Zikalor®

Skład:

substancja czynna: aripiprazol;

1 tabletka zawiera aripiprazolu 5 mg lub 10 mg, lub 15 mg, lub 30 mg;

substancje pomocnicze: laktoza, monohydrat; celuloza mikrokryształowa (typ 101); hydroksypropyloceluloza; skrobia kukurydziana; sodowa sól kroskarboksylocelulozy; stearynian magnezu; barwniki: indygokarmin (E 132) (dla 5 mg); tlenek żelaza żółty (E 172) (dla 15 mg); tlenek żelaza czerwony (E 172) (dla 10 mg i 30 mg).

Postać farmaceutyczna. Tabletki.

Główne właściwości fizykochemiczne:

tabletki 5 mg: niebieskie tabletki prostokątne z zaokrąglonymi krawędziami, o wymiarach około 8,0 x 4,5 mm;

tabletki 10 mg: różowe tabletki prostokątne z zaokrąglonymi krawędziami, o wymiarach około 8,5 x 4,0 mm, z ryflowaniem po jednej stronie (tabletka może być podzielona na dwie równe części);

tabletki 15 mg: jasnożółte tabletki okrągłe o średnicy około 7,0 mm;

tabletki 30 mg: różowe tabletki okrągłe o średnicy około 9,5 mm, z ryflowaniem po jednej stronie (tabletka może być podzielona na dwie równe części).

Grupa farmakoterapeutyczna. Środki psycholeptyczne. Inne leki przeciwpadaczkowe. Kod ATC N05A X12.

Właściwości farmakologiczne.

Farmakodynamika.

Mechanizm działania. Zakłada się, że skuteczność aripiprazolu w schizofrenii oraz zaburzeniu dwubiegunowym typu I jest pośrednikiem jego aktywności jako częściowego agonisty receptorów dopaminowych D2 i receptorów serotoniny 5HT1a oraz antagonisty receptorów serotoniny 5HT2a. Aripiprazol wykazuje właściwości antagonistyczne u zwierząt z nadmierną aktywnością dopaminergiczną oraz właściwości agonistyczne u zwierząt z niedostateczną aktywnością dopaminergiczną. Aripiprazol wykazuje wysoką powinność wiązania in vitro do receptorów dopaminy D2 i D3, receptorów serotoniny 5-HT1a i 5-HT2a, a także umiarkowaną powinność do receptorów dopaminy D4, receptorów serotoniny 5-HT2c i 5-HT7, receptorów adrenergicznych alfa-1 oraz receptorów histaminowych H1. Aripiprazol wykazuje również umiarkowaną powinność wiązania do ponownego wychwytu serotoniny i nie wykazuje żadnej istotnej powinności do receptorów muskarynowych. Oddziaływanie z innymi receptorami, poza wymienionymi powyżej podtypami receptorów dopaminowych i serotonergicznych, może wyjaśniać niektóre inne efekty kliniczne aripiprazolu. Aripiprazol podawany zdrowym ochotnikom w dawkach od 0,5 mg do 30 mg raz dziennie przez 2 tygodnie spowodował zależne od dawki obniżenie wiązania 11C-rakloprydu, będącego ligandem receptorów D2/D3 dopaminy, z jądrem prążkowatym i skorupą, mierzone metodą tomografii emisyjnej pozytonowej.

Skuteczność i bezpieczeństwo kliniczne.

Dorośli.

Schizofrenia. W trzech krótkoterminowych (od 4 do 6 tygodni) badaniach kontrolowanych placebo, w których wzięło udział 1228 dorosłych pacjentów z objawami pozytywnymi i negatywnymi schizofrenii, stwierdzono istotne statystycznie poprawienie objawów psychiatrycznych pod wpływem aripiprazolu w porównaniu z placebo. Aripiprazol jest skuteczny w utrzymaniu poprawy klinicznej podczas kontynuacji terapii u dorosłych pacjentów, którzy wykazali początkową odpowiedź na leczenie. W badaniu kontrolowanym, w którym lekiem kontrolnym był haloperidol, liczba pacjentów odpowiadających na terapię i kontynuujących reagować na nią w 52. tygodniu była podobna w obu grupach (77% w grupie aripiprazolu i 73% w grupie haloperidolu). Ogólny wskaźnik zakończenia badania był istotnie wyższy u pacjentów przyjmujących aripiprazol (43%) w porównaniu z pacjentami przyjmującymi haloperidol (30%). Rzeczywiste wyniki w skalach oceny, w tym PANSS (Skala Oceny Objawów Pozytywnych i Negatywnych) oraz Skala Oceny Depresji Montgomery-Asberg, wykorzystywane jako wtórne punkty końcowe, wykazały istotną poprawę w porównaniu z haloperidolem. W 26-tygodniowym badaniu kontrolowanym placebo u pacjentów z przewlekłą, ustabilizowaną schizofrenią aripiprazol istotnie skuteczniej zmniejszał częstość nawrotów: 34% w grupie aripiprazolu i 57% w grupie placebo.

Przyrost masy ciała. W badaniach klinicznych nie stwierdzono klinicznie istotnego przyrostu masy ciała wywołanego przez aripiprazol. W 26-tygodniowym kontrolowanym (lek kontrolny – olanzapina), podwójnie ślepych, wielonarodowym badaniu schizofrenii, które objęło 314 pacjentów i wykorzystywało przyrost masy ciała jako pierwotny punkt końcowy, istotnie mniejsza liczba pacjentów przyjmujących aripiprazol (N=18, czyli 13% pacjentów poddanych ocenie) zwiększyła masę ciała o co najmniej 7% w porównaniu z wyjściową wagą (czyli co najmniej 5,6 kg przy średniej wyjściowej masie ciała 80,5 kg) w porównaniu z pacjentami przyjmującymi olanzapinę (N=45, czyli 33% pacjentów poddanych ocenie).

Wskaźniki lipidowe. W analizie połączonej wskaźników lipidowych uzyskanych w badaniach kontrolowanych placebo u dorosłych pacjentów nie stwierdzono klinicznie istotnej zmiany stężenia cholesterolu całkowitego, trójglicerydów, lipoprotein o wysokiej gęstości (HDL) i lipoprotein o niskiej gęstości (LDL) wywołanej przez aripiprazol.

Prolaktyna. Poziomy prolaktyny oznaczano we wszystkich badaniach wszystkich dawek aripiprazolu (n = 28242). Częstość występowania hiperprolaktynemii lub podwyższonego stężenia prolaktyny w surowicy krwi u pacjentów przyjmujących aripiprazol (0,3%) była podobna do częstości obserwowanej w grupie placebo (0,2%). U pacjentów przyjmujących aripiprazol średni czas do rozwoju tych zmian wynosił 42 dni, a ich średnia długość trwania – 34 dni. Częstość hipoprolaktynemii lub obniżonego stężenia prolaktyny w surowicy krwi u pacjentów przyjmujących aripiprazol wynosiła 0,4%, a u pacjentów w grupie placebo – 0,02%. U pacjentów przyjmujących aripiprazol średni czas do rozwoju tych zmian wynosił 30 dni, a ich średnia długość trwania – 194 dni.

Epizody maniakalne w zaburzeniu dwubiegunowym typu I. W dwóch 3-tygodniowych badaniach kontrolowanych placebo z monoterapią i dostosowaniem dawki, w których uczestniczyli pacjenci z epizodami maniakalnymi lub mieszanymi zaburzenia dwubiegunowego typu I, wykazano wyższą skuteczność aripiprazolu w porównaniu z placebo. Skuteczność oceniano jako zmniejszenie nasilenia objawów maniakalnych w ciągu 3 tygodni leczenia. Do badań włączono pacjentów z obecnością i brakiem objawów psychicznych, a także z obecnością i brakiem szybkozmienności. W jednym 3-tygodniowym badaniu kontrolowanym placebo z monoterapią i ustaloną dawką, w którym uczestniczyli pacjenci z epizodami maniakalnymi lub mieszanymi zaburzenia dwubiegunowego typu I, aripiprazol nie wykazał większej skuteczności w porównaniu z placebo. W dwóch 12-tygodniowych badaniach monoterapii (jedno badanie było kontrolowane placebo, drugie – z aktywną kontrolą), w których uczestniczyli pacjenci z epizodami maniakalnymi lub mieszanymi zaburzenia dwubiegunowego typu I z obecnością lub brakiem objawów psychicznych, aripiprazol wykazał wyższą skuteczność w 3. tygodniu oraz utrzymanie efektu porównywalnego z litem lub haloperidolem w 12. tygodniu. Liczba pacjentów z manią, u których aripiprazol wywołał remisję objawów, była porównywalna z liczbą pacjentów przyjmujących lit lub haloperidol w 12. tygodniu. W 6-tygodniowym badaniu kontrolowanym placebo, w którym uczestniczyli pacjenci z epizodami maniakalnymi lub mieszanymi zaburzenia dwubiegunowego typu I z obecnością lub brakiem objawów psychicznych, 2-tygodniowa monoterapia litem lub walproatem w dawkach terapeutycznych była częściowo nieskuteczna. Jednak dodanie aripiprazolu jako terapii uzupełniającej prowadziło do skutecznego zmniejszenia objawów maniakalnych w porównaniu z monoterapią litem lub walproatem. W 26-tygodniowym badaniu kontrolowanym placebo z 74-tygodniowym okresem przedłużonym wzięto udział pacjentów z zaburzeniem maniakalnym, którzy przed randomizacją osiągnęli remisję w wyniku przyjmowania aripiprazolu w fazie stabilizacji. W tym badaniu aripiprazol był skuteczniejszy niż placebo w zapobieganiu nawrotom zaburzenia dwubiegunowego (głównie manii), ale nie różnił się od placebo w zapobieganiu nawrotom depresji. W 52-tygodniowym badaniu kontrolowanym placebo pacjentów z epizodami maniakalnymi lub mieszanymi zaburzenia dwubiegunowego typu I, którzy byli w stanie długotrwałej remisji (łączna liczba punktów według Skali Younga (Y-MRS) i Skali Montgomery-Asberg (MADRS) ≤ 12), dodanie aripiprazolu (10 mg/dobę i 30 mg/dobę) do litu lub walproatu przez 12 tygodni dawało lepsze wyniki w porównaniu z dodaniem aripiprazolu do placebo, zmniejszając ryzyko nawrotu epizodów dwubiegunowych o 46% (względne ryzyko OR – OR) i zmniejszając ryzyko nawrotu epizodów maniakalnych o 65% (OR – 0,35). Jednak ta kombinacja nie przewyższała efektu placebo w zapobieganiu nawrotom depresji. Dodanie aripiprazolu przewyższało placebo pod względem wtórnego punktu badania – liczby punktów według Skali Oceny Ogólnego Wrażenia Klinicznego dotyczącej ciężkości zaburzenia dwubiegunowego (CGI-BP). W trakcie tego otwartego badania pacjentów podzielono na grupy otrzymujące monoterapię litem lub walproatem w celu wykrycia pacjentów częściowo nieodpowiadających na terapię. Pacjentów stabilizowano przez co najmniej 12 tygodni, dodając aripiprazol do tych samych stabilizatorów nastroju. Stabilizowanych pacjentów podzielono losowo na kontynuację terapii tymi samymi stabilizatorami nastroju z dodatkiem aripiprazolu lub placebo metodą podwójnie ślepią. W fazie randomizacyjnej wzięto udział 4 podgrupy: aripiprazol + lit; aripiprazol + walproat; placebo + lit; placebo + walproat. Częstość nawrotów jakichkolwiek zaburzeń nastroju określono metodą Kaplana-Meiera i wyniosła: 16% w grupie aripiprazol + lit oraz 18% w grupie aripiprazol + walproat, w porównaniu z 45% w grupie placebo + lit oraz 19% w grupie placebo + walproat.

Farmakokinetyka.

Absorpcja. Aripiprazol jest dobrze wchłaniany, maksymalne stężenie w osoczu osiągane jest w ciągu 3–5 godzin po podaniu. Aripiprazol podlega minimalnemu metabolizmowi przedsystemowemu. Absolutna biodostępność leku po doustnym podaniu wynosi 87%. Spożycie pokarmu nie wpływa na biodostępność aripiprazolu. Spożycie pokarmu o wysokiej zawartości tłuszczu nie wpływa na farmakokinetykę aripiprazolu.

Rozkład. Aripiprazol intensywnie rozkłada się w tkankach organizmu. Objętość rozkładu wynosi 4,9 l/kg, co wskazuje na dużą dystrybucję pozanaczyniową. Po podaniu w dawkach terapeutycznych aripiprazol i dehydroaripiprazol wiążą się z białkami surowicy krwi w ponad 99%, głównie z albuminą.

Biotransformacja. Aripiprazol jest w znacznym stopniu metabolizowany w wątrobie, głównie trzema drogami biotransformacji: dehydrogenacją, hydroksylacją i N-dealkilacją. Według badań in vitro, dehydrogenacja i hydroksylacja aripiprazolu zachodzą pod wpływem enzymów CYP3A4 i CYP2D6, a N-dealkilacja jest katalizowana przez CYP3A4. Aripiprazol jest główną substancją leku obecną w krążeniu ogólnoustrojowym. W stanie równowagi dehydroaripiprazol, czynny metabolit, stanowi około 40% powierzchni pod krzywą farmakokinetyczną „stężenie-czas” (AUC) aripiprazolu w osoczu krwi.

Wydalanie. Średni okres półtrwania aripiprazolu wynosi około 75 godzin u osób o aktywnym metabolizmie CYP2D6 i około 146 godzin u osób o słabej aktywności CYP2D6. Całkowity klirens aripiprazolu wynosi 0,7 ml/min/kg, przede wszystkim reprezentowany przez klirens wątrobowy. Po jednorazowym doustnym podaniu 14C-oznaczonego aripiprazolu około 27% wydala się z moczem i około 60% – z kałem. Mniej niż 1% aripiprazolu wydala się w niezmienionej formie z moczem, około 18% niezmienionego aripiprazolu – z kałem.

Farmakokinetyka w specjalnych grupach pacjentów

Dzieci. Farmakokinetyka aripiprazolu i dehydroaripiprazolu u pacjentów w wieku od 10 do 17 lat była podobna do tej u dorosłych po skorygowaniu różnic w masie ciała.

Pacjenci w podeszłym wieku. Nie stwierdzono różnic w farmakokinetyce aripiprazolu u zdrowych ochotników w podeszłym wieku i młodszych pacjentów. Nie zaobserwowano również istotnego wpływu wieku w analizie farmakokinetycznej populacyjnej u pacjentów z chorobą schizofreniczną.

Płeć. Nie stwierdzono różnic w farmakokinetyce aripiprazolu u zdrowych mężczyzn i kobiet, a także nie zaobserwowano istotnego wpływu płci w analizie farmakokinetycznej populacyjnej u pacjentów z chorobą schizofreniczną.

Palenie i rasa. Ocena farmakokinetyczna grup pacjentów nie wykazała klinicznie istotnych różnic związanych z rasą ani wpływu palenia na farmakokinetykę aripiprazolu.

Uszkodzenie funkcji nerek. Stwierdzono, że farmakokinetyczne właściwości aripiprazolu i dehydroaripiprazolu są takie same u pacjentów z ciężkimi chorobami nerek, jak i u młodych zdrowych ochotników.

Uszkodzenie funkcji wątroby. W badaniu jednorazowej dawki u pacjentów z różnym stopniem cyrozy wątroby (klasy A, B i C według klasyfikacji Childa-Pugha) nie stwierdzono istotnego wpływu niewydolności wątroby na farmakokinetykę aripiprazolu i dehydroaripiprazolu, jednak w badaniu wzięło udział tylko 3 pacjentów z cyrozą wątroby klasy C, co jest niewystarczające do wyciągnięcia wniosków dotyczących zdolności metabolicznej.

Charakterystyka kliniczna.

Wskazania.

Leczenie schizofrenii u dorosłych.

Leczenie umiarkowanych i ciężkich epizodów maniakalnych w zaburzeniu dwubiegunowym typu I oraz zapobieganie nowym epizodom maniakalnym u dorosłych, którzy wcześniej przebyli epizody maniakalne i którzy odpowiadali na leczenie aripiprazolem.

Przeciwwskazania.

Podwyższona wrażliwość na aripiprazol lub którykolwiek inny składnik preparatu.

Interakcje z innymi lekami i inne rodzaje interakcji.

Ze względu na antagonizm wobec receptorów α1-adrenergicznych aripiprazol może nasilać działanie niektórych leków przeciwhypertensyjnych. Ze względu na główne działanie aripiprazolu na ośrodkowy układ nerwowy (OUN) należy zachować ostrożność podczas przepisywania aripiprazolu w połączeniu z alkoholem, innymi lekami oddziałującymi na OUN, ze względu na możliwość wystąpienia wzajemnych niepożądanych reakcji, takich jak działanie sedytywne. Należy ostrożnie stosować aripiprazol w połączeniu z innymi lekami wydłużającymi odstęp QT lub zaburzającymi równowagę elektrolitową.

Potencjalny wpływ innych leków na działanie aripiprazolu

Inhibitor sekrecji kwasu solnego, antagonist receptorów H2-histaminowych – famotydyna – obniża szybkość wchłaniania aripiprazolu, jednak efekt ten nie jest uważany za klinicznie istotny. Aripiprazol jest metabolizowany na kilka sposobów za pośrednictwem enzymów CYP2D6 i CYP3A4, ale nie enzymów CYP1A. W związku z tym nie ma potrzeby dostosowywania dawki u palaczy.

Chinidyna i inne inhibitory CYP2D6. W badaniu klinicznym u zdrowych ochotników silny inhibitor enzymu CYP2D6 (chinidyna) zwiększał AUC aripiprazolu o 107%, podczas gdy Cmax pozostawała niezmieniona. Wartości AUC i Cmax dehydroaripiprazolu, aktywnego metabolitu aripiprazolu, obniżały się odpowiednio o 32% i 47%. Dawka aripiprazolu powinna być zmniejszona o około połowę w przypadku jednoczesnego przyjmowania z chinidyną. Inne silne inhibitory CYP2D6, takie jak fluoksetyna i paroksetyna, prawdopodobnie wywierają podobny wpływ, dlatego zmniejszenie dawki w przypadku ich stosowania powinno być takie samo.

Ketonazol i inne inhibitory CYP3A4. W badaniu klinicznym u zdrowych ochotników silny inhibitor enzymu CYP3A4 (ketonazol) zwiększał AUC i Cmax aripiprazolu odpowiednio o 63% i 37%. Wartości AUC i Cmax dehydroaripiprazolu zwiększały się odpowiednio o 77% i 43%. U pacjentów z obniżonym metabolizmem CYP2D6 jednoczesne przyjmowanie silnych inhibitorów CYP3A4 może prowadzić do wyższych stężeń aripiprazolu w osoczu krwi w porównaniu z pacjentami z aktywnym metabolizmem CYP2D6. W razie potrzeby jednoczesnego stosowania ketonazolu lub innych silnych inhibitorów CYP3A4 z aripiprazolem potencjalna korzyść powinna przewyższać potencjalne ryzyko dla pacjenta. W przypadku jednoczesnego stosowania aripiprazolu i ketonazolu dawkę aripiprazolu należy zmniejszyć o około połowę. Inne silne inhibitory CYP3A4, takie jak itrakonazol i inhibitory proteazy HIV, teoretycznie mogą wywierać taki sam efekt, dlatego należy odpowiednio obniżyć dawki (patrz sekcja „Sposób stosowania i dawki”). Po zakończeniu przyjmowania inhibitora CYP2D6 lub CYP3A4 dawkę aripiprazolu należy zwiększyć do poziomu stosowanego przed rozpoczęciem leczenia wspomocznego. Możliwe jest niewielkie zwiększenie stężenia aripiprazolu w przypadku jednoczesnego stosowania słabych inhibitorów CYP3A4 (np. dyltiazemu) lub CYP2D6 (np. escytalopramu).

Karbamazepina i inne inhibitory CYP3A4. Po jednoczesnym stosowaniu karbamazepiny, silnego induktora CYP3A4, z aripiprazolem u pacjentów cierpiących na schizofrenię lub zaburzenie schizoaftywne, średnie geometryczne wartości Cmax i AUC aripiprazolu w porównaniu z monoterapią aripiprazolem (30 mg) obniżyły się odpowiednio o 68% i 73%. Podobnie, przy jednoczesnym stosowaniu karbamazepiny z dehydroaripiprazolem, średnie geometryczne wartości Cmax i AUC tego ostatniego zmniejszyły się odpowiednio o 69% i 71% w porównaniu z monoterapią aripiprazolem. Dawka aripiprazolu powinna być podwojona w przypadku jednoczesnego przyjmowania z karbamazepiną. Jednoczesne stosowanie aripiprazolu z innymi silnymi induktorami CYP3A4 (ryfampicyna, ryfabutyna, fenytoina, fenobarbital, primidon, efawiernz, nevirapina i dziurawiec zwyczajny), które teoretycznie mają podobny wpływ, wymaga odpowiedniego zwiększenia dawki. Po zakończeniu przyjmowania silnych induktorów CYP3A4 dawkę aripiprazolu należy zmniejszyć do zalecanego poziomu.

Kwas walproinowy i lit. W przypadku jednoczesnego przyjmowania kwasu walproinowego lub litu z aripiprazolem nie zaobserwowano klinicznie istotnych zmian stężenia aripiprazolu, dlatego nie jest wymagana korekta dawki przy stosowaniu kwasu walproinowego lub litu z aripiprazolem.

Potencjalny wpływ aripiprazolu na działanie innych leków

W badaniach klinicznych aripiprazol w dawce 10–30 mg/dobę nie wpływał na metabolizm substratów enzymu CYP2D6 (stosunek dextrometorfan/3-metoksymorfin), CYP2C9 (warfaryna), CYP2C19 (omeprazol) i CYP3A4 (dextrometorfan). Ponadto w badaniach in vitro nie wykazano zdolności aripiprazolu i dehydroaripiprazolu do wpływu na szlaki metaboliczne pośredniczone przez enzym CYP1A2. W związku z tym mało prawdopodobne jest, że aripiprazol może powodować klinicznie istotne interakcje lekowe pośredniczone przez te enzymy. W przypadku jednoczesnego przyjmowania aripiprazolu z kwasami walproinowymi, litem lub lamotrydżynem nie zaobserwowano klinicznie istotnych zmian stężenia kwasu walproinowego, litu lub lamotrydżynu.

Zespół serotonergiczny. U pacjentów przyjmujących aripiprazol obserwowano przypadki zespołu serotonergicznego, szczególnie w przypadku jednoczesnego stosowania z innymi lekami serotonergicznymi, do których należą selektywne inhibitory zwrotnego wychwytu serotoniny (SSRI)/selektywne inhibitory zwrotnego wychwytu serotoniny/noradrenaliny (SNRI), lub z lekami zwiększającymi stężenie aripiprazolu.

Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności podczas stosowania.

Leczenie neuroleptykami może wymagać od kilku dni do kilku tygodni, zanim dojdzie do poprawy stanu klinicznego pacjenta. W tym okresie należy dokładnie monitorować stan pacjenta.

Skośność do samobójstwa. Zachowania samobójcze są charakterystyczne dla pacjentów z chorobami psychicznymi i zaburzeniami afektywnymi i obserwowano je niekiedy krótko po rozpoczęciu leczenia neuroleptykami lub po zmianie jednego neuroleptyku na inny, w tym podczas leczenia aripiprazolem. Leczenie neuroleptykami powinno odbywać się pod ścisłym nadzorem u pacjentów z grupy podwyższonego ryzyka.

Zaburzenia sercowo-naczyniowe. Aripiprazol należy stosować z ostrożnością u pacjentów z wywiadem chorób sercowo-naczyniowych (zawał mięśnia sercowego lub choroba niedokrwienna serca, niewydolność serca lub zaburzenia przewodnictwa), zaburzeń mózgowo-naczyniowych, stanów predysponujących do hipotensji tętniczej (odwodnienie, hipowolemia, stosowanie leków przeciw nadciśnieniu tętniczemu) lub hipertensji tętniczej, w tym hipertensji progresyjnej lub złośliwej. Podczas leczenia neuroleptykami obserwowano przypadki zakrzepicy żył głębokich (ZŻG). Ponieważ u pacjentów przyjmujących neuroleptyki często występują nabyte czynniki ryzyka ZŻG, przed i w trakcie leczenia aripiprazolem należy wykryć wszystkie możliwe czynniki ryzyka ZŻG i podjąć wszystkie środki zapobiegawcze.

<uWydłużenie odcinka QT. W badaniach klinicznych częstość przypadków wydłużenia odcinka QT podczas stosowania aripiprazolu była porównywalna z placebo. Aripiprazol należy stosować z ostrożnością u pacjentów z wywiadem rodzinnym wydłużenia odcinka QT (patrz sekcja „Działania niepożądane”).

Zespół późnej dyskinezy. Podczas badań klinicznych trwających rok lub krócej rzadko zgłaszano dyskinezy związane z przyjmowaniem aripiprazolu. W przypadku wystąpienia objawów późnej dyskinezy u pacjenta przyjmującego aripiprazol należy rozważyć możliwość zmniejszenia dawki leku lub przerwania leczenia (patrz sekcja „Działania niepożądane”). Objawy te mogą czasowo nasilić się lub nawet pojawić po przerwaniu leczenia.

Inne objawy pozapiramidowe. Podczas stosowania aripiprazolu u dzieci obserwowano akatyzję i objawy parkinsonizmu. W przypadku pojawienia się objawów innych zaburzeń pozapiramidowych należy rozważyć możliwość zmniejszenia dawki i prowadzić ścisły kliniczny monitoring stanu pacjenta.

Zespół złośliwej neuroleptycznej (ZZN). ZZN to zespół objawów związanych ze stosowaniem leków przeciwpsychotycznych, który może mieć potencjalnie śmiertelny skutek. W badaniach klinicznych aripiprazolu ZZN występował rzadko. Objawami klinicznymi ZZN są hiperpirezja (bardzo wysoka temperatura ciała), sztywność mięśni, zmiany stanu psychicznego oraz objawy zaburzeń układu nerwowego przywładnego (nieregularne tętno lub ciśnienie tętnicze, tachykardia, nasilone pocenie się i zaburzenia rytmu serca). Dodatkowe objawy mogą obejmować podwyższenie poziomu kreatyniny kinazy, mioglobinurię (rabdomiolizę) i ostre niewydolność nerek. Obserwowano jednak również pojedyncze przypadki podwyższenia poziomu kreatyniny kinazy i rabdomiolizy, które niekoniecznie były związane z ZZN. W przypadku wystąpienia u pacjenta objawów ZZN lub nieuzasadnionej bardzo wysokiej temperatury ciała bez dodatkowych objawów klinicznych ZZN należy przerwać przyjmowanie wszystkich leków neuroleptycznych, w tym aripiprazolu.

Udary padaczkowe. Podczas leczenia aripiprazolem rzadko obserwowano napady padaczkowe. Dlatego aripiprazol należy stosować z ostrożnością u pacjentów z wywiadem padaczki lub stanem związanym z napadami padaczkowymi (patrz sekcja „Działania niepożądane”).

Pacjenci starsi z psychotycznymi zaburzeniami na tle demencji

Zwiększona śmiertelność. W trzech badaniach kontrolowanych placebo (n = 938; średni wiek: 82,4 roku; zakres: od 56 do 99 lat) przy stosowaniu aripiprazolu u pacjentów starszych z psychotycznymi zaburzeniami na tle choroby Alzheimera zaobserwowano zwiększone ryzyko śmiertelności w porównaniu z placebo. Śmiertelność pacjentów otrzymujących aripiprazol wyniosła 3,5%, w porównaniu do 1,7% w grupie placebo. Choć przyczyny śmiertelności były różne, większość z nich miała pochodzenie sercowo-naczyniowe (np. niewydolność serca, nagła śmierć) lub infekcyjne (np. zapalenie płuc) (patrz sekcja „Działania niepożądane”).

Powikłania naczyniowo-mózgowe. W tych samych badaniach klinicznych zgłaszano wystąpienie powikłań naczyniowo-mózgowych (np. udar, przejściowy atak niedokrwienny), w tym zakończone śmiercią (średni wiek pacjentów wynosił 84 lata, zakres wieku 78–88 lat). Ogółem w tych badaniach powikłania naczyniowo-mózgowe rozwinęły się u 1,3% pacjentów przyjmujących aripiprazol, w porównaniu do 0,6% pacjentów z grupy placebo. Różnica ta nie była istotna statystycznie. Jednakże w jednym z tych badań (badanie z ustaloną dawką) u pacjentów przyjmujących aripiprazol zaobserwowano wyraźny związek między dawką leku a występowaniem niepożądanych reakcji naczyniowo-mózgowych. Aripiprazol nie jest wskazany do leczenia pacjentów z psychotycznymi zaburzeniami na tle demencji.

Hyperglikemia i cukrzyca. Hyperglikemia, w niektórych przypadkach bardzo ciężka i związana z ketoacydozą lub hiperosmolarną śpiączką, w tym zakończona śmiercią, została zaobserwowana u pacjentów przyjmujących atypowe neuroleptyki, w tym aripiprazol. Czynniki ryzyka ciężkich powikłań obejmują otyłość i wywiad rodzinną cukrzycy. W badaniach klinicznych aripiprazolu nie zaobserwowano istotnych różnic w częstości działań niepożądanych związanych z hyperglikemią (w tym cukrzycą) ani w odchyleniach laboratoryjnych poziomu glukozy w porównaniu z placebo. Brakuje dokładnej porównawczej oceny ryzyka działań niepożądanych związanych z hyperglikemią u pacjentów przyjmujących aripiprazol i inne atypowe neuroleptyki. Należy dokładnie monitorować pacjentów przyjmujących neuroleptyki, w tym aripiprazol, obserwując objawy hyperglikemii (polipragia, poliuria, polidypsja i osłabienie), a u pacjentów z cukrzycą lub czynnikami ryzyka rozwoju cukrzycy należy regularnie kontrolować poziom glukozy (patrz sekcja „Działania niepożądane”).

Podatność na reakcje nadwrażliwości. Jak i przy stosowaniu innych leków, podczas stosowania aripiprazolu mogą występować reakcje nadwrażliwości, objawiające się objawami alergii (patrz sekcja „Działania niepożądane”).

Przyrost masy ciała. U pacjentów z schizofrenią i manią dwubiegunową często obserwuje się przyrost masy ciała z powodu współistniejących chorób, stosowania neuroleptyków, które znane są z powodowania przyrostu masy ciała, oraz negatywnego wpływu na prowadzenie zdrowego stylu życia, co może prowadzić do poważnych powikłań. Podczas leczenia aripiprazolem przypadki przyrostu masy ciała obserwowano zazwyczaj u pacjentów z istotnymi czynnikami ryzyka, takimi jak cukrzyca, zaburzenia tarczycy lub guz przysadki w wywiadzie. W badaniach klinicznych nie wykazano klinicznie istotnego przyrostu masy ciała u dorosłych spowodowanego stosowaniem aripiprazolu. W badaniach klinicznych u nastolatków z manią dwubiegunową stosowanie aripiprazolu przez 4 tygodnie wiązało się z przyrostem masy ciała. Należy monitorować przyrost masy ciała u nastolatków z manią dwubiegunową. Jeśli przyrost masy ciała staje się klinicznie istotny, należy rozważyć możliwość zmniejszenia dawki leku (patrz sekcja „Działania niepożądane”).

Dysfagia. Neuroleptyki, w tym aripiprazol, mogą powodować zaburzenia motoryki przełyku i aspirację treści żołądkowej. Aripiprazol i inne neuroleptyki należy stosować z ostrożnością u pacjentów z podwyższonym ryzykiem zapalenia płuc aspiracyjnego.

Patologiczna skłonność do hazardu i inne zaburzenia kontroli impulsów. U pacjentów przyjmujących aripiprazol odnotowano przypadki patologicznej skłonności do hazardu i braku zdolności do jej kontrolowania. Zgłaszano również hiperseksualność, niepohamowany impuls do zakupów, przejadanie się lub niekontrolowany apetyt oraz inne zaburzenia impulsywnego i kompulsywnego zachowania. Ważne jest, aby lekarze informowali pacjentów o rozwoju nowych lub wymienionych wyżej zaburzeń podczas leczenia aripiprazolem. Objawy zaburzeń kontroli impulsów mogą być związane z podstawowym zaburzeniem, jednak czasem opisywano zanikanie patologicznych skłonności po zmniejszeniu dawki leku lub po przerwaniu leczenia. Zaburzenia kontroli impulsów mogą szkodzić pacjentowi i innym osobom, jeśli nie zostaną wykryte. W przypadku rozwoju takich zaburzeń podczas przyjmowania aripiprazolu należy rozważyć możliwość zmniejszenia dawki lub przerwania leczenia.

Laktoza. Lek Zikalor® zawiera laktozę. Pacjentom z rzadkimi wrodzonymi zaburzeniami, takimi jak nietolerancja galaktozy, niedobór laktozy Lapp, lub zaburzenia wchłaniania glukozy-galaktozy, nie należy podawać tego leku.

Pacjenci z współistniejącym zespołem nadpobudliwości psychoruchowej i/lub niedostatecznej koncentracji uwagi (ADHD). Pomimo wysokiej częstości współistnienia zaburzenia dwubiegunowego typu I i ADHD, dane dotyczące bezpieczeństwa jednoczesnego stosowania aripiprazolu i środków pobudzających są bardzo ograniczone, dlatego przy jednoczesnym przepisywaniu tych leków należy zachować szczególną ostrożność.

Upadki. Aripiprazol może powodować senność, hipotensję ortostatyczną, niestabilność ruchową i czuciową, co może prowadzić do upadków. Należy zachować ostrożność podczas leczenia pacjentów z podwyższonym ryzykiem i rozpocząć leczenie od niższych dawek początkowych (np. u pacjentów starszych lub osłabionych, patrz sekcja „Sposób dawkowania i stosowania”).

Lek Zikalor® zawiera mniej niż 1 mmol sodu (23 mg) na tabletkę, czyli praktycznie nie zawiera sodu.

Stosowanie w czasie ciąży lub karmienia piersią.

Ciąża. Nie przeprowadzono wystarczających, kontrolowanych badań aripiprazolu u ciężarnych kobiet. Zgłaszano wrodzone wady, jednak nie stwierdzono związku przyczynowo-skutkowego z aripiprazolem. Badania na zwierzętach nie pozwalają wykluczyć możliwości toksyczności dla zarodka i płodu. Pacjenci powinni informować lekarza o zajściu w ciążę lub planowanej ciąży podczas leczenia aripiprazolem. Z uwagi na niewystarczające dane dotyczące bezpieczeństwa stosowania aripiprazolu u ludzi oraz niejednoznaczne wyniki badań na zwierzętach, lek w czasie ciąży można przepisać tylko wtedy, gdy oczekiwana korzyść dla matki przewyższa potencjalne ryzyko dla płodu. U noworodków matek przyjmujących neuroleptyki (w tym aripiprazol) w trzecim trymestrze ciąży możliwe są działania niepożądane, w tym objawy pozapiramidowe i/lub zespół odstawienia, które po porodzie mogą się różnić pod względem nasilenia i długości trwania. Zgłaszano niepokój, nadciśnienie tętnicze, hipotensję, drżenie, senność, niewydolność oddechową lub zaburzenia odżywiania. Dlatego noworodki powinny być pod ścisłym nadzorem.

Okres karmienia piersią. Aripiprazol/metabolity przenikają do mleka matki. Decyzję o przerwaniu karmienia piersią lub o odstawieniu/przerwaniu przyjmowania aripiprazolu należy podejmować po ocenie korzyści karmienia piersią dla dziecka i korzyści terapii dla matki.

Plodność. Wiadomo, że badania toksyczności rozrodczej wykazały, że aripiprazol nie wpływa negatywnie na płodność.

Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwanie maszyn.

Aripiprazol ma nieznaczny do umiarkowanego wpływu na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwanie maszyn ze względu na działanie na układ nerwowy i narządy wzroku, powodując takie działania niepożądane jak sedyacja, senność, omdlenia, zamazanie wzroku, podwójne widzenie (patrz sekcja „Działania niepożądane”).

Sposób stosowania i dawki.

Schizofrenia. Zalecana dawka początkowa leku Zikalor® wynosi 10 mg lub 15 mg raz dziennie, dawkę utrzymującą 15 mg raz dziennie, niezależnie od przyjmowania pokarmu. Lek Zikalor® jest skuteczny w zakresie dawek od 10 mg do 30 mg dziennie. Nie wykazano większej skuteczności przy dawkach przekraczających 15 mg dziennie, choć niektórzy pacjenci mogą korzystać z wyższej dawki. Maksymalna dawka dzienna nie powinna przekraczać 30 mg.

Epizody maniakalne w zaburzeniu dwubiegunowym typu I. Zalecana dawka początkowa leku Zikalor® wynosi 15 mg raz dziennie, niezależnie od przyjmowania pokarmu. Lek może być stosowany jako monoterapia lub w ramach leczenia skojarzonego. U niektórych pacjentów może być skuteczne zwiększenie dawki. Maksymalna dawka dzienna nie powinna przekraczać 30 mg.

Profilaktyka nawrotów epizodów maniakalnych w zaburzeniu dwubiegunowym typu I. W celu zapobiegania nawrotom epizodów maniakalnych u pacjentów, którzy przyjmowali aripiprazol jako monoterapię lub w ramach leczenia skojarzonego, należy kontynuować przyjmowanie leku w tej samej dawce. W zależności od stanu klinicznego pacjenta, możliwe jest dostosowanie dawki dobowej, w tym jej zmniejszenie.

Pacjenci z zaburzeniami funkcji wątroby. U pacjentów ze średnim do umiarkowanego stopnia niewydolnością wątroby nie jest wymagana korekta dawki. Dane dotyczące pacjentów z ciężkimi zaburzeniami funkcji wątroby są niewystarczające. U tych pacjentów dawkę należy dobierać z dużą ostrożnością. Maksymalną dawkę dzienną 30 mg u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami funkcji wątroby należy stosować z ostrożnością.

Pacjenci z zaburzeniami funkcji nerek. Korekta dawki nie jest wymagana.

Pacjenci w wieku podeszłym. Skuteczność leku Zikalor® w leczeniu schizofrenii oraz zaburzenia dwubiegunowego typu I u pacjentów w wieku 65 lat i starszych nie została ustalona. Biorąc pod uwagę większą wrażliwość tej grupy pacjentów, należy rozważyć możliwość zastosowania niższej dawki początkowej, o ile pozwalają na to inne czynniki kliniczne.

Płeć. Korekta dawki w zależności od płci pacjenta nie jest wymagana.

Palenie tytoniu. Ze względu na drogę metabolizmu leku Zikalor®, u palaczy nie jest wymagana korekta dawki.

Korekta dawki w przypadku interakcji. W przypadku współlekowania silnymi inhibitorami CYP3A4 lub CYP2D6 z aripiprazolem należy zmniejszyć dawkę aripiprazolu. Jeśli inhibitor CYP3A4 lub CYP2D6 zostanie usunięty ze schematu leczenia skojarzonego, dawkę aripiprazolu należy zwiększyć. W przypadku współlekowania silnym induktorem CYP3A4 z aripiprazolem należy zwiększyć dawkę leku. Jeśli induktor CYP3A4 zostanie usunięty ze schematu leczenia skojarzonego, dawkę aripiprazolu należy zmniejszyć do zalecanej.

Dzieci.

Lek Zikalor® w tej formie dawkowania nie jest zalecany do stosowania u dzieci.

Przedawkowanie.

Objawy i objawy towarzyszące. W trakcie badań klinicznych oraz na podstawie doświadczeń z okresu po wprowadzeniu na rynek stwierdzono przypadki celowego lub przypadkowego ostrego przedawkowania aripiprazolu u dorosłych w dawkach do 1260 mg bez śmiertelnych następstw. Potencjalnie istotne z medycznego punktu widzenia objawy i objawy towarzyszące obejmowały letargię, podwyższone ciśnienie tętnicze, senność, tachykardię, nudności, wymioty i biegunkę. Ponadto zgłoszono przypadki przypadkowego przedawkowania wyłącznie aripiprazolem (w dawkach do 195 mg) u dzieci bez śmiertelnych następstw. Potencjalnie istotnymi z medycznego punktu widzenia objawami obserwowanymi u dzieci były senność, krótkotrwała utrata przytomności oraz objawy pozapiramidowe.

Leczenie. Leczenie przedawkowania powinno obejmować terapię wspierającą, zapewnienie drożności dróg oddechowych, tlenoterapię, sztuczną wentylację płuc oraz kontrolę objawów. Należy wziąć pod uwagę możliwość przedawkowania wieloma lekami. W związku z tym należy natychmiast rozpocząć kontrolę stanu układu sercowo-naczyniowego, która powinna obejmować ciągłe monitorowanie EKG w celu wykrycia możliwych zaburzeń rytmu. Po potwierdzonym lub podejrzanym przedawkowaniu aripiprazolem wymagana jest staranna opieka medyczna i kontrola stanu pacjenta aż do jego wyzdrowienia. Węgiel aktywowany (50 g), podany godzinę po przyjęciu aripiprazolu, zmniejszał wartość Cmax aripiprazolu o około 41%, a wartość AUC o około 51%, co wskazuje na możliwą skuteczność węgla aktywowanego w leczeniu przedawkowania.

Hemodializa. Choć brak informacji o wpływie hemodializy na leczenie przedawkowania aripiprazolem, mało prawdopodobne jest, aby hemodializa była pomocna w leczeniu przedawkowania, ponieważ aripiprazol w dużym stopniu wiąże się z białkami osocza krwi.

Działania niepożądane.

Najczęstsze działania niepożądane zgłaszane w badaniach kontrolowanych placebo to akatyzja i nudności, z których każde wystąpiło u ponad 3% pacjentów przyjmujących doustnie aripiprazol. Poniżej przedstawiono częstość występowania działań niepożądanych związanych z terapią aripiprazolem, opartą na efektach ubocznych zgłaszanych podczas badań klinicznych i/lub stosowania po wprowadzeniu na rynek. Częstość działań niepożądanych określono według klasyfikacji układów narządów i częstości występowania: bardzo często (≥ 1/10), często (≥ 1/100 do < 1/10), rzadko (≥ 1/1000 do < 1/100), niezbyt często (≥ 1/10000 do < 1/1000), częstość nieznana (nie można określić na podstawie dostępnych danych). Częstość działań niepożądanych podczas stosowania po wprowadzeniu na rynek nie może być określona, ponieważ informacje o działaniach niepożądanych pochodzą ze zgłoszeń spontanicznych, dlatego częstość tych działań niepożądanych sklasyfikowano jako „nieznana”.

Ze strony układu krwionośnego i chłonnego: częstość nieznana – leukopenia, neutropenia, trombocytopenia.

Ze strony układu odpornościowego: częstość nieznana – reakcje alergiczne (np. reakcja anafilaktyczna, naczyniowy obrzęk, w tym obrzęk języka, obrzęk twarzy, świąd alergicznego lub pokrzywka).

Ze strony układu endokrynologicznego: rzadko – hiperprolaktynemia, obniżenie stężenia prolaktyny we krwi; częstość nieznana – hiperosmolarny śpiączka cukrzycowy, kwasica ketonowa cukrzycowa.

Ze strony metabolizmu i odżywiania: często – cukrzyca; rzadko – hiperglikemia; częstość nieznana – hiponatremia, anoreksja.

Ze strony psychiki: często – bezsenność, niepokój, niepokój psychiczny; rzadko – depresja, hiperseksualność; częstość nieznana – próby samobójcze, myśli samobójcze i samobójstwa, patologiczna gra w kasyno, zaburzenia kontroli impulsów, kompulsywne przejadanie się, niepohamowana chęć do zakupów, poriomania, agresja, pobudzenie, niepokój.

Ze strony układu nerwowego: często – akatyzja, zaburzenia ekstrapiramidowe, drżenie, ból głowy, sedyacja, senność, zawroty głowy; rzadko – dystonia, późna dyskineza, zespół niespokojnych nóg; częstość nieznana – złośliwy zespół neuroleptyczny, napady drgawkowe typu grand mal, zespół serotoniny, zaburzenia mowy.

Ze strony narządów wzroku: często – nieostrość widzenia; rzadko – diplopia, fotofobia; częstość nieznana – kryz oczu.

Ze strony serca: rzadko – tachykardia; częstość nieznana – nagły nieznany przyczyną zgon, torsades de pointes, arytmia komorowa, zatrzymanie krążenia, bradykardia.

Ze strony układu naczyniowego: rzadko – hipotensja ortostatyczna; częstość nieznana – zakrzepica żylna z zakrzepem płucnym (w tym zator płucny i zakrzepica żył głębokich), nadciśnienie tętnicze, omdlenia.

Ze strony układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia: rzadko – szmery; częstość nieznana – zapalenie płuc aspiracyjne, laryngospazm, spazm gardła i jamy ustnej.

Ze strony układu pokarmowego: często – zaparcia, niestrawność, nudności, zwiększona ślinotliwość, wymioty;

częstość nieznana – zapalenie trzustki, dysfagia, biegunka, dyskomfort w okolicy brzucha, dyskomfort w okolicy żołądka.

Ze strony układu wątrobowo-pęcherzykowego: częstość nieznana – niewydolność wątroby, zapalenie wątroby, żółtaczka.

Ze strony skóry i tkanek podskórnych: częstość nieznana – wysypka, reakcja nadwrażliwości na światło, łysienie, zwiększona potliwość, reakcja na lek z eozynofilią i objawami ogólnymi (DRESS).

Ze strony układu mięśniowo-szkieletowego i tkanki łącznej: częstość nieznana – rabdomioliza, mialgia, sztywność.

Ze strony nerek i układu moczowego: częstość nieznana – nietrzymanie moczu, zatrzymanie moczu.

Ciąża, okres poporodowy i stan okołoporodowy: częstość nieznana – zespół odstawienia leków u noworodków.

Ze strony układu rozrodczego i piersi: częstość nieznana – staz krwi w narządzie płciowym.

Ogólne zaburzenia: często – zmęczenie; częstość nieznana – zaburzenia termoregulacji (hipotermia, gorączka), ból w klatce piersiowej, obrzęk obwodowy.

Badania: częstość nieznana – przyrost masy ciała, utrata masy ciała, podwyższenie stężenia alaninotransaminazy (ALT), asparaginianotransaminazy (AST), gamma-glutamylotranspeptydazy (GGT), fosfatazy zasadowej, podwyższenie stężenia glukozy we krwi, podwyższenie stężenia hemoglobiny glikowanej, wahania stężenia glukozy we krwi, podwyższenie stężenia kreatynofosfokinazy (CK), wydłużenie interwału QT.

Opis wybranych działań niepożądanych

Dorośli

Objawy pozapiramidowe (EPS)

Schizofrenia. W 52-tygodniowym badaniu kontrolowanym u pacjentów przyjmujących aripiprazol częstość wystąpienia EPS, w tym parkinsonizmu, akatyzji, dystonii i dyskinezy, była niższa (25,7%) w porównaniu z pacjentami przyjmującymi haloperidol (57,3%). W długotrwałym 26-tygodniowym badaniu kontrolowanym placebo częstość EPS wynosiła 19% u pacjentów leczonych aripiprazolem i 13,1% u pacjentów przyjmujących placebo. W innym 26-tygodniowym badaniu kontrolowanym częstość EPS wynosiła 14,8% u pacjentów leczonych aripiprazolem i 15,1% u pacjentów leczonych olanzapinem.

Epizody maniakalne w zaburzeniu afektywnym dwubiegunowym typu I. W kontrolowanym 12-tygodniowym badaniu częstość EPS wynosiła 23,5% u pacjentów leczonych aripiprazolem i 53,3% u pacjentów przyjmujących haloperidol. W innym 12-tygodniowym badaniu częstość wystąpienia EPS wynosiła 26,6% u pacjentów przyjmujących aripiprazol i 17,6% u pacjentów przyjmujących lit.

W długotrwałym 26-tygodniowym etapie badania kontrolowanego placebo częstość EPS wynosiła 18,2% u pacjentów przyjmujących aripiprazol i 15,7% u pacjentów przyjmujących placebo.

Akatyzja. W badaniach kontrolowanych placebo częstość akatyzji u pacjentów z zaburzeniem dwubiegunowym wynosiła 12,1% przy leczeniu aripiprazolem i 3,2% w grupie placebo. U pacjentów z chorobą psychiczną częstość akatyzji wynosiła 6,2% przy stosowaniu aripiprazolu i 3,0% w grupie placebo.

Dystonia. Objawy dystonii, trwającego nieprawidłowego skurczu grup mięśni, mogą występować w pierwszych dniach leczenia. Objawy dystonii obejmują skurcz mięśni szyi, który czasem postępuje do ucisku w gardle, trudności w połykaniu, trudności w oddychaniu, występowanie języka. Dystonia występuje częściej i nasila się przy zwiększaniu dawki leków przeciwpsychotycznych, w tym aripiprazolu. Zwiększony ryzyko ostrej dystonii występuje u mężczyzn i młodszych pacjentów.

Prolaktyna. Aripiprazol powodował zmianę stężenia prolaktyny w surowicy krwi (zmniejszenie lub zwiększenie) w porównaniu z wartością wyjściową.

Parametry laboratoryjne. Nie stwierdzono klinicznie istotnych różnic w typowych parametrach laboratoryjnych i lipidowych między grupami pacjentów przyjmujących aripiprazol i placebo. Podwyższenie stężenia CK było zazwyczaj tymczasowe i bezobjawowe, zaobserwowano u 3,5% pacjentów przyjmujących aripiprazol i u 2,0% pacjentów przyjmujących placebo.

Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych

Zgłaszanie działań niepożądanych po rejestracji leku ma istotne znaczenie. Umożliwia to monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka przy stosowaniu tego leku. Personelowi medycznemu i farmaceutycznemu, a także pacjentom lub ich przedstawicielom prawnym należy zgłaszać wszystkie przypadki podejrzewanych działań niepożądanych i braku skuteczności leku poprzez Automatyczny System Informacyjny do Nadzoru Farmakologicznego pod adresem: https://aisf.dec.gov.ua

Okres ważności. 4 lata.

Warunki przechowywania. Przechowywać w oryginalnym opakowaniu w miejscu niedostępnym dla dzieci.

Opakowanie. Po 10 tabletek w blisterze. Po 3, 6 lub 9 blisterów w pudełku kartonowym.

Kategoria wydawania. Na receptę.

Producent. Medokemí Limited/Medochemie Limited.

Miejsce produkcji i adres siedziby producenta.

Strefa Przemysłowa Agios Athanassios, ul. Michail Irakleous 2, Agios Athanassios, Limassol, 4101, Cypr / Agios Athanassios Industrial Area, Michail Irakleous 2, Agios Athanassios, Limassol, 4101, Cyprus.