Airra-Sanovel
Ukraina
Spis treści
INSTRUKCJA stosowania leku leczniczego Airra-Sanovel (AYRA–sanovel)
Skład:
1 tabletka zawiera kandesartanu cilexetylu 8 mg lub 16 mg;
substancje pomocnicze: laktoza monohydrat, karboksymetyloceluloza wapniowa, hydroksypropyloceluloza, skrobia kukurydziana, polietylenoglikol 8000, stearynian magnezu, tlenek żelaza czerwony (E 172).
Postać leku. Tabletki.
Główne właściwości fizykochemiczne:
8 mg — okrągłe, płaskie tabletki jasnoróżowego koloru, z rowkiem po jednej stronie;
16 mg — okrągłe, płaskie tabletki różowego koloru, z rowkiem po jednej stronie.
Grupa farmakoterapeutyczna. Antagoniści receptorów angiotensyny II. Kandesartan.
Kod ATC C09CA06.
Właściwości farmakologiczne.
Angiotensyna II – główny hormon wazoaaktywny układu renina-angiotensyna-aldesteron, odgrywający rolę w patofizjologicznym mechanizmie rozwoju nadciśnienia tętniczego, niewydolności serca oraz innych chorób układu sercowo-naczyniowego. Odgrywa ona również rolę w patogenezie ostatecznej hipertrofii i uszkodzenia narządów. Główne efekty fizjologiczne angiotensyny II, takie jak wazokonstrykcja, stymulacja aldosteronu, regulacja gospodarki wodno-elektrolitowej oraz stymulacja wzrostu komórek, zachodzą przy uczestnictwie receptorów typu 1 (AT1).
Kandesartanu cilexetil jest proleką, przeznaczoną do doustnego przyjmowania. Szybko przekształca się w substancję czynną – kandesartan – poprzez hydrolizę estrów w trakcie wchłaniania z przewodu pokarmowego. Kandesartan jest antagonistą receptorów angiotensyny II (ARA II), selektywnym wobec receptorów AT1, charakteryzującym się silnym wiązaniem i powolnym odłączaniem się od receptora. Nie wykazuje on aktywności agonistycznej.
Kandesartan nie hamuje ACE, enzymu przekształcającego angiotensynę I w angiotensynę II i rozkładającego bradykininę. Nie stwierdzono wpływu na aktywność ACE ani zwiększenia stężenia bradykininy czy substancji P. W kontrolowanych badaniach klinicznych, w których porównywano kandesartan z inhibitorami ACE, częstość występowania kaszlu była niższa u pacjentów przyjmujących kandesartanu cilexetil. Kandesartan nie wiąże się i nie blokuje receptorów innych hormonów ani kanałów jonowych istotnych w regulacji układu sercowo-naczyniowego. Antagonizm wobec receptorów angiotensyny II (AT1) prowadzi do zależnego od dawki wzrostu stężenia reniny, angiotensyny I i angiotensyny II we krwi, a także do obniżenia stężenia aldosteronu we krwi.
Nadciśnienie tętnicze
W nadciśnieniu tętniczym kandesartan prowadzi do zależnego od dawki i długotrwałego obniżenia ciśnienia tętniczego. Działanie przeciwciśnieniowe wynika ze zmniejszenia ogólnoustrojowego oporu naczyniowego, bez towarzyszącego odruchowego zwiększenia częstości rytmu serca. Nie ma żadnych danych wskazujących na znaczną lub nasilającą się hipotensję po przyjęciu pierwszej dawki ani na odruchowy efekt po odstawieniu leku.
Początek działania przeciwciśnieniowego po przyjęciu pojedynczej dawki kandesartanu cilexetilu zwykle występuje w ciągu 2 godzin. Przy leczeniu ciągłym największe obniżenie ciśnienia tętniczego przy każdej dawce zwykle osiągane jest w ciągu 4 tygodni i utrzymuje się podczas długotrwałego leczenia. Zgodnie z danymi meta-analizy, średni dodatkowy efekt zwiększenia dawki z 16 mg do 32 mg raz dziennie był niewielki. Biorąc pod uwagę międzypacjentową zmienność, u niektórych pacjentów można oczekiwać większego efektu niż średni. Przy stosowaniu kandesartanu cilexetilu raz dziennie zapewnia on skuteczne i równomierne obniżenie ciśnienia tętniczego przez 24 godziny, z niewielką różnicą między efektem maksymalnym a minimalnym w ciągu okresu dawkowania.
Przy stosowaniu kandesartanu cilexetilu w połączeniu z hydrochlorotiazydem obserwuje się dodatkowe obniżenie ciśnienia tętniczego. Wzmocniony efekt przeciwciśnieniowy występuje również, gdy kandesartan cilexetil jest stosowany w połączeniu z amlodypiną lub felodypinem.
Lekom działającym na układ renina-angiotensyna-aldesteron właściwy jest mniej wyraźny efekt przeciwciśnieniowy u pacjentów rasy czarnej (którzy zazwyczaj tworzą populację o niskim stężeniu reniny) niż u przedstawicieli innych ras. Dotyczy to również kandesartanu.
Kandesartan zwiększa przepływ krwi przez nerki i/lub nie wpływa na szybkość filtracji kłębuszkowej, albo ją zwiększa, podczas gdy opór naczyniowy i frakcja filtracji są obniżone. W trzymiesięcznym badaniu klinicznym z udziałem pacjentów z nadciśnieniem tętniczym, cukrzycą typu II i mikroalbuminurią leczenie przeciwciśnieniowe kandesartanem cilexetilu zmniejszało wydzielanie albumin do moczu. Obecnie brakuje danych dotyczących wpływu kandesartanu na postęp cukrzycowej choroby nerek. U pacjentów z nadciśnieniem tętniczym i cukrzycą typu II, 12-tygodniowe leczenie kandesartanem cilexetilu w dawce 8–16 mg nie wykazało negatywnego wpływu na poziom glukozy we krwi ani profil lipidowy.
Populacja pediatryczna – nadciśnienie tętnicze
Działanie przeciwciśnieniowe kandesartanu oceniano u dzieci z nadciśnieniem tętniczym w wieku od 1 do <6 lat i od 6 do <17 lat w dwóch randomizowanych, podwójnie ślepych, wieloośrodkowych, 4-tygodniowych badaniach mających na celu ustalenie optymalnej dawki.
U dzieci w wieku od 1 do <6 lat, spośród 93 pacjentów, z których 74% miało niewydolność nerek, przeprowadzono randomizację w celu otrzymania doustnej dawki zawiesiny kandesartanu cilexetilu 0,05, 0,20 lub 0,40 mg/kg raz dziennie. Pierwotną metodą analizy był współczynnik kątowy zmiany ciśnienia tętniczego skurczowego (SKT) w zależności od dawki. SKT i ciśnienie tętnicze rozkurczowe (RKT) zmniejszyły się o 6,0/5,2 do 12,0/11,1 mm Hg od wartości wyjściowej dla trzech dawek kandesartanu cilexetilu. Jednakże, ponieważ nie istniała grupa placebo, rzeczywista wielkość wpływu na ciśnienie tętnicze pozostaje nieokreślona, co utrudnia ostateczną ocenę stosunku korzyści do ryzyka w tej grupie wiekowej.
Spośród dzieci w wieku od 6 do <17 lat, 240 pacjentów zostało zrandomizowanych do otrzymania placebo lub niskich, średnich lub wysokich dawek kandesartanu cilexetilu w stosunku 1:2:2:2. Dla dzieci o masie ciała <50 kg dawki kandesartanu cilexetilu wynosiły 2, 8 lub 16 mg raz dziennie. Dla dzieci o masie ciała >50 kg dawki kandesartanu cilexetilu wynosiły 4, 16 lub 32 mg raz dziennie. Kandesartan we wszystkich dawkach obniżył ciśnienie skurczowe w pozycji siedzącej (SKTS) o 10,2 mm Hg (p < 0,0001) oraz ciśnienie rozkurczowe w pozycji siedzącej (RKTS) (p=0,0029) o 6,6 mm Hg od wartości wyjściowej. W grupie placebo również zaobserwowano obniżenie SKTS o 3,7 mm Hg (p=0,0074) oraz RKTS o 1,80 mm Hg (p=0,0992) od wartości wyjściowej. Pomimo znaczącego efektu placebo, wszystkie pojedyncze dawki kandesartanu (oraz wszystkie dawki razem) były istotnie skuteczniejsze niż placebo. Maksymalna odpowiedź w postaci obniżenia ciśnienia tętniczego u dzieci o masie ciała mniejszej i większej niż 50 kg osiągnięta została przy dawkach 8 mg i 16 mg odpowiednio, po czym efekt ustabilizował się. Spośród zarejestrowanych uczestników 47% stanowili pacjenci rasy czarnej, a 29% – kobiety; średni wiek (+/- SD) wyniósł 12,9 +/- 2,6 roku.
U dzieci w wieku od 6 do <17 lat obserwowano tendencję do mniejszego wpływu na ciśnienie tętnicze u pacjentów rasy czarnej w porównaniu z innymi pacjentami.
Niewydolność serca
Leczenie kandesartanem cilexetilu zmniejsza śmiertelność, zmniejsza częstość hospitalizacji z powodu niewydolności serca oraz łagodzi objawy u pacjentów z zaburzeniem czynności skurczowej lewej komory. Pozytywny wpływ kandesartanu na zmniejszenie śmiertelności z przyczyn sercowo-naczyniowych lub częstość pierwszej hospitalizacji z powodu przewlekłej niewydolności serca (PNS) był stały niezależnie od wieku, płci i współistniejącej terapii. Kandesartan był również skuteczny u pacjentów jednoczesnie przyjmujących zarówno beta-blokery, jak i inhibitory ACE; pozytywny efekt osiągany był niezależnie od tego, czy pacjent przyjmował inhibitory ACE w dawce celowej zalecanej w wytycznych terapeutycznych. U pacjentów z PNS i zaburzeniem czynności skurczowej lewej komory (frakcja wyrzutowa lewej komory ≤ 40%) kandesartan zmniejsza ogólnoustrojowy opór naczyniowy i ciśnienie kapilarne płucne, zwiększa aktywność reniny i stężenie angiotensyny II we krwi, a także zmniejsza poziom aldosteronu.
Podwójne blokowanie układu renina-angiotensyna-aldesteron (RAAS)
Jednoczesne stosowanie inhibitorów ACE i blokerów receptorów angiotensyny II zostało zbadane w dwóch dużych randomizowanych, kontrolowanych badaniach (ONTARGET (Globalne Badanie z ustaleniem punktów końcowych telmisartanem samodzielnie i w połączeniu z ramiprilem) i VA NEPHRON-D (Badanie nefropatii cukrzycowej, sponsorowane przez Departament Spraw Weteranów USA)). ONTARGET było badaniem przeprowadzonym u pacjentów z chorobą sercowo-naczyniową lub mózgowo-naczyniową w wywiadzie lub cukrzycą typu 2 z objawami uszkodzenia narządu docelowego. VA NEPHRON-D było badaniem przeprowadzonym u pacjentów z cukrzycą typu II i cukrzycową chorobą nerek.
Te badania nie wykazały istotnego korzystnego wpływu na wynik chorób nerek i/lub sercowo-naczyniowych i na śmiertelność z ich powodu, natomiast w porównaniu z monoterapią stwierdzono zwiększone ryzyko wystąpienia hiperkaliemii, ostrego uszkodzenia nerek i/lub hipotensji tętniczej. Biorąc pod uwagę podobieństwo właściwości farmakodynamicznych, te wyniki dotyczą również innych inhibitorów ACE i blokerów receptorów angiotensyny II.
Jednoczesne stosowanie inhibitorów ACE i blokerów receptorów angiotensyny II jest przeciwwskazane u pacjentów z cukrzycową chorobą nerek.
ALTITUDE (Badanie ustalające punkty końcowe chorób sercowo-naczyniowych i chorób nerek przy stosowaniu aliskirenem u chorych na cukrzycę typu II) było badaniem mającym na celu wykrycie pozytywnego efektu dodania aliskirenu do standardowej terapii inhibitorami ACE lub blokerami receptorów angiotensyny II u pacjentów z cukrzycą typu II i przewlekłą chorobą nerek, chorobą sercowo-naczyniową lub obydwoma chorobami. Badanie to zostało zakończone wcześniej z powodu zwiększonego ryzyka działań niepożądanych. Śmiertelność z przyczyn sercowo-naczyniowych i przypadki wystąpienia udaru mózgu występowały częściej w grupie aliskirenu niż w grupie placebo, doniesienia o działaniach niepożądanych i poważnych działaniach niepożądanych (hiperkaliemia, hipotensja tętnicza i zaburzenia funkcji nerek) występowały częściej w grupie aliskirenu niż w grupie placebo.
Farmakokinetyka.
Wchłanianie i rozkład
Po doustnym podaniu kandesartanu cilexetil przekształca się w substancję czynną – kandesartan. Bezpośrednia biodostępność tabletek wynosi 14%. Średnie stężenie maksymalne w osoczu (Cmax) osiągane jest 3–4 godziny po przyjęciu tabletki. Stężenia kandesartanu w osoczu rosną liniowo wraz ze wzrostem dawek w zakresie dawek terapeutycznych. Nie zaobserwowano różnic w farmakokinetyce kandesartanu związanej z płcią. Przyjmowanie pokarmu nie ma istotnego wpływu na parametr kandesartanu, takim jak pole pod krzywą „stężenie w osoczu – czas” (AUC). Kandesartan znacznie wiąże się z białkami osocza (powyżej 99%). Widoczny objętość rozkładu kandesartanu wynosi 0,1 l/kg. Biodostępność kandesartanu nie zależy od przyjmowania pokarmu.
Biokonwersja i wydalanie
Kandesartan jest głównie wydalany w niezmienionej formie z moczem i żółcią i jedynie w niewielkim stopniu wydalany drogą wątrobowego metabolizmu (CYP2C9). Dostępne badania interakcji wskazują na brak wpływu na CYP2C9 i CYP3A4. Na podstawie danych in vitro nie oczekuje się interakcji in vivo z lekami, których metabolizm zależy od izoenzymów cytochromu P450 CYP1A2, CYP2A6, CYP2C9, CYP2C19, CYP2D6, CYP2E1 lub CYP3A4. Czas końcowego okresu półtrwania kandesartanu wynosi około 9 godzin. Po przyjmowaniu dawek wielokrotnych nie występuje akumulacja.
Ogólny klirens osoczowy kandesartanu wynosi około 0,37 ml/min/kg, a klirens nerkowy – około 0,19 ml/min/kg. Wydalanie kandesartanu przez nerki odbywa się zarówno przez filtrację kłębuszkową, jak i aktywną sekrecję kanalikową. Po przyjęciu doustnej dawki 14C-oznaczonego kandesartanu cilexetilu około 26% dawki wydala się z moczem w postaci kandesartanu i 7% w postaci nieaktywnego metabolitu, natomiast około 56% dawki wykrywa się w kale w postaci kandesartanu i 10% w postaci nieaktywnego metabolitu.
Farmakokinetyka w szczególnych kategoriach pacjentów
U osób starszych (65 lat i więcej) Cmax i AUC kandesartanu są podwyższone o około 50% i 80% odpowiednio w porównaniu z młodymi osobami. Jednakże reakcja ciśnienia tętniczego i częstość występowania działań niepożądanych są takie same po przyjęciu ustalonej dawki leku Airra-Sanovel u młodych pacjentów i osób starszych.
U pacjentów z niewydolnością nerek od lekkiego do umiarkowanego stopnia ciężkości w porównaniu z pacjentami z normalną czynnością nerek, Cmax i AUC kandesartanu były podwyższone przy wielokrotnym przyjmowaniu dawek o około 50% i 70% odpowiednio, jednak okres półtrwania wydalania pozostawał niezmieniony. Odpowiednie zmiany u pacjentów z ciężką niewydolnością nerek wynosiły około 50% i 110% odpowiednio. Okres końcowy półtrwania kandesartanu był podwojony u pacjentów z ciężką niewydolnością nerek. Wskaźnik AUC kandesartanu u pacjentów poddawanych hemodializie był podobny do obserwowanego u pacjentów z ciężką niewydolnością nerek.
W dwóch badaniach, z których każde obejmowało pacjentów z lekką i umiarkowaną niewydolnością wątroby, zaobserwowano wzrost średniego AUC kandesartanu o około 20% w jednym badaniu i o 80% w drugim (patrz sekcja „Działania niepożądane”). Brakuje doświadczeń z zastosowania u pacjentów z ciężką niewydolnością wątroby.
Populacja pediatryczna
Właściwości farmakokinetyczne kandesartanu oceniono u dzieci z nadciśnieniem tętniczym w wieku od 1 do <6 lat i od 6 do <17 lat w dwóch badaniach farmakokinetycznych z jednorazowym podaniem dawki.
10 dzieci w wieku od 1 do <6 lat o masie ciała od 10 do 25 kg otrzymało pojedynczą dawkę 0,2 mg/kg zawiesiny doustnej. Nie stwierdzono korelacji między Cmax a AUC w zależności od wieku czy masy ciała. Dane dotyczące klirensu są niedostępne; dlatego możliwość korelacji między klirens a masą ciała/wiek w tej populacji jest nieznana.
22 dzieci w wieku od 6 do <17 lat otrzymały pojedynczą dawkę leku 16 mg. Brak korelacji między Cmax a AUC a wiekiem. Jednak masa ciała prawdopodobnie istotnie koreluje z Cmax (p=0,012) i AUC (p=0,011). Dane dotyczące klirensu są niedostępne, dlatego możliwość korelacji między klirens a masą ciała/wiek w tej populacji jest nieznana.
Dzieci w wieku >6 lat doświadczyły podobnego wpływu jak dorośli otrzymujący taką samą dawkę.
Farmakokinetyka kandesartanu cilexetilu u dzieci w wieku do <1 roku nie była badana.
Dane bezpieczeństwa przedkliniczne
Nie stwierdzono żadnych dowodów anomalnej toksyczności systemowej ani toksyczności dla narządów docelowych przy zastosowaniu dawek klinicznie istotnych. W badaniach przedklinicznych bezpieczeństwa
kandesartan wpływał na nerki i parametry erytrocytów w wysokich dawkach u myszy, szczurów, psów i małp. Kandesartan powodował obniżenie wskaźników erytrocytów (erytrocyty, hemoglobina, hematokryt). Wpływ na nerki (np. nefryt międzywzwojowy, rozszerzenie kanalików kanalikowych, kanalików zasadochłonnych; wzrost stężenia mocznika i kreatyniny we krwi) indukowany przez kandesartan może być wtórny w stosunku do efektu hipotensyjnego, prowadzącego do zmian perfuzji nerek.
Ponadto, kandesartan powodował hiperplazję/hipertrofię komórek juxtaglomerularnych. Te zmiany uznawane są za spowodowane działaniem farmakologicznym kandesartanu. Dla terapeutycznych dawek kandesartanu u ludzi hiperplazja/hipertrofia komórek juxtaglomerularnych nerek wydaje się nie mieć żadnego znaczenia.
W badaniach przedklinicznych u noworodków i młodych szczurów z normalnym ciśnieniem kandesartan powodował zmniejszenie masy ciała i serca. Jak u dorosłych zwierząt, te efekty uznawane są za wynik działania farmakologicznego kandesartanu. Przy najniższej dawce 10 mg/kg ekspozycja na kandesartan była od 12 do 78 razy większa niż u dzieci w wieku od 1 do <6 lat przyjmujących kandesartanu cilexetil w dawce 0,2 mg/kg i od 7 do 54 razy większa niż u dzieci w wieku od 6 do <17 lat przyjmujących kandesartanu cilexetil w dawce 16 mg. Ponieważ w tych badaniach nie stwierdzono poziomu żadnego efektu, zapas bezpieczeństwa dla
wpływu na masę serca i kliniczne znaczenie tego wniosku są nieznane.
Fetotoksyczność obserwowano w późnych okresach ciąży (patrz sekcja „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności stosowania”).
Dane testów mutagenności in vitro i in vivo wskazują, że kandesartan nie wykazuje działania mutagennego ani klastogennego w warunkach klinicznego stosowania.
Nie stwierdzono dowodów kancerogenności.
Układ renina-angiotensyna-aldesteron odgrywa kluczową rolę w rozwoju nerek w okresie wewnątrzmacicznym. Wykazano, że blokada układu renina-angiotensyna-aldesteron prowadzi do nieprawidłowego rozwoju nerek u bardzo młodych myszy. Podawanie leków działających bezpośrednio na układ renina-angiotensyna-aldesteron może zmienić normalny rozwój nerek.
Dlatego dzieciom w wieku do 1 roku nie należy stosować Airra-Sanovel (patrz sekcja „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności stosowania”).
Dane kliniczne.
Wskazania.
Leczenie nadciśnienia tętniczego u dorosłych.
Leczenie nadciśnienia tętniczego u dzieci i młodzieży w wieku od 6 do <18 roku życia.
Leczenie dorosłych pacjentów z niewydolnością serca i zaburzoną funkcją skurczową lewej komory (frakcja wyrzutowa lewej komory ≤ 40 %) w przypadku nietolerancji inhibitorów enzymu konwertującego angiotensynę (ACE) lub jako terapia uzupełniająca do leczenia inhibitorami ACE u chorych z objawami niewydolności serca pomimo optymalnej terapii, w przypadku nietolerancji antagonistów receptorów mineralokortykoidowych (patrz sekcje „Sposób dawkowania i stosowania”, „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności”, „Interakcje z innymi lekami i inne formy interakcji” oraz „Farmakodynamika”).
Przeciwwskazania.
Nadwrażliwość na którykolwiek składnik leku.
Ciężka niewydolność wątroby i/lub cholestaza.
Dzieci poniżej 1 roku życia.
Jednoczesne stosowanie kandesartanu z lekami zawierającymi aliskiren jest przeciwwskazane u pacjentów z cukrzycą oraz u pacjentów z uszkodzeniem nerek (przepływ kłębuszkowy < 60 ml/min/1,73 m²) (patrz sekcje „Interakcje z innymi lekami i inne formy interakcji” oraz „Farmakodynamika”).
Interakcje z innymi lekami i inne formy interakcji.
Do substancji badanych w badaniach farmakokinetycznych należą hydrochlorotiazyd, warfaryna, digoksyna, doustne środki antykoncepcyjne (mianowicie etynylowy estradiol/lewonorgestrel), gliBenklamid, nifedypina oraz enalapryl. Nie stwierdzono żadnych klinicznie istotnych interakcji farmakokinetycznych z tymi lekami.
Jednoczesne stosowanie z diuretykami zatrzymującymi potas, suplementami potasu, zamiennikami soli zawierającymi potas oraz innymi lekami, które mogą podnosić stężenie potasu (heparyna itp.), może prowadzić do podwyższenia stężenia potasu w surowicy krwi. Zaleca się kontrolę stężenia potasu w osoczu krwi (patrz sekcja „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności”).
Podczas jednoczesnego stosowania litu z inhibitorami ACE opisywano odwracalne zwiększenie stężenia litu w surowicy krwi oraz toksyczność. Podobny efekt może wystąpić przy stosowaniu antagonistów receptora angiotensyny II, dlatego zaleca się staranne monitorowanie stężenia litu w surowicy krwi podczas jednoczesnego stosowania.
Podczas jednoczesnego stosowania antagonistów receptora angiotensyny II z niesteroidowymi lekami przeciwzapalnymi (np. selektywnymi inhibitorami COX-2 (cyklooksygenazy), kwasem acetylosalicylowym (> 3 g/dobę) oraz nieselectywnymi NSAID) może dojść do osłabienia działania przeciwciśnieniowego.
Tak jak w przypadku innych inhibitorów ACE, jednoczesne stosowanie antagonistów receptora angiotensyny II i niesteroidowych leków przeciwzapalnych może zwiększyć ryzyko pogorszenia funkcji nerek, w tym możliwej ostrej niewydolności nerek, oraz podwyższenia stężenia potasu w surowicy krwi, szczególnie u pacjentów z istniejącym upośledzeniem czynności nerek. Kombinację tę należy stosować ostrożnie, szczególnie u pacjentów starszych. Pacjenci powinni otrzymywać odpowiednią ilość płynów, a także należy rozważyć konieczność monitorowania czynności nerek po rozpoczęciu terapii wspomagającej oraz okresowego monitorowania w dalszym jej przebiegu.
Podwójna blokada układu renina-angiotensyna-aldosteron (RAAS) poprzez skojarzone stosowanie inhibitorów ACE, blokerów receptora angiotensyny II oraz aliskirenu wiąże się z wyższą częstością działań niepożądanych, takich jak hipotensja tętnicza, hiperkaliemia i obniżenie czynności nerek (w tym ostra niewydolność nerek), w porównaniu ze stosowaniem jednego leku działającego na układ RAAS (patrz sekcje „Przeciwwskazania”, „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności” oraz „Farmakodynamika”).
Populacja pediatryczna
Badania interakcji przeprowadzono wyłącznie u dorosłych.
Szczególne środki ostrożności.
Podwójna blokada układu renina-angiotensyna-aldosteron (RAAS)
Istnieją dowody na to, że jednoczesne stosowanie inhibitorów ACE, blokerów receptora angiotensyny II oraz aliskiren powoduje zwiększone ryzyko hipotensji tętniczej, hiperkaliemii oraz zaburzeń funkcji nerek (w tym ostrej niewydolności nerek). W związku z tym nie zaleca się podwójnej blokady RAAS poprzez jednoczesne stosowanie inhibitorów ACE, blokerów receptora angiotensyny II oraz aliskiren (patrz sekcje „Współdziałanie z innymi lekami oraz inne rodzaje oddziaływań” oraz „Farmakodynamika”).
Jeśli stosowanie podwójnej blokady uznaje się za absolutnie konieczne, powinno odbywać się wyłącznie pod opieką specjalisty oraz przy częstym i dokładnym monitorowaniu czynności nerek, poziomu elektrolitów i ciśnienia tętniczego.
Nie należy stosować inhibitorów ACE oraz blokerów receptora angiotensyny II jednocześnie u pacjentów z nerczycą cukrzycową.
Niewydolność nerek
Podobnie jak przy stosowaniu innych leków hamujących RAAS, u podatnych pacjentów przyjmujących kandesartan można oczekiwać zaburzeń czynności nerek.
U pacjentów z nadciśnieniem tętniczym i niewydolnością nerek leczonych kandesartanem zaleca się okresowe monitorowanie stężenia potasu i kreatyniny w surowicy krwi.
Doświadczenie w stosowaniu leku u pacjentów z bardzo ciężką lub terminalną niewydolnością nerek (klirens kreatyniny <15 ml/min) jest ograniczone. Takim pacjentom dawkę kandesartanu należy dobrać ostrożnie, z dokładnym monitorowaniem ciśnienia tętniczego.
Badania pacjentów z niewydolnością serca powinny obejmować okresowe oceny czynności nerek, szczególnie u pacjentów w wieku podeszłym (od 75 roku życia) oraz u pacjentów z zaburzoną czynnością nerek. Podczas doboru dawki zaleca się monitorowanie poziomu kreatyniny i potasu w surowicy krwi. Nie należy włączać do badań klinicznych dotyczących niewydolności serca pacjentów z poziomem kreatyniny w surowicy krwi > 265 µmol/l (> 3 mg/dl).
Populacja pediatryczna, w tym dzieci z niewydolnością nerek.
Stosowanie u dzieci, w tym pacjentów z zaburzoną czynnością nerek.
Stosowanie leku Airra-Sanovel nie było badane u dzieci z szybkością filtracji kłębuszkowej mniejszą niż 30 ml/min/1,73 m² (patrz sekcja „Sposób stosowania i dawki”).
U dzieci z możliwym wyczerpaniem objętości wewnątrznaczyniowej (np. pacjentów leczonych lekami moczopędnymi, szczególnie tych z zaburzoną czynnością nerek) leczenie kandesartanem należy rozpocząć pod ścisłą kontrolą lekarza oraz rozważyć możliwość zastosowania niższej dawki początkowej (patrz sekcja „Sposób stosowania i dawki”).
U pacjentek po pierwszej miesiączce należy regularnie oceniać możliwość zajścia w ciążę. Należy udzielać odpowiednich informacji oraz/lub podejmować odpowiednie działania w celu zapobiegania ryzyku negatywnego wpływu kandesartanu w okresie ciąży (patrz sekcje „Przeciwwskazania” oraz „Stosowanie w czasie ciąży lub karmienia piersią”).
Pacjenci z rzadkimi dziedzicznymi formami nietolerancji galaktozy, niedoborem laktozy typu Lapp lub zespolem złego wchłaniania glukozy-galaktozy nie powinni przyjmować tego leku.
Terapia wspomagająca z zastosowaniem inhibitorów ACE w niewydolności serca
Ryzyko działań niepożądanych, w szczególności hipotensji, pogorszenia czynności nerek (w tym ostrej niewydolności nerek) oraz hiperkaliemii, może wzrosnąć przy stosowaniu kandesartanu w połączeniu z inhibitorami ACE. Nie zaleca się również stosowania trójczynnikowej kombinacji inhibitora ACE, antagonisty receptora mineralokortykoidowego oraz kandesartanu. Stosowanie tych kombinacji powinno odbywać się wyłącznie pod opieką specjalisty oraz przy częstym i dokładnym monitorowaniu czynności nerek, poziomu elektrolitów i ciśnienia tętniczego. Pacjenci leczeni tymi lekami wymagają regularnej i dokładnej kontroli.
Nie należy stosować inhibitorów ACE jednocześnie z blokerami receptora angiotensyny II u pacjentów z nerczycą cukrzycową.
Hemodializa
W trakcie dializy ciśnienie tętnicze może być szczególnie wrażliwe na blokadę receptorów AT1 w wyniku zmniejszenia objętości osocza krwi oraz aktywacji RAAS. Dlatego pacjentom poddawanym hemodializie dawkę leku należy dobrać ostrożnie, z monitorowaniem ciśnienia tętniczego.
Stenoza tętnicy nerkowej
Leki wpływające na RAAS, w tym inhibitory enzymu konwertującego angiotensynę (ACE), mogą zwiększać stężenie mocznika we krwi oraz kreatyniny w surowicy krwi u pacjentów z dwuboczną stenozą tętnicy nerkowej lub stenozą tętnicy jednej nerki.
Przeszczepienie nerki
Brak doświadczenia w stosowaniu kandesartanu u pacjentów po przeszczepieniu nerki.
Hipotensja tętnicza
U pacjentów z niewydolnością serca leczonych kandesartanem może wystąpić hipotensja. Jak opisano dla innych leków wpływających na układ renina-angiotensyna-aldosteron, może ona również wystąpić u pacjentów z nadciśnieniem tętniczym, którzy mają zmniejszoną objętość wewnątrznaczyniową, np. pacjentów przyjmujących wysokie dawki leków moczopędnych. Na początku leczenia należy zachować ostrożność i dążyć do skorygowania hipowolemii.
Anestezja i zabiegi chirurgiczne
U pacjentów przyjmujących antagoniści angiotensyny II, podczas znieczulenia i zabiegów chirurgicznych może wystąpić hipotensja w wyniku blokady układu renina-angiotensyna (RAAS). Bardzo rzadko hipotensja może być tak ciężka, że może być konieczne podanie wewnętrznieżylne płynów i/lub leków podnoszących ciśnienie tętnicze.
Stenoza zastawek aortalnej i mitralnej (obstrukcyjna kardiomiopatia przerostowa)
Podobnie jak przy stosowaniu innych leków rozszerzających naczynia, należy zachować szczególną ostrożność u pacjentów z hemodynamicznie istotną stenozą zastawki aortalnej lub mitralnej lub obstrukcyjną kardiomiopatią przerostową.
Pierwotny hiperaldosteronizm
Pacjenci z pierwotnym hiperaldosteronizmem w większości przypadków nie reagują na leki przeciwnadciśnieniowe działające poprzez hamowanie RAAS. W związku z tym stosowanie kandesartanu u tej grupy pacjentów nie jest zalecane.
Hiperkaliemia
Jednoczesne stosowanie kandesartanu z moczopędami zatrzymującymi potas, preparatami potasu, zamiennikami soli zawierającymi potas lub innymi lekami mogących podnosić poziom potasu (np. heparyną, ko-trimoksazolem, znanym również jako trimetoprim/sulfametoksazol) może prowadzić do podwyższenia stężenia potasu w surowicy u pacjentów z nadciśnieniem tętniczym. Należy odpowiednio monitorować poziom potasu.
U pacjentów z niewydolnością serca leczonych kandesartanem może wystąpić hiperkaliemia. Zaleca się okresowe monitorowanie stężenia potasu w surowicy krwi. Nie zaleca się stosowania kombinacji inhibitorów ACE, moczopędów zatrzymujących potas (np. spironolaktonu) oraz kandesartanu, a ich zastosowanie jest możliwe wyłącznie po dokładnej ocenie potencjalnych korzyści i ryzyk.
Obrzęk naczynioruchowy jelita
Zgłaszano przypadki obrzęku naczynioruchowego jelita u pacjentów przyjmujących blokery receptora angiotensyny II, w tym kandesartan (patrz sekcja „Działania niepożądane”). U tych pacjentów obserwowano ból brzucha, nudności, wymioty i biegunkę. Objawy ustępowały po odstawieniu blokerów receptora angiotensyny II. Jeśli zdiagnozowano obrzęk naczynioruchowy jelita, należy przerwać stosowanie leku i rozpocząć odpowiednie monitorowanie do całkowitego ustąpienia objawów.
Ogólne
U pacjentów, u których napięcie naczyń i czynność nerek zależy głównie od aktywności RAAS (np. pacjenci z ciężką niewydolnością serca zastoinową lub podstawowym schorzeniem nerek, w tym stenozą tętnicy nerkowej), leczenie innymi lekami wpływającymi na ten układ wiązało się z ostrą hipotensją, azotemią, oligurią lub rzadko z ostrą niewydolnością nerek. Możliwość takich efektów nie może być wykluczona przy stosowaniu ARB. Podobnie jak w przypadku każdego leku przeciwnadciśnieniowego, nadmierne obniżenie ciśnienia tętniczego u pacjentów z chorobą niedokrwienną serca lub niedokrwiennym schorzeniem naczyń mózgowych może prowadzić do zawału mięśnia sercowego lub udaru.
Efekt przeciwnadciśnieniowy kandesartanu może być wzmocniony przez inne leki o właściwościach obniżania ciśnienia tętniczego, niezależnie od tego, czy są one stosowane jako leki przeciwnadciśnieniowe, czy z innych wskazań.
Lek zawiera niewielką ilość laktozy. Pacjenci z rzadkimi dziedzicznymi formami nietolerancji galaktozy, niedoborem laktozy typu Lapp lub zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy nie powinni przyjmować tego leku.
Stosowanie w czasie ciąży lub karmienia piersią.
Ciąża
Lek jest przeciwwskazany u kobiet w ciąży lub u kobiet planujących zajście w ciążę. Jeśli potwierdzi się ciążę podczas leczenia tym lekiem, należy natychmiast przerwać jego stosowanie i zastąpić innym lekiem dozwolonym w czasie ciąży.
Dane epidemiologiczne dotyczące ryzyka działania teratogennego w wyniku stosowania inhibitorów ACE w I trymestrze ciąży nie są przekonujące, jednakże nie można wykluczyć niewielkiego zwiększenia ryzyka. Ponieważ brak jest kontrolowanych danych epidemiologicznych dotyczących ryzyka przy stosowaniu antagonistów receptora angiotensyny II, podobne ryzyko może istnieć również dla tej grupy leków. Z wyjątkiem przypadków, gdy przedłużenie terapii uznaje się za konieczne, pacjentkom planującym zajście w ciążę należy zalecić przejście na alternatywne leczenie przeciwnadciśnieniowe o potwierdzonym profilu bezpieczeństwa w czasie ciąży. Po potwierdzeniu ciąży należy natychmiast przerwać stosowanie antagonistów receptora angiotensyny II oraz, jeśli konieczne, rozpocząć terapię alternatywną.
Wiadomo, że stosowanie antagonistów receptora angiotensyny II w II i III trymestrze ciąży wywołuje u człowieka toksyczność płodową (osłabienie czynności nerek, oligohydramnios, opóźnienie kostnienia kości czaszki) oraz toksyczność noworodkową (niewydolność nerek, hipotensja tętnicza, hiperkaliemia).
Jeśli stosowanie antagonistów receptora angiotensyny II miało miejsce od II trymestru ciąży, zaleca się wykonanie ultrasonograficznego badania czynności nerek i stanu kości czaszki.
Stan noworodków matek, które stosowały antagoniści receptora angiotensyny II, należy dokładnie monitorować pod kątem rozwoju hipotensji tętniczej (patrz sekcje „Przeciwwskazania” oraz „Szczególne środki ostrożności”).
Karmienie piersią
Ponieważ brak jest informacji dotyczących stosowania kandesartanu w czasie karmienia piersią, nie zaleca się stosowania tego leku, a należy preferować alternatywne metody leczenia o lepiej poznanych profilach bezpieczeństwa w czasie karmienia piersią, szczególnie w okresie karmienia noworodków lub wcześniaków.
Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługi mechanizmów.
Nie przeprowadzono badań dotyczących wpływu kandesartanu na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługi mechanizmów. Należy jednak wziąć pod uwagę, że podczas leczenia lekiem może wystąpić zawroty głowy lub zwiększona zmęczalność.
Sposób stosowania i dawki.
Sposób stosowania w nadciśnieniu tętniczym
Zwykła zalecana dawka początkowa i zwykła dawka utrzymania leku Airra-Sanovel wynosi 8 mg 1 raz na dobę. Maksymalny efekt przeciwciśnieniowy osiąga się w ciągu 4 tygodni od rozpoczęcia leczenia. U niektórych pacjentów, u których ciśnienie tętnicze nie jest odpowiednio kontrolowane, dawkę można zwiększyć z 16 mg 1 raz na dobę do maksymalnie 32 mg 1 raz na dobę. Terapię należy dostosować zgodnie z reakcją ciśnienia tętniczego.
Airra-Sanovel można również stosować razem z innymi lekami przeciwciśnieniowymi (patrz sekcje „Przeciwwskazania”, „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności”, „Interakcje z innymi lekami i inne formy interakcji” oraz „Farmakodynamika”). Udowodniono, że dodanie hydrochlorothiazidu zapewnia dodatkowy efekt przeciwciśnieniowy przy różnych dawkach Airra-Sanovel.
Stosowanie u pacjentów w wieku podeszłym
U pacjentów w wieku podeszłym nie jest wymagana korekta dawki początkowej.
Stosowanie u pacjentów z obniżoną objętością krwi krążącej w naczyniach
Dawkę początkową 4 mg należy przepisać pacjentom z ryzykiem wystąpienia hipotensji tętniczej, np. pacjentom z możliwym zmniejszeniem objętości krwi krążącej (patrz sekcja „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności”).
Stosowanie w zaburzeniach funkcji nerek
Dawką początkową dla pacjentów z zaburzeniami funkcji nerek, w tym pacjentów poddawanych hemodializie, jest 4 mg. Dawkę należy dobrać zgodnie z reakcją. Doświadczenie w stosowaniu u pacjentów z bardzo ciężką lub w końcowym stadium niewydolności nerek (klirens kreatyniny < 15 ml/min) jest ograniczone (patrz sekcja „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności”).
Stosowanie w zaburzeniach funkcji wątroby
Dla pacjentów z łagodnym i umiarkowanym zaburzeniem funkcji wątroby zaleca się dawkę początkową 4 mg 1 raz na dobę. Dawkę można dostosować zgodnie z reakcją ciśnienia tętniczego. Airra-Sanovel jest przeciwwskazany u pacjentów z ciężkim zaburzeniem funkcji wątroby i/lub cholestazą (patrz sekcje „Przeciwwskazania” oraz „Farmakokinetyka”).
Stosowanie u pacjentów rasy czarnoskórej
Efekt przeciwciśnieniowy kandesartanu jest mniej wyraźny u pacjentów rasy czarnoskórej w porównaniu z innymi. W związku z tym, częściej może być konieczne zwiększanie dawki leku Airra-Sanovel oraz terapia towarzysząca w celu kontrolowania ciśnienia tętniczego u pacjentów rasy czarnoskórej (patrz sekcja „Farmakodynamika”).
Populacja pediatryczna
Dzieci i młodzież w wieku od 6 do <18 roku życia:
zalecana dawka początkowa wynosi 4 mg 1 raz na dobę.
- Dla pacjentów o masie ciała < 50 kg: u pacjentów, u których ciśnienie tętnicze nie jest odpowiednio kontrolowane, dawkę można zwiększyć do maksymalnej 8 mg 1 raz na dobę.
- Dla pacjentów o masie ciała ≥ 50 kg: u pacjentów, u których ciśnienie tętnicze nie jest odpowiednio kontrolowane, dawkę można zwiększyć do 8 mg 1 raz na dobę, a następnie do 16 mg 1 raz na dobę, jeśli to konieczne (patrz sekcja „Farmakodynamika”).
Stosowania dawki wyższej niż 32 mg u dzieci nie badano.
Maksymalny efekt przeciwciśnieniowy osiąga się w ciągu 4 tygodni od rozpoczęcia leczenia.
U dzieci z możliwym wyczerpaniem objętości krwi w naczyniach (np. pacjentów leczonych diuretykami, szczególnie pacjentów z zaburzeniami funkcji nerek), leczenie lekiem Airra-Sanovel należy rozpocząć pod ścisłym nadzorem lekarza, rozważając możliwość zastosowania niższej dawki początkowej (patrz sekcja „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności”).
Stosowanie leku Airra-Sanovel nie zostało zbadane u dzieci z szybkością filtracji kłębuszkowej poniżej 30 ml/min/1,73 m² (patrz sekcja „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności”).
Populacja pediatryczna pacjentów rasy czarnoskórej
Efekt przeciwciśnieniowy kandesartanu jest mniej wyraźny u pacjentów rasy czarnoskórej w porównaniu z innymi (patrz sekcja „Farmakodynamika”).
Dzieci w wieku od 1 do <6 roku życia
Bezpieczeństwo i skuteczność u dzieci w wieku od 1 do <6 roku życia nie są ustalone. Dane dostępne są opisane w sekcji „Farmakodynamika”, jednak nie można podać zaleceń dotyczących dawkowania.
Airra-Sanovel jest przeciwwskazany u dzieci poniżej 1 roku życia (patrz sekcja „Przeciwwskazania”).
Sposób stosowania w niewydolności serca
Zwykła zalecana dawka początkowa leku Airra-Sanovel w niewydolności serca wynosi 4 mg 1 raz na dobę. Dawkę należy zwiększać do dawki docelowej 32 mg 1 raz na dobę (dawka maksymalna) lub do maksymalnej dawki tolerowanej przez pacjenta, podwajając ją co najmniej co 2 tygodnie.
Badanie pacjentów z niewydolnością serca zawsze powinno obejmować ocenę funkcji nerek, w tym monitorowanie stężenia kreatyniny i potasu w surowicy. Airra-Sanovel można stosować razem z innym leczeniem związanym z niewydolnością serca, w tym inhibitorami ACE, blokerami beta, diuretykami i digitalisem lub kombinacją tych leków. Kandesartan można stosować razem z inhibitorami ACE u chorych z objawami niewydolności serca, mimo optymalnej terapii, przy nietolerancji antagonistów receptorów mineralokortykoidowych. Kombinacja inhibitorów ACE, diuretyków zatrzymujących potas (np. spironolaktonu) i kandesartanu nie jest zalecana i powinna być stosowana tylko po dokładnej ocenie potencjalnych korzyści i ryzyk (patrz sekcje „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności”, „Efekty niepożądane” oraz „Farmakodynamika”).
Osobliwe kategorie pacjentów
Nie jest wymagana korekta dawki początkowej u pacjentów w wieku podeszłym ani u pacjentów z obniżoną objętością krwi w naczyniach, zaburzeniami funkcji nerek lub łagodnym i umiarkowanym zaburzeniem funkcji wątroby.
Populacja pediatryczna
Bezpieczeństwo i skuteczność leku Airra-Sanovel w leczeniu niewydolności serca u dzieci w wieku od urodzenia do 18 roku życia nie są ustalone. Brak danych.
Sposób stosowania
Dawkować doustnie.
Airra-Sanovel należy przyjmować 1 raz na dobę, niezależnie od posiłku.
Spożycie posiłku nie wpływa na biodostępność kandesartanu.
Dzieci.
Airra-Sanovel stosuje się w leczeniu nadciśnienia u dzieci i młodzieży w wieku od 6 do 18 roku życia.
Przedawkowanie.
Objawy
Biorąc pod uwagę właściwości farmakologiczne leku, głównym objawem przedawkowania będzie prawdopodobnie hipotensja objawowa i zawroty głowy. W pojedynczych przypadkach przedawkowania (do 672 mg kandesartanu cilexetylu) donoszono o wyzdrowieniu pacjentów bez pogorszenia stanu zdrowia.
Leczenie
Jeśli rozwija się hipotensja objawowa, należy podać leczenie objawowe i monitorować parametry życiowe. Pacjent powinien zostać ułożony w pozycji leżącej na plecach z uniesionymi nogami. Jeśli to nie wystarcza, należy zwiększyć objętość osocza za pomocą infuzji, np. 0,9 % roztworu chlorku sodu. Jeśli powyższe środki nie są skuteczne, można zastosować leki sympatomietyczne. Kandesartan nie jest usuwany przez hemodializę.
Efekty uboczne.
Leczenie nadciśnienia tętniczego
W badaniach klinicznych kontrolowanych efekty uboczne były łagodne i przejściowe oraz porównywalne z placebo. Ogólna częstość występowania działań niepożądanych nie wykazała zależności od dawki ani wieku. Przerywanie leczenia z powodu działań niepożądanych było podobne dla kandesartanu cilexetylu (3,1%) i placebo (3,2%).
W analizie łącznej danych z badań klinicznych u pacjentów z nadciśnieniem tętniczym, na podstawie częstości występowania działań niepożądanych podczas stosowania kandesartanu cilexetylu, określono działania niepożądane kandesartanu cilexetylu co najmniej o 1% częstsze niż przy podawaniu placebo. Zgodnie z tym kryterium najczęściej zgłaszanymi działaniami niepożądanymi były zawroty głowy/łóżkowanie, ból głowy oraz infekcje dróg oddechowych.
Poniżej przedstawiono działania niepożądane, o których zgłoszono podczas badań klinicznych i obserwacji pogwarancyjnej.
W tabelach w sekcji „Działania niepożądane” stosowane są następujące definicje częstości: bardzo często (≥ 1/10); często (≥ 1/100 do <1/10); rzadko (≥ 1/1000 do <1/100); niezbyt często (≥ 1/10000 do <1/1000); bardzo rzadko (≤ 1/10000).
| Układ narządów |
Częstość |
Niepożądane działanie |
| Infekcje i inwazje |
Często |
Infekcje dróg oddechowych |
| Układ krwi i chłonnego |
Bardzo rzadko |
Leukopenia, neutropenia i agranulocytoza |
| Układ metaboliczny i odżywiania |
Bardzo rzadko |
Hiperkaliemia, hiponatremia |
| Układ nerwowy |
Często |
Zawroty głowy/vertigo, ból głowy |
| Układ oddechowy |
Bardzo rzadko |
Kaszel |
| Układ pokarmowy |
Bardzo rzadko |
Światłość, angioobrzęk jelita |
| Nieznane |
Diareia |
|
| Wątroba i drogi żółciowe |
Bardzo rzadko |
Zwiększony poziom enzymów wątrobowych, zaburzenia funkcji wątroby lub zapalenie wątroby |
| Skóra i tkanka podskórna |
Bardzo rzadko |
Angioobrzęk, wysypka, pokrzywka, świąd |
| Układ mięśniowo-szkieletowy i tkanki łącznej |
Bardzo rzadko |
Ból pleców, artrełgia, mięłgia |
| Nerki i drogi moczowe |
Bardzo rzadko |
Utrudnienie funkcji nerek, w tym niewydolność nerek u wrażliwych pacjentów (patrz sekcja „Szczególne wskazania stosowania”) |
Wyniki badań laboratoryjnych
W większości przypadków nie obserwuje się klinicznie istotnego wpływu kandesartanu na typowe wskaźniki laboratoryjne. Podobnie jak przy stosowaniu innych leków oddziałujących na układ RAAS, odnotowano niewielkie obniżenie poziomu hemoglobiny. Zwykle nie ma potrzeby stałego monitorowania badań laboratoryjnych u pacjentów przyjmujących kandesartan. Jednak u pacjentów z niewydolnością nerek zaleca się okresowe monitorowanie poziomu potasu i kreatyniny w surowicy.
Populacja pediatryczna
Bezpieczeństwo kandesartanu cilexetylu oceniano u 255 dzieci i młodzieży z nadciśnieniem tętniczym w wieku od 6 do <18 lat w trakcie 4-tygodniowego badania klinicznego oceny skuteczności oraz jednorocznego badania otwartego (patrz sekcja „Farmakodynamika”). W niemal wszystkich różnych kategoriach układów narządów częstość działań niepożądanych u dzieci mieściła się w zakresie często/wskazane rzadziej. Charakter i nasilenie działań niepożądanych były podobne do tych obserwowanych u dorosłych (patrz tabela powyżej), jednak ogólna częstość wszystkich działań niepożądanych była wyższa u dzieci i młodzieży, szczególnie w następujących przypadkach:
- Ból głowy, zawroty głowy oraz infekcje dróg oddechowych górnych „bardzo często” (tj. ≥1/10) u dzieci oraz „często” (≥1/100 do <1/10) u dorosłych.
- Kaszel „bardzo często” (tj. >1/10) u dzieci oraz „bardzo rzadko” (<1/10 000) u dorosłych.
- Wysypka „często” (tj. od ≥1/100 do <1/10) u dzieci oraz „bardzo rzadko” (<1/10 000) u dorosłych.
- Hiperkaliemia, hiponatremia oraz zaburzenia funkcji wątroby „rzadko” (≥1/1000 do <1/100) u dzieci oraz „bardzo rzadko” (<1/10 000) u dorosłych.
- Arytmia zatokowa, rinit, gorączka „często” (tj. od ≥1/100 do <1/10), a ból gardła „bardzo często” (tj. ≥1/10) u dzieci, natomiast nie odnotowano żadnych przypadków u dorosłych. Jednak te objawy są przejściowe i powszechne w przebiegu chorób dziecięcych.
Ogólne profil bezpieczeństwa kandesartanu cilexetylu u dzieci istotnie nie różni się od profilu bezpieczeństwa u dorosłych.
Leczenie niewydolności serca
Profil działań niepożądanych kandesartanu cilexetylu u pacjentów z niewydolnością serca był zgodny z właściwościami farmakologicznymi leku oraz stanem zdrowia pacjentów. W programie klinicznym CHARM, w którym porównywano kandesartan cilexetyl w dawkach do 32 mg (n = 3803) z placebo (n = 3796), leczenie zostało przerwane z powodu działań niepożądanych u 21% pacjentów w grupie kandesartanu cilexetylu i u 16,1% pacjentów w grupie placebo. Najczęściej zgłaszane działania niepożądane to hiperkaliemia, hipotensja oraz niewydolność nerek. Reakcje te występowały najczęściej u pacjentów powyżej 70. roku życia, chorych na cukrzycę lub u pacjentów przyjmujących inne leki oddziałujące na układ renina-angiotensyna-aldosteron, w szczególności inhibitory ACE i/lub spironolakton.
W poniższej tabeli przedstawiono dane dotyczące działań niepożądanych obserwowanych podczas badań klinicznych oraz obserwacji po wprowadzeniu na rynek.
| Układ krwi i chłonny |
Częstość |
Reakcja niepożądana |
| Układ krwi i chłonny |
Bardzo rzadko |
Leukopenia, neutropenia i agranulocytoza |
| Układ metaboliczny i odżywianie |
Często |
Wysoki poziom potasu we krwi (hiperkaliemia) |
| Bardzo rzadko |
Hyponatremia |
|
| Układ nerwowy |
Bardzo rzadko |
Zawroty głowy, ból głowy |
| Układ oddechowy |
Bardzo rzadko |
Kaszel |
| Układ naczyniowy |
Często |
Obniżone ciśnienie tętnicze (hipotensja) |
| Układ pokarmowy |
Bardzo rzadko |
Nudności, obrzęk naczynioruchowy jelita |
| Nieznane |
Diareia |
|
| Wątroba i drogi żółciowe |
Bardzo rzadko |
Zwiększony poziom enzymów wątrobowych, zaburzenia czynności wątroby lub zapalenie wątroby |
| Skóra i tkanka podskórna |
Bardzo rzadko |
Obrzęk naczynioruchowy, wysypka, pokrzywka, świąd |
| Układ mięśniowo-szkieletowy i tkanka łączna |
Bardzo rzadko |
Ból pleców, ból stawów (artrodynia), ból mięśni (miodynia) |
| Układ moczowy |
Często |
Współczucie czynności nerek, w tym niewydolność nerek u wrażliwych pacjentów (patrz rozdział „Szczególne środki ostrożności”) |
Wyniki badań laboratoryjnych
U pacjentów przyjmujących kandesartan w leczeniu niewydolności serca często występują hiperkaliemia i niewydolność nerek. Zaleca się okresowe monitorowanie poziomów kreatyniny i potasu w surowicy (patrz sekcja „Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania”).
Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych
Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych po rejestracji produktu leczniczego ma istotne znaczenie. Umożliwia to kontynuowanie monitorowania stosunku korzyści do ryzyka w przypadku stosowania tego leku. Personelowi medycznemu i farmaceutycznemu, a także pacjentom lub ich prawnym przedstawicielom, należy zgłaszać wszystkie przypadki podejrzewanych działań niepożądanych oraz braku skuteczności leku poprzez zautomatyzowany system informacyjny nadzoru farmakologicznego pod adresem: https://aisf.dec.gov.ua».
Okres ważności. 4 lata.
Warunki przechowywania. Przechowywać we wkładce oryginalnego opakowania, w miejscu niedostępnym dla dzieci, w temperaturze nie wyższej niż 25 °C.
Opakowanie. Po 14 tabletek w blisterze; 2 blistery w pudełku kartonowym.
Kategoria wydawania. Na receptę.
Producent. Sanovel Ilac Sanayi ve Ticaret A.S., Turcja /
Sanovel Ilac Sanayi ve Ticaret A.S., Turkey.
Adres producenta i miejsce prowadzenia działalności.
Osiedle Balaban, ul. Cihaner Sokagi, nr 10, miasto Stambuł, 34580, rejon Silivri, Turcja /
Balaban Mahallesi, Cihaner Sokagi, No 10, Istanbul, 34580 Silivri, Turkey.