ograniczone.

Hipotensja tętnicza

U pacjentów z niewydolnością serca leczenie lekiem Candesartan może powodować hipotensję tętniczą. Może ona również wystąpić u pacjentów z nadciśnieniem tętniczym i zmniejszoną objętością krwi w naczyniach, np. u pacjentów przyjmujących duże dawki diuretyków. Leczenie należy rozpoczynać ostrożnie, a także podjąć środki zaradcze w celu korekty hipowolemii.

Znieczulenie i zabiegi chirurgiczne

U pacjentów leczonych antagonistami angiotensyny II podczas znieczulenia i zabiegów chirurgicznych może wystąpić hipotensja tętnicza spowodowana blokadą układu renina-angiotensyna. Bardzo rzadko hipotensja tętnicza może być ciężka i wymagać wlewu dożylnego płynów i/lub zastosowania leków zwężających naczynia.

Stenoza zastawki aortalnej i mitralnej (obstrukcyjna kardiomiopatia przerostowa)

Tak jak przy stosowaniu innych leków rozszerzających naczynia, należy zachować szczególną ostrożność u pacjentów z hemodynamicznie istotną stenozą zastawki aortalnej lub mitralnej lub obstrukcyjną kardiomiopatią przerostową.

Pierwotny hiperaldosteronizm

Pacjenci z pierwotnym hiperaldosteronizmem zazwyczaj nie odpowiadają na leki przeciwnadciśnieniowe działające poprzez hamowanie RAAS. Dlatego stosowanie leku Candesartan u tej grupy pacjentów nie jest zalecane.

Hiperkaliemia

Jednoczesne stosowanie leku Candesartan z diuretykami zatrzymującymi potas, lekami potasu, zamiennikami soli zawierającymi potas lub innymi lekami mogącymi podnieść poziom potasu (np. heparyną) może prowadzić do podwyższenia stężenia potasu w surowicy krwi u pacjentów z nadciśnieniem tętniczym. Należy odpowiednio monitorować poziom potasu.

U pacjentów z niewydolnością serca leczonych lekiem Candesartan może wystąpić hiperkaliemia. Zaleca się okresowe monitorowanie stężenia potasu w surowicy krwi. Kombinacja inhibitora ACE, diuretyka zatrzymującego potas (np. spironolaktonu) i leku Candesartan nie jest zalecana; należy rozważyć jej stosowanie dopiero po dokładnej ocenie potencjalnej korzyści i ryzyka.

Ogólne

U pacjentów, u których tonus naczyń i czynność nerek zależą głównie od aktywności RAAS (np. pacjenci z ciężką niewydolnością serca zastoinową lub podstawową chorobą nerek, w tym stenozą tętnicy nerkowej), leczenie innymi lekami wpływającymi na ten układ wiązało się z ostrą hipotensją tętniczą, azotemią, oligurią, rzadko – z ostrą niewydolnością nerek. Możliwość takich efektów nie może być wykluczona przy stosowaniu ARBII. Tak jak przy stosowaniu innych leków przeciwnadciśnieniowych, nadmierne obniżenie ciśnienia tętniczego u pacjentów z kardiomiopatią ischemiczną lub chorobą naczyniowo-mózgową może prowadzić do zawału mięśnia sercowego lub udaru mózgu.

Efekt przeciwnadciśnieniowy kandesartanu może być nasilany przez inne leki obniżające ciśnienie tętnicze, niezależnie od tego, czy stosowane są jako leki przeciwnadciśnieniowe, czy z innych wskazań.

Candesart zawiera laktozę. Pacjentom z rzadkimi dziedzicznymi postaciami nietolerancji galaktozy, niedoborem laktazy Lapp lub zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy nie należy podawać tego leku.

Ciąża

Nie należy rozpoczynać stosowania ARBII w czasie ciąży. O ile kontynuacja terapii ARBII nie jest uznawana za absolutnie niezbędną, pacjentkom planującym zajście w ciążę należy przepisać alternatywne leczenie przeciwnadciśnieniowe o potwierdzonym profilu bezpieczeństwa w czasie ciąży. Jeżeli ciąża zostanie zdiagnozowana, leczenie ARBII należy natychmiast przerwać i w razie potrzeby rozpocząć terapię alternatywną.

U pacjentek w okresie po menarche możliwość zajścia w ciążę należy oceniać indywidualnie. Należy dostarczyć odpowiednich informacji i/lub podjąć środki zapobiegające ryzyku działania leku w czasie ciąży (patrz sekcje „Przeciwwskazania” i „Stosowanie w czasie ciąży lub karmienia piersią”).

Stosowanie w czasie ciąży lub karmienia piersią.

Stosowanie leku w czasie ciąży jest przeciwwskazane. Candesart nie jest zalecany w czasie karmienia piersią.

Ciąża

Dane epidemiologiczne dotyczące ryzyka teratogeniczności po ekspozycji na inhibitory ACE w I trymestrze ciąży nie pozwalają na jednoznaczne wnioski, jednak nie można wykluczyć niewielkiego wzrostu ryzyka. Ponieważ brakuje kontrolowanych danych epidemiologicznych dotyczących ryzyka stosowania ARBII, podobne zagrożenia mogą istnieć również dla tej grupy leków. O ile kontynuacja terapii ARBII nie jest uznawana za absolutnie niezbędną, pacjentkom planującym zajście w ciążę należy przepisać alternatywne leczenie przeciwnadciśnieniowe o potwierdzonym profilu bezpieczeństwa w czasie ciąży. Jeżeli ciąża zostanie zdiagnozowana, leczenie ARBII należy natychmiast przerwać i w razie potrzeby rozpocząć terapię alternatywną.

Noworodki, których matki przyjmowały ARBII, wymagają dokładnego obserwowania pod kątem hipotensji tętniczej (patrz sekcje „Przeciwwskazania” i „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania”).

Okres karmienia piersią

Ponieważ brakuje informacji na temat stosowania leku Candesartan w czasie karmienia piersią, Candesart nie jest zalecany w tym okresie. Należy preferować alternatywne metody leczenia o lepiej poznanych profilach bezpieczeństwa w czasie karmienia piersią, szczególnie podczas karmienia noworodków lub wcześniaków.

Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn.

Nie przeprowadzono badań wpływu kandesartanu na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwanie maszyn. Należy jednak wziąć pod uwagę, że podczas leczenia lekiem Candesartan może czasem wystąpić zawroty głowy lub zwiększona zmęczalność.

Sposób stosowania i dawki.

Dozowanie w nadciśnieniu tętniczym

Zalecana dawka początkowa i zwykła dawka utrzymująca leku Candesartan wynosi 8 mg 1 raz na dobę. W większości przypadków efekt przeciw nadciśnieniowy osiąga się w ciągu 4 tygodni. U niektórych pacjentów z niewystarczającą kontrolą ciśnienia tętniczego dawkę można zwiększyć do 16 mg 1 raz na dobę, a maksymalnie do 32 mg 1 raz na dobę. Leczenie wymaga dostosowania dawki w zależności od odpowiedzi ciśnienia tętniczego. Candesartan można również stosować razem z innymi lekami przeciw nadciśnieniowymi (patrz sekcje „Przeciwwskazania”, „Szczególne wskazania”, „Interakcje z innymi lekami i inne formy interakcji” oraz „Właściwości farmakologiczne”). Stwierdzono, że dodanie hydrochlorothiazidu zapewnia dodatkowy efekt przeciw nadciśnieniowy przy różnych dawkach leku Candesartan.

Pacjenci w wieku podeszłym

Nie jest wymagana korekta dawki początkowej u pacjentów w wieku podeszłym.

Pacjenci z obniżoną objętością krwi w naczyniach

U pacjentów z ryzykiem wystąpienia hipotensji tętniczej, takich jak pacjenci z możliwą dehydratacją, można rozważyć zastosowanie dawki początkowej 4 mg (patrz sekcja „Szczególne wskazania”).

Pacjenci z zaburzeniem funkcji nerek

Dawkę początkową dla pacjentów z zaburzeniem funkcji nerek, w tym pacjentów poddawanych hemodializie, wynosi 4 mg. Dawkę należy dobrać w zależności od odpowiedzi na leczenie. Doświadczenie stosowania leku u pacjentów z bardzo ciężkim zaburzeniem funkcji nerek lub w stadium końcowym (Kreatynina <15 ml/min) jest ograniczone (patrz sekcja „Szczególne wskazania”).

Pacjenci z zaburzeniem funkcji wątroby

Pacjentom z zaburzeniem funkcji wątroby lekkiego i średniego stopnia zalecana dawka początkowa wynosi 4 mg 1 raz na dobę. Dawkę można dostosować w zależności od odpowiedzi na leczenie. Candesartan jest przeciwwskazany u pacjentów z ciężkim zaburzeniem funkcji wątroby i/lub cholestazą (patrz sekcje „Przeciwwskazania” i „Właściwości farmakologiczne”).

Pacjenci rasy nieczarnoskórej

U pacjentów rasy nieczarnoskórej efekt przeciw nadciśnieniowy kandesartanu jest słabszy niż u pacjentów innych ras. W związku z tym częściej może występować konieczność zwiększenia dawki leku Candesartan i leczenia wspomagającego w celu kontroli ciśnienia tętniczego u pacjentów rasy nieczarnoskórej niż u pacjentów innych ras (patrz sekcja „Właściwości farmakologiczne”).

Dozowanie w niewydolności serca

Zwykła zalecana dawka początkowa leku Candesartan wynosi 4 mg 1 raz na dobę. Zwiększenie do dawki docelowej 32 mg 1 raz na dobę (dawka maksymalna) lub najwyższej dawki tolerowanej przez pacjenta odbywa się poprzez podwajanie dawki w odstępach nie krótszych niż 2 tygodnie (patrz sekcja „Szczególne wskazania”). Badanie pacjentów z niewydolnością serca zawsze powinno obejmować ocenę funkcji nerek, w tym monitorowanie stężenia kreatyniny i potasu w surowicy. Candesartan można stosować razem z innymi lekami stosowanymi w leczeniu niewydolności serca, w tym inhibitorami ACE, blokerami beta, diuretykami i digitalisem lub kombinacją tych leków. Candesartan można stosować jednocześnie z inhibitorami ACE u pacjentów z objawami niewydolności serca, mimo optymalnej standardowej terapii niewydolności serca i niemożliwości stosowania antagonistów receptorów mineralokortykoidowych. Nie zaleca się stosowania kombinacji inhibitora ACE, diuretyku zatrzymującego potas i leku Candesartan; jej przepisanie należy rozważyć tylko po dokładnej ocenie potencjalnej korzyści i ryzyka (patrz sekcje „Szczególne wskazania”, „Działania niepożądane” i „Właściwości farmakologiczne”).

Grupy specjalne pacjentów

Nie jest wymagana korekta dawki początkowej u pacjentów w wieku podeszłym ani u pacjentów z obniżoną objętością krwi w naczyniach, ani z zaburzeniem funkcji nerek, ani z zaburzeniem funkcji wątroby lekkiego lub średniego stopnia.

Dzieci

Bezpieczeństwo i skuteczność stosowania leku Candesartan u dzieci w wieku od urodzenia do 18 roku życia w leczeniu niewydolności serca nie zostały ustalone. Brak danych.

Sposób stosowania

Do stosowania doustnego.

Candesartan należy przyjmować 1 raz na dobę, niezależnie od przyjmowania pokarmu.

Spożycie pokarmu nie wpływa na biodostępność kandesartanu.

Przedawkowanie.

Objawy

Biorąc pod uwagę właściwości farmakologiczne leku, głównymi objawami przedawkowania będą prawdopodobnie hipotensja objawowa i zawroty głowy. W niektórych przypadkach przedawkowania (przy podaniu do 672 mg kandesartanu cilexetilu) donoszono o pełnym wyzdrowieniu pacjentów bez powikłań.

Leczenie

W przypadku wystąpienia hipotensji objawowej należy podjąć leczenie objawowe i monitorować parametry życiowe. Pacjentowi należy nadać pozycję leżącą na plecach z podniesionymi nogami. Jeśli to nie wystarczy, należy zwiększyć objętość osocza za pomocą infuzji, np. izotonicznego roztworu soli. Jeśli powyższe środki nie wystarczą, można stosować leki sympatomimetyczne. Kandesartan nie jest usuwany podczas hemodializy.

Niepożądane działania.

Leczenie nadciśnienia tętniczego

Niepożądane działania obserwowane w przebiegu kontrolowanych badań klinicznych były łagodne i przejściowe. Nie stwierdzono związku ogólnej częstości występowania niepożądanych zjawisk z dawką lub wiekiem. Liczba przypadków przerwania leczenia z powodu wystąpienia niepożądanych zjawisk była podobna zarówno przy leczeniu candesartanem cilexetilem (3,1%), jak i placebo (3,2%).

W analizie uogólnionej danych z badań klinicznych u pacjentów z nadciśnieniem tętniczym niepożądane działania po zastosowaniu candesartanu cilexetilu określane były na podstawie zdarzeń niepożądanych związanych z przyjmowaniem candesartanu cilexetilu, których częstość była o co najmniej 1% wyższa niż przy stosowaniu placebo. Zgodnie z tym kryterium najczęściej zgłaszane niepożądane działania to zawroty głowy/brzuchania, ból głowy oraz infekcje dróg oddechowych.

W poniższej tabeli przedstawiono niepożądane działania zgłoszone podczas badań klinicznych oraz w okresie postmarketingowym.

W tabelach w sekcji „Niepożądane działania” stosowane są następujące definicje częstości: bardzo często (≥ 1/10); często (≥ 1/100 do <1/10); nieczęsto (≥ 1/1000 do <1/100); rzadko (≥ 1/10000 do <1/1000); bardzo rzadko (≤ 1/10000).

Wyniki badań laboratoryjnych

W większości przypadków nie stwierdzono klinicznie istotnego wpływu leku Candesartan na typowe parametry laboratoryjne. Podobnie jak przy stosowaniu innych inhibitorów układu RAA, zaobserwowano niewielkie obniżenie poziomu hemoglobiny. Zazwyczaj u pacjentów przyjmujących Candesartan nie ma potrzeby monitorowania badań laboratoryjnych. Jednak u pacjentów z zaburzeniami funkcji nerek zaleca się okresowe monitorowanie poziomu potasu i kreatyniny w surowicy krwi.

Leczenie niewydolności serca

Profil działań niepożądanych leku Candesartan u dorosłych pacjentów z niewydolnością serca był zgodny z właściwościami farmakologicznymi leku oraz stanem zdrowia pacjentów. W programie klinicznym CHARM, w którym porównywano Candesartan w dawkach do 32 mg (n=3803) z placebo (n=3796), leczenie przerwano z powodu działań niepożądanych u 21 % pacjentów w grupie leczonej kandesartanem cilexetylem i u 16,1 % pacjentów w grupie placebo. Najczęstsze zgłaszane działania niepożądane to hiperkaliemia, hipotensja tętnicza i zaburzenia funkcji nerek. Zjawiska te występowały częściej u pacjentów powyżej 70. roku życia, u chorych na cukrzycę oraz u pacjentów przyjmujących inne leki wpływające na układ RAA, w szczególności inhibitory ACE i/lub spiranolakton.

W poniższej tabeli przedstawiono działania niepożądane zgłoszone podczas badań klinicznych i obserwacji pogwarancyjnych.

Wyniki badań laboratoryjnych

U pacjentów leczonych Candesartanem z powodu niewydolności serca często obserwowano hiperkaliemię oraz zaburzenia funkcji nerek. Zaleca się okresowe monitorowanie stężenia kreatyniny i potasu w surowicy (patrz rozdział „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania”).

Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych

Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych po rejestracji produktu leczniczego jest ważne. Pozwala to na ciągłe monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka. Osoby pracujące w ochronie zdrowia powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane.

Okres ważności. 2 lata.

Warunki przechowywania. Przechowywać w temperaturze nie wyższej niż 25 °C w suchym miejscu, niedostępnym dla dzieci.

Opakowanie. Po 10 tabletek w blisterze. Po 1 blisterze w pudełku tekturowym.

Kategoria wydawania. Na receptę.

Producent.

San Pharmaceutical Industries Limited / Sun Pharmaceutical Industries Limited.

Adres producenta i miejsce prowadzenia działalności.

w. Ganguwala, Paonta Sahib, District Sirmour, Himachal Pradesh 173025, Indie / V. Ganguwala, Paonta Sahib, District Sirmour, Himachal Pradesh 173025, India