Acyk®

INSTRUKCJA dotyczÄ cÄ ce stosowania leku ACYK® (ACIC®)

SkÅ ad:

substancja czynna: acyklowir;

1 tabletka zawiera 200 mg acyklowiru;

substancje pomocnicze: laktoza jednowodna, celuloza mikrokryształyczna, sodowa glikolianowa skrobia (typ A), kopolimer winydolu (kopolimer winydolu)*, stearynian magnezu;

1 tabletka zawiera 400 mg acyklowiru;

substancje pomocnicze: laktoza jednowodna, celuloza mikrokryształyczna, sodowa glikolianowa skrobia (typ A), kopolimer winydolu (kopolimer winydolu)*, stearynian magnezu.

*kopolimer winydolu i kopolimer winydolu ̶̶ synonimy.

PostaÄ c leku. Tabletka.

GÅ ówne cechy fizykochemiczne: tabletki 200 mg: tabletka biaÅ‚ego koloru, okrÄ gÅ‚ego ksztaÅ‚tu, z ryÅ¼Ä po jednej stronie; tabletki 400 mg: dwuwypukÅ‚e tabletki biaÅ‚ego koloru, okrÄ gÅ‚ego ksztaÅ‚tu, z ryÅ¼Ä po jednej stronie.

Grupa farmakoterapeutyczna.

Leki przeciwwirusowe do stosowania systemowego. Leki przeciwwirusowe o działaniu bezpośrednim.

Kod ATC J05A B01.

Właściwości farmakologiczne.

Farmakodynamika.

Akyclovir jest aktywny wobec wirusa opryszczki pospolitej typu I i II (Herpes simplex), wirusa różyczki (wirusa ospy pospolitej – Varicella zoster), wirusa Epsteina-Barr oraz cytomegalowirusa.

Działanie przeciwwirusowe leku charakteryzuje się wysoką selektywnością, uzależnioną od jego konkurencyjnego oddziaływania z wirusowym enzymem tymidynokinazą. Pod wpływem tymidynokinazy dochodzi do przekształcenia akycloviru w mono-, di- a następnie trifosforan akycloviru, który następnie wbudowuje się w syntetyzowaną DNA nowych wirusów. W ten sposób powstaje wirusowe DNA zawierające strukturalny defekt, co prowadzi do hamowania replikacji kolejnych pokoleń wirusów.

Podczas długotrwałych lub powtarzanych cykli leczenia ciężko chorych pacjentów z obniżoną odpornością mogą występować przypadki zmniejszonej wrażliwości poszczególnych szczepów wirusów, które nie zawsze odpowiadają na leczenie akyclovirem. Większość przypadków klinicznych niewrażliwości wiązana jest z niedoborem wirusowej tymidynokinazy, jednak istnieją doniesienia o uszkodzeniu wirusowej tymidynokinazy oraz DNA. In vitro interakcja niektórych szczepów wirusa opryszczki pospolitej z akyclovirem może również prowadzić do powstawania mniej wrażliwych szczepów. Zależność między wrażliwością poszczególnych szczepów wirusa opryszczki pospolitej in vitro a efektami klinicznymi leczenia akyclovirem nie została w pełni wyjaśniona.

Farmakokinetyka.

Akyclovir jest jedynie częściowo wchłaniany w przewodzie pokarmowym. Szczytowe stężenia w osoczu krwi, ustalone w stanie równowagi po powtarzanych dawkach doustnych 200 mg i 400 mg akycloviru podawanych co 4 godziny, 5 razy na dobę, wynosiły odpowiednio średnio 3,02 ± 0,5 μmol/l i 5,21 ± 1,32 μmol/l. Po 24 godzinach od przyjęcia leku akyclovir nie jest wykrywalny w organizmie. U dorosłych objętość rozkładu w stanie równowagi wynosi 50 ± 8,7 l/m².

Stopień wiązania z białkami wynosi 9–33%.

U pacjentów z prawidłową czynnością nerek 62–91% akycloviru wydalone jest w postaci niezmienionej, a 10–15% w postaci 9-karboksymetoksymetyloguaniny. Okres półwyluwanie po podaniu dożylnym u dorosłych wynosi 2,87 ± 0,76 godziny. Gdy akyclovir był podawany godzinę po podaniu 1 g probenecydu, okres półwyluwanie z osocza wydłużał się o 18%, a pole pod krzywą „stężenie–czas” (AUC) wzrastało o 40%. Przy dostępności biologicznej około 20% około 80% całkowitej dawki akycloviru wydala się z kałem.

U pacjentów z przewlekłą niewydolnością nerek średni okres półwyluwanie z osocza krwi wynosi około 19,5 godziny. W czasie hemodializy okres półwyluwanie wynosi 5,7 godziny, a stężenie akycloviru w osoczu krwi obniża się o około 60%.

Stężenie leku w płynie mózgowo-rdzeniowym wynosi około 50% odpowiedniego stężenia w osoczu krwi. Poziom wiązania z białkami osocza jest stosunkowo niski (od 9 do 33%) i nie zmienia się w interakcji z innymi lekami.

Podczas jednoczesnego stosowania akycloviru i zidowudyny w leczeniu chorych zakażonych HIV nie zaobserwowano żadnych zmian farmakokinetyki tych leków.

Charakterystyka kliniczna.

Wskazania.

Leczenie zakażeń skóry i błon śluzowych wywołanych wirusem opryszczki pospolitej, w tym pierwotnej i nawrotowej opryszczki narządów płciowych.

Profilaktyka nawrotów zakażeń wywołanych wirusem opryszczki pospolitej u chorych z prawidłową odpornością.

Profilaktyka zakażeń wywołanych wirusem opryszczki pospolitej u chorych z niedoborem odporności.

Leczenie zakażeń wywołanych wirusem *Varicellazoster* (opryszczka półpasiec i odrza).

Przeciwwskazania.

Podwyższona wrażliwość na akycyklowir lub którykolwiek z substancji pomocniczych preparatu.

Stosowanie profilaktyczne u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek lub anurią.

Interakcje z innymi lekami i inne rodzaje interakcji.

Nie stwierdzono klinicznie istotnych interakcji akycyklowiru z innymi lekami.

Acykowir jest wydalany głównie w postaci niezmienionej przez nerki drogą sekrecji kanalikowej, dlatego też każdy lek o podobnym mechanizmie wydalania może zwiększać stężenie akycyklowiru w osoczu. Probenecydyna i cytydyna wydłużają okres półtrwania akycyklowiru oraz AUC. Jednoczesne stosowanie z lekami immunosupresyjnymi podczas leczenia chorych po przeszczepie narządu zwiększa również stężenie akycyklowiru i nieaktywnego metabolitu leku immunosupresyjnego w osoczu, jednakże ze względu na szeroki indeks terapeutyczny akycyklowiru, nie ma potrzeby modyfikowania dawki.

Równoczesna terapia akycyklowirem zwiększa AUC całkowicie podanego teofiliny o około 50%. Zaleca się pomiar stężenia w osoczu krwi podczas jednoczesnej terapii akycyklowirem.

Właściwości stosowania.

Akyclovir jest wydalany z organizmu głównie drogą niewydolności nerek, dlatego u pacjentów z niewydolnością nerek dawkę należy zmniejszyć. U pacjentów w podeszłym wieku istnieje również większe prawdopodobieństwo zaburzeń czynności nerek, dlatego u tej grupy pacjentów może również być konieczne zmniejszenie dawki. Pacjenci z niewydolnością nerek oraz pacjenci w podeszłym wieku są narażeni na wystąpienie reakcji neurologicznych, dlatego wymagają ścisłej opieki lekarza. Według zgromadzonych danych takie reakcje są zazwyczaj odwracalne po przerwaniu leczenia lekiem.

Tabletki Acyk® zawierają laktozę, dlatego nie powinny być przepisywane pacjentom z rzadkimi dziedzicznymi formami nietolerancji galaktozy, niedoborem laktozy lub zespołem malabsorpcji glukozy-galaktozy.

Długotrwałe lub powtarzane kursy leczenia akyclovirem u osób z bardzo osłabionym układem odpornościowym mogą prowadzić do wyodrębnienia szczepów wirusowych o zmniejszonej wrażliwości, które mogą nie odpowiadać na długotrwałe leczenie akyclovirem.

Ryzyko uszkodzenia nerek zwiększa się przy jednoczesnym stosowaniu z innymi lekami nefrotoksycznymi.

Dane z badań klinicznych nie są wystarczające, aby stwierdzić, że leczenie akyclovirem zmniejsza częstość powikłań związanych z ospą wietrzystą u pacjentów z prawidłowym układem odpornościowym.

Należy zwrócić szczególną uwagę na utrzymanie odpowiedniego poziomu nawodnienia u pacjentów otrzymujących wysokie dawki akycloviru.

W kilku doniesieniach opisano przypadki, w których zastosowanie akycloviru można niepodważalnie podejrzewać jako przyczynę rozwoju ostrzego ogólnego egzematywu pustularego (GEP). W dwóch opisach literaturowych zostało to potwierdzone testami plastrów. Ponieważ ten stan może być mylony z wysypką herpetyczną, ważne jest, aby pamiętać, że akyclovir może potencjalnie wywołać reakcję skórną.

Stosowanie w okresie ciąży lub karmienia piersią.

W okresie nadzoru pozarejestrowego udokumentowano wyniki stosowania różnych postaci farmaceutycznych Acyk® u kobiet w ciąży. Nie stwierdzono zwiększonej liczby wad wrodzonych u dzieci, których matki stosowały Acyk® w czasie ciąży, w porównaniu z populacją ogólną. Jednak tabletek Acyk® należy stosować tylko wtedy, gdy potencjalna korzyść z leku dla matki przewyższa ryzyko dla płodu.

Po doustnym przyjęciu 200 mg akycloviru 5 razy na dobę akyclovir przenika do mleka matki w stężeniach stanowiących 0,6–4,1% odpowiedniego poziomu akycloviru we krwi. Dziecko karmione piersią może potencjalnie wchłaniać akyclovir w dawce do 0,3 mg/kg masy ciała na dobę. Dlatego leczenie akyclovirem u kobiet karmiących piersią należy przepisywać ostrożnie, biorąc pod uwagę stosunek ryzyka do korzyści.

Brak informacji na temat wpływu akycloviru na płodność kobiet. W badaniu 20 pacjentów męskich z normalną liczbą plemników po doustnym stosowaniu w dawce do 1 g na dobę przez 6 miesięcy nie stwierdzono klinicznie istotnego wpływu na liczbę plemników, ruchliwość ani morfologię.

Wpływ na zdolność prowadzenia samochodu lub obsługiwanie maszyn.

Do czasu ustalenia indywidualnej reakcji na lek (możliwe działania niepożądane ze strony układu nerwowego) zaleca się zachowanie ostrożności przy prowadzeniu samochodu lub pracy z złożonymi mechanizmami.

Sposób stosowania i dawki.

Tabletki należy przyjmować całe, popijając wodą, po spożyciu posiłku. Przy stosowaniu wysokich dawek acyklowiru należy utrzymywać odpowiedni poziom nawodnienia organizmu.

Dorośli

Leczenie infekcji wywołanych wirusem opryszczki pospolitej

W leczeniu infekcji wywołanych wirusem opryszczki pospolitej należy przyjmować tabletki Acyk® w dawce 200 mg 5 razy na dobę w odstępach około 4-godzinnych, z wyłączeniem okresu nocnego. Leczenie powinno trwać 5 dni, jednak w przypadku ciężkiej infekcji pierwotnej może być przedłużone.

U pacjentów z ciężkim niedoborem odporności (np. po przeszczepieniu szpiku kostnego) lub u chorych z obniżoną absorpcją w jelitach dawkę można podwoić do 400 mg lub zastosować odpowiednią dawkę do wведения dożylnego.

Leczenie należy rozpoczynać jak najszybciej po wystąpieniu pierwszych objawów infekcji. W przypadku nawrotu opryszczki najlepiej rozpocząć leczenie w okresie prodromalnym lub bezpośrednio po pojawieniu się pierwszych objawów zmian skórnych.

Profilaktyka nawrotów (terapia supresyjna) infekcji wywołanych wirusem opryszczki pospolitej

U pacjentów z prawidłową odpornością w celu zapobiegania nawrotom infekcji wywołanych wirusem opryszczki pospolitej tabletki Acyk® należy przyjmować w dawce 200 mg 4 razy na dobę w odstępach 6-godzinnych. Dla wygody większość pacjentów może przyjmować 400 mg 2 razy na dobę w odstępach

12-godzinnych. Leczenie będzie skuteczne nawet po zmniejszeniu dawki tabletek Acyk® do 200 mg przyjmowanych 3 razy na dobę w odstępach 8-godzinnych lub nawet 2 razy na dobę w odstępach 12-godzinnych. U niektórych pacjentów znaczące polepszenie obserwuje się po podaniu dobowej dawki Acyk® 800 mg.

W celu monitorowania możliwych zmian w naturalnym przebiegu choroby terapię Acyk® należy okresowo przerywać co 6–12 miesięcy.

Profilaktyka infekcji wywołanych wirusem opryszczki pospolitej

W profilaktyce infekcji wywołanych wirusem opryszczki pospolitej pacjentom z niedoborem odporności należy przyjmować tabletki Acyk® w dawce 200 mg 4 razy na dobę w odstępach 6-godzinnych.

U pacjentów z istotnym niedoborem odporności (np. po przeszczepieniu szpiku kostnego) lub u chorych z obniżoną absorpcją w jelitach dawkę można podwoić do 400 mg lub zastosować odpowiednią dawkę do wведения dożylnego.

Czas trwania profilaktyki zależy od długości okresu ryzyka.

Leczenie ospy wietrznej i opryszczki pospolitej

W leczeniu infekcji wywołanych wirusem opryszczki pospolitej należy przyjmować acyklowir w dawce 800 mg 5 razy na dobę w odstępach 4-godzinnych, z wyłączeniem okresu nocnego. Leczenie powinno trwać 7 dni.

U pacjentów po przeszczepieniu szpiku kostnego lub u chorych z obniżoną wchłanialnością w jelitach lepiej stosować podanie dożylne.

Leczenie należy rozpocząć jak najszybciej po wystąpieniu choroby. Wynik będzie lepszy, jeśli leczenie rozpocznie się w ciągu pierwszych 72 godzin od pojawienia się wysypek.

Dzieci

W leczeniu i profilaktyce infekcji wywołanych wirusem opryszczki pospolitej dzieciom powyżej 2. roku życia z niedoborem odporności można stosować takie same dawki jak u dorosłych.

W leczeniu ospy wietrznej u dzieci powyżej 6. roku życia przepisuje się 800 mg Acyk® 4 razy na dobę, dzieciom w wieku od 2 do 6 lat można podawać 400 mg Acyk® 4 razy na dobę. Czas trwania leczenia wynosi 5 dni.

Nie ma specjalnych danych dotyczących stosowania Acyk® w profilaktyce (zapobieganiu nawrotom) infekcji wywołanych wirusem opryszczki pospolitej lub w leczeniu infekcji wywołanych wirusem opryszczki pospolitej u dzieci z prawidłową odpornością.

Dawkę pojedynczą leku można dokładniej obliczyć według masy ciała dziecka jako 200 mg/kg masy ciała (nie przekraczać 800 mg) acyklowiru 4 razy na dobę.

Nie ma specjalnych danych dotyczących stosowania acyklowiru w profilaktyce (zapobieganiu nawrotom) infekcji wywołanych wirusem opryszczki pospolitej lub w leczeniu infekcji wywołanych wirusem opryszczki pospolitej u dzieci z prawidłową odpornością.

Tabletek tej postaci leku nie stosuje się u dzieci poniżej 2. roku życia.

Pacjenci w podeszłym wieku

U pacjentów w podeszłym wieku możliwe jest zaburzenie funkcji nerek, dlatego dawkę leku należy odpowiednio dostosować. Należy utrzymywać odpowiedni poziom nawodnienia organizmu.

Niewydolność nerek

Acyk® należy przepisywać z ostrożnością pacjentom z niewydolnością nerek. Należy utrzymywać odpowiedni poziom nawodnienia organizmu.

W leczeniu pacjentów z zaburzeniami funkcji nerek może wystarczyć zmniejszenie dawki acyklowiru (patrz tabela).

Dzieci.

Lek stosuje się u dzieci od 2. roku życia.

Przedawkowanie.

Objawy: przy przypadkowym przedawkowaniu acyklowiru przez kilka dni występują objawy gastroenterologiczne (takie jak nudności i wymioty) oraz objawy neurologiczne.

Objawami neurologicznymi przedawkowania mogą być ból głowy, dezorientacja, halucynacje, pobudzenie, drgawki i śpiączka.

Leczenie: pacjenta należy dokładnie przebadać w celu wykrycia objawów zatrucia. Zaleca się przepłukanie żołądka oraz leczenie objawowe. Ze względu na to, że acyklowir jest dobrze eliminowany za pomocą dializy krwi, należy go stosować w przypadku przedawkowania.

Niepożądane działania.

Kategorie częstości występowania niepożądanych zjawisk wymienione poniżej są szacunkowe. W przypadku większości zjawisk dostępne informacje nie były wystarczające do dokładnej oceny.

Częstość działań niepożądanych sklasyfikowano następująco: bardzo często (≥ 1/10), często (≥ 1/100, < 1/10), rzadko (≥ 1/1000, < 1/100), bardzo rzadko (≥ 1/10000, < 1/1000), bardzo rzadko (< 1/10000), częstość nieznana (na podstawie dostępnych informacji nie można oszacować).

Ze strony układu krwiotwórczego.

Bardzo rzadko: anemia, trombocytopenia, leukopenia.

Ze strony układu immunologicznego.

Rzadko: reakcje anafilaktyczne.

Ze strony układu nerwowego.

Często: ból głowy, zawroty głowy.

Rzadko: halucynacje, senność, dezorientacja w czasie i przestrzeni.

Bardzo rzadko: bezsenność.

Bardzo rzadko: pobudzenie, drżenie mięśni, ataksja, objawy psychotyczne, drgawki, encefalopatia, śpiączka, dezorientacja, dysartria.

Wymienione powyżej reakcje neurologiczne są zazwyczaj odwracalne i występują głównie u pacjentów z niewydolnością nerek lub z innymi czynnikami ryzyka.

Ze strony układu oddechowego.

Rzadko: duszność.

Ze strony przewodu pokarmowego.

Często: nudności, wymioty, biegunka, ból brzucha.

Zaburzenia wątrobowo-żółciowe.

Rzadko: odwracalne podwyższenie stężenia bilirubiny i enzymów wątrobowych.

Bardzo rzadko: żółtaczka, zapalenie wątroby.

Ze strony skóry.

Często: świąd, wysypka (w tym nadwrażliwość na światło).

Rzadko: pokrzywka, przyspieszone i rozlane wypadanie włosów.

Bardzo rzadko: obrzęk naczynioruchowy.

Ponieważ wypadanie włosów może być związane z przyjmowaniem wielu leków, nie stwierdzono jednoznacznego związku z aklawirem.

W niektórych doniesieniach opisano kilka przypadków, w których zastosowanie aklawiru można jednoznacznie podejrzewać jako przyczynę rozwoju GGEP.

Ze strony układu moczowego.

Rzadko: podwyższenie stężenia mocznika i kreatyniny w osoczu.

Bardzo rzadko: ostra niewydolność nerek, ból w okolicy nerek, który może być związany z niewydolnością nerek i krystalurią.

Ogólne zaburzenia.

Rzadko: zwiększona zmęczalność, gorączka.

Okres ważności.

3 lata.

Warunki przechowywania.

Przechowywać w temperaturze nie wyższej niż 25 °C.

Przechowywać w miejscu niedostępnym dla dzieci.

Opakowanie.

Tabletki 200 mg: po 5 tabletek w blisterze; po 5 blistrów w tece kartonowej.

Tabletki 400 mg: po 5 tabletek w blisterze; po 7 blistrów w tece kartonowej.

Kategoria wydawania. Na receptę.

Producent.

Salutas Pharma GmbH.

Adres siedziby producenta i miejsce wykonywania działalności.

Otto-von-Guericke-Allee 1, 39179 Barleben, Niemcy / Otto-von-Guericke-Allee 1, 39179 Barleben, Germany.